© Copyright by

Paula Apanowicz, Anna Barańska, Agnieszka Czarkowska-Krupa,

Kinga Redlińska & e-bookowo

Projekt okładki: Michał Piętoń

Grafiki: Małgorzata Sarnicka

Skład: Katarzyna Krzan

Redakcja: Agnieszka Czarkowska-Krupa

ISBN: 978-83-8166-220-8

Wydawca: Wydawnictwo internetowe e-bookowo

www.e-bookowo.pl

Kontakt: wydawnictwo@e-bookowo.pl

Wszelkie prawa zastrzeżone.

Kopiowanie, rozpowszechnianie części lub całości

bez zgody wydawcy zabronione

Wydanie I 2021

Wstęp

Arthur Miller po kilku tygodniach małżeństwa z Marilyn Monroe napisał w swoim pamiętniku, że myślał, iż ożenił się z anielską boginią, a ona okazała się zwykłą kobietą. Roger Vadim po kilku latach małżeństwa z Brigitte Bardot stwierdził, że słynna BB nie pociąga go już seksualnie. Herosi i heroiny wielkiego ekranu, niedostępni w oczach wielbicieli niczym olimpijscy bogowie, miewają iście tragiczne przeżycia miłosne. Dlaczego wolnych od doczesnych problemów ludzi dotykają ogromne dramaty uczuć? Wszyscy chcielibyśmy rozwikłać tę zagadkę. Książka ta zrodziła się zaś z pasji poszukiwania odpowiedzi na to pytanie, które towarzyszy widzom od początków istnienia kina.

Zbiór historii Twarze i maski – ostatni wielcy kochankowie kina adresujemy nie tyle do znawców, ile do wszystkich miłośników kina. Na przestrzeni ponad 120 lat istnienia X muzy oprócz niezliczonej ilości wspaniałych dzieł filmowych wokół wielkiego ekranu narodziło się wiele pasjonujących historii związanych z jego twórcami. Wymyślona przez Hollywood instytucja gwiazdy filmowej przyjęła się na całym świecie, a biografie aktorów i aktorek stały się dla widzów równie interesujące jak filmy, w których występują. Szczególną uwagę przyciągają zaś fascynujące dzieje ich miłości i romansów. W kulturze popularnej związki gwiazd filmowych zajęły miejsce wielkich kochanków znanych z literatury. Romeo i Julia, Abelard i Heloiza, Tristan i Izolda, Dante i Beatrycze to nieśmiertelne symbole, które niejako odżywają na nowo w dziejach bogów kina.

Opowieści o miłosnych relacjach gwiazd są czymś znacznie więcej niż współczesnymi baśniami Szeherezady, tulącymi nas do snu. To historie, którym przyglądamy się z ciekawością, ponieważ chcemy odnaleźć w nich odbicie własnych powikłanych relacji uczuciowych i posmakować – być może oczywistej – ale jakże głębokiej prawdy, że nawet bogowie kina cierpią z miłości. A co więcej: w błysku fleszy, na świeczniku sławy, z milionami na koncie, to właśnie dzięki swojej słabości w tej delikatnej materii pozostają w naszych oczach ludzcy i bliscy.

Bohaterami tej książki są zatem gwiazdy filmowe, z czasów złotej ery kina. To ostatni „wielcy kochankowie”, których miłości przeszły do historii X muzy, ale też stały się częścią narracji współczesnej kultury. Ich romanse i małżeństwa miały równie wielki rozmach, jak filmowe wizerunki. Marilyn Monroe i Arthur Milller, Grace Kelly i książę Rainier, Paul Newman i Joanne Woodward to tylko niektórzy z bohaterów, którzy przewijają się na kartach tej opowieści o miłości, zdradzie, odrzuceniu, ale też o romantycznych uniesieniach i nieokiełznanej namiętności. Znalazł się tu również szkic o największej polskiej aktorce, która wprawdzie była związana z teatrem, ale niewątpliwie wywarła wpływ na wybitnych aktorów filmowych, Helenie Modrzejewskiej. To zatem historia o uczuciach we wszystkich ich odcieniach – od blasku przedmiłosnego spotkania po gorycz porzuconego serca.

Dlaczego Twarze i maski? - ponieważ opowieści przedstawione w tej książce ukazują różne oblicza miłości. Można tu znaleźć historie na poły legendarne, narracje błyszczące hollywoodzkim blichtrem, ale też opowiadania tętniące namiętnością i małżeńskie sagi. Są to właśnie tytułowe twarze i maski, które wzajemnie się przenikają, prowadząc dwuznaczną grę z Czytelnikami, Widzami i Miłośnikami X muzy. Zapraszamy zatem do przyjrzenia się wszystkim tym obliczom, być może któreś z nich okaże się naszym własnym zwierciadłem.

Część I 

W masce

Maska to atrybut, którego rolą jest ukrycie i ochrona twarzy. Maska nie tyle zafałszowuje prawdziwe oblicze, ile zabezpiecza je przed oczami niepowołanych. Metafora ta najlepiej oddaje zatem charakter opisywanych w tej części książki romansów wielkich gwiazd kina i teatru. To bowiem historie utkane z tak różnorodnych nici, że dziś nie sposób odróżnić prawdy od plotek, domysłów czy celowych działań wytwórni kreujących wizerunki swoich idoli. Fakty stopiły się z legendą, często świadomie budowaną po to, żeby ochronić resztki prywatności aktorów. To zatem opowieści o rozmaitych kamuflażach pierwszych wielkich gwiazd teatru i niemej ery kina. Uważnie tropiąc przybierane przez nie maski (jakże charakterystyczny rekwizyt związany z aktorstwem), możemy jednak dostrzec pod ich powierzchnią ślady realnych twarzy.

Spis treści

Wstęp

Część I

W masce

Anna Barańska

Helena Modrzejewska i mężczyźni, czyli jak być damą w Hollywood

Nieoszlifowany diament w rękach nauczyciela

Sukces zawodowy ze skazą tragedii

Towarzyski mezalians

Bibliografia:

Agnieszka Czarkowska-Krupa

Apokryf o kochankach z dalekiej Północy - Greta Garbo i Mauritz Stiller

Wizjoner i dziewczyna z ambicjami

Narodziny Wenus

Apokryf5 o wielkiej miłości

Przymierze emigrantów

New York, New York…

Zagubieni w Hollywood

Finał „romantycznej głupoty”

Demaskacja mitu

Bibliografia:

Agnieszka Czarkowska-Krupa

Miłość w rytmie Hollywood - Greta Garbo i John Gilbert

Gorący Amerykanin i skandynawska „królowa śniegu”

Flicka i Yackie

Ślub, którego nie było

Tajemnice, tajemnice…

„Władczyni miłości” abdykuje

„Od Garbo do grobu”

Bibliografia:

Anna Barańska

Pola Negri i jej skandaliczne hollywoodzkie romanse

Pola i Charlie

Pola i Rudolf

Narzeczeni w Hollywood

Bibliografia:

Część II

W makijażu glamour i ciemnych okularach

Agnieszka Czarkowska-Krupa

Mistrz i Afrodyta - Marilyn Monroe i Arthur Miller

MM – marzenie znudzonego męża

Mistrz poślubia Afrodytę

Bogowie schodzą na ziemię

Skłóceni z życiem

Bibliografia:

Kinga Redlińska

Samotność w złotej klatce - Grace Kelly i książę Rainier

Książę i aktoreczka

Z Hollywood do wyższych sfer

Królewskie wesele

Francja-elegancja

Propozycja Hitchcocka

Na zakręcie

Bibliografia:

Kinga Redlińska

Niespełniony sen Kleopatry - Elizabeth Taylor i Montgomery Clift

Syriusz i wschodząca gwiazda

W słońcu i w cieniu

Seria niefortunnych zdarzeń

„I wciąż go kocham…”

Bibliografia:

Część III

W zwierciadle namiętności

Paula Apanowicz

Fatalne zauroczenia - Alfred Hitchcock i jego blondynki

Mistrz suspensu, mistrz kontroli

Mit Blondynki Hitchcocka

June Tripp – pierwowzór Hitchcockowskiej blondynki

Postać kobiety w kinie mistrza suspensu

Blondynki w Wielkiej Brytanii

Kierunek: Hollywood

Ingrid Bergman – szwedzka blondynka Hitchcocka

Grace Kelly – największa muza Hitchcocka

Doris Day

Hitchcockowski zawrót głowy – Vera Miles

Cisza przed burzą

Obsesja: Tippi Hedren

Impotent

Bibliografia:

Agnieszka Czarkowska-Krupa

Niewolnica egocentryka - Rita Hayworth i Orson Welles

„Cudowne dziecko” i niewykształcona tancerka flamenco

Intelekt i seks

W cieniach Hollywood i w blaskach małżeństwa

Troskliwa opiekunka i rozkapryszony mąż

Rebecca

Stracone złudzenia i „jazda na krawędzi”

Odrzucona Gilda

Miłość, która nie chce się skończyć

Bogini miłości ma chore serce

Bibliografia:

Agnieszka Czarkowska-Krupa

Miłość dwudziestolatków – Brigitte Bardot i Roger Vadim

Jak się poznali?

Jak się pobrali?

Jak się kochali?

Jak się rozstali?

Bibliografia:

Część IV

Na ślubnym zdjęciu

Paula Apanowicz

Najlepsze małżeństwo w Hollywood - Paul Newman i Joanne Woodward

Przyjaźń dwójki amatorów

Jackie

Coraz cieplej

Miłosna gorączka

Stek i bekon

Najlepsze małżeństwo w Hollywood

Bibliografia:

Kinga Redlińska

Powiew skandalu - Sophia Loren i Carlo Ponti

Spacer w różanym ogrodzie

Elektra i Agamemnon

Barwy zazdrości

Małżeństwo, którego nie było

Synergia

Bibliografia:

Paula Apanowicz

Życie w cieniu mistrza suspensu - Alfred Hitchcock i Alma Reville

Wstydliwy nowicjusz

Pierwsza blondynka Hitchcocka

Spotkanie

Pobierzmy się!

Patricia

Miłość uwieczniona na taśmach filmowych

Alma Reville – wyśniona blondynka Hitchcocka

Bibliografia:

Nota o autorkach

Źródła zdjęć