Spis treści

Wstęp

I. Metoda zautomatyzowanego rachowania oparta na układzie liczb na palcach

1. Charakterystyka metody. Przydatność i zalety metody w nauczaniu matematyki

2. Podstawowe pojęcia matematyczne w nauczaniu matematyki

II. Dodawanie i odejmowanie w zakresie 10, 100, 1000 z wykorzystaniem metody zautomatyzowanego rachowania opartej na układzie liczb na palcach

1. Dodawanie i odejmowanie w zakresie 10

1.1. Technika wykonywania dodawania i odejmowania w zakresie 10 (przykłady z komentarzem)

1.2. Praktyczne wskazówki dla nauczycieli

2. Dodawanie i odejmowanie w zakresie 20

2.1. Technika wykonywania dodawania i odejmowania w zakresie 20 (przykłady z komentarzem)

2.2. Praktyczne wskazówki dla nauczycieli

3. Dodawanie i odejmowanie w zakresie 100

3.1. Technika wykonywania dodawania i odejmowania w zakresie 100 (przykłady z komentarzem)

3.2. Praktyczne wskazówki dla nauczycieli

4. Dodawanie i odejmowanie w zakresie 1000

4.1. Technika wykonywania dodawania i odejmowania w zakresie 1000 (przykłady z komentarzem)

4.2. Praktyczne wskazówki dla nauczycieli

III. Mnożenie i dzielenie w zakresie 100 z wykorzystaniem metody zautomatyzowanego rachowania opartej na układzie liczb na palcach

1. Mnożenie i dzielenie w zakresie 100

2. Dzielenie z resztą

3. Praktyczne wskazówki dla nauczycieli

Bibliografia

Aneks. Propozycje ćwiczeń rachunkowych

Przypisy

Wstęp

Znamienne jest, że matematyka nie należy do szczególnie łatwych ani ulubionych przez uczniów przedmiotów w szkole – z tego choćby względu pojawiają się znaczne trudności w jej nauczaniu.

Nie wystarczy jedynie stwierdzić, że trudności istnieją, ale trzeba szukać skutecznych metod, aby je przezwyciężyć bądź zminimalizować.

Z moich wieloletnich doświadczeń pedagogicznych wynika, iż niektórzy uczniowie nie są w stanie sprostać wymaganiom programu, gdy są nauczani przedmiotu metodami powszechnie stosowanymi w nauczaniu matematyki dzieci o prawidłowym rozwoju intelektualnym. Do grupy tej należy zaliczyć dzieci ze specyficznymi trudnościami w uczeniu się matematyki oraz dzieci o obniżonej sprawności intelektualnej.

Metoda, którą prezentuję w niniejszym poradniku, jest efektem moich poszukiwań sposobów ułatwiających czynnościowe kształtowanie struktury wiedzy i umiejętności matematycznych dziecka oraz rozbudzenie zainteresowania matematyką u wszystkich dzieci, a w szczególności tych, które przejawiają poważne trudności w opanowaniu treści programowych. Metoda ta może być wykorzystana w nauczaniu dzieci zarówno w wieku przedszkolnym (wstępne kształtowanie pojęcia liczby), jak i wczesnoszkolnym, których myślenie cechuje jeszcze duży konkretyzm oparty na spostrzeganiu i praktycznym działaniu. Może stanowić także jedną z metod czynnościowego nauczania matematyki dzieci, które wykazują szczególne trudności podczas realizacji programu z tego przedmiotu (dzieci z tzw. dyskalkulią), oraz o obniżonych możliwościach intelektualnych – doskonaląc język dziecka i zwiększając w obu wypadkach szansę opanowania materiału i wykształcenia u uczniów umiejętności matematycznych.

W publikacji zamieszczam także wskazówki praktyczne, które warto uwzględnić, wykorzystując proponowaną tu metodę, gdyż ukierunkowują one pracę nauczyciela z uczniami podczas realizacji treści programowych.

Poradnik zawiera również kilkanaście typów ćwiczeń rachunkowych, opracowanych przeze mnie w formie graficznej, których wykorzystanie na lekcjach matematyki może pomóc w kształtowaniu pozytywnego stosunku uczniów do tego przedmiotu.

Z niniejszą metodą zapoznała się już znaczna grupa rodziców uczniów, bardzo dużo studentów z Akademii Pedagogicznej w Krakowie (obecnie Uniwersytet Pedagogiczny) w trakcie hospitowania moich zajęć w klasie bądź odbywania praktyk studenckich, a także wielu nauczycieli podczas zajęć warsztatowych prowadzonych przeze mnie w Małopolskim Centrum Doskonalenia Nauczycieli w Krakowie (dawniej Wojewódzki Ośrodek Metodyczny) – w ramach kursów kwalifikacyjnych organizowanych dla nauczycieli. Metodę tę prezentowałam również nauczycielom w czasie II Krakowskich Targów Matematycznych organizowanych przez krakowski oddział Stowarzyszenia Nauczycieli Matematyki.

Cieszy się ona ogromnym zainteresowaniem i nauczyciele chętnie ją stosują w praktyce, gdyż w dużym stopniu usprawnia technikę rachunkową dzieci.

Pragnę podkreślić, iż metodę tę wykorzystuję w pracy z uczniami, odnosząc pożądane efekty w nauczaniu matematyki.

Oddając niniejszy poradnik do rąk nauczycieli, studentów, a także rodziców, których dzieci mają kłopoty w uczeniu się matematyki, mam nadzieję, że przedstawiona metoda zainspiruje zwłaszcza nauczycieli do urozmaicenia lekcji matematyki, tym samym przyniesie oczekiwane rezultaty, a uczniom dostarczy radości z bezstresowego obcowania z matematyką na co dzień.

Janina Sapeta

© Copyright by Oficyna Wydawnicza „Impuls”, Kraków 2003

Recenzent:

prof. dr hab. Janina Wyczesany

Redakcja wydawnicza:

Wojciech Śliwerski

Korekta:

Beata Bednarz

Danuta Waląg

Joanna Bień

Projekt okładki:

Anna M. Damasiewicz

Grafika wykorzystana na okładce:

Agata Fuks

Grafika wykorzystana jako tło okładki:

© Barys Rabtsevich | Depositphotos.com

ISBN 978-83-8294-020-6

Oficyna Wydawnicza „Impuls”
30-619 Kraków, ul. Turniejowa 59/5
tel./fax: (12) 422 41 80, 422 59 47, 506 624 220
www.impulsoficyna.com.pl,
e-mail: impuls@impulsoficyna.com.pl
Wydanie I, Kraków 2021

Konwersja
Epubeum