Copyright © Adrian Gleń, 2024

Copyright © Dom Kultury „13 Muz”, 2024

Copyright © Wydawnictwo FORMA, 2024

zdjęcie autora: Antoni Gleń

zdjęcie na okładce: Małgorzata Południak

redakcja i korekta: Anna Nowakowska, Paweł Nowakowski

projekt graficzny serii, projekt okładki, łamanie: Paweł Nowakowski

konwersja e-booka: Paweł Majowski (pb.majowski@gmail.com)

ISBN 978-83-68215-06-9 (wydanie pierwsze, papier)

ISBN 978-83-68215-07-6 (wydanie drugie, e-book ePub i mobi)

WYDAWNICTWO FORMA

71-219 Szczecin-Bezrzecze, ul. Nowowiejska 63

www.wforma.eu, e-mail: forma.sc@pro.onet.pl

DOM KULTURY „13 MUZ”

70-551 Szczecin, pl. Żołnierza Polskiego 2

www.13muz.eu

dofinansowano ze środków Ministra Kultury i Dziedzictwa Narodowego pochodzących z Funduszu Promocji Kultury

dla Kasi

prolog o i

Małe — jest odwróconym wykrzyknikiem; nie nawołuje więc nikogo, nie odnosi się, lecz przeciwnie, przynosi, a może nawet wnosi do środka — niewielką zazwyczaj, jak kropka wieńcząca i, która przypomina główkę ciekawskiego dziecka — porcję ściszonej sugestii. Takiej na przykład jak ta (usłyszałem ją wyraźnie dopiero pod wieczór, gdy rozpierzchły się swary dnia): „bądź delikatnie stanowczy, porozdzielaj chwilom miejsca, ułóż z nich jakąś mapę, niech każda zasiedli swój na niej skrawek, ponazywaj zdarzenia i pamiętaj, to tylko prowizorium budżetu tego, co widzialne, co wstawiło się w ramkę ze słów, a co było i minęło, i majaczy tylko, i drży na tych skrawkach”.

szedłem ze słowami

Szedłem więc ze słowami, a może to słowa mnie wiodły, może każdy dobry krok był dzięki nim właśnie?; mówiłem na przykład: „ziemia nie nasyciła się jeszcze lipcem”; „brakuje Ci, ziemio, takiego dobrego, letniego ciepła, które ciepłem jest z gruntu, gdzieś z głębi powstającym”; albo ta jeszcze chwila, kiedy słońce obróciło się nagle i zajrzało mi prosto w twarz, a ja wytrzymałem jego spojrzenie i powiedziało mi się „jestem jasnym, prześwietlonym punktem lasu”.

arytmetyka

Dwa słowa. Wypowiedziane bezwiednie, w tę właśnie sekundę, jak gdyby byli jednymi ustami i jednym gorejącym umysłem. Czy dlatego, że rozmowa była im płomieniem i nawet, gdy przygasała, podawali go sobie z ust do ust jeszcze długo w noc — czy dlatego wypowiedzieli te dwa słowa i zamilkli zawstydzeni? Tak, chyba trochę właśnie tacy — zawstydzeni. Bo przecież rzadko rozszczepia się, co jednocześnie łączy. Lecz czy wcześniej już nie pragnęli być jednym? I skąd im to teraz, że odwracają głowy od siebie?

Dwa słowa padają i toną. Nazajutrz, próbując je wyłowić, natrafiają na czarną perłę odmowy. Porzucają więc połów, leżąc cicho, nadzy i spleceni, na białym, rozgrzanym piasku.

nota biograficzna autora

Adrian Gleń (ur. w 1977 r. w Częstochowie) – poeta, eseista, krytyk literacki, historyk literatury polskiej XX i XXI wieku. Profesor w Instytucie Nauk o Literaturze Uniwersytetu Opolskiego. Mieszka pod Opolem. Publikował m.in. na łamach „Almanachu Prowincjonalnego”, „Frazy”, „Nowej Dekady Krakowskiej”, „Śląska”, „Toposu”, „Twórczości” i „Zeszytów Literackich”. Wydał tomy: Da (2011), Re (2014), M [małe prozy] (FORMA / FLiHB 2021), Jest (FORMA / FLiHB 2023), I (FORMA / DK „13 Muz” 2024) oraz kilkanaście książek literaturoznawczych, m.in.: „Marzenie, które czyni poetą...”. Autentyczność i empatia w dziele literackim Juliana Kornhausera (2013), „Wiernie, choć własnym językiem”. Rzecz o krytyce literackiej (2015), Krytyka i metafizyka (2017) i Stasiuk. Istnienie (2019).

