Tytuł oryginału: The Bands of Mourning

Copyright © 2016 by Dragonsteel Entertainment, LLC
Copyright for the Polish translation © 2016 by Wydawnictwo MAG

Przekład: Anna Studniarek

Redakcja: Urszula Okrzeja
Korekta: Magdalena Górnicka, Urszula Okrzeja
Mapy, symbole i ilustracje: Isaac Stewart i Ben McSweeney
Ilustracja na okładce: Dominik Broniek
Opracowanie graficzne okładki: Dark Crayon

ISBN 978-83-67353-68-7
Wydanie V

Wydawca:
Wydawnictwo MAG
Pl. Konstytucji 5/10
00‑657 Warszawa
www.mag.com.pl

Wyłączny dystrybutor:
Dressler Dublin sp. z o.o.
ul. Poznańska 91
05‑850 Ożarów Maz.
tel. 227 335 010
www.dressler.com.pl

Wersję elektroniczną przygotowano w systemie Zecer

Benowi Olsenowi,
który przyjaźni się z bandą zwariowanych pisarzy
i ciągle znajduje czas,
żeby uczynić nasze książki lepszymi.

Prolog

– Telsin! – syknął Waxillium, wyślizgując się z chaty nauk.

Telsin obejrzała się, skrzywiła i przycupnęła jeszcze bardziej. Szesnastoletnia siostra Waxilliuma była od niego starsza o rok. Długie ciemne włosy okalały twarz o niewielkim nosie i wąskich wargach. Nosiła tradycyjne terrisańskie szaty zdobione kolorowymi wzorami w kształcie litery V, które na niej zawsze leżały lepiej niż na nim. Na Telsin wydawały się eleganckie. Kiedy nosił je Waxillium, czuł się tak, jakby włożył na siebie worek.

– Odejdź, Asinthewie – powiedziała, przesuwając się ostrożnie wzdłuż ściany chaty.

– Przegapisz wieczorną recytację.

– Nie zauważą mojej nieobecności. Nigdy nie sprawdzają listy.

Wewnątrz chaty mistrz Tellingdwar ględził o tradycyjnej terrisańskiej postawie. Podporządkowanie, potulność i coś, co nazywali „pełną szacunku godnością”. Zwracał się do młodszych uczniów – starsi, tacy jak Waxillium i jego siostra, mieli w tym czasie medytować.

Telsin ruszyła biegiem przez zalesione okolice Elendel zwane po prostu Wioską. Waxillium po chwili wahania pośpieszył za siostrą.

– Wpakujesz się w tarapaty – powiedział, kiedy ją dogonił i mijali pień olbrzymiego dębu. – Wpakujesz mnie w tarapaty.

– I co z tego? – spytała. – Co ty masz z tymi zasadami?

– Nic. Po prostu…

Ruszyła w głąb lasu. Westchnął i dalej szedł za nią, aż w końcu spotkali się z trójką młodych Terrisan – dwiema dziewczynami i chłopakiem. Kwashim, jedna z dziewcząt, szczupła i śniada, obrzuciła Waxilliuma uważnym spojrzeniem.

– Przyprowadziłaś go?

– Poszedł za mną – wyjaśniła Telsin.

Waxillium uśmiechnął się z nadzieją do Kwashim, a później do Idashwy, drugiej z dziewczyn, jego rówieśniczki. Idashwy miała szeroko rozstawione oczy i, na Harmonię… była cudowna. Zauważyła jego zainteresowanie, zamrugała kilka razy, po czym ze skromnym uśmiechem odwróciła wzrok.

– Naskarży na nas – stwierdziła Kwashim, odwracając jego uwagę od drugiej dziewczyny. – Wiesz, że to zrobi.

– Wcale nie – warknął Waxillium.

Kwashim spiorunowała go wzrokiem.

– Spóźnisz się na wieczorne zajęcia. Kto odpowie na wszystkie pytania? W sali będzie panowała zardzewiała cisza, jeśli zabraknie tego, który zawsze podlizuje się nauczycielowi.

Wysoki chłopak imieniem Forch stał w cieniu. Waxillium nie patrzył na niego, nie spojrzał mu w oczy. On nie wie, prawda? Nie może wiedzieć. Forch był najstarszy z nich wszystkich, ale rzadko się odzywał.

Był Podwójnym, jak Waxillium. Choć ostatnio żaden z nich nie korzystał z Allomancji. W Wiosce wychwalano ich terrisański aspekt, to znaczy Feruchemię. Fakt, że obaj byli Monetostrzelnymi, nie miał dla Terrisan większego znaczenia.

– Chodźmy – powiedziała Telsin. – Koniec kłótni. Pewnie i tak nie mamy dużo czasu. Jeśli mój brat chce się wlec za nami, to jego sprawa.

Ruszyli za nią pod koronami drzew, liście szeleściły pod ich stopami. Tak wielka ilość listowia sprawiała, że człowiek mógł bez trudu zapomnieć, iż znajduje się w środku ogromnego miasta. Krzyki ludzi i uderzenia podków o bruk wydawały się odległe, nie było też widać ani czuć dymu. Terrisanie bardzo się starali, by ich część miasta była spokojna i zaciszna.

Waxillium powinien być zachwycony.

Pięcioro młodzików wkrótce dotarło do Chaty Synodu, gdzie swoje gabinety mieli najważniejsi spośród starszych Terrisan. Telsin gestem kazała im zaczekać, a sama podbiegła do okna, przy którym zaczęła nasłuchiwać. Waxillium rozejrzał się z niepokojem dookoła. Nadchodził wieczór, w lesie zapanował półmrok, ale w każdej chwili ktoś mógł na nich wpaść.

Nie martw się tak bardzo, powiedział sam sobie. Musiał zacząć brać udział w ich wybrykach, jak zrobiła to jego siostra. Wtedy zaczęliby go postrzegać jako jednego z nich. Prawda?

Po twarzy spływał mu pot. Kwashim opierała się o drzewo, zupełnie beztroska, a kiedy zobaczyła zdenerwowanie Waxilliuma, na jej wargach pojawił się złośliwy uśmieszek. Forch stał w cieniach, nie kucał, ale, na rdzę, mógłby być drzewem – tak mało okazywał emocji. Waxillium spojrzał na wielkooką Idashwy, a ona zarumieniła się i odwróciła wzrok.

Telsin wróciła do nich.

– Ona tam jest.

– To gabinet naszej babki – powiedział Waxillium.

– Oczywiście, że tak. Została tam wezwana w pilnej sprawie. Prawda, Idashwy?

Cicha dziewczyna przytaknęła.

– Widziałam, jak starsza Vwafendal biegnie obok mojego pokoju medytacji.

Kwashim uśmiechnęła się szeroko.

– A to znaczy, że nie będzie pilnować.

– Pilnować czego? – spytał Waxillium.

– Cynowej Bramy – odparła Kwashim. – Wydostaniemy się do miasta. Będzie nawet łatwiej niż zwykle!

– Zwykle? – powtórzył Waxillium, spoglądając z przerażeniem to na Kwashim, to na siostrę. – Robiliście to wcześniej?

– Pewnie – odparła Telsin. – W Wiosce trudno o drinka. Ale dwie ulice stąd jest świetny pub.

– Jesteś obcy – powiedział do niego Forch, podchodząc bliżej. Mówił powoli, z namysłem, jakby każde słowo z osobna wymagało zastanowienia. – Dlaczego się przejmujesz, że wychodzimy? Trzęsiesz się. Czego się boisz? Spędziłeś tam większość życia.

„Jesteś obcy”. Dlaczego jego siostrze udawało się wpasować w każdą grupę? Dlaczego on zawsze musiał stać na zewnątrz?

– Nie trzęsę się – odpowiedział Forchowi. – Po prostu nie chcę się wpakować w tarapaty.

– On na nas naskarży – powiedziała Kwashim.

– Nie. – A w każdym razie nie za to, dodał w myślach Waxillium.

– Chodźmy – rzuciła Telsin.

Poprowadziła grupkę przez las w stronę Cynowej Bramy – wymyślne określenie na coś, co w rzeczywistości było kolejną ulicą – choć rzeczywiście zdobił ją kamienny łuk z wyrytymi starożytnymi terrisańskimi symbolami szesnastu metali.

Za nią leżał inny świat. Wzdłuż ulicy stały gazowe latarnie, gazeciarze wlekli się do domów z niesprzedanymi gazetami pod pachami. Robotnicy szli w stronę hałaśliwych pubów, żeby się napić. Nigdy właściwie nie poznał tego świata – dorastał w luksusowej rezydencji wśród wspaniałych strojów, kawioru i wina.

Coś w tym prostym życiu go pociągało. Może odnajdzie to właśnie tutaj? To coś, czego nigdy nie odnalazł. To coś, co wszyscy pozostali mieli, a czego on nawet nie umiał nazwać.

Pozostała czwórka wybiegła na zewnątrz, mijając budynek z ciemnymi oknami, w którym o tej porze zazwyczaj siedziała babka Waxilliuma i Telsin i czytała. Terrisanie nie mieli strażników przy wejściach, co nie znaczyło, że ich nie obserwowali.

Waxillium jeszcze nie wyszedł. Spuścił wzrok i odsunął rękawy szaty, by odsłonić metalowe bransolety.

– Idziesz?! – zawołała Telsin.

Nie odpowiedział.

– Oczywiście, że nie. Zawsze boisz się kłopotów.

Pociągnęła za sobą Forcha i Kwashim. Co zaskakujące, Idashwy się ociągała. Cicha dziewczyna spojrzała na niego pytająco.

Mogę to zrobić, pomyślał Waxillium. To nic wielkiego. Z szyderstwem siostry dzwoniącym w uszach zmusił się, by dołączyć do Idashwy. Zrobiło mu się niedobrze, ale szedł obok niej, ciesząc się jej nieśmiałym uśmiechem.

– Co to była za pilna sprawa? – spytał ją.

– Hę?

– Ta pilna sprawa, w której wezwano babcię?

Idashwy wzruszyła ramionami i ściągnęła terrisańską szatę. Był wstrząśnięty, dopóki nie zobaczył, że miała pod spodem zwyczajną spódnicę i bluzkę. Wrzuciła szatę w krzaki.

– Niewiele wiem. Zobaczyłam, jak wasza babcia biegnie do Chaty Synodu, i usłyszałam, jak Tathed o to pyta. Jakiś kryzys. Planowaliśmy się dziś wyślizgnąć, więc uznałam, że to dobry czas.

– Ale ta pilna sprawa… – Waxillium obejrzał się przez ramię.

– Chodziło o jakiegoś kapitana konstabli, który przyszedł ją przesłuchać – powiedziała Idashwy.

Konstabl?

– Chodźmy, Asithew – powiedziała, biorąc go za rękę. – Twoja babcia szybko załatwi obcego. Może właśnie już tu wraca!

Znieruchomiał. Idashwy spojrzała na niego. Te pełne życia ciemne oczy utrudniały mu myślenie.

– Chodź – zachęciła go. – Wyślizgnięcie się to żadna zbrodnia. Przecież mieszkałeś tam przez czternaście lat, prawda?

Na rdzę.

– Muszę iść. – Odwrócił się i pobiegł w stronę lasu.

Idashwy przez chwilę stała w miejscu, w którym ją zostawił. Waxillium wszedł do lasu i pobiegł w stronę Chaty Synodu. Wiesz, że teraz uzna cię za tchórza, powiedział sobie w duchu. Wszyscy cię uznają.

Waxillium zahamował gwałtownie pod oknem gabinetu babki, serce waliło mu w piersi. Przycisnął się do ściany i słuchał przez otwarte okno.

– Sami troszczymy się o porządek – powiedziała wewnątrz babka Vwafendal. – Dobrze pan o tym wie.

Waxillium odważył się podnieść i zajrzeć przez okno do środka. Babka siedziała za biurkiem jak uosobienie terrisańskiej praworządności, włosy miała splecione w warkocz, a szaty idealnie czyste.

Mężczyzna stojący po drugiej stronie biurka na znak szacunku trzymał czapkę konstabla pod pachą. Był starszym mężczyzną o długich wąsach, a insygnia na jego piersi oznaczały, że jest kapitanem i detektywem. Wysoki stopień. Ważny.

Tak! – pomyślał Waxillium i sięgnął do kieszeni po notatki.

– Terrisanie sami troszczą się o porządek – stwierdził konstabl – ponieważ rzadko potrzebują utrzymywać porządek.

– Teraz też nie potrzebują.

– Mój informator…

– Teraz mówi pan, że ma pan informatora? – spytała babka. – Sądziłam, że to był anonimowy donos.

