Tom pierwszy cyklu CZEGO CHCESZ OD NAS, PANIE? zawierającego komentarze ewangeliczne księdza Jana Twardowskiego na niedziele i święta.
Nazwa cyklu oraz tytuł tomu pochodzą z Pieśni [Czego chcesz od nas, Panie...] Jana Kochanowskiego.

Jan Kochanowski

PIEŚŃ

Czego chcesz od nas, Panie, za Twe hojne dary?

Czego za dobrodziejstwa, którym nie masz miary?

Kościół Cię nie ogarnie, wszędy pełno Ciebie,

I w otchłaniach, i w morzu, na ziemi, na niebie.

Złota też, wiem, nie pragniesz, bo to wszytko Twoje,

Cokolwiek na tym świecie człowiek mieni swoje.

Wdzięcznym Cię tedy sercem, Panie, wyznawamy,

Bo nad to przystojniejszej ofiary nie mamy.

Tyś Pan wszytkiego świata, Tyś niebo zbudował

I złotymi gwiazdami ślicznieś uhaftował.

Tyś fundament założył nieobeszłej ziemi

I przykryłeś jej nagość zioły rozlicznemi.

Za Twoim rozkazaniem w brzegach morze stoi

A zamierzonych granic przeskoczyć się boi.

Rzeki wód nieprzebranych wielką hojność mają,

Biały dzień, a noc ciemna swoje czasy znają.

Tobie k woli rozliczne kwiatki Wiosna rodzi,

Tobie k woli w kłosianym wieńcu Lato chodzi,

Wino Jesień i jabłka rozmaite dawa,

Potym do gotowego gnuśna Zima wstawa.

Z Twej łaski nocna rosa na mdłe zioła padnie,

A zagorzałe zboża deszcz ożywia snadnie.

Z Twoich rąk wszelkie źwierzę patrza swej żywności,

A Ty każdego żywisz z Twej szczodrobliwości.

Bądź na wieki pochwalon, nieśmiertelny Panie!

Twoja łaska, Twa dobroć nigdy nie ustanie.

Chowaj nas, póki raczysz, na tej niskiej ziemi;

Jedno zawżdy niech będziem pod skrzydłami Twemi.

Jezus jest pomostem
pomiędzy niebem a ziemią.
Jest łącznikiem.
Gdyby Bóg nie stał się Człowiekiem,
to pomiędzy Bogiem a człowiekiem
byłaby nieprawdopodobna przepaść.

Rok A

Adwent i Boże Narodzenie

Pierwsza niedziela Adwentu

Mt 24,37–44

W zwykłej chwili

A to rozumiejcie: Gdyby gospodarz wiedział, o której porze nocy złodziej ma przyjść, na pewno by czuwał i nie pozwoliłby włamać się do swego domu (Mt 24,43).

Może ktoś się zgorszy i będzie miał do Świętego Mateusza dziką pretensję. Jak on mógł porównać przychodzącego Jezusa do złodzieja?! Że też mu się pióro nie złamało! Przecież mógł powiedzieć, że przyjdzie jak Anioł Stróż, czy ktoś, kto pojawia się co prawda nieoczekiwanie, ale nie podkopuje się, nie włamuje do nikogo i jest bardzo sympatyczny.

Mowa tu nie tylko o tym, że Jezus przychodzi niespodziewanie jak złodziej, ale że Jego przyjście będzie dla wszystkich zaskoczeniem (a czasem wydaje się, że dzieje się coś złego: zło-dzieje, coś złego się dzieje).

Jest to zaprzeczenie Pana Jezusa. Ludzie czekali na Mesjasza, namaszczonego proroka, dojrzałego od początku do końca, a Jezus przyszedł jako mały chłopiec, smyk betlejemski, który w żłobie machał rączkami i nóżkami. Zupełne zaskoczenie! Czy to jest ten oczekiwany? Czy nie dzieje się coś złego? Czy nie dokonała się jakaś pomyłka?