w serii kwadrat ukazały się:

„2008”, „2011”, „2014”, „2017”, „2020” – antologie współczesnych polskich opowiadań

Andrzej Ballo „Made in Roland”

Marcin Bałczewski „Eva Morales de Nacho Lima”, „Malone”

Wenanty Bamburowicz „Masy powietrza”

Waldemar Bawołek „To co obok”

Kostia Berezin (Paweł Laufer) „Buty Mesjasza”

Jacek Bielawa „Kościelec”

Maciej Bieszczad „Ultradźwięki”

Dariusz Bitner „Książka”

Jarosław Błahy „Rzeźnik z Niebuszewa”, „Zaklęty w szerszenim gnieździe”

Roman Ciepliński „Diabelski młyn” , „Ukryte myśli” , „Schyłek”, „Życie zastępcze”

Tomasz Dalasiński „Dzień na Ziemi”, „Nieopowiadania”, „Przystanek kosmos”

Jerzy Franczak „Święto odległości”

Krzysztof Gedroyć „Przygody K”

Adrian Gleń „I”

Andrzej Grodecki „Iluzje”

Brygida Helbig „Anioły i świnie. W Berlinie!!”, „Enerdowce i inne ludzie”

Lech M. Jakób „Ciemna materia”

Jarosław Jakubowski „Ciemna Dolina”, „Koń”, „Wojna”

Bogusław Kierc „Bazgroły dla składacza modeli latających”

Jarosław Księżyk „Hydra”

Wojciech Klęczar „Wielopole”

Bogusława Latawiec „Ciemnia”

Ryszard Lenc „Chimera”

Artur Daniel Liskowacki „Capcarap”, „Eine kleine”, „Hotel Polski”, „Mariasz”, „Skerco”, „Spowiadania i wypowieści”

Miłka O. Malzahn „Fronasz”, „Kosmos w Ritzu”

Agnieszka Masłowiecka „Pyszne ciało”, „Splątanie”

Jarosław Maślanek „Ferma ciał”

Piotr Michałowski „Światy równoległe”, „Urbs ex nihilo”

Anna Maria Mickiewicz „Listy z Londynu”

Dariusz Muszer „Homepage Boga”, „Niebieski”, „Wolność pachnie wanilią”

Krzysztof Niewrzęda „Czas przeprowadzki”, „Poszukiwanie całości”, „Second life”, „Wariant do sprawdzenia”, „Zamęt”

Ewa Elżbieta Nowakowska „Apero na moście”

Cezary Nowakowski, Jakub Nowakowski „Błogosławieni”

Paweł Orzeł „Arkusz [^pi^gmalion]”, „Nic a nic”, „Ostatnie myśli (sen nie przyjdzie)”

Paweł Przywara „Ricochette”, „Zgrzewka Pandory”

Gustaw Rajmus „»Dwie Historie« i inne historie”

Krystyna Sakowicz „Księga ocalonych snów”, „Praobrazy”

Alan Sasinowski „Pełna kontrola”, „Rupieć”, „Szczery facet”

Grzegorz Strumyk „Kra”, „Nierozpoznani”, „Wyjście”

Łukasz Suskiewicz „Egri bikaver”, „Mikroelementy”, „Zależności”

Leszek Szaruga „Dane elementarne”, „Podróż mego życia”, „Zdjęcie”

Izabela Szolc „Śmierć w hotelu Haffner”

Łukasz Szopa „Kawa w samo południe”

Michał Trusewicz „Przednówki”

Andrzej Turczyński „Bruliony Starej Ziemi”, „Brzemię”, „Czasy i obyczaje”, „Koncert muzyki dawnej”, „Zgorszenie”, „Żywioły”

Anatol Ulman „Cigi de Montbazon i Robalium Platona”

Emilia Walczak „Hey, Jude!”

Miłosz Waligórski „Kto to widział”

Henryk Waniek „Miasto niebieskich tramwajów”

Marek Warchoł „Bezdzień”

Maciej Wasilewski „Jednodniowy spacer po dwudziestu kilku głowach”, „Rozmowy młodej Polski w latach dwa tysiące coś tam dwa tysiące coś”

Bartosz Wójcik „Christiania. Historie z tamtej strony dobra”

Grzegorz Wróblewski „Nowa Kolonia”

Maciej Wróblewski „Historie Jakuba Blottona z widokiem na Toruń”

Tadeusz Zubiński „Rzymska wojna”