1 Alfabet i wymowa

1.1 Wymowa alfabetu niemieckiego

a | [aː] | h | [haː] | ö | [œ] | ü | [y]
ä | [æ] | i | [iː] | p | [peː] | v | [fau]
b | [beː] | j | [jot] | q | [kuː] | w | [veː]
c | [tseː] | k | [kaː] | r | [er] | x | [iks]
d | [deː] | l | [el] | s | [es] | y | [ypsilon]
e | [eː] | m | [em] | ß | [estset] | z | [tset]
f | [ef] | n | [en] | t | [teː] |  |
g | [geː] | o | [oː] | u | [uː] |  |

1.2 Głoski

Samogłoski

i, ä [æ], e, i, o, ö [œ] (e zaokrąglając), u, ü [y] (y zaokrąglając)

Dwugłoski (dyftongi)

ei [ai], ai [ai], au [au], UE [ɔy], äu [ɔy]

1.2.1 Wymowa samogłosek

a) Samogłoski, po których występują dwie lub więcej spółgłosek, są wymawiane krótko. wollen, nennen, Irre b) Samogłoski, po których występuje tylko jedna spółgłoska lub nie występują żadne, a także samogłoski, po których występuje h, są wymawiane długo. Lage, er, nehmen c) Krótkie i długie samogłoski otwarte e ( [æː]) są wymawiane podobnie jak polskie e. Jacke, messen, Mädchen d) Samogłoski długie (oprócz otwartego e, tj. ä) to tzw. samogłoski napięte, które wymawia się z silnie napiętymi wargami. Są to przede wszystkim samogłoski e, o. Wymowa zamkniętego niemieckiego e jest zbliżona do wymowy polskiego i:, a zamkniętego o do polskiego u:. eben, nehmen, Kohl, bohren e) E zredukowane wymawiane jest w nieakcentowanych przedrostkach be-, ge- oraz w nieakcentowanej końcówce e. behaupten, gewinnen, Sonne

1.2.2 Wymowa spółgłosek

pisownia | wymowa i przykłady
chs | [ks] sechs, Wachs
ck | [k] Hacke, trocken
d, t, n | [dˌ tˌ n] dein, tun, neu
h | nie wymawia się po samogłosce: gehen, sehr
| wyjątki: Ahorn, Uhu, oho
ng | [ŋ] anfangen, Menge
qu | [kv] Quiz, quälen
s | [z] na początku wyrazu: sagen, Sieg
s | [z] w środku wyrazu między samogłoskami i spółgloskami r, l, m, n: Hase, unser, lesen
s | [s] w połączeniu -st wewnątrz i na końcu wyrazu: Fenster, Fest
s | [s] w połączeniu -sp wewnątrz wyrazu: Wespe
sch | [ʃ] schnell, Fleisch
sp | [ʃp] spielen, Spaß, Beispiel
ss | [s] między samogłoskami, po samogłosce krótkiej: wissen, Gasse
ß | [s] Straße, Fuß
tsch | [ʧ] Tscheche, deutsch
tz | [ts] sitzen, Witz, Mütze
v | [f] Verlag, Vater, verbinden
w | [v] Weihnachten, wollen
z | [ts] zahlen, Ziege, Herz

1.3 Akcent

Akcent w języku niemieckim pada zazwyczaj na pierwszą sylabę. lesen, trinken, Boden Przedrostki nierozdzielne be-, ge-, ent-, er-, ver-, zer- są nieakcentowane. W czasownikach, w których występują przedrostki rozdzielne ab-, an-, auf-, aus-, ein-, vor-, zu- itd., akcent pada na pierwszą sylabę. Jeżeli w czasowniku występuje przedrostek nierozdzielny, akcent pada na pierwszą sylabę. wiederholen, unterschreiben, übersetzen W przypadku wyrazów złożonych akcentowana jest pierwsza część złożenia. W wymowie jest zachowana granica pojedynczych wyrazów. Tisch/tuch, Wand/lampe, Tür/klinke Słowa obcego pochodzenia zachowują zwykle swój pierwotny akcent. Universität, fiktiv, Friseur, Medizin