Ilu nieraz pobożnych ludzi czeka na Jezusa przychodzącego z mocą i majestatem, całym hufcem aniołów, paradą świętych! A kiedy bardzo niepozorny przychodzi w Komunii Świętej, przyjmują Go tak niedbale, jakby na dworze połknęli gwiazdkę śniegu. Stale w codzienności gubimy Jezusa.

Adwent jest wielką lekcją oczekiwania na Jezusa i spotkania się z Nim w zwykłym, szarym, bardzo powszednim życiu. Bo Jezus przychodzi nie tylko na końcu, ale i na początku, i w środku. Przychodzi pod płaszczykiem każdego zdarzenia, pod postacią każdego człowieka, którego spotykamy. I ma nam tyle do powiedzenia! Właśnie w zwykłej chwili.

1980

Druga niedziela Adwentu

Mt 3,1–12

Był, jaki był

Sam zaś Jan nosił odzienie z sierści wielbłądziej i pas skórzany około bioder, a jego pokarmem była szarańcza i miód leśny (Mt 3,4).

Wydaje się, że Jan Chrzciciel robił wszystko, by od siebie odstraszać. Jadł szarańczę, nie miał mieszkania, niemeldowany, był surowy i groźnie wyglądał. Dlaczego był taki, jaki był? Czy chciał kokietować? Czy chciał być atrakcyjny?

Był człowiekiem wielkich wyrzeczeń. Pewna pani mówiła: „Zniosę wszystko: i ból obojczyka, i reumatyzm, ale śledzia zjeść nie mogę, bo nie znoszę!”. Wyrzeczenie się tego, co smakuje, jest nieraz większe od wyrzeczenia się modnego ubrania czy dobrego mieszkania.

Głosił przyjście Jezusa, ale sobą głosił wyrzeczenia.

Ten, kto chce iść za Jezusem, musi pogodzić się z trudnym życiem na co dzień.

2001

8 grudnia
Uroczystość Niepokalanego Poczęcia Najświętszej Maryi Panny

Łk 1,26–38

Dawać darmo

Czego możemy nauczyć się z tajemnicy Niepokalanego Poczęcia Matki Bożej?

Maryja przyszła na świat niepokalana, najczystsza, bez jednej czarnej kropki, nawet tak maleńkiej jak komar czy łepek od szpilki. Jednakże tę wielką łaskę otrzymała zupełnie darmo. Nie miała przecież wtedy żadnych zasług.

Jeszcze nie powiedziała: „Oto ja służebnica Pańska”.

Jeszcze nie marzła w Betlejem z miłości do Jezusa.

Jeszcze nie błąkała się po obcym Egipcie z miłości do Dziecka.

Jeszcze w Nazarecie nie pracowała od rana do wieczora dla Jezusa.

Jeszcze nie stała pod krzyżem.

Dostała darmo taką wielką łaskę.

Bóg stworzył Ją jako stworzenie najpiękniejsze na świecie.

*

Ileż my łask otrzymujemy darmo!

Otrzymaliśmy łaskę chrztu bez żadnych naszych zasług. Bóg otoczył nas miłością, dał nam wierzących rodziców. Chrzest przyszedł nagle, zanim zrobiliśmy cokolwiek dobrego. Mamy łaskę wiary w Boga, tęsknoty za Komunią Świętą. Niektórzy mają łaskę powołania – darmo dany wielki skarb.

Ten, kto łaski otrzymuje darmo, musi ludziom też darmo dawać: miłość, pomoc, opiekę, modlitwę.

Czy potrafimy kochać wtedy, kiedy nikt nas nie kocha? Pomagać, gdy nam nikt nie pomaga? Modlić się za kogoś, chociaż za nas nikt się nie modli?

1983

Trzecia niedziela Adwentu

Mt 11,2–11

Oświecenie

Ślepi widzą (Mt 11,5)[1].

Oczywiście, chodzi o fakty. Jezus uleczył wielu niewidomych. Stoi mi w pamięci ślepiec z Jerycha, nasz dobry znajomy[2], którego Jezus wyprowadził z ciemności i który poszedł potem za Nim jako anonimowy święty.

Jednak każde słowo Ewangelii ma wiele znaczeń. Stąd nieskończona mądrość każdego Bożego tekstu.

