Konteksty i meandry reform oświatowych czyli
o manipulowaniu edukacją

Dorota Rondalska

Kraków 2017

Spis treści

Wstęp

Zagadnienia wprowadzające

1. Uwagi o problematyce pracy i metodzie opracowania

2. Diagnozy edukacyjne oraz problemy badawcze przekazane pedagogice współczesnej przez Polskę socjalistyczną

Część I
Problemy i konteksty ogólne. Uwarunkowania reform oświatowych. Sytuacja edukacyjna młodzieży współczesnej Polski

Rozdział 1 Pomiędzy różnymi ideologiami edukacyjnymi a oświatowym egalitaryzmem

Rozdział 2 Sytuacja edukacyjna, system oświaty, system społeczny Kontekst przeszłości i współczesności

Rozdział 3 Stratyfikacja społeczna w pierwszych dekadach XXI wieku Nierówności społeczne jako spadek po zmianie ustrojowej

Rozdział 4 Problem wykluczania społecznego na przełomie XX i XXI wieku a poszukiwanie demokratycznej strategii edukacji

Rozdział 5 Aspiracje kształceniowe jako subiektywne podłoże innowacji oświatowych

Część II
Cywilizacyjne uwarunkowania reform oświatowych Zróżnicowanie miast i wsi polskich a kwestia selekcyjnego dostępu do oświaty

Rozdział 6 Pojęcie regionu, miasta i wsi w kontekście środowisk lokalnych oraz środowisk wychowawczych

Rozdział 7 Klasyczne przykłady typologii miast i wsi oraz kontinua wiejsko-miejskie a nierówności w dostępie do oświaty i szkoły

Rozdział 8 Dostęp do edukacji a selekcje szkolne w kontekście reform oświatowych Próba zdefiniowania problemu i podania typologii

Rozdział 9 Szanse edukacyjne i dostęp do szkoły w dotychczasowych badaniach empirycznych

1. Krótka historia badań nad szansami edukacyjnymi, selekcjami szkolnymi, egalitaryzacją i demokratyzacją w polskiej oświacie

2. Dostęp do edukacji w badaniach S. Kowalskiego i Zespołu Poznańsko-Gdańskiego

3. Polski syndrom selekcyjnego dostępu do edukacji i ekologiczne ujęcie równości oświatowych w badaniach M. Kozakiewicza

4. Drogi szkolne młodzieży w badaniach podłużnych Z. Kwiecińskiego i badaczy warszawsko-toruńskich

5. Zamiast podsumowania Szanse i oczekiwania edukacyjne a reformowana rzeczywistość szkolna

Część III
Reformy oświatowo-szkolne a rozdroża myślenia o edukacyjnej przyszłości Polaków

Rozdział 10 Historia odnowy polskiej oświaty w kontekście zmiany społecznej

Rozdział 11 W poszukiwaniu paradygmatów demokratycznego scenariusza reform

Rozdział 12 Strategie i warunki realizacji powojennych reform oświatowych

1. Stanowisko J. Szczepańskiego i Komitetu Ekspertów z lat siedemdziesiątych XX wieku

2. Załamanie reformy edukacyjnej lat osiemdziesiątych. Przyczyny, konsekwencje

Część IV
Zmiany oświatowe wprowadzone reformą z końca lat dziewięćdziesiątych w perspektywie nowej rzeczywistości społecznej

Rozdział 13 Warunki reformy oświaty u schyłku XX wieku. Egalitarna świadomość społeczna i ułomna demokracja w kontekście obaw o polską szkołę

Rozdział 14 Reforma a ryzyko utrwalenia instytucjonalnej legalizacji nierówności edukacyjnych

Rozdział 15 Ogólne uwagi o założeniach, przebiegu i społecznych realiach reformy oświatowej z lat dziewięćdziesiątych XX wieku

1. Zróżnicowanie reformy w środowiskach miejskich i wiejskich Trudny pragmatyzm cywilizacyjnych i społecznych realiów

2. Ogólna charakterystyka celów, założeń i rezultatów reformy szkoły

3. Wpływ reformy na decentralizację oświaty. Uwarunkowania jej powodzenia

Część V
Efekty reformy oświatowej z roku 1999 i szanse edukacyjne w badaniach empirycznych regionu kaliskiego

Rozdział 16 Ogólna charakterystyka założeń i metody badawczej

1. Przedmiot i problematyka badań

2. Zastosowana metoda, teren i przebieg badań

Rozdział 17 Reforma oświaty a szanse edukacyjne w Kaliszu i jego regionie – obraz empiryczny

1. Regionalny wymiar reformy oświatowej w świetle dokumentów urzędowych

2. Wcześniejsze typy i rodzaje szkół a oferta oświatowa z roku 1999. Zmiany sieci szkolnej na tle zróżnicowanych środowisk Kalisza

3. Zreformowana oferta profilowo-programowa konkretnych typów szkół

4. Oferta oświatowa po roku 1999 na tle lokalnych środowisk różnych dzielnic Kalisza

5. Sieć szkolna lokalnych środowisk miejskich i wiejskich regionu po reformie oświatowej

6. Zróżnicowanie organizacyjne, lokalowo-techniczne i kadrowe szkół po roku 1999

7. Reforma oświaty z roku 1999 a dostępność do szkół

Rozdział 18 Społeczna akceptacja reformy oświatowej a nowy układ stratyfikacyjny i wyrównywanie szans edukacyjnych młodzieży objętej badaniem

Rozdział 19 Podsumowanie Efekty reformy a typy uczestników zmiany oświatowej z roku 1999. Uwagi i wnioski końcowe

Część VI
Reforma oświatowa z roku 2016. Innowacja na zamówienie polityczne

Rozdział 20 Dostęp do usług edukacyjnych w drugiej dekadzie XXI wieku i jego predykatory, ze szczególnym uwzględnieniem wieku i tzw. czynnika terytorialnego

Rozdział 21 Ogólna charakterystyka celów i założeń reformy z 2016 roku

Rozdział 22 Wyniki badań empirycznych a rządowe uzasadnienie reformy Społeczna recepcja reformy

Rozdział 23 Podsumowanie. Uwagi i wnioski końcowe. Strategia edukacyjna i aktualność proponowanej typologii uczniów wobec reformy szkolnej z roku 2016

Zakończenie. Reforma oświatowa z lat 2016–2017 a niepokój o kształt systemu szkolnego w Polsce w pierwszej połowie XXI wieku

Bibliografia

Strona redakcyjna

© Copyright by Oficyna Wydawnicza „Impuls”, Kraków 2017
© Copyright by Dorota Rondalska, 2017

Recenzent:
prof. zw. dr hab. Krystyna Ferenz

Opracowanie typograficzne wersji elektronicznej:
Andrzej Augustyński

Projekt okładki:
Anna Maria Damasiewicz

ISBN wersji drukowanej: 978-83-8095-414-4

ISBN wesji elektronicznej: 978-83-8095-446-5

Oficyna Wydawnicza „Impuls”
30-619 Kraków, ul. Turniejowa 59/5
tel./fax: (12) 422 41 80, 422 59 47, 506 624 220
www.impulsoficyna.com.pl, e-mail: impuls@impulsoficyna.com.pl
Wydanie I, Kraków 2017