2 Rzeczowniki

2.1 Rodzaj

2.1.1 Rodzaj męski

2.1.2 Rodzaj żeński

2.1.3 Rodzaj nijaki

2.1.4 Osobliwości rodzaju

2.2 Rzodzajniki

2.2.1 Rodzajnik określony

2.2.2 Rodzajnik nieokreślony

2.2.3 Rodzajnik zerowy

2.3 Tworzenie liczby mnogiej

2.4 Odmiana rzeczowników

2.4.1 Deklinacja mocna

2.4.2 Deklinacja słaba

2.4.3 Deklinacja mieszana

2.4.4 Deklinacja nazw własnych

2.5 Rekcja rzeczownika

3 Przymiotniki

3.1 Deklinacja przymiotników

3.2 Stopniowanie przymiotników

3.3 Przymiotniki z odmienną rekcją

4 Zaimki

4.1 Zaimki osobowe

4.2 Zaimki dzierżawcze

4.2.1 Liczba pojedyncza

4.2.2 Liczba mnoga

4.3 Zaimki wskazujące

4.4 Zaimki pytające

4.5 Zaimki względne

4.6 Zaimki zwrotne

4.7 Zaimki nieokreślone i przeczące

5 Liczebniki

5.1 Liczebniki główne

5.2 Liczebniki porządkowe

5.3 Liczebniki wieloraki

5.4 Liczebniki mnożne i wielokrotne

5.5 Liczebniki podziałowe (dystrybutywne)

5.6 Ułamki

5.7 Działania liczbowe

5.8 Określanie czasu

5.9 Liczebniki nieokreślone

6 Czasowniki

e)

Mieszane

6.1 Czasy gramatyczne

6.1.1 Czas teraźniejszy

6.1.2 Czas przeszły

6.1.3 Czas przyszły

6.2 Odmiana czasownika

6.2.1 Odmiana czasowników słabych

6.2.2 Odmiana czasowników mocnych

6.2.3 Odmiana czasowników posiłkowych

6.2.4 Odmiana czasowników modalnych

6.3 Tryby

6.3.1 Tryb przypuszczający

6.3.2 Tryb rozkazujący

6.4 Strony

6.4.1 Strona bierna - Vorgangspassiv

6.4.2 Strona bierna - Zustandspassiv

6.5 Bezokolicznik

6.5.1 Bezokolicznik zależny

6.5.2 Konstrukcja z dwoma bezokolicznikami

6.6 Imiesłów

6.7 Rekcja czasownika

7 Przysłówek

7.1 Przysłówki kierunkowe typu „hin“ i „her“

7.2 Przysłówki zaimkowe

7.3 Stopniowanie przysłówków

8 Przyimki

8.1 Przyimki a przypadek

8.2 Spływanie przyimka z rodzajnikiem

9 Spójniki

9.1 Spójniki współrzędne

9.2 Szyk wyrazów po spójnikach współrzędnych

9.3 Spójniki podrzędne

c)

Zdania łączne

9.4 Zdania ze spójnikiem „dass“

9.5 Zdania okolicznikowe czasu

9.6 Pozostałe zdania okolicznikowe

10 Wykrzyknienia

11 Szyk wyrazów w zdaniu

11.1 Zdanie pojedyncze

11.2 Rama zdaniowa

11.3 Szyk wyrazów w zdaniach złożonych

12 Skracanie zdań podrzędnych

13 Przeczenie w języku niemieckim

14 Słowotwórstwo

14.1 Kompozycja (łączenie wyrazów)

14.2 Derywacja

14.2.1 Tworzenie słów za pomocą przyrostków

14.2.2 Tworzenie słów za pomocą przedrostków

15 Przegląd czasowników mocnych

Zasady niemieckiej pisowni

1 Wprowadzenie

2 Pisownia łączna i rozdzielna

2.1 Czasowniki

2.2 Przymiotniki

2.3 Rzeczowniki

2.4 Przysłówki

2.5 Liczebniki

3 Pisownia małą i wielką literą

3.1 Rzeczowniki

3.2 Urzeczownikowionie części mowy

3.3 Zwroty grzecznościowe

3.4 Tytuły i imiona

3.5 Zdanie

3.6 Samodzielnie występujące litery i skróty

4 Dzielenie wyrazów

5 Wyrazy złożone

6 Nazwy własne

6.1 Imiona

6.2 Nazwy geograficzne

6.3 Pozostałe części mowy

7 Nazwy ulic

8 Wyrazy obcego pochodzenia

9 Skróty

10 Interpunkcja

10.1 Kropka

10.2 Wykrzyknik

10.3 Znak zapytania

10.4 Przecinek

10.4.1 Przecinek w zdaniu pojedynczym

10.4.2 Przecinek w zdaniach złożonych

10.4.3 Podkreślenie, okrzyk, zwrot

10.5 Średnik

10.6 Dwukropek

10.7 Myślnik

10.8 Łącznik

10.9 Ukośnik

10.10 Apostrof

10.11 Wielokropek

10.12 Cudzysłów

10.13 Nawiasy

11 ss, ß

12 Głoski i litery

Stopka redakcyjna