Chociaż wciąż czytamy te same teksty Ewangelii, chociaż stale spowiadamy się z tych samych grzechów, to jednak, jeśli naprawdę wierzymy i żyjemy wiarą, Jezus powoli otwiera nasze oczy coraz szerzej. Zaczynamy więcej widzieć, inaczej patrzeć na życie swoje i innych ludzi.

Nieraz spowiadamy się z cudzych grzechów, robimy cudze rachunki sumienia, wytykamy komuś grzech i nagle dostrzegamy, że ten grzech jest w nas. Oświecenie! Jezus otworzył nam oczy. Ze ślepców mamy stawać się ludźmi widzącymi.

Przeczytałem kiedyś krótką notatkę: „Czy dzisiaj odmówiłem pacierz? Czy w ciągu dnia zrobiłem coś dobrego? Czy nie przeszkadzałem Bogu działać we mnie?”.

1969

[1] Tak w tłumaczeniu Wujka. BT 3: „[…] niewidomi wzrok odzyskują” (Mt 11,5).

[2] Postać żebraka, ślepca spod Jerycha, ks. Twardowski często przywoływał jako tego, który zaczął układać Litanię do Najświętszego Imienia Jezus. Por. J. Twardowski, Kilka myśli o modlitwie, wyd. 3 zm., Poznań: Wydawnictwo Święty Wojciech, s. 76 (Modlitwa żebraka).

Czwarta niedziela Adwentu

Mt 1,18–24

Pomiędzy niebem a ziemią

Oto Dziewica pocznie i porodzi Syna, któremu nadadzą imię Emmanuel, to znaczy: „Bóg z nami” (Mt 1,23).

Jezus jest pomostem pomiędzy niebem a ziemią. Gdyby Bóg nie stał się Człowiekiem, to pomiędzy Bogiem a człowiekiem byłaby nieprawdopodobna przepaść. A ponieważ stał się Człowiekiem – wszystkie największe tajemnice są nam bliższe.

Możemy się uchwycić Jezusa i iść.

Możemy razem z Nim iść do nieba.

Możemy być tam i tutaj.

Możemy skupiać się na tajemnicach Bożych i być na ziemi.

Łącznikiem pomiędzy niebem a ziemią jest Pan Jezus – Bóg-Człowiek.

1984

Narodzenie Pańskie

J 1,1–18

Jak piorun

A Słowo stało się ciałem i zamieszkało wśród nas. I oglądaliśmy Jego chwałę, chwałę, jaką Jednorodzony otrzymuje od Ojca, pełen łaski i prawdy (J 1,14).

Co najczęściej przypominają święta Bożego Narodzenia? Dzieciństwo, choinkę, kolędy, matkę przy stole wigilijnym z opłatkiem w ręku, wołu i osła (tych niezarozumiałych), którym Bóg jako pierwszym otworzył oczy na tajemnice wiary, Jezusa zmarzniętego tak, jakby pierwsze święta Bożego Narodzenia wypadły, jak to się mówi, po lodzie.

Życzmy sobie, by nie poprzestawać tylko na wzruszających i pięknych wspomnieniach. Niech trzaśnie w nas jak piorun solidna prawda – wstrząsająca i nieprawdopodobna: Bóg przyszedł na świat jako słabe i bezbronne dziecko.

Przyszedł, by powiedzieć, że nic, co ludzkie, nie jest obce Bogu, że człowieka od Boga nie oddala żadna ludzka słabość: ani zmęczenie, ani kłopoty. Oddala jedynie grzech.

Jezus, taki słaby, cienki jak opłatek, ten, który leżąc w żłobie, nie połamał kości ani Piłatowi, ani Herodowi[3], pozostał największym autorytetem, sumieniem wszystkich ludzi. A wielkie Imperium Rzymskie runęło w proch, jak straszny posąg z wizji Daniela[4].

1983

[3] Aluzja do Heraklesa, mitologicznego boga, odznaczającego się nadludzką siłą, i do słów Mickiewicza z Ody do młodości: „Dzieckiem w kolebce kto łeb urwał Hydrze” (w. 44).

[4] Nawiązanie do wizji z Dn 2,31–35.