– Anonimowy, owszem. – Konstabl położył kartkę papieru na biurku. – Ale uważam to za coś więcej niż „donos”.

Babka podniosła kartkę. Waxillium wiedział, co na niej jest. Sam ją posłał do konstabli, razem z listem.

„Koszula, która pachnie dymem, wisząca za jego drzwiami.

Zabłocone buty, których rozmiar pasuje do odcisków pozostawionych przed spalonym budynkiem.

Butelki oliwy w skrzyni pod jego łóżkiem”.

Na liście był tuzin poszlak wskazujących, że to właśnie Forch kilka tygodni wcześniej spalił chatę jadalną. Waxillium poczuł przyjemny dreszczyk na myśl, że konstable poważnie potraktowali jego znaleziska.

– Niepokojące – przyznała babka – ale nie widzę na tej liście niczego, co dawałoby panu prawo wtargnięcia na nasze terytorium, kapitanie.

Konstabl pochylił się i oparł dłonie na brzegu biurka, rzucając jej wyzwanie.

– Nie odrzuciliście tak szybko naszej pomocy, kiedy wysłaliśmy straż pożarną, by zgasić ten pożar.

– Zawsze przyjmiemy pomoc, która ratuje życie. Nie potrzebuję jednak pomocy, która je więzi. Dziękuję.

– Czy to dlatego, że ten Forch jest Podwójnym? Boicie się jego mocy?

Spojrzała na niego pogardliwie.

– Starsza. – Mężczyzna odetchnął głęboko. – Jest wśród was zbrodniarz.

– Jeśli rzeczywiście tak jest, sami zajmiemy się tym osobnikiem. Odwiedzałam domy smutku i zniszczenia, które wy nazywacie więzieniami, kapitanie. Nie pozwolę, by jeden z moich ludzi został tam uwięziony na podstawie pogłosek i anonimowych fantazji posłanych pocztą.

Konstabl odetchnął i znów się wyprostował. Z trzaskiem postawił coś na biurku. Waxillium zmrużył oczy, ale konstabl przykrywał ten przedmiot dłonią.

– Jak wiele wiecie o podpaleniach, starsza? – spytał cicho konstabl. – Często są, jak to określamy, przestępstwem towarzyszącym. Odkrywamy, że miały zatuszować włamanie, ułatwić oszustwo lub być początkowym aktem agresji. W przypadku takim jak ten pożar często jest zapowiedzią. W najlepszym wypadku macie w swoich szeregach podpalacza, który czeka, żeby znowu coś spalić. W najgorszym… nadchodzi coś większego, starsza. Coś, czego wszyscy pożałujecie.

Babka zacisnęła usta. Konstabl podniósł dłoń, odsłaniając to, co położył na biurku. Kula.

– Co to? – spytała babka.

– Przypomnienie.

Babka machnięciem ręki zrzuciła nabój z blatu, aż uderzył o ścianę w pobliżu miejsca, gdzie ukrywał się Waxillium. Chłopak odskoczył i skulił się, a serce mocno biło mu w piersi.

– Niech pan nie przynosi do tego miejsca swoich narzędzi śmierci – syknęła babka.

Waxillium wrócił pod okno w chwili, gdy konstabl zakładał kapelusz.

– Kiedy chłopak znów coś podpali – powiedział cicho – poślijcie po mnie. Miejmy nadzieję, że nie będzie za późno. Dobranoc.

Odszedł. Waxillium kulił się przy ścianie budynku, obawiając się, że konstabl się odwróci i go zobaczy. Nie zrobił tego. Mężczyzna pomaszerował ścieżką i wkrótce zniknął w półmroku.

Ale babka… ona nie uwierzyła. Nie widziała? Forch dopuścił się przestępstwa. Zamierzali zostawić go w spokoju? Dlaczego…

– Asinthewie – powiedziała babka, jak zawsze używając terrisańskiego imienia Waxilliuma. – Czy mógłbyś przyjść do mnie?

Natychmiast poczuł ukłucie przerażenia, a zaraz potem wstydu. Wstał.

– Skąd wiedziałaś? – spytał przez okno.

– Odbicie w lustrze, dziecko. – Trzymała w obu dłoniach kubek herbaty i nie patrzyła na niego. – Spełnij łaskawie moje polecenie.

Niechętnie obszedł budynek i wszedł frontowym wejściem do drewnianej chaty. Całość pachniała bejcą, którą ostatnio pomagał nakładać. Wciąż miał jej resztki pod paznokciami.

Zamknął drzwi.

– Dlaczego…?

– Usiądź, proszę, Asinthewie – powiedziała cicho.

Podszedł do biurka, ale nie zajął krzesła dla gości. Stał, dokładnie w tym samym miejscu, co konstabl.

– Twój charakter pisma – stwierdziła babka, muskając papier, który zostawił konstabl. – Powiedziałam ci, że sprawa Forcha jest pod kontrolą.

– Wiele rzeczy mówisz, babciu. Uwierzę, kiedy zobaczę dowód.

Vwafendal pochyliła się. Z kubka w jej dłoniach unosiła się para.

– Och, Asinthewie. Sądziłam, że bardzo chcesz tu pasować.

– Owszem.

– To dlaczego podsłuchujesz pod moim oknem, zamiast odbywać wieczorną medytację?

Odwrócił wzrok i zarumienił się.

– Dla Terrisan liczy się porządek, dziecko. Nie bez powodu mamy zasady.

– A palenie budynków nie jest wbrew zasadom?

– Oczywiście, że tak. Ale nie ty jesteś odpowiedzialny za Forcha. Rozmawialiśmy z nim. Żałuje. Jest bezmyślnym młodzikiem, który zbyt wiele czasu spędza w samotności. Poprosiłam innych, żeby się z nim zaprzyjaźnili. Odpokutuje swoje przestępstwo na nasz sposób. Wolałbyś, żeby zgnił w więzieniu?

Waxillium po chwili wahania westchnął i opadł na krzesło po drugiej stronie biurka.

– Chcę się dowiedzieć, co jest właściwe – szepnął – i tak postępować. Dlaczego to jest takie trudne?

Babka zmarszczyła czoło.

– Łatwo odkryć, co jest właściwe, a co nie, dziecko. Przyznam, że decyzja, by zawsze postępować zgodnie z tym, co właściwe, bywa…

– Nie – powiedział Waxillium i zaraz się skrzywił. Przerywanie babce V. nie było mądre. Nigdy nie krzyczała, ale jej dezaprobata była wyczuwalna równie łatwo jak nadchodząca burza. Mówił dalej już ciszej. – Nie, babciu. Odkrycie, co jest właściwe, nie jest łatwe.

– Zostało zapisane w naszych zwyczajach. Uczysz się tego każdego dnia na swoich lekcjach.

– To jeden głos, jedna filozofia. Istnieje tak wiele…

Babka sięgnęła nad biurkiem i położyła dłoń na jego dłoni. Jej skóra była ciepła od kubka z herbatą.

– Ach, Asinthewie. Rozumiem, że jest ci ciężko. Jesteś dzieckiem dwóch światów.

Dwa światy, pomyślał od razu, ale żadnego domu.

– Ale musisz postępować zgodnie z tym, czego się uczysz – kontynuowała. – Obiecałeś mi, że w czasie pobytu tutaj będziesz przestrzegać naszych zasad.

– Próbuję.

– Wiem. Tellingdwar i inni nauczyciele mówią o tobie same dobre rzeczy. Mówią, że uczysz się lepiej niż ktokolwiek… to znaczy, jakbyś spędził tu całe życie. Jestem dumna z twoich wysiłków.

– Inne dzieciaki mnie nie akceptują. Próbowałem robić to, co mi poradziłaś… być bardziej terrisański niż ktokolwiek, udowodnić swoje pochodzenie. Ale dzieciaki… nigdy nie będę jednym z nich, babciu.

– Młodzi często nadużywają słowa „nigdy” – babka pociągnęła łyk herbaty – ale rzadko je rozumieją. Niech zasady staną się twoim przewodnikiem. W nich odnajdziesz spokój. Jeśli niektórzy darzą cię niechęcią z powodu twojej gorliwości, pozwól im. W końcu dzięki medytacji wyzbędą się takich uczuć.

– Czy mogłabyś… może polecić kilkorgu z pozostałych, żeby się ze mną zaprzyjaźnili – spytał, wstydząc się jednocześnie słabości, o której świadczyły te słowa. – Jak to zrobiłaś z Forchem?

– Zobaczę. A teraz uciekaj. Nie zgłoszę tego uchybienia, Asinthewie, ale proszę, obiecaj mi, że pozbędziesz się obsesji na punkcie Forcha i pozostawisz karanie innych Synodowi.

Waxillium zaczął się podnosić, lecz wtedy jego stopa poślizgnęła się na czymś. Opuścił rękę. Kula.

– Asinthewie? – spytała babka.

Zacisnął kulę w dłoni, kiedy się prostował, a później wybiegł na zewnątrz.

***

– Metal jest twoim życiem – powiedział Tellingdwar, przechodząc do ostatnich części wieczornej recytacji.

Waxillium klęczał w pozycji do medytacji, wsłuchując się w słowa. Wokół niego rzędy spokojnych Terrisan również pochylały się z szacunkiem, wychwalając Zachowanie, starożytnego boga ich wiary.

– Metal jest twoją duszą – powiedział Tellingdwar.

Tak wiele było doskonałości w tym cichym świecie. Dlaczego Waxillium czasem miał wrażenie, że nanosi brud samą swoją obecnością? Że oni wszyscy byli częścią jednego wielkiego białego płótna, a on plamą na samym dole?

– Chronisz nas – powiedział Tellingdwar – a my będziemy twoi.

Kula, pomyślał Waxillium, wciąż ściskając w dłoni kawałek metalu. Dlaczego zostawił nam kulę jako przypomnienie? Co to znaczy? Wydawało mu się, że to dziwny symbol.

Po zakończeniu recytacji młodzi, dzieci i dorośli podnieśli się i zaczęli przeciągać. Trochę rozmawiali ze sobą, ale zbliżała się cisza nocna, co oznaczało, że młodsi ruszyli do domów lub wieloosobowych sypialni. Waxillium się nie podniósł.

Tellingdwar zaczął zbierać maty, na których wcześniej klęczeli medytujący. Miał ogoloną głowę, a jego szaty były jaskrawożółte i pomarańczowe. Z matami w ramionach zatrzymał się, kiedy zobaczył, że Waxillium nie wyszedł z pozostałymi.

– Asinthewie? Dobrze się czujesz?

Waxillium pokiwał ze zmęczeniem głową i wstał. Nogi mu zdrętwiały po tak długim klęczeniu. Ruszył powoli w stronę wyjścia, jednak zatrzymał się w drzwiach.

– Tellingdwarze?

– Tak, Asinthewie?

– Czy w Wiosce kiedykolwiek doszło do aktów przemocy?

Niski mężczyzna znieruchomiał, zaciskając ręce na matach.

– Dlaczego pytasz?

– Z ciekawości.

– Nie musisz się martwić. To było dawno temu.

– Co było dawno temu?

Tellingdwar zebrał pozostałe maty, poruszając się szybciej niż wcześniej. Może ktoś inny uniknąłby odpowiedzi na pytanie, ale Tellingdwar był wyjątkowo szczery. Klasyczna terrisańska cnota – w jego oczach uniknięcie odpowiedzi byłoby równe kłamstwu.

– Nie zaskakuje mnie, że wciąż o tym szepcą. Piętnaście lat nie zmyło całej krwi, jak sądzę. Ale pogłoski są fałszywe. Zginęła tylko jedna osoba. Kobieta, z rąk męża. Oboje byli Terrisanami. – Zawahał się. – Znałem ich.

– Jak ją zabił?

– Musisz to wiedzieć?

– Cóż, pogłoski…

Tellingdwar westchnął.

– Pistolet. Broń z zewnątrz. Nie wiemy, skąd go wziął. – Tellingdwar pokręcił głową i zrzucił maty na stertę z boku pomieszczenia. – Pewnie nie powinniśmy być zaskoczeni. Ludzie są wszędzie tacy sami, Asinthewie. Musisz o tym pamiętać. Nie uważaj się za lepszego od innych tylko dlatego, że nosisz szatę.

Tellingdwar każdą rozmowę mógł zmienić w lekcję. Waxillium skinął mu głową i wyślizgnął się na zewnątrz. Słychać było grzmoty zapowiadające deszcz, ale mgła jeszcze się nie pojawiła.

„Ludzie są wszędzie tacy sami, Asinthewie…”. Jaki w takim razie był cel wszystkiego, czego tu uczyli? Jeśli nie mogli powstrzymać ludzi przed zachowywaniem się jak potwory?

Dotarł do sypialni chłopców. Cisza nocna już się zaczęła i Waxillium musiał ukłonić się przepraszająco opiekunowi sypialni, zanim pobiegł korytarzem do swojego pokoju na parterze. Ojciec Waxilliuma upierał się, że jego syn ze względu na szlachetne pochodzenie ma mieć własny pokój. To jeszcze bardziej odróżniało go od pozostałych.

Zrzucił szatę i otworzył szafę, w której wisiały jego stare ubrania. Deszcz zaczął uderzać o szybę w chwili, kiedy włożył spodnie i koszulę zapinaną na guziki, które uważał za wygodniejsze od tych zardzewiałych szat. Skrócił knot lampki i otworzył książkę, żeby poczytać.

Na zewnątrz niebo burczało jak pusty żołądek. Waxillium próbował czytać przez kilka minut, po czym odrzucił książkę na bok – omal nie przewracając lampki – i poderwał się na równe nogi. Podszedł do okna i wpatrzył się w ulewę. Ze względu na baldachim drzew deszcz padał nierówno, kolumnami. Waxillium zgasił lampę.

Wpatrywał się w deszcz, a w głowie kłębiły mu się myśli. Wkrótce musiał podjąć decyzję. Zgodnie z umową zawartą przez jego babkę i rodziców Waxillium miał spędzić w Wiosce rok, z którego pozostał już tylko miesiąc. Później sam miał zadecydować, czy tu zostanie.

Co czekało na niego na zewnątrz? Białe obrusy, pozerzy z nosowymi akcentami i polityka.

Co czekało go tutaj? Ciche sale, medytacja i nuda.

Życie, którego nienawidził, albo życie pełne otępiającej powtarzalności. Dzień po dniu po dniu… i…

Czy ktoś poruszał się wśród drzew?

Waxillium przycisnął czoło do chłodnego szkła. Rzeczywiście ktoś wlókł się przez mokry las, ciemna postać o znajomym wzroście i sylwetce, pochylona i niosąca na ramieniu worek. Forch spojrzał w stronę sypialni, zaraz jednak ruszył dalej w mrok.

Czyli wrócili. Szybciej, niż się spodziewał. Czy tak właśnie Telsin zamierzała wrócić do sypialni? Wślizgnąć się przez okno i twierdzić, że wrócili przed ciszą nocną, a opiekun po prostu ich nie zauważył?

Waxillium czekał, zastanawiając się, czy zauważy również trzy dziewczyny, ale niczego nie widział. Jedynie Forcha znikającego w cieniach. Dokąd on szedł?

Kolejny pożar, pomyślał od razu Waxillium. Ale Forch z pewnością nie podłożyłby ognia w taki deszcz, prawda?

Waxillium spojrzał na zegar tykający cicho na ścianie. Godzina po ciszy nocnej. Nie miał pojęcia, że tak wiele czasu spędził, gapiąc się na deszcz.

Forch nie jest moim problemem, powiedział sobie stanowczo. Postanowił wrócić do łóżka, ale natychmiast odkrył, że miota się po pokoju. Z niepokojem wsłuchuje się w deszcz i nie może powstrzymać ciała przed poruszaniem się.

Cisza nocna…

„Niech zasady staną się twoim przewodnikiem. W nich odnajdziesz spokój”.

Zatrzymał się przy oknie. Po chwili je otworzył. Kiedy wyskoczył na zewnątrz, jego bose stopy zagłębiły się w wilgotnej, sprężystej ziemi. Ruszył przed siebie, a strumienie wody uderzały go w głowę i spływały za koszulę. Dokąd poszedł Forch?

Waxillium wybrał kierunek, który wydał mu się najbardziej prawdopodobny. Mijał ogromne drzewa, jak wykute w skale monolity, a szum deszczu zagłuszał wszystko inne. Odcisk buta w błocie obok pnia drzewa świadczył, że był na dobrym tropie, ale musiał się pochylić, żeby go zobaczyć. Na rdzę! Robiło się ciemno.

Co teraz? Waxillium rozejrzał się dookoła. Tam, pomyślał. Magazyn. Stara sypialnia, obecnie nieużywana, w której Terrisanie trzymali zapasowe meble i dywany. To by było doskonałe miejsce do podpalenia, prawda? W środku mnóstwo łatwopalnych rzeczy, a w takim deszczu nikt by się tego nie spodziewał.

Ale babka z nim rozmawiała, pomyślał Waxillium, potykając się wśród deszczu. Stopy mu marzły, kiedy rozgarniał liście i mchy. Będą wiedzieli, że to on. Czy go to nie obchodziło? Celowo starał się wpakować w kłopoty?

Waxillium podszedł do starej sypialni, masywnego dwupiętrowego budynku, czarnego na tle coraz ciemniejszej nocy. Strumienie wody spływały z jego dachu. Nacisnął klamkę. Drzwi oczywiście nie były zamknięte na klucz – to w końcu była Wioska. Wślizgnął się do środka.

Tam. Kałuża wody na podłodze. Ktoś tędy niedawno wchodził. Ruszył dalej pochylony, dotykając odcisków butów, jednego po drugim, aż dotarł do schodów. Jeden bieg schodów, drugi. Co tam było? Dotarł na najwyższe piętro i zobaczył przed sobą światło. Skradał się korytarzem wyłożonym dywanem, aż dotarł do migoczącej świecy ustawionej na stole w niewielkim pokoju pełnym mebli, z ciężkimi draperiami na ścianach.

Waxillium podszedł do świecy. Drżała, krucha i samotna. Dlaczego Forch ją tu zostawił? Co było…

Coś ciężkiego uderzyło go w plecy. Sapnął z bólu i poleciał do przodu, aż wpadł na dwa krzesła ułożone jedno na drugim. Za plecami usłyszał kroki. Udało mu się odskoczyć w bok i rzucić na podłogę w chwili, kiedy Forch uderzył starym drewnianym słupkiem w krzesła, które popękały.

Waxillium podniósł się, ramiona go bolały. Forch odwrócił się w jego stronę, jego twarz kryła się w cieniach.

Waxillium się cofnął.

– Forch! Nic się nie dzieje. Chciałem tylko porozmawiać. – Skrzywił się, kiedy uderzył plecami w ścianę. – Nie musisz…

Forch zamachnął się na niego.

Waxillium jęknął i wybiegł na korytarz.

– Pomocy! – krzyknął, kiedy Forch ruszył za nim. – Pomocy!

Zamierzał ruszyć w stronę schodów, ale pomylił kierunki i w rzeczywistości się od nich oddalał. Uderzył ramieniem o drzwi na końcu korytarza. Jeśli ta sypialnia miała ten sam rozkład co ta, w której mieszkał, prowadziły do górnej sali spotkań. I może drugich schodów?

Waxillium wpadł do jaśniejszego pomieszczenia. Stare stoły ustawione jeden na drugim otaczały otwartą przestrzeń pośrodku, przypominając widownię i scenę.

Tam, na samym środku, oświetlony blaskiem tuzina świec, leżał może pięcioletni chłopczyk, przywiązany do deski ułożonej między dwoma stołami. Jego koszula została rozcięta i rzucona na podłogę, a knebel tłumił jego krzyki. Dziecko szarpało się słabo w więzach.

Waxillium zatrzymał się gwałtownie, obejmując wzrokiem chłopca, rząd błyszczących noży ułożonych na pobliskim stole, ślady krwi z rozcięć na piersi chłopca.

– A niech to piekło – szepnął Waxillium.

Forch wszedł za nim i z trzaskiem zamknął drzwi.

– A niech to piekło – powtórzył Wax i odwrócił się z szeroko otwartymi oczyma. – Forch, co z tobą nie tak?

– Nie wiem – odparł cicho chłopak. – Muszę po prostu zobaczyć, co jest w środku. Rozumiesz?

– Wyszedłeś z dziewczynami, żeby mieć alibi. Jeśli ktoś zobaczy, że twój pokój jest pusty, będziesz mówił, że byłeś z nimi. Pomniejsze wykroczenie, żeby ukryć zbrodnię. Na rdzę! Moja siostra i jej koleżanki nie wiedzą, że wróciłeś, prawda? Są pijane i nawet nie będą pamiętać, że zniknąłeś. Będą przysięgać, że byłeś…

Waxillium przerwał, kiedy Forch podniósł wzrok. Jego oczy odbijały blask świec, a twarz była bez wyrazu. W ręku trzymał garść gwoździ.

Racja. Forch jest…

Waxillium krzyknął i rzucił się w stronę sterty mebli w chwili, kiedy gwoździe wyleciały z dłoni Forcha popychane jego Allomancją. Uderzyły jak grad o drewniane stoły, nogi krzeseł i podłogę. Uciekając, Wax poczuł nagły ból w ramieniu.

Krzyknął i chowając się za meblami, zacisnął rękę na bolącym miejscu. Jeden z gwoździ oderwał kawał ciała w pobliżu jego łokcia.

Metal. Potrzebował metalu.

Minęło wiele miesięcy, odkąd po raz ostatni spalił stal. Babka chciała, by zaakceptował swoją terrisańską naturę. Uniósł ramiona i odkrył, że są nagie. Jego bransolety…

W twoim pokoju, idioto, pomyślał Waxillium. Sięgnął do kieszeni spodni. Zawsze trzymał… Woreczek płatków metalu. Wyciągnął go, cofając się przed Forchem, który odrzucał na bok stoły i krzesła, żeby się do niego przedostać. Z tyłu dochodziły jęki uwięzionego dziecka.

Palce Waxilliuma drżały, kiedy próbował otworzyć woreczek z płatkami metalu, ale on nagle wyrwał się z jego palców i przeleciał przez pokój. Zdesperowany Waxillium odwrócił się do Forcha i zobaczył, że tamten zdejmuje ze stołu metalowy pręt i rzuca w jego stronę.

Waxillium próbował się uchylić. Zbyt wolno. Odepchnięty pręt uderzył go w pierś i popchnął do tyłu. Forch sapnął i się zatoczył. Nie miał praktyki w Allomancji i nie zapewnił sobie stosownego oparcia. Jego Odpychanie rzuciło go do tyłu niemal tak samo, jak Waxilliuma.

Waxillium wpadł na ścianę i poczuł, że coś w nim pęka. Sapnął i osunął się na kolana, czując, że robi mu się ciemno przed oczami. Pokój zaczął się kołysać.

Woreczek. Bierz woreczek!

Gorączkowo przeszukiwał podłogę wokół siebie, ledwie zdolny myśleć. Potrzebował tego metalu! Jego zakrwawione palce musnęły tkaninę. Niecierpliwie chwycił woreczek i otworzył go. Odchylił głowę, by wrzucić do ust płatki.

Nagle pojawił się nad nim cień i kopnął go w brzuch. Złamana kość ustąpiła pod naciskiem i Waxillium krzyknął. Połknął jedynie szczyptę metalu. Forch wytrącił mu torebkę z ręki, rozrzucając płatki, i podniósł go.

Młodzik wyglądał na masywniejszego niż wcześniej. Sięgnął do metalmyśli. Rozgorączkowany Waxillium próbował Odepchnąć bransolety mężczyzny, ale Feruchemiczne metalmyśli z trudem poddawały się Allomancji. Jego Odpychanie nie było dość silne.

Forch wypchnął Waxilliuma przez otwarte okno i wywiesił na zewnątrz, trzymając go za szyję. Waxillium z trudem łapał oddech, zalewały go strugi deszczu.

– Proszę… Forch…

Forch go puścił.

Waxillium spadał z deszczem.

Trzy kondygnacje w dół, przez gałęzie klonu, wśród wilgotnych liści.

Stal zapłonęła w jego wnętrzu, z piersi wyrosły niebieskie linie prowadzące do pobliskich źródeł metalu. Wszystkie nad nim, żadne pod. Nic, od czego mógłby się Odepchnąć, żeby uratować życie.

Za wyjątkiem jednego kawałka w kieszeni spodni.

Koziołkując w powietrzu, Waxillium Odepchnął go desperacko. Metal przebił kieszeń, ześlizgnął się po nodze i rozciął bok stopy, zanim wystrzelił w stronę ziemi, popychany ciężarem ciała. W chwili kiedy kawałek metalu uderzył w ziemię, Waxillium szarpnął się w powietrzu i zwolnił.

Uderzył stopami o mokrą ścieżkę, ból przeszył jego nogi. Upadł na ziemię i odkrył, że jest oszołomiony, ale żywy. Odpychanie go uratowało.

Deszcz padał na twarz Waxilliuma, który czekał, ale Forch nie zszedł, żeby go dobić. Młodzik zatrzasnął okiennice, może obawiał się, że ktoś zobaczy światło świec.

Waxillium czuł ból w całym ciele. Ramion od pierwszego ciosu, nóg od upadku, piersi od uderzenia prętem – ile żeber połamał? Leżał w deszczu i kaszlał, aż w końcu przetoczył się i zaczął szukać kawałka metalu, który uratował mu życie. Bez trudu go odnalazł, śledząc jego Allomantyczną linię, zanurzył rękę w błocie i wyciągnął go.

Kula konstabla. Deszcz obmywał jego dłoń, oczyszczając metal. Nawet nie pamiętał, kiedy wcisnął ją do kieszeni.

„W przypadku takim jak ten pożar często jest zapowiedzią…”.

Powinien wstać i pójść po pomoc. Ale ten chłopiec na górze krwawił. Noże już zostały wyjęte.

„Nadchodzi coś większego, starsza. Coś, czego wszyscy pożałujecie”.

Nagle Waxillium poczuł, że nienawidzi Forcha. To miejsce było doskonałe, spokojne. Piękne. Ciemność nie powinna w nim istnieć. Jeśli Waxillium był plamą na białym płótnie, to ten mężczyzna był studnią czystej czerni.

Waxillium krzyknął, podniósł się i przez tylne drzwi wszedł do starego budynku. Mimo bólu wspiął się dwa piętra po schodach, po czym z trzaskiem otworzył drzwi do sali spotkań. Forch stał nad płaczącym dzieckiem, w ręku trzymał zakrwawiony nóż. Powoli odwrócił głowę, ukazując Waxilliumowi jedno oko, pół twarzy.

Waxillium rzucił między nich kulę – jej łuska błyszczała w blasku świec – i Odepchnął ze wszystkich sił. Forch odwrócił się i również ją Odpychał.

Reakcja była natychmiastowa. Kula zatrzymała się w powietrzu, cale od twarzy Forcha. Obaj mężczyźni polecieli do tyłu, ale Forch złapał się stołów i zachował równowagę. Waxillium uderzył o ścianę przy drzwiach.

Forch uśmiechnął się, a jego mięśnie napęczniały, gdy zaczerpnął siłę z metalmyśli. Wziął pręt leżący na stole obok noży i rzucił nim w Waxilliuma, który krzyknął i go Odepchnął.

Nie był dość silny. Forch nadal Odpychał, a Waxillium miał mało stali. Pręt poleciał do przodu, uderzył w pierś Waxilliuma i przycisnął go do ściany.

Czas znieruchomiał. Jedna kula wisząca tuż przed Forchem, ich główna walka o pręt, który z każdą chwilą coraz bardziej miażdżył Waxilliuma. Jego pierś wypełnił ból, a z ust wyrwał się krzyk.

Miał tu umrzeć.

„Chcę postępować właściwie. Dlaczego to jest takie trudne?”.

Forch z uśmiechem zrobił krok do przodu.

Waxillium skupił wzrok na złocistym naboju. Nie mógł oddychać. Ale ten nabój…

Metal jest twoim życiem.

Nabój. Trzy części z metalu. Pocisk.

Metal jest twoją duszą.

Łuska.

Chronisz nas…

I ten mały kawałek na końcu, w który uderzał kurek.

W tej chwili w oczach Waxilliuma rozdzielił się na trzy linie, trzy części. Widział je wszystkie jednocześnie. Po chwili, choć pręt wciąż go miażdżył, wypuścił dwie części.

I pchnął spłonkę.

Nabój wybuchł. Łuska poleciała do tyłu, Odpychana Allomancją Forcha, sam pocisk zaś poleciał nietknięty do przodu i wbił się w czaszkę Forcha.

Waxillium osunął się na ziemię, kiedy pręt poleciał do tyłu. Zwinął się w kłębek, z trudem łapiąc oddech, a woda spływała z jego twarzy na drewnianą podłogę.

Ledwie słyszał głosy na dole. Ludzie w końcu zareagowali na krzyki, a później odgłos strzału. Zmusił się do wstania i przekuśtykał przez pokój, ignorując głosy Terrisan i Terrisanek, którzy wspinali się po schodach. Dotarł do dziecka i zerwał jego więzy. Chłopiec nie uciekł przerażony, tylko mocno objął nogę Waxilliuma i się rozpłakał.

Do środka weszli ludzie. Waxillium pochylił się, podniósł łuskę z mokrej podłogi i wyprostował się. Tellingdwar. Babka. Starsi. Widział ich przerażenie i wiedział, że go znienawidzą, bo sprowadził przemoc do ich wioski.

Znienawidzą go, bo miał rację.

Stał obok trupa Forcha i zaciskał jedną dłoń na łusce, a drugą opierał na głowie drżącego dziecka.

– Znajdę swoją drogę – szepnął.

Dwadzieścia osiem lat później

Drzwi kryjówki uderzyły o ścianę, wzbijając chmurę kurzu. Ściana mgły otoczyła mężczyznę, który otworzył je kopnięciem, podkreśliła jego sylwetkę – mgielny płaszcz z falującymi pasmami, uniesiona śrutówka.

– Ognia! – krzyknął Migs.

Chłopaki wystrzeliły. Ośmiu mężczyzn, uzbrojonych po zęby i ukrytych za barykadą we wnętrzu starego pubu zaczęło strzelać do ciemnej sylwetki. W powietrzu zaświstały kule, które jednak omijały mężczyznę w długim płaszczu. Uderzały o ścianę, poszatkowały drzwi i rozłupały futrynę. Zostawiały ślady w zbierającej się mgle, ale stróż prawa, idealnie czarny w półmroku, nawet się nie wzdrygnął.

Migs rozpaczliwie wypuszczał kolejne pociski, jeden po drugim. Opróżnił magazynek jednego rewolweru, później drugiego, wreszcie uniósł strzelbę i strzelał najszybciej, jak mógł. Jak oni się tu zaleźli? Na rdzę, jak do tego doszło? Nie tak miało być.

– To bez sensu! – zawołał jeden z chłopaków. – On nas wszystkich pozabija, Migs!

– Co tak tu stoisz?! – krzyknął Migs do stróża prawa. – Weź się do roboty! – Wystrzelił dwa razy. – Co z tobą nie tak?

– Może odwraca naszą uwagę – powiedział jeden z chłopaków – żeby jego kumpel mógł się do nas podkraść.

– Ej, to…

Migs zawahał się, spoglądając na tego, który się odezwał. Okrągła twarz. Prosty kapelusz woźnicy, jak melonik, ale o spłaszczonym denku. Kto to właściwie był? Przeliczył swoją ekipę.

Dziewięciu?

Chłopak obok Migsa uśmiechnął się, uchylił kapelusza i walnął go w twarz.

Wszystko wydarzyło się oszałamiająco szybko. Gość w kapeluszu woźnicy w mgnieniu oka rzucił Śliskiego i Guilliana na ziemię. Nagle znalazł się przy dwójce na drugim końcu sali i powalił ich laskami pojedynkowymi. Kiedy Migs się odwrócił, żeby podnieść broń, którą upuścił, stróż prawa z łopotem pasm płaszcza przeskoczył przez barykadę i kopnął Szufladę w pierś. Obrócił się i wycelował ze śrutówki do mężczyzn po drugiej stronie.

Rzucili broń. Migs ukląkł za przewróconym stołem i pocąc się, czekał na odgłos strzałów.

Nie usłyszał ich.

– Czekają na pana, kapitanie! – krzyknął stróż prawa.

Do środa wpadła gromadka konstabli, rozpraszając mgłę. Na zewnątrz blask świtu i tak zaczynał już ją wypalać. Na rdzę. Naprawdę ukrywali się tu przez całą noc?

Stróż prawa wycelował w Migsa.

– Rzuć broń, przyjacielu – powiedział.

Migs się zawahał.

– Po prostu mnie zastrzel, stróżu prawa. I tak wpakowałem się po uszy.

– Postrzeliłeś dwóch konstabli – odparł mężczyzna, trzymając palec na spuście. – Ale przeżyją, synu. Nie zawiśniesz, jeśli postawię na swoim. Rzuć broń.

Wcześniej Migs słyszał te same słowa, wykrzykiwali je ci, którzy ich okrążyli. Teraz odkrył, że w nie wierzy.

– Dlaczego? – spytał. – Mógłbyś nas wszystkich zabić i nawet się nie spocić. Dlaczego?!

– Jeśli mam być szczery, nie jesteś wart tego, by cię zabijać. – Uśmiechnął się przyjaźnie. – Już dość mam na sumieniu. Rzuć broń. Jakoś to załatwimy.

Migs rzucił broń i wstał, po czym machnął ręką do Szuflady, który podnosił się z rewolwerem w ręku. Tamten z wyraźną niechęcią również rzucił broń.

Stróż prawa odwrócił się, Allomantycznym skokiem przeleciał nad barykadą i wcisnął krótką śrutówkę do kabury na udzie. Dołączył do niego młodszy mężczyzna w kapeluszu woźnicy, pogwizdywał cicho. Wydawało się, że zwinął ulubiony nóż Guilliana – z jego kieszeni wystawała rękojeść z kości słoniowej.

– Należą do pana, kapitanie – powiedział stróż prawa.

– Nie zostanie pan, żeby dopilnować zatrzymania, Wax? – spytał kapitan konstabli.

– Niestety nie. Muszę iść na ślub.

– Czyj?

– Obawiam się, że swój własny.

– Wziął pan udział w nalocie w dzień swojego ślubu? – spytał konstabl.

Stróż prawa, Waxillium Ladrian, zatrzymał się w drzwiach.

– Na swoją obronę mogę powiedzieć, że to nie był mój pomysł.

Jeszcze raz skinął głową zgromadzonym konstablom i członkom szajki i wyszedł w mgłę.

Część pierwsza

Rozdział 1

Waxillium Ladrian zbiegł po schodach baru zamienionego w kryjówkę, mijając kręcących się konstabli w brązowych mundurach. Mgły już się rozpraszały, świt zapowiadał koniec ich czuwania. Obmacał rękę – pocisk wyrwał sporą dziurę w mankiecie koszuli i boku kurtki. Wcześniej czuł, jak przelatuje.

– Ano – powiedział z boku Wayne. – To był niezły plan, co?

– Ten sam, co zawsze. Ten, w którym ja jestem wabikiem.

– To nie moja wina, że ludzie lubią do ciebie strzelać, stary – stwierdził Wayne, kiedy dotarli do powozu. – Powinieneś być zadowolony. Wykorzystujesz swoje talenty, a moja babcia zawsze powtarzała, że to właśnie powinien robić człowiek.

– Wolałbym, żebym moim talentem nie był „ruchomy cel”.

– Cóż, trzeba korzystać z tego, co się ma. – Wayne oparł się o bok powozu, kiedy stangret Cob otwierał drzwi Waxowi. – Z tego samego powodu zawsze mam w potrawce mięso szczura.

Wax zajrzał do powozu, popatrzył na miękkie poduszki i elegancką tapicerkę, ale nie wsiadł.

– Nic ci nie będzie? – spytał Wayne.

– Ależ oczywiście. To moje drugie małżeństwo. Można powiedzieć, że mam już spore doświadczenie.

Wayne uśmiechnął się szeroko.

– Ach, tak to działa? Bo mnie wydaje się raczej, że małżeństwo jest jedną z tych rzeczy, z którymi ludzie z upływem czasu radzą sobie coraz gorzej. I jeszcze z utrzymywaniem się przy życiu.

– Wayne, to zabrzmiało wręcz głęboko.

– A niech mnie. Celowałem we wnikliwie.

Wax stał nieruchomo, wpatrując się w powóz. Stangret, który wciąż przytrzymywał otwarte drzwi, odchrząknął.

– To naprawdę elegancki stryczek – zauważył Wayne.

– Nie dramatyzuj.

Wayne pochylił się, żeby wejść do środka.

– Lordzie Ladrianie! – zawołał ktoś z tyłu.

Wax obejrzał się i zobaczył wysokiego mężczyznę w ciemnobrązowym garniturze i muszce, który przeciskał się między konstablami.

– Lordzie Ladrianie – powtórzył mężczyzna – czy mogę zająć chwilę?

– Niech pan weźmie wszystko. Ale proszę to zrobić beze mnie.

– Ale…

– Spotkamy się na miejscu – powiedział Wax do Wayne’a i skinął mu głową.

Upuścił zużytą łuskę pocisku i Odepchnął się w powietrze. Po co marnować czas na jazdę powozem?

Czując w żołądku przyjemne ciepło płonącej stali, odepchnął się od pobliskiej elektrycznej latarni – wciąż świecącej, choć nadszedł już ranek – i wzniósł się wyżej w powietrze. Elendel rozciągało się przed nim – poplamione sadzą cudowne miasto, wypuszczające dym z setek tysięcy kominów domów i fabryk. Wax odepchnął się od stalowego szkieletu na wpół ukończonego budynku i serią skoków przebył Czwarty Oktant.

Minął pole powozów do wynajęcia, rzędy pojazdów czekających cierpliwie w szeregach. Robotnicy unosili wzrok, kiedy ich mijał. Jeden pokazał go palcem – może to mgielny płaszcz zwrócił jego uwagę. Kurierzy Monetostrzelni nie byli w Elendel rzadkością, a ludzie szybujący w powietrzu nieczęsto przykuwali uwagę.

W kilku kolejnych skokach przeleciał nad kompleksem magazynów ustawionych w stłoczonych rzędach. Każdy skok radował Waxa. Zadziwiające, że coś takiego wciąż wydawało mu się wspaniałe. Wiatr na twarzy, te krótkie chwile nieważkości, kiedy zawisał na szczytach łuków.

Wkrótce jednak ciążenie i obowiązek ściągnęły go w dół. Opuścił dzielnicę przemysłową i przeleciał nad porządniejszymi drogami. Ich gładka nawierzchnia ze smoły i żwiru służyła tym przeklętym automobilom lepiej niż bruk. Bez trudu zauważył kościół Ocalitów z jego wielką kopułą ze szkła i stali. W Weathering wystarczyła prosta drewniana kaplica, ale dla Elendel nie byłaby dość wspaniała.

Budowlę zaprojektowano w taki sposób, by wierni mogli w nocy oglądać mgły. Wax uważał, że jeśli chcieli zobaczyć mgły, powinni po prostu wyjść na zewnątrz. Ale może był cyniczny? W końcu kopułę – ze szklanych tafli umieszczonych między stalowymi wspornikami, przez co wyglądała jak cząstki pomarańczy – można było przy szczególnych okazjach otworzyć, by mgły spływały do wewnątrz.

Wylądował na wieży ciśnień na dachu budynku naprzeciwko kościoła. Może kiedy wybudowano świątynię, jej kopuła była dość wysoka, by przyćmić sąsiadujące budynki. Z pewnością miała ładny zarys. Teraz budowle wznosiły się coraz wyżej, zasłaniając kościół. Wayne umiałby odkryć w tym metaforę. Pewnie prymitywną.

Siedział na wieży ciśnień górującej nad świątynią. Oto w końcu był w tym miejscu. Poczuł, że zaczyna mu drgać powieka, a w sercu wzbiera ból.

Wydaje mi się, że już tamtego dnia cię kochałam. Taki śmieszny, a jednocześnie taki szczery…

Przed sześcioma miesiącami pociągnął za spust. Wciąż słyszał odgłos strzału.

Podniósł się i wziął się w garść. Kiedyś udało mu się uleczyć tę ranę. Znowu mu się to uda. A jeśli jego serce pokryją blizny, może właśnie tego potrzebował. Zeskoczył z wieży ciśnień i spowolnił upadek Odpychaniem od łuski pocisku.

Uderzył w ziemię i przeszedł obok długiego szeregu powozów. Goście już przybyli na miejsce – zgodnie z zasadami śluby Ocalitów odbywały się albo wczesnym rankiem, albo późnym wieczorem. Wax skinął głową kilku mijanym ludziom. Nie mógł się powstrzymać przed wyjęciem śrutówki z kabury i oparciem jej na ramieniu, kiedy wbiegł po schodach i otworzył drzwi Odpychaniem.

Steris spacerowała po przedsionku ubrana w gładką białą suknię, którą wybrała, ponieważ wedle pism ten fason był modny. Z zaplecionymi włosami i profesjonalnym makijażem wyglądała całkiem ładnie.

Uśmiechnął się. Jego napięcie i nerwowość nieco osłabły.

Steris uniosła wzrok i natychmiast do niego podeszła.

– I jak?

– Nie dałem się zabić. I tyle.

Spojrzała na zegar.

– Spóźniłeś się, ale nie za bardzo.

– Przepraszam?

To ona nalegała, żeby wziął udział w nalocie. Wręcz go zaplanowała. Takie było życie ze Steris.

– Jestem pewna, że zrobiłeś wszystko, co w twojej mocy.

Steris wzięła go pod rękę. Była ciepła i nawet drżała. Steris była skryta, ale wbrew temu, co sądzili o niej niektórzy, nie beznamiętna.

– Nalot? – spytała.

– Poszedł dobrze. Żadnych ofiar. – Przeszedł z nią do bocznej salki, gdzie jego lokaj Drewton czekał obok stołu, na którym rozłożono biały ślubny garnitur Waxa. – Wiesz oczywiście, że udział w nalocie w dniu własnego ślubu jedynie umocni mój obraz w oczach społeczeństwa.

– Jaki obraz?

– Zbira – powiedział, zdejmując mgielny płaszcz i podając go Drewtonowi. – Ledwie cywilizowanego łotra z Dziczy, który przeklina w kościele i przychodzi uzbrojony na przyjęcia.

Spojrzała na śrutówkę, którą rzucił na sofę.

– Lubisz bawić się tym, jak postrzegają cię ludzie, prawda? Starasz się, by czuli się niezręcznie, wytrącasz ich w ten sposób z równowagi.

– To jedna z niewielu prostych przyjemności, jakie mi pozostały, Steris.

Uśmiechnął się, kiedy Drewton rozpiął jego kamizelkę. Następnie zdjął ją razem z koszulą, odsłaniając tors.

– Widzę, że zaliczam się do tych, którzy mają się poczuć niezręcznie – zauważyła Steris.

– Korzystam z tego, co mam – odparł Wax.

– I dlatego zawsze masz w potrawce mięso szczura?

Wax zawahał się, zanim oddał rzeczy Drewtonowi.

– Tobie też to powiedział?

– Owszem. Jestem coraz bardziej przekonana, że wypróbowuje te teksty na mnie. – Założyła ręce na piersi. – Ten kundel.

– Nie wyjdziesz, kiedy będę się przebierał? – spytał z rozbawieniem Wax.

– Za niecałą godzinę będziemy małżeństwem, lordzie Waxilliumie. Sądzę, że zniosę widok twojej nagiej piersi. Tak na marginesie to ty jesteś Ścieżkowcem. Pruderia jest częścią twojego systemu religijnego, nie mojego. Czytałam o Kelsierze. Oceniając po tym, czego się dowiedziałam, wątpię, by on się przejmował…

Wax zaczął rozpinać drewniane guziki spodni.

Steris zarumieniła się, obróciła i w końcu stanęła plecami do niego. Po chwili dodała wyraźnie wytrącona z równowagi:

– Cóż, przynajmniej zgodziłeś się na pełną ceremonię.

Wax uśmiechnął się, usiadł w samych slipkach i pozwolił, by Drewton szybko go ogolił. Steris pozostała na swoim miejscu, nasłuchując. W końcu, kiedy Drewton wycierał krem z jego twarzy, spytała:

– Masz wisiorki?

– Oddałem je Wayne’owi.

– Że… co?

– Pomyślałem, że będziesz chciała mieć trochę zamieszania na ślubie. – Wax wstał i wziął od lokaja czyste spodnie. Włożył je. Od czasu opuszczenia Dziczy rzadko chodził w bieli. Tam trudno było zachować czystość, przez co białe ubrania nabierały większej wartości. – Uznałem, że to się uda.

– Chciałam mieć zaplanowane zamieszanie, lordzie Waxilliumie – warknęła Steris. – Nie denerwuję się, jeśli je rozumiem, jestem na nie przygotowana i nad nim panuję. Wayne to całkowite przeciwieństwo, nie sądzisz?

Wax zapiął guziki, a Drewton zdjął z wieszaka koszulę. Na ten dźwięk Steris natychmiast się odwróciła, wciąż z rękami na piersiach, zupełnie po sobie nie pokazując, że choć przez chwilę była zażenowana.

– Jak się cieszę, że kazałam zrobić kopie.

– Kazałaś zrobić kopie naszych ślubnych wisiorków?

– Tak. – Zagryzła wargi. – Sześć kompletów.

– Sześć?

– Pozostałe cztery nie dotarły na czas.

Wax uśmiechnął się szeroko, dopiął guziki, i pozwolił lokajowi zająć się mankietami.

– Jesteś jedyna w swoim rodzaju, Steris.

– Formalnie rzecz biorąc, Wayne też… jak również Zniszczenie, skoro o tym mowa. Jeśli się nad tym zastanowić, to żaden komplement.

Wax założył szelki i pozwolił, by Drewton zajął się jego kołnierzem.

– Nie rozumiem, Steris – mruknął, stojąc sztywno, gdy lokaj pracował nad jego ubiorem. – Przygotowujesz się tak starannie na wszystko, co mogłoby pójść nie tak… jakbyś wiedziała i spodziewała się, że życie jest nieprzewidywalne.

– Tak, i co z tego?

– I życie jest nieprzewidywalne. Dlatego twoje przygotowania na różne nieprzewidziane wydarzenia gwarantują jedynie, że coś innego pójdzie nie tak.

– To dość fatalistyczny punkt widzenia.

– Życie w Dziczy tak działa na ludzi.

Popatrzył na nią, olśniewającą w białej sukni. Stała z założonymi rękami i stukała palcem wskazującym prawej dłoni w lewe ramię.

– Ja po prostu… czuję się lepiej, kiedy próbuję – powiedziała w końcu. – Chodzi o to, że jeśli coś pójdzie nie tak, przynajmniej próbowałam. Czy to ma sens?

– Sądzę, że tak.

Drewton cofnął się zadowolony. Garniturowi towarzyszyły bardzo ładny czarny fular i kamizelka. Tradycyjne, zgodnie z preferencjami Waxa. Muszki były dla sprzedawców. Włożył marynarkę, jej poły musnęły tył ud. Po chwili wahania zapiął pas i wsunął Obrońcę do kabury. Nosił broń na swoim ostatnim ślubie, więc dlaczego i nie na tym? Steris pokiwała głową z aprobatą.

Ostatnie były buty. Nowa para. Wydawały się koszmarnie niewygodne.

– Czy jesteśmy już dość spóźnieni? – spytał Steris.

Spojrzała na zegar w rogu.

– Planowałam, że wyjdziemy za dwie minuty.

– Ach, cudownie. – Wziął ją za rękę. – To znaczy, że możemy być spontaniczni i wyjść wcześniej. To znaczy mniej spóźnieni.

Trzymała go mocno, pozwalając, by poprowadził ją przez boczną salkę w stronę wejścia do świątyni. Drewton podążył za nimi.

– Jesteś pewien… że chcesz kontynuować? – spytała Steris, zatrzymując go, zanim weszli do korytarza prowadzącego do nawy głównej.

– Masz wątpliwości?

– Absolutnie nie – odparła natychmiast Steris. – To małżeństwo posłuży mojemu rodowi i pozycji. – Objęła lewą dłoń Waxa obiema swoimi. – Ale lordzie Waxilliumie – powiedziała cicho – nie chcę, żebyś czuł się w potrzasku, szczególnie po tym, co wydarzyło się wcześniej tego roku. Jeśli chcesz się wycofać, zaakceptuję to.

Sposób, w jaki ściskała jego dłoń, kiedy wypowiadała te słowa, świadczył o czymś zupełnie innym. Ale ona najwyraźniej tego nie zauważała. Patrząc na nią, Wax zaczął się zastanawiać. Kiedy zgodził się na ślub, zrobił to z poczucia obowiązku wobec swojego rodu.

Teraz jednak zdał sobie sprawę, że jego uczucia się zmieniły. Jej obecność przez te wszystkie miesiące, kiedy był w żałobie… Sposób, w jaki teraz na niego patrzyła…

Na rdzę i Zniszczenie. Naprawdę polubił Steris. Nie była to miłość, ale wątpił, by zdołał pokochać raz jeszcze. To musiało wystarczyć.

– Nie, Steris – powiedział. – Nie wycofam się. To by… nie było w porządku wobec twojego rodu, ze względu na wszystkie pieniądze, jakie wydaliście.

– Pieniądze nie są…

– W porządku. – Wax lekko ścisnął jej dłoń. – Doszedłem już do siebie. Jestem dość silny, by to zrobić.

Steris otworzyła usta, by odpowiedzieć, ale rozległo się pukanie do drzwi i po chwili wysunęła się zza nich głowa Marasi. Siostra Steris miała ciemne włosy i delikatniejsze rysy, malowała wargi na czerwono i nosiła strój nowoczesnej damy – plisowaną spódnicę i obcisły zapinany żakiet.

– W końcu – powiedziała. – Ludzie zaczynają się denerwować. Wax, jest tu ktoś, kto chce cię widzieć. Próbowałam go odesłać, ale… no…

Weszła do środka i zostawiła otwarte drzwi, ukazując szczupłego mężczyznę w brązowym garniturze, którego Wax widział już wcześniej. Stał teraz z popielnymi dziewczętami w przedsionku kopuły.

– Jak pan tu dotarł przed Wayne’em? – spytał Wax.

– Pański przyjaciel raczej tu nie dotrze.

Mężczyzna wszedł do środka, skinął Marasi, a później zamknął drzwi przed nosem popielnych dziewcząt. Odwrócił się i rzucił Waxowi kulkę zmiętego papieru.

Kiedy Wax ją złapał, usłyszał brzęczenie. Po rozwinięciu ujrzał dwa ślubne wisiorki. Na papierze nagryzmolono następujące słowa: „Zamierzam się narąbać tak, że nie będę sikał prosto. Szczęśliwego ślubu i w ogóle”.

– Cóż za obrazowy styl – powiedziała Steris. Wzięła ślubny wisiorek Waxa okrytą białą rękawiczką dłonią, a Marasi popatrzyła mu ponad ramieniem, żeby przeczytać wiadomość. – Przynajmniej o nich nie zapomniał.

– Dziękuję – zwrócił się do mężczyzny w brązie Wax – ale jak pan widzi, jestem zajęty własnym ślubem. Czegokolwiek pan ode mnie chce, może…

Twarz mężczyzny stała się przezroczysta, ukazując kości czaszki i kręgosłup.

Steris zesztywniała.

– O święty… – szepnęła.

– Święta zaraza – stwierdził Wax. – Powiedz Harmonii, żeby tym razem zwrócił się do kogoś innego. Jestem zajęty.

– Powiedz… Harmonii… – wymamrotała Steris, szeroko otwierając oczy.

– Niestety, na tym polega częściowo problem – wyjaśnił mężczyzna w brązie, a jego skóra znów przybrała normalny odcień. – Harmonia jest ostatnio dość nieobecny.

– Jak Bóg może być nieobecny? – spytała Marasi.

– Nie jesteśmy pewni, ale się niepokoimy. Potrzebujemy pana, Waxilliumie Ladrian. Mam zadanie, które może pana zainteresować. Rozumiem, że śpieszy się pan na ceremonię, ale później, jeśli będzie miał pan chwilę…

– Nie – stwierdził Wax.

– Ale…

– Nie.

Wax pociągnął Steris za ramię, gwałtownym ruchem otworzył drzwi, minął Marasi i zostawił kandrę. Minęło sześć miesięcy od czasu, kiedy te stwory go zmanipulowały, bawiły się nim i go okłamały. Skutek? Martwa kobieta w jego ramionach.

Kanalie.

– Czy to naprawdę był jeden z Bezimiennych Nieśmiertelnych? – spytała Steris, oglądając się przez ramię.

– Tak i z przyczyn oczywistych nie chcę mieć z nimi nic wspólnego.

– Spokojnie – powiedziała, ściskając jego ramię. – Potrzebujesz chwili?

– Nie.

– Pewien jesteś?

Wax się zatrzymał. Czekała, a on oddychał głęboko, wyrzucając z umysłu obraz tej straszliwej sceny, kiedy klęczał samotnie na moście, trzymając Lessie. Kobietę, której, jak sobie uświadomił, nigdy tak naprawdę nie znał.

– Nic mi nie jest – powiedział do Steris przez zaciśnięte zęby. – Ale Bóg powinien wiedzieć, że nie należy do mnie przychodzić. Szczególnie tego dnia.

– Twoje życie jest… zdecydowanie dziwne, lordzie Waxilliumie.

– Wiem. – Przeszedł parę kroków i stanął z nią obok ostatnich drzwi dzielących ich od głównej nawy. – Gotowa?

– Tak, dziękuję.

Czy miała… łzy w oczach? Nigdy nie widział, by w taki sposób okazywała uczucia.

– A czy ty się dobrze czujesz? – spytał.

– Tak. Wybacz mi. Po prostu… to cudowniejsze, niż sobie wyobrażałam.

Otworzyli drzwi i ujrzeli błyszczącą kopułę. Promienie słońca wpadały przez nią i oświetlały oczekujący tłum. Znajomi. Dalecy krewni. Szwaczki i hutnicy zatrudnieni przez jego ród.

Wax szukał wzrokiem Wayne’a i poczuł się zaskoczony, kiedy go nie zobaczył, mimo wiadomości. Chłopak był jedyną prawdziwą rodziną Waxa.

Popielne dziewczęta wybiegły na zewnątrz, rozrzucając popiół na wyłożony dywanem pasaż, który okrążał kopułę. Wax i Steris ruszyli dostojnym krokiem, prezentując się zgromadzonym. Na ceremonii Ocalitów nie było żadnej muzyki, ale kilka piecyków zarzuconych zielonymi liśćmi wypuszczało dym, który miał symbolizować mgłę.

Dym się wznosi, a popiół opada, pomyślał, przypominając sobie słowa kapłana z czasów młodości, kiedy jeszcze uczęszczał na uroczystości Ocalitów. Obeszli cały tłum dookoła. Przynajmniej rodzina Steris się pojawiła, w tym jej ojciec – zaczerwieniony mężczyzna z entuzjazmem uniósł pięść, kiedy go mijali.

Wax odkrył, że się uśmiecha. Tego właśnie chciała Lessie. Czasem śmiali się ze swojej prostej ścieżkowej ceremonii, dokończonej na końskim grzbiecie, kiedy uciekali przed rozwścieczonym tłumem. Powiedziała, że pewnego dnia zmusi go, żeby zrobił to właściwie.

Migoczący kryształ. Cichy tłum. Kroki chrzęszczące na dywanie posypanym popiołem. Uśmiechnął się szerzej i spojrzał w bok.

A tam oczywiście stała niewłaściwa kobieta.

Prawie się potknął. Idioto, powiedział sobie. Skup się. Ten dzień był ważny dla Steris, mógł się postarać, żeby go nie zepsuć. A przynajmniej nie zepsuć w sposób, którego się nie spodziewała. Cokolwiek to znaczyło.

Niestety, kiedy przechodzili ostatni odcinek wokół rotundy, czuł się coraz gorzej. Miał mdłości. Pocił się. Było mu źle, jak w tych nielicznych przypadkach, kiedy był zmuszony uciekać przed zabójcą i zostawić niewinnych w niebezpieczeństwie.

Wszystko to zmusiło go w końcu, by stawił czoło bolesnemu faktowi. Nie był gotów. Nie chodziło o Steris ani otoczenie. Po prostu nie był na to gotów.

To małżeństwo oznaczało porzucenie Lessie.

Znalazł się w potrzasku i musiał być silny. Zacisnął zęby i wstąpił wraz ze Steris na podwyższenie, na którym czekał już kapłan, między dwoma stojakami, na których umieszczono kryształowe wazony z kwiatami pragnienia Mare. Ceremonia miała swoje źródła w starożytnych wierzeniach Larsta, zapisanych w Odrodzonych wierzeniach Harmonii, jednym z tomów Słów Stworzenia.

Kapłan wypowiedział słowa, ale Wax go nie słyszał. Był odrętwiały – zaciśnięte zęby, oczy wpatrzone przed siebie, mięśnie napięte. W tej właśnie świątyni znaleźli zamordowanego kapłana. Zabitego przez Lessie, kiedy oszalała. Czy nie mogli czegoś dla niej zrobić, zamiast wysłać go na polowanie? Nie mogli powiedzieć mu prawdy?

Siła. Nie ucieknie. Nie będzie tchórzem.

Trzymał Steris za rękę, ale nie mógł na nią spojrzeć. Uniósł głowę, by przez szklaną kopułę popatrzeć na niebo. W większości zasłaniały je budynki. Drapacze chmur po obu stronach, ich okna błyszczące w porannym słońcu. Ta wieża ciśnień z pewnością zasłaniała widok, choć na jego oczach poruszyła się…

Poruszyła się?

Wax wpatrywał się w przerażeniu, jak podpory ogromnego cylindra zginają się, jakby chciały przyklęknąć, i powoli przechyliły ciężar na bok. Pokrywa wieży zsunęła się, wypuszczając tony wody w spienionej fali.

Przyciągnął do siebie Steris, obejmując ją mocno w pasie, po czym oderwał drugi guzik kamizelki i rzucił go na ziemię. Odepchnął się od tego guzika, odlatując wraz ze Steris z podwyższenia. Kapłan krzyknął zaskoczony.

Woda uderzyła w kopułę, która stawiała opór jedynie przez krótką chwilę, zanim otworzyła się do środka, gdy zawiasy ustąpiły pod ciężarem wody.

Rozdział 2

– Na pewno nic panu nie jest, milordzie? – spytał Wax, pomagając lordowi Drapenowi, konstablowi-generałowi Szóstego Oktantu, zejść po schodach w stronę powozu.

Woda płynęła wokół nich małymi strumykami, dołączając do niedużej rzeki w rynsztoku.

– Wie pan, zniszczyłem swój najlepszy pistolet – powiedział Drapen. – Będę go musiał odesłać do oczyszczenia i naoliwienia!

– Proszę mi przysłać rachunek – odparł Wax, ignorując fakt, że odrobina wody – no dobrze, dużo wody – nie mogła raczej zniszczyć dobrego pistoletu.

Wax oddał podstarzałego dżentelmena pod opiekę jego stangreta, wymienił z nim zrezygnowane spojrzenia, odwrócił się i znów ruszył po schodach do kościoła. Dywan mlaskał mu stopami. A może to były jego buty?

Minął kapłana sprzeczającego się z rzeczoznawcą ubezpieczeniowym Erikellów – który przybył ocenić szkody, spodziewając się, że kościół zażąda wypłaty z polisy – i wszedł do głównej nawy. Otwarta tafla szkła wciąż wisiała na zawiasach, a przechylona wieża ciśnień – podpory po drugiej stronie powstrzymały ją przed upadkiem – wciąż zasłaniała większość nieba.

Mijał przewrócone ławki, rozrzucone płatki kwiatów pragnienia Mare i wszelkiego rodzaju śmieci. Jedynym dźwiękiem oprócz odbijającego się echem głosu kapłana było kapanie wody. Wax dotarł z mlaskaniem na podwyższenie. Steris siedziała na jego krawędzi, mokra suknia opinała jej ciało, a kosmyki włosów, które wysunęły się z warkoczy, lepiły się do jej twarzy. Siedziała z rękami opartymi na kolanach i wpatrywała się w podłogę.

Wax usiadł obok niej.

– Następnym razem, kiedy zrzucą nam na głowę powódź, postaram się pamiętać, że skok w górę to kiepski pomysł.

– Próbowałeś jednocześnie odskoczyć do tyłu. Po prostu nie byłeś dość szybki, lordzie Waxilliumie.

Chrząknął.

– Wygląda na zwyczajne zmęczenie materiału. Jeśli to próba zabójstwa… to bardzo niekompetentna. Wewnątrz nie było dość wody, by stanowić jakiekolwiek zagrożenie. Największe obrażenia odniósł lord Steming, który przewrócił się i uderzył w głowę, kiedy zerwał się z miejsca.

– W takim razie to był tylko wypadek.

Steris opadła plecami na podwyższenie przy akompaniamencie cichego mlaśnięcia.

– Przepraszam.

– To nie twoja wina. – Westchnęła. – Myślałeś może kiedyś, że cosmere chce cię zmiażdżyć, lordzie Waxilliumie?

– Cosmere? To znaczy Harmonia?

– Nie, nie On. Jedynie kosmiczny przypadek rzucający kośćmi za każdym razem, kiedy przechodzę obok, i zawsze wyrzucający same jedynki. Wydaje się to wręcz poetyckie. – Zamknęła oczy. – Oczywiście, że ślub nie mógł się udać. Kilka ton wody wpadające przez dach? Dlaczego tego nie przewidziałam? To coś tak cudacznego, że wprost musiało się wydarzyć. Przynajmniej tym razem nikt nie zamordował kapłana.

– Steris. – Wax położył jej dłoń na ramieniu. – Poradzimy sobie. Wszystko będzie dobrze.

Otworzyła oczy i spojrzała na niego.

– Dziękuję, lordzie Waxilliumie.

– Za co właściwie?

– Że jesteś miły. Że gotów jesteś narazić się, cóż, na kontakty ze mną. Rozumiem, że nie jest to przyjemna perspektywa.

– Steris…

– Nie myśl, że próbuję się umniejszać, lordzie Waxilliumie – Steris usiadła i odetchnęła głęboko – i nie zakładaj proszę, że jestem posępna. Jestem, kim jestem, i akceptuję to. Ale nie mam żadnych złudzeń na temat tego, jak postrzegane jest moje towarzystwo. Dziękuję. Za to, że przy tobie nie czuję się tak jak przy innych.

Zawahał się. Jak zareagować na coś takiego?

– Nie jest tak, jak myślisz, Steris. Uważam, że jesteś urocza.

– Ale kiedy zaczęła się ceremonia, zgrzytałeś zębami, a dłonie zacisnąłeś równie mocno, jak ktoś trzymający się kurczowo balustrady mostu, żeby nie spaść z niego do rzeki.

– Ja…

– Czy martwi cię fakt, że nasz ślub się opóźnił? Czy naprawdę mógłbyś to powiedzieć i być szczerym jak stróż prawa, lordzie Waxilliumie?

A niech to. Zaplątał się. Wiedział, że kilka prostych słów mogłoby rozbroić to pytanie lub je ominąć, ale nie mógł ich odnaleźć, mimo że szukał ich niezręcznie długo – tak długo, że cokolwiek powiedział, musiało zabrzmieć protekcjonalnie.

– Być może – powiedział z uśmiechem – kiedy podejmiemy następną próbę, po prostu spróbuję wcześniej się rozluźnić.

– Wątpię, by upicie się przed ceremonią pomogło.

– Nie powiedziałem, że się upiję. Raczej wypróbuję terrisańską medytację.

Popatrzyła na niego.

– Wciąż zamierzasz kontynuować?

– Oczywiście. – Pod warunkiem, że nie tego samego dnia. – Zakładam, że masz zapasową sukienkę.

– Dwie – przyznała i pozwoliła, by pomógł jej się podnieść. – I zarezerwowałam inny termin ślubu, za dwa miesiące. W innym kościele… na wypadek gdyby ten wybuchł.

Chrząknął.

– Brzmisz jak Wayne.

– Cóż, rzeczy podejrzanie często wybuchają w twojej obecności, lordzie Waxilliumie. – Spojrzała na kopułę. – Skoro już o tym mowa, przemoczenie musi być sporą nowością.

***

Marasi kręciła się przez zalanym kościołem, ręce trzymała za plecami, a w kieszeni marynarki czuła znajomy ciężar notatnika. Kilkoro konstabli – wyłącznie kaprali – stało dookoła i sprawiało wrażenie, jakby panowało nad sytuacją. Takie rzeczy były ważne w chwili kryzysu – statystyki wskazywały, że jeśli w okolicy znajdował się mundurowy, ludzie mieli mniejsze tendencje do paniki.

Oczywiście pewna grupa ludzi miała większe tendencje do paniki, jeśli w okolicy pojawił się ktoś w mundurze. Ponieważ ludzie byli ludźmi i tylko jedno było pewne – niektórzy z nich zachowywali się dziwnie. Albo raczej, każdy zachowywał się dziwnie, kiedy okoliczności przypadkiem pasowały do jego osobistej odmiany szaleństwa.

A skoro już o tym mowa, tego dnia polowała na pewną ściśle określoną odmianę szaleństwa. Najpierw zajrzała do pobliskich pubów, ale to było zbyt oczywiste. Później sprawdziła rynsztoki, jedną tanią jadłodajnię i – wbrew zdrowemu rozsądkowi – dostarczyciela „atrakcji”. Nie miała szczęścia, choć jej pośladki zostały skomplementowane przez trzy różne osoby.

W końcu, kiedy zabrakło jej pomysłów, poszła sprawdzić, czy może przypadkiem postanowił ukraść widelce z weselnego śniadania. Tam, w sali jadalnej naprzeciwko kościoła, znalazła Wayne’a w kuchni, w białej marynarce i czapce kucharza. Łajał kilkoro asystentów, którzy gorączkowo zdobili tartinki owocowym lukrem.

Marasi oparła się o futrynę i patrzyła, stukając ołówkiem w notatnik. Wayne brzmiał zupełnie inaczej niż wszyscy, mówił nosowym głosem z akcentem, którego nie umiała umiejscowić. Może ze wschodu? Mieszkańcy zewnętrznych miast miewali silny akcent.

Asystenci nie podawali jego słów w wątpliwość. Błyskawicznie reagowali na polecenia i znosili jego potępienie, kiedy spróbował zimnej zupy i zaczął przeklinać ich niekompetencję. Jeśli nawet zauważył Marasi, nie okazał tego, jedynie wytarł ręce o obrus i zażądał, by pokazano mu produkty, które dostarczono tego ranka.

Marasi w końcu weszła do kuchni, mijając niską asystentkę uginającą się pod ciężarem wielkiego kociołka, i podeszła do Wayne’a.

– Widziałem jędrniejszą sałatę na stercie śmieci! – mówił do skulonego chłopca na posyłki. – A to nazywasz winogronami? Są tak przejrzałe, że właściwie już zaczynają fermentować! I… o, cześć Marasi. – Ostatnie słowa wypowiedział swoim normalnym głosem.

Chłopiec na posyłki odbiegł.

– Co ty wyprawiasz? – spytała Marasi.

– Gotuję zupę.

Wayne uniósł drewnianą łyżkę. Stojący w pobliżu asystenci zatrzymali się gwałtownie i popatrzyli na niego, wstrząśnięci.

– Wynocha! – powiedział do nich głosem kucharza. – Potrzebuję czasu na przygotowania. Sio!

Rozbiegli się, a Wayne uśmiechnął się szeroko.

– Wiesz oczywiście, że śniadanie weselne zostało odwołane – powiedziała Marasi, opierając się o stół.

– Pewnie.

– To dlaczego…

Przerwała, kiedy wrzucił do ust cały placek i się uśmiechnął.

– Mufiałem fię upewnić, że naf nie wykiwają i przygotują nam cof do żarcia – powiedział, przeżuwając, a z jego ust wypadały okruchy. – Zapłaciliśmy za to. To znaczy Wax zapłacił. Poza tym odwołanie ślubu nie jest powodem, żeby nie świętować, prawda?

– Zależy, co świętujesz. – Marasi otworzyła notes. – Śruby zabezpieczające wieżę ciśnień zostały bez wątpienia poluzowane. Droga poniżej była podejrzanie pusta, bo jakieś zbiry… z zupełnie innego oktantu, mogłabym dodać… zatrzymały ruch, wszczynając bójkę na samym środku drogi.

Wayne chrząknął i zajrzał do kredensu.

– Czasem nie znoszę tego twojego notesika.

Marasi jęknęła i zamknęła oczy.

– Komuś mogła stać się krzywda, Wayne.

– Nie, to nieprawda. Komuś stała się krzywda. Temu łysemu tłuściochowi.

Rozmasowała skronie.

– Wiesz oczywiście, że jestem konstablem, Wayne. Nie mogę przymknąć oczu na uszkodzenie mienia.

– Nie jest tak źle – odparł Wayne, nie przerywając poszukiwań. – Wax zapłaci.

– A gdyby komuś stała się krzywda? To znaczy poważna?

Wayne wciąż prowadził poszukiwania.

– Chłopaków trochę poniosło. „Dopilnujcie, żeby ten kościół zalało”, powiedziałem im. Chciałem, żeby kapłan otworzył rano kościół i odkrył, że ma do czynienia z łagodnym przypadkiem „rury popękały i woda zalała całe zardzewiałe wnętrze”. Ale chłopaki były trochę podekscytowane.

– „Chłopaki”?

– Paru znajomych.

– Sabotażyści.

– Nie ma mowy. Myślisz, że umieliby wymówić to słowo?

– Wayne…

– Już im sprawiłem lanie, Marasi. Przysięgam, że to zrobiłem.

– On się domyśli. Co wtedy zrobisz?

– Mylisz się. – Wayne w końcu wyłonił się z kredensu, w ręku trzymał duży szklany dzban. – Wax jest ślepy na takie rzeczy. W głębi tej jego mózgownicy będzie czuł ulgę, że powstrzymałem ślub. Domyśli się, że to ja, głęboko w podświatłości, i zapłaci za szkody… niezależnie od tego, co powie rzeczoznawca. I nic nie powie, nawet nie przeprowadzi śledztwa. Sama zobaczysz.

– No nie wiem…

Wayne wskoczył na kuchenny blat i poklepał miejsce obok. Patrzyła na niego przez chwilę, po czym z westchnieniem usiadła na wskazanym miejscu. Podał jej dzban.

– To sherry do gotowania, Wayne.

– Ano – przyznał. – Puby podają o tej porze najwyżej piwo. Trzeba być kreatywnym.

– Z pewnością znajdziemy jakieś wino…

Pociągnął łyk.

– Nieważne – mruknęła Marasi.

Opuścił dzbanek, zdjął czapkę kucharza i rzucił ją na blat.

– A co ty taka spięta jesteś? Myślałem, że będziesz krzyczeć z radości i biegać ulicami, zrywając kwiaty i w ogóle. Nie ożenił się z nią. A w każdym razie jeszcze nie. Nadal masz szansę.

– Nie chcę szansy, Wayne. On podjął decyzję.

– Co to za gadanina? – spytał ostro. – Poddałaś się? Czy tak zachowywała się Wojowniczka Wstąpienia? Co?

– Nie. Jeśli o tym mowa, ona podeszła do mężczyzny, którego pragnęła, wytrąciła mu książkę z ręki i pocałowała go.

– I widzisz, tak powinno być!

– Choć Wojowniczka Wstąpienia oprócz tego zamordowała kobietę, którą Elend miał poślubić.

– Serio?

– No.

– Przerażające – powiedział Wayne z aprobatą i pociągnął kolejny łyk sherry.

– A to dopiero początek. – Marasi odchyliła się do tyłu, opierając ręce o blat. – Chcesz czegoś przerażającego? Podobno również rozszarpała wnętrzności Ostatniego Imperatora. Widziałam przedstawienia w kilku iluminowanych manuskryptach.

– Dość drastyczne jak na opowieść religijną.

– One wszystkie takie są. Myślę, że muszą umieszczać dużo ekscytujących fragmentów, żeby skłonić ludzi do przeczytania reszty.

– Hm. – Wyraźnie jej nie dowierzał.

– Wayne, czy ty kiedykolwiek czytałeś jakieś religijne teksty?

– Pewnie.

– Naprawdę?

– Tak, wiele rzeczy, które czytałem, zawierało teksty religijne. „Potępienie”. „Piekło”, „Smrodliwa, włażąca w dupę menda”.

Spojrzała na niego.

– To ostatnie pochodzi ze Świadectwa Hammonda. Przysięgam. A przynajmniej wszystkie litery.

Kolejny łyk. Wayne mógł wypić więcej niż ktokolwiek, kogo znała. Oczywiście głównie dlatego, że mógł sięgnąć do metalmyśli i uzdrowić się, błyskawicznie trzeźwiejąc – po czym zacząć od nowa.

– Posłuchaj – mówił dalej – oto, co musisz zrobić. Bądź jak lady Zrodzona z Mgły. Bądź zabójcza. Nie cofaj się. On powinien być twój, a ty musisz dać to ludziom do zrozumienia.

– Zabójcza?

– Pewnie.

– Wobec własnej siostry.

– Mogłabyś być uprzejma. Na przykład pozwolić, by zadała pierwszy cios czy coś.

– Nie, dziękuję.

– Nie musi chodzić o prawdziwe morderstwo, Marasi. – Wayne zeskoczył z blatu. – To może być przenośnia i w ogóle. Ale powinnaś walczyć. Nie pozwolić, by się z nią ożenił.

Marasi odchyliła głowę i wpatrzyła się w zawieszone nad blatem łyżki wazowe.

– Nie jestem Wojowniczką Wstąpienia, Wayne. I wcale nie chcę nią być. Nie chcę kogoś, kogo musiałabym przekonywać, kogo musiałabym skrępować, żeby mi się poddał. Takie rzeczy pasują do sali sądowej, nie do sypialni.

– Wiesz, ktoś mógłby powiedzieć…

– Ostrożnie.

– …że to bardzo postępowe myślenie. – Pociągnął łyk sherry.

– Nie jestem udręczoną, porzuconą istotą. Wayne. – Marasi uśmiechnęła się do swojego zniekształconego odbicia w chochli. – Nie usycham z tęsknoty i nie marzę, aż ktoś inny zadecyduje, czy mam być szczęśliwa. Tam nic na mnie nie czeka. Nie wiem, czy chodzi o prawdziwy brak uczucia z jego strony, czy raczej upór, nie obchodzi mnie to. Zrobiłam kolejny krok.

Spojrzała z góry w oczy Wayne’a. Przechylił głowę.

– Hm. Mówisz poważnie, prawda?

– Jak diabli.

– Zrobiłaś kolejny krok… Na zardzewiałe śruby! To da się zrobić?

– Z całą pewnością.

– Hm. Myślisz… że ja też powinienem… no wiesz… z Ranette…

– Wayne, jeśli ktokolwiek powinien przyjąć kosza, to właśnie ty. Tak. Zrób kolejny krok. Naprawdę.

– Och, przyjąłem kosza. – Znów pociągnął łyk sherry. – Tylko nie pamiętam, gdzie go zostawiłem. – Wpatrzył się w dzban. – Pewna jesteś?

– Ona ma dziewczynę, Wayne.

– To tylko faza – mruknął. – Która trwa już piętnaście lat…

Odstawił dzbanek, znów sięgnął do kredensu i wyjął butelkę wina.

– Na litość Zachowania – powiedziała Marasi. – Cały czas tam było?

– Smakuje lepiej, kiedy wcześniej wypije się coś, co smakuje jak pomyje.

Wayne wyciągnął korek zębami, co robiło spore wrażenie, musiała to przyznać. Nalał jej do kubka, a później do drugiego dla siebie.

– Za zmianę? – spytał.

– Pewnie. Za zmianę.

Uniosła kubek i zobaczyła w winie odbicie kogoś stojącego za jej plecami.

Sapnęła, obróciła się i sięgnęła do torebki. Wayne jedynie uniósł kubek w stronę przybysza, który powoli obszedł blat. To był mężczyzna w brązowym garniturze. Nie, nie mężczyzna. Kandra.

– Jeśli jesteś tutaj, żeby przekonać mnie, żebym przekonał jego – stwierdził Wayne – powinieneś wiedzieć, że on mnie nie słucha, o ile nie jest bardzo pijany. – Jednym haustem wypił wino. – Pewnie dlatego przeżył tak długo.

– Właściwie nie przyszedłem do ciebie – powiedział kandra. Odwrócił się do Marasi i przechylił głowę. – Osoba, którą wybrałem jako pierwszą w tym przedsięwzięciu, odmówiła mi. Mam nadzieję, że nie obrazisz się, że jesteś druga.

Marasi poczuła, że jej serce bije szybciej.

– Czego pan chce?

Kandra uśmiechnął się szeroko.

– Proszę mi powiedzieć, panno Colms. Co pani wie o naturze Napełnienia i Tożsamości?

Rozdział 3

Wax miał przynajmniej ubranie na zmianę, które nie było mokre – rzeczy, które nosił podczas nalotu. Dlatego było mu przyjemnie sucho, kiedy jego powóz podjechał do Rezydencji Ladrianów. Steris udała się do domu ojca, by tam odzyskać siły.

Wax odłożył gazetę i zaczekał, aż Cob, nowy stangret, zeskoczy i otworzy drzwi powozu. Drobny mężczyzna poruszał się z przejęciem, jakby wiedział, że Wax jeździ powozem jedynie dla przyzwoitości. Dużo szybciej dotarłby do domu, skacząc na liniach stali, ale podobnie jak lord nie mógł chodzić wszędzie pieszo, to gdyby on sam zbyt często Odpychał się wokół miasta w ciągu dnia, nie goniąc kryminalistów, inni członkowie jego rodu poczuliby się niezręcznie. Głowa rodu po prostu się tak nie zachowywała.

Wax skinął Cobowi i oddał mu gazetę. Stangret uśmiechnął się szeroko – uwielbiał je.

– Zrób sobie wolne na resztę dnia – powiedział mu Wax. – Wiem, że nie mogłeś się doczekać uroczystości.

Cob uśmiechnął się jeszcze szerzej, złożył ukłon i znów wspiął się na górę, by odprowadzić powóz i konie. Resztę dnia pewnie zamierzał spędzić na wyścigach.

Wax westchnął, wspinając się po schodach prowadzących do rezydencji. Była jedną z najpiękniejszych w mieście: luksusowa, zdobiona rzeźbioną kamieniarką i drewnem, z gustownymi marmurowymi akcentami. Co nie znaczyło, że nie była więzieniem. Tyle że bardzo ładnym.

Wax nie wszedł do środka. Przez chwilę stał na schodach, zanim w końcu odwrócił się i usiadł na nich. Zamknął oczy i pozwolił, by wszystko do niego dotarło.

Dobrze ukrywał swoje blizny. Został postrzelony już prawie tuzin razy, a kilka z ran było poważnych. W Dziczy nauczył się podnosić i działać dalej, niezależnie od tego, co się wydarzyło.

Jednocześnie czuł, że w tamtych czasach wszystko było proste. Nie zawsze łatwe, ale proste. A niektóre blizny wciąż bolały. Z czasem coraz bardziej.

Podniósł się z jękiem, ponieważ cały zdrętwiał, i ruszył dalej po schodach. Nikt nie otworzył przed nim drzwi ani nie wziął jego płaszcza. Nie miał licznej domowej służby, jedynie taką, którą uważał za niezbędną. Zbyt wielu służących, a krążyliby wokół niego i zamartwiali się, kiedy robił cokolwiek samodzielnie. Jakby sama myśl, że był do tego zdolny, wzbudzała w nich pierwotny…

Wax zmarszczył czoło, wysunął Obrońcę z kabury i uniósł go na wysokość głowy. Nie wiedział dokładnie, co wywołało tę reakcję. Kroki na górze, choć dał pokojówkom wolne. Kubek z resztkami wina na stoliku.

Wyciągnął zza pasa niewielki flakonik i połknął jego zawartość – płatki stali zawieszone w whiskey. Metal zapłonął znajomym ciepłem w jego wnętrzu, emanującym z żołądka, a wokół niego pojawiły się niebieskie linie. Poruszały się razem z nim, kiedy się skradał, jakby był związany tysiącem cieniutkich nitek.

Podskoczył i Odepchnął się od inkrustacji na marmurowej podłodze. Wzniósł się obok schodów na wiszący bezpośrednio nad wejściem balkon na pierwszym piętrze. Bez trudu prześlizgnął się nad balustradą i wylądował z bronią w ręku. Drzwi do jego gabinetu zadrżały i się otworzyły.

Wax przeszedł przez nie na palcach.

– Chwileczkę, ja tylko…

Mężczyzna w jasnobrązowym garniturze znieruchomiał, kiedy poczuł lufę rewolweru Waxa przyciśniętą do skroni.

– Ty – powiedział Wax.

– Darzę tę czaszkę sporą sympatią – stwierdził kandra. – Szósty wiek przed zielenią, głowa handlarza metalem z Urteau, którego grób został przypadkiem przesunięty i ochroniony, kiedy Harmonia odbudowywał świat. Antyk, jeśli woli pan takie określenie. Jeśli zrobi w niej pan dziurę, zrażę się do pana.

– Mówiłem, że nie jestem zainteresowany – warknął Wax.

– Tak. A ja wziąłem to sobie do serca, lordzie Ladrianie.

– W takim razie czemu tu jesteś?

– Ponieważ zostałem zaproszony – stwierdził kandra. Uniósł rękę, dwoma palcami chwycił lufę rewolweru Waxa i ostrożnie odsunął ją na bok. – Potrzebowaliśmy miejsca, by porozmawiać. Pański współpracownik je zasugerował, gdyż, jak mi powiedziano, służba dostała wolne.

– Mój współpracownik? – Wtedy właśnie z gabinetu dobiegł śmiech. – Wayne. – Popatrzył na kandrę i z westchnieniem schował broń do kabury. – Którym z nich jesteś? TenSoon, czy to ty?

– Ja? – Kandra się roześmiał. – TenSoon? A co, słyszy pan dyszenie? – Zaśmiał się i gestem zaprosił Waxa do jego własnego gabinetu, jakby robił mu wielką uprzejmość. – Jestem VenDell, z Szóstych. Miło mi pana poznać, lordzie Ladrianie. Jeśli musi pan do mnie strzelić, proszę celować w lewą nogę, gdyż tamtych kości nie darzę szczególnym sentymentem.

– Nie zamierzam do ciebie strzelać.

Wax przecisnął się obok kandry i wszedł do środka. Żaluzje zostały opuszczone, a ciężkie zasłony wisiały swobodnie, przez co wewnątrz panowała niemal całkowita ciemność, pomijając dwie nieduże elektryczne lampki. Po co zaciągnięto zasłony? Czy kandra tak się martwił, że ktoś ich zobaczy?

Wayne spoczywał w głębokim fotelu Waxa, z nogami na ławie, i zajadał orzechy. Na sąsiednim fotelu spoczywała w podobnej pozie kobieta ubrana w obcisłe spodnie i luźną bluzkę. Miała zamknięte oczy, a dłonie trzymała za głową. Nosiła inne ciało, niż kiedy Wax widział ją po raz ostatni, ale jej poza – i wzrost – kazały mu sądzić, że to MeLaan.

Marasi przyglądała się jakiemuś dziwnemu urządzeniu ustawionemu na postumencie na drugim końcu pokoju. Było to pudełko z niedużą soczewką z przodu. Wyprostowała się, kiedy tylko go zobaczyła, i – jak to Marasi – natychmiast się zarumieniła.

– Przepraszam za to – powiedziała. – Szliśmy do mojego mieszkania, żeby porozmawiać, ale Wayne nalegał…

– Potrzebowałem orzechów – powiedział Wayne z ustami pełnymi wspomnianych orzechów. – Kiedy zaproponowałeś mi zatrzymanie się tutaj, powiedziałeś, żebym poczuł się jak u siebie w domu.

– Nadal nie rozumiem, dlaczego potrzebowałeś miejsca do rozmowy – stwierdził Wax. – Powiedziałem, że wam nie pomogę.

– Owszem. – VenDell nadal stał w drzwiach. – Ponieważ był pan niedostępny, z konieczności wybrałem inne rozwiązanie. Lady Colms była na tyle uprzejma, by mnie wysłuchać.

– Marasi? – spytał Wax. – Zwróciłeś się do Marasi?

– I co? Zaskakuje to pana? Odegrała niezmiernie ważną rolę w pokonaniu Milesa Stożywotów. Nie wspominając o jej pomocy podczas zamieszek wywołanych przez Paalm.

Wax spojrzał na kandrę.

– Próbujecie do mnie dotrzeć od innej strony, co?

– I kto tu jest zarozumiały – powiedziała MeLaan ze swojego miejsca.

– Zawsze taki jest – mruknął Wayne, łupiąc orzechy.

– Czy to takie absurdalne – spytała Marasi – że zwrócili się o pomoc do mnie?

– Przepraszam. Nie to miałem na myśli – odparł Wax, odwracając się do niej.

– W takim razie co miałeś na myśli?

Wax westchnął.

– Nie wiem, Marasi. To był długi dzień. Strzelano do mnie, spadła mi na głowę wieża ciśnień i mój ślub skończył się katastrofą. A teraz Wayne zasypuje mój fotel łupinkami orzechów. Naprawdę myślę, że muszę się napić.

Podszedł do barku na tyłach gabinetu. Marasi popatrzyła na niego, a kiedy ją mijał, mruknęła:

– Mnie też nalejesz? Bo to wszystko sprawia, że zaczynam dostawać świra.

Uśmiechnął się, wyjął butelkę whiskey i nalał sobie i Marasi. VenDell zniknął za drzwiami, ale po kilku minutach wrócił z jakimś sprzętem, który podłączył do dziwnego urządzenia. Pociągnął przewód od machiny do jednego z kinkietów, wyjął żarówkę i wkręcił na jej miejsce koniec przewodu.

Wax uznał, że gdyby wyszedł, zachowałby się dziecinnie, więc oparł się o ścianę i sączył whiskey, bez słowa patrząc, jak VenDell uruchamia maszynerię. Na ścianie pojawił się obraz.

Wax znieruchomiał. To był obrazek, całkiem podobny do evanotypu – ale na ścianie i dość duży. Przedstawiał Pole Odrodzenia w centrum Elendel, gdzie znajdowały się groby Vin i Elenda Venture. Nigdy wcześniej nie widział nic takiego. Obraz wydawał się stworzony ze światła.

Marasi westchnęła.

Wayne rzucił w niego orzechem.

– No co? – spytał, kiedy pozostali spiorunowali go wzrokiem. – Chciałem zobaczyć, czy jest prawdziwy.

Zawahał się, po czym rzucił kolejnym orzechem. Na obrazie pojawił się cień, kiedy orzech przelatywał między urządzeniem a ścianą. Czyli rzeczywiście to było światło.

Zapraszamy do zakupu pełnej wersji książki