Metodyka edukacji polonistycznej w okresie wczesnoszkolnym

Podręcznik dla studentów i początkujących nauczycieli

Danuta Dobrowolska

Kraków 2016

Spis treści

Słowo od autorki

Bibliografia

Część I Kształcenie językowe

Rozdział I Edukacja polonistyczna w systemie kształcenia zintegrowanego

1. Podstawy filozoficzne i pedagogiczne edukacji wczesnoszkolnej

2. Kompetencje kluczowe

3. Zasady integracji

Bibliografia

Rozdział II Planowanie pracy dydaktycznej

1. Dokumenty programowe związane z prawem oświatowym: podstawa programowa, programy nauczania, podręczniki

2. Dokumenty nauczyciela

2.1. Plan metodyczny (konspekt, scenariusz, struktura lekcji)

2.2. Plan dydaktyczno-wychowawczy (rozkład materiału, plan wynikowy)

3. Cele dydaktyczne

Bibliografia

Rozdział III Metodyka nauki czytania i pisania

1. Metody wprowadzania głoski i litery

1.1. Metody syntetyczne

1.2. Metody analityczne

2. Etapy wprowadzania głoski i litery

2.1. Pisanie nowej litery

3. Nauka czytania i pisania dwuznaków: sz, cz, ch, rz, dz, dż

4. Formy czytania

4.1. Uwagi praktyczne

5. Przykłady ćwiczeń

Bibliografia

Rozdział IV Ćwiczenia w mówieniu i pisaniu jako przygotowanie do tworzenia tekstów

1. Przygotowanie do pracy z lekturą

2. Rodzaje ćwiczeń słownikowych

3. Ćwiczenia syntaktyczne – praca nad budową zdania

4. Pisma użytkowe: list, zaproszenie, życzenia, telegram, dziennik, pamiętnik

4.1. List

4.2. Zaproszenie

4.3. Życzenia

4.4. Telegram

4.5. Dziennik, pamiętnik

5. Formy podawcze: opowiadanie, opis, sprawozdanie, kronika, streszczenie, opis postaci, rozprawka

5.1. Opowiadanie

5.2. Opis

5.3. Sprawozdanie i kronika (notatka kronikarska)

5.4. Streszczenie

5.5. Opis postaci

5.6. Rozprawka

6. Ćwiczenia w redagowaniu tekstów

Bibliografia

Rozdział V Gramatyka a program kształcenia językowego w edukacji klas I–III

1. Zagadnienia gramatyczne w edukacji wczesnoszkolnej

2. Nowe podejście do gramatyki (kształcenie języka w świetle teorii aktów mowy)

3. Kształtowanie pojęcia zdania

4. Kształtowanie pojęcia wyrazu

5. Ćwiczenia przygotowujące do rozróżniania części mowy

5.1. Rzeczownik

5.2. Przyimek

5.3. Przymiotnik

5.4. Stopniowanie przymiotników

5.5. Czasownik

5.6. Przysłówek

5.7. Liczebnik

5.8. Równoważnik zdania

Bibliografia

Rozdział VI Atrakcyjna ortografia

1. Koncepcja nauczania ortografii w klasach I–III

2. Treści nauczania

3. Zasady nauczania ortografii

4. Metody nauczania ortografii

5. Formy sprawdzania umiejętności poprawnego pisania

6. Pisownia spółgłosek miękkich

6.1. Wiedza dla studenta i nauczyciela

6.2. Błędy uczniowskie

6.3. Jak uczyć pisowni spółgłosek miękkich?

7. Atrakcyjne ćwiczenia ortograficzne

7.1. Eliminatki tekstowe

7.2. Zakreślanie wyrazów

7.3. Ortograficzny bałwanek

7.4. Podsumowanie

Bibliografia

Część II Kształcenie literackie

Rozdział I Współczesne lektury w edukacji wczesnoszkolnej

1. Baśń – jej poznawcze i wychowawcze walory

2. Tabu w literaturze dla dzieci i nowe lektury

3. Metodologie i wynikająca z nich metodyka

3.1. Strukturalizm

3.2. Hermeneutyka

4. Klasyfikacja metod pracy z literaturą

Bibliografia

Rozdział II Metodyka pracy z tekstem literackim – model strukturalistyczny

1. Praca z poezją metodami werbalno-czynnościowymi/zadaniowymi. Charakterystyka metody

2. Propozycja pracy metodą werbalną według Wiesławy Żuchowskiej

3. Praca z wierszami Juliana Tuwima, Jana Brzechwy, Danuty Wawiłow, Doroty Gellner

3.1. Analiza wiersza Juliana Tuwima Lokomotywa

3.2. Praca z innymi wierszami Danuty Wawiłow

4. Przykłady zastosowania metod werbalnych w pracy z poezją Anny Kamieńskiej

4.1. Metoda ukonkretnienia metafory

5. Praca z prozą metodami werbalnymi

Bibliografia

Rozdział III Metody pozawerbalne – przekład intersemiotyczny

1. Interpretacje wierszy metodą ekspresywnego wykonania utworów

2. Ukonkretnianie metafory w zabawie ruchowej

Bibliografia

Rozdział IV Metody aktywizujące – model hermeneutyczny

1. Klasyfikacja i omówienie metod

2. Przykłady zastosowań metod aktywizujących

2.1. Typy dyskusji

2.2. Techniki dyskusji

3. Metody eksponujące: słuchowisko, komiks, film, drama

3.1. Słuchowisko radiowe jako forma artystyczna

3.2. Komiks i inne formy pracy z wykorzystaniem multimediów

3.3. Film

3.4. Pokaz połączony z przeżyciem

3.5. Drama

4. Metody programowane – z użyciem komputera, maszyny dydaktycznej, podręcznika programowanego

5. Metody praktyczne

5.1. Podsumowanie

6. Przykłady pracy z literaturą dla dzieci metodami aktywizującymi

Bibliografia

Rozdział V Ewaluacja

1. Ocenianie w edukacji wczesnoszkolnej

2. Przykłady metod ewaluacyjnych

2.1. Kosz i walizeczka

2.2. Rybi szkielet

Zakończenie

Bibliografia

Aneks

Książka obrazkowa dla dzieci – refleksja o jakości treści obrazka

Bibliografia

Integracja języka polskiego z matematyką metodą dramy

Bibliografia

Współczesne formy zabawy w edukacji wczesnoszkolnej

Drama

Bibliografia

Jakie metody aktywizujące najbardziej rozwijają kreatywność poznawczą dziecka Zareklamuj kilka z nich, uzasadniając wybór (teatrzyk, słuchowisko, komiks)

Teatr

Komiks

Bibliografia

Strona redakcyjna

© Copyright by Oficyna Wydawnicza „Impuls”, Kraków 2015

Recenzent:
Maria Gudro

Opracowanie typograficzne wersji elektronicznej:
Andrzej Augustyński

Projekt okładki:
Ewa Beniak-Haremska

ISBN wersji drukowanej: 978-83-7850-801-4

ISBN wesji elektronicznej: 978-83-8095-085-6

Ofi cyna Wydawnicza „Impuls”
30-619 Kraków, ul. Turniejowa 59/5
tel./fax: (12) 422 41 80, 422 59 47, 506 624 220
www.impulsoficyna.com.pl, e-mail: impuls@impulsoficyna.com.pl
Wydanie I, Kraków 2016