26 grudnia
Świętego Szczepana, pierwszego męczennika

Mt 10,17–22

Radość i cierpienie

Nawet przed namiestników i królów będą was wodzić z mego powodu, na świadectwo im i poganom (Mt 10,18).

Co Święty Szczepan, patron drugiego dnia świąt Bożego Narodzenia, ma wspólnego ze Świętym Mikołajem, gdy razem w jednej parze przychodzą w święta Bożego Narodzenia? Wydają się do siebie tak niepodobni. Święty Mikołaj stary – Święty Szczepan młody. Święty Mikołaj przynosi choinkę – Święty Szczepan raczej przypomina gwiazdę, która się urwała i potrzaskała na drobne kawałki. A jednak ci dwaj święci w jakiś sposób się uzupełniają. Obaj wskazują i na radość Bożego Narodzenia, i na krzyż.

Na stajenkę betlejemską nieraz patrzymy przez różowe okulary, takie z piernikami. Wydaje nam się, że jest to mieszkanie z centralnym ogrzewaniem, gorącą i zimną wodą w kranie, wygodami, dywanem, żeby wół za głośno nie stąpał. I chociaż śpiewamy „mizerna, cicha stajenka licha” (słowa Lenartowicza[5]), to jednak patrzymy trochę na różowo.

Tymczasem Boże Narodzenie to początek drogi krzyżowej. Droga krzyżowa nie zaczyna się od Piłata, ale od pierwszej kolędy.

Obaj święci, Mikołaj i Szczepan, rysują Serce Jezusa w koronie cierniowej. Gdyby rysował tylko Mikołaj, wyszłoby tylko serce. Gdyby Szczepan – wyszłyby ciernie. Ale razem jest to obraz Serca w cierniach. Radość i cierpienie.

1980

[5] Mizerna, cicha – kolęda polska, której słowa napisał Teofil Lenartowicz, polski poeta romantyczny, etnograf, rzeźbiarz, konspirator; tekst po raz pierwszy wydano w 1849 r.

Niedziela w oktawie Narodzenia Pańskiego
Świętej Rodziny: Jezusa, Maryi i Józefa

Mt 2,13–15.19–23

Tylko z Nim

Gdy oni odjechali, oto anioł Pański ukazał się Józefowi we śnie i rzekł: „Wstań, weź Dziecię i Jego Matkę i uchodź do Egiptu; pozostań tam, aż ci powiem; bo Herod będzie szukał Dziecięcia, aby Je zgładzić”. On wstał, wziął w nocy Dziecię i Jego Matkę i udał się do Egiptu (Mt 2,13–14).

Dzisiejszy fragment Ewangelii ze wzruszeniem mówi o ludziach bezdomnych: Matce Bożej i Świętym Józefie, którzy w najtrudniejszej dla siebie chwili trzymali się Jezusa. Był tak pozornie słaby i tak pozornie bezbronny.

Czasem ludzie, widząc, że Herod jest potężny, zabiegają właśnie o niego. Nie uciekają, ale chcą mu się przypodobać, zapisać się do jego partii, podlizywać się mu, paktować z nim, przekupywać go.

Tymczasem ci, którzy zaufali Jezusowi, pozornie słabemu i bezbronnemu, znaleźli się na wielkiej pustyni jedynie z Nim.

1974

1 stycznia
Uroczystość Świętej Bożej Rodzicielki Maryi

Łk 2,16–21

Na dokładkę

W Nowy Rok składamy sobie życzenia. Jaki jest sens tych życzeń? Czy to tylko zwyczaj, grzeczność, obyczaj, obowiązek?

Podobno kiedy amerykański prezydent przyjmuje i składa życzenia, zarządzona jest przerwa co pół godziny. Wtedy masażysta masuje prezydentowi twarz, by nie zwyrodniały mu mięśnie od konieczności uśmiechania się przy życzeniach.

Nie chodzi o wypowiadanie słów, pisanie stu pocztówek, ale o to, by wzbudzić w sobie uczucie dobroci, życzliwości dla ludzi dobrych i niedobrych, przyjemnych i nieprzyjemnych, wierzących i niewierzących. By w świecie zimnym, trochę skostniałym, pełnym nienawiści, czortów, bomb atomowych, intryg popłynęła gorąca rzeka serca.

Z nowym rokiem zawsze jesteśmy trochę starsi. Ale jeżeli jesteśmy starsi, a głupsi i gorsi, to jest naprawę źle. Jeżeli zaś jesteśmy starsi, a mądrzejsi i lepsi, to można wytrzymać i z tym jednym rokiem na dokładkę.

1980

Druga niedziela po Narodzeniu Pańskim

J 1,1–18

Na początku był Sens

Na początku było Słowo, a Słowo było u Boga, i Bogiem było Słowo. Ono było na początku u Boga (J 1,1–2).

Kiedy czytamy, że na początku było Słowo, niech nam się, broń Boże, nie wydaje, że na początku było gadulstwo, kaznodziejstwo, elokwencja, długie przemówienia, słowo naoliwione i urzekające.

Wyraz „Słowo”, nawet pisany wielką literą, bardzo uroczyście, jest wciąż nieudolnym tłumaczeniem greckiego wyrazu „Logos”, który miał głęboką, filozoficzną treść. „Logos” oznacza Myśl, Rozum, Opatrzność.

Jeżeli chodzi o mnie, to tak sobie czytam Prolog Świętego Jana:

Na początku był Sens i Sens był u Boga, i Bóg był Sensem. I wszystko przez Sens się poczęło i wszystko z Sensu powstało.

Świat był przez Boga całkowicie obmyślany. Sens był na początku i jest na końcu.

Tymczasem ludzie żyją tak, jakby życie nie miało sensu ani na początku, ani w środku, ani na końcu.

Prolog mówi jeszcze, że nie tylko Sens, jako kosmiczna potęga, jest od początku świata. Sens ma ludzką twarz i można do niego mówić „na ty”. Sensem stał się Chrystus Człowiek. Niezwykła, przejmująca prawda: Człowiek może być Sensem świata i Sensem życia.

1972

6 stycznia
Objawienie Pańskie

Mt 2,1–12

Trzy myśli

Gdy zaś Jezus narodził się w Betlejem w Judei za panowania króla Heroda, oto Mędrcy ze Wschodu przybyli do Jerozolimy i pytali: „Gdzie jest nowo narodzony król żydowski? Ujrzeliśmy bowiem jego gwiazdę na Wschodzie i przybyliśmy oddać mu pokłon (Mt 2,1–2).

Myśl pierwsza. Mateusz, nawrócony Żyd, spisywał Ewangelię głównie dla Żydów. Pisał ją w języku aramejskim, języku Żydów[6]. Chciał udowodnić, że w osobie Chrystusa wypełniły się wszystkie proroctwa Starego Testamentu. Prawie wcale nie wspomina o Bożym Narodzeniu, a życie Jezusa rozpoczyna pokłonem trzech pogan w Betlejem. Od razu nadał Mesjaszowi charakter uniwersalny. Uderzył w główny grzech Żydów, którzy Mesjasza chcieli widzieć dla swojego narodu, tylko dla siebie.

Myśl druga. Faryzeusze o Mesjaszu wiedzieli wszystko. Na zawołanie cytowali odpowiednie miejsca z Biblii, znali całą mesjańską dokumentację. Ci, którzy przyszli ze Wschodu, pytali. Okazuje się, że ci, którzy tylko pytają – są bliżej Boga i Go odnajdują. Ci zaś, którzy o Nim tyle wiedzą – są poza Nim.

Czasem tak się zdarza, że ktoś bardzo prosty, ale szukający Boga i pełen miłości – Boga odnajdzie, a ktoś bardzo uczony mija się z Bogiem.

Trzej mędrcy są patronami nie tylko ludzi mądrych, ale i tych prostych, o których nieraz mówi się, że są niemądrzy.

Myśl trzecia. Mądrość prawdziwa jest pokorna i zawsze służy miłości.

1963

[6] Tradycja wczesnochrześcijańska autorstwo pierwszej Ewangelii, sporządzonej w języku hebrajskim, przypisuje Mateuszowi. Nie stoi to w sprzeczności z dość powszechnym przekonaniem, że Ewangelia Mateusza była pierwotnie redagowana po aramejsku. Zob. Wstęp do Ewangelii według Świętego Mateusza, BT 3.

Niedziela Chrztu Pańskiego

Mt 3,13–17

Po raz pierwszy

Wtedy przyszedł Jezus z Galilei nad Jordan do Jana, żeby przyjąć chrzest od niego (Mt 3,13).

Przypomniał mi się obraz przedstawiający chrzest Pana Jezusa na tle czystej przyrody: przeźroczysty Jordan, niebo bardziej pogodne i życzliwe, bo otwarte. Święty Jan Chrzciciel bardziej wysmukły od matejkowskiego księdza Piotra Skargi. Jezus tylko sam z Janem. Całość w złotych ramach.

Czy naprawdę tak to wszystko było? Woda na pewno była brudna, mętna, rozbełtana piachem, jaki nogi naniosły z brzegu rzeki. Jezus był nie tylko z Janem, lecz z innymi ludźmi (nie ze swoimi uczniami, nie z rabinami, nie z mądrymi doktorami prawa) w zgiełkliwym, niedomytym wschodnim tłumie ludzi. Był człowiekiem niezrozumianym, chociaż wskazanym ręką. Nie tyle Baranek pomiędzy wilkami, ile Baranek między zamulonymi flądrami. Mógł powiedzieć do Jana: „Ochrzcij Mnie poza kolejką, gdy będzie spokojnie, czysto, ładnie”. Takie widowisko naprawdę pod otwartym niebem, jak na obrazie z muzeum Alberta i Wiktorii w Londynie.

To Ewangelia nie o rytualnym obmyciu, ale o początku działalności Jezusa, który po rekolekcjach na pustyni i walce z szatanem, po raz pierwszy wszedł w tłum grzeszników, w poczuciu odpowiedzialności za nich.

1983

2 lutego
Ofiarowanie Pańskie

Łk 2,22–40

Tęsknota za odkupieniem

Gdy potem upłynęły dni ich oczyszczenia według Prawa Mojżeszowego, przynieśli Je do Jerozolimy, aby Je przedstawić Panu. Tak bowiem jest napisane w Prawie Pańskim: Każde pierworodne dziecko płci męskiej będzie poświęcone Panu (Łk 2,22–23).

Według starego Prawa Mojżeszowego Bogu trzeba było poświęcać pierworodne dzieci. Zauważmy, że w Biblii właściwie zawsze z pierworodnymi synami był kłopot.

Adam i Ewa mieli dwóch synów: Kaina i Abla. Kain, pierworodny – niedobry, Abel – dobry (nawet w pierwszym kanonie Mszy Świętej mówimy o sprawiedliwym Ablu).

Synowie Abrahama: Izmael i Izaak. O Izmaelu słyszymy niewiele dobrego, a Izaak – to wzruszająca postać Starego Testamentu.

Synowie Izaaka: Ezaw i Jakub. Ezaw, pierworodny – niedobry, a Jakuba pochwalił nawet sam anioł. Po potyczce nad potokiem Jabbok nazwał go „mężem Bożym”, „Izraelem”. Jakub został ojcem Józefa, sprzedanego do Egiptu.

Nawet w przypowieści o synu marnotrawnym młodszy syn okazał się lepszy od pierworodnego.

Każdy chce być „tym pierwszym”. Tymczasem pierwszy był najbardziej obciążony, dlatego że pierwszy człowiek – Adam – upadł. W tęsknocie Żydów za poświęceniem Bogu pierworodnego była tęsknota za odkupieniem Adama, pierwszego grzesznika. Tęsknota, by odnowić początek, by to, co byłe złe na początku, stało się jasne.

1975

Nigdy nie spotkamy się z Bogiem,
jeśli przedtem nie spotkamy się
z samym sobą.

Rok A

Wielki Post i Wielkanoc

Środa Popielcowa

Mt 6,1–6.16–18

Czy nie zardzewiało?

Dalsza część dostępna w wersji pełnej

Dotychczas w Wydawnictwie „Bernardinum” ukazały się następujące książki księdza Jana Twardowskiego:

Żebym nie zasłaniał sobą Ciebie. Wiersze kapłańskie

Pelplin 2007

Wydanie drugie poszerzone

Pelplin 2011

Weź swój krzyż. Wybór rozważań

Pelplin 2008

Nadzieja powołania. Myśli o kapłaństwie

Pelplin 2008

Być znakiem nadziei. Rozważania o kapłaństwie

Pelplin 2009

Życie jak Różaniec. Rozważania

Pelplin 2010

Taka jest moja wiara. Rozważania

Pelplin 2011

Audiobook – czyta Anna Dymna

Pelplin 2011

Ukryte tajemnice Różańca. Rozważania

Pelplin 2011

Będziesz miłował. Rozważania o przykazaniu miłości

Pelplin 2015

Wytrwajcie w miłości. Rozważania

Pelplin 2016

Bądźcie miłosierni. Rozważania

Pelplin 2016

Wypełnić miłością. Rozważania wokół Dekalogu

Pelplin 2017

Zawsze obecna. Rozważania o życiu Matki Bożej

Seria: Mama, Mamusia, Matka, t. 1

Pelplin 2020

Matka dla wszystkich

Rozważania na uroczystości, święta i wspomnienia

Najświętszej Maryi Panny o życiu Matki Bożej

Seria: Mama, Mamusia, Matka, t. 2

Pelplin 2021

Jak troskliwa matka

Rozważania na nabożeństwa majowe, różańcowe oraz roraty

Seria: Mama, Mamusia, Matka, t. 3

Pelplin 2021

Książki można zamówić:

Wydawnictwo „Bernardinum” Sp. z o.o.
ul. Biskupa Dominika 11, 83-130 Pelplin

tel. 58 531 64 81; fax 58 536 17 26

zakupy@bernardinum.com.pl

www.ksiegarnia.bernardinum.com.pl

Spis treści:

Okładka

Karta tytułowa

Rok A – Adwent i Boże Narodzenie

Pierwsza niedziela Adwentu · W zwykłej chwili

Druga niedziela Adwentu · Był, jaki był

8 grudnia. Uroczystość Niepokalanego Poczęcia Najświętszej Maryi Panny · Dawać darmo

Trzecia niedziela Adwentu · Oświecenie

Czwarta niedziela Adwentu · Pomiędzy niebem a ziemią

Narodzenie Pańskie · Jak piorun

26 grudnia. Świętego Szczepana, pierwszego męczennika · Radość i cierpienie

Niedziela w oktawie Narodzenia Pańskiego. Świętej Rodziny: Jezusa, Maryi i Józefa · Tylko z Nim

1 stycznia. Uroczystość Świętej Bożej Rodzicielki Maryi · Na dokładkę

Druga niedziela po Narodzeniu Pańskim · Na początku był Sens

6 stycznia. Objawienie Pańskie · Trzy myśli

Niedziela Chrztu Pańskiego · Po raz pierwszy

2 lutego. Ofiarowanie Pańskie · Tęsknota za odkupieniem

Rok A – Wielki Post i Wielkanoc

Środa Popielcowa · Czy nie zardzewiało?

Pierwsza niedziela Wielkiego Postu · Pozornie niewinne

Druga niedziela Wielkiego Postu · Odrzucić szmatę

Trzecia niedziela Wielkiego Postu · Tyle skarbów!

Czwarta niedziela Wielkiego Postu · Boża sprawa

25 marca. Zwiastowanie Pańskie · Czy naprawdę?

Piąta niedziela Wielkiego Postu · Pierwsza palma

Niedziela Palmowa, czyli Męki Pańskiej · W królewskich szatach

Wielki Czwartek · Zanim uklękniemy

Wielki Piątek · Nauka krzyża

Wielka Sobota · Mówi milczeniem

Zmartwychwstanie Pańskie · Dar żywej wiary

Poniedziałek Wielkanocny · Otwarte na wiarę

Druga niedziela wielkanocna · Błogosławieństwo wiary

Trzecia niedziela wielkanocna · Sekunda światła

Czwarta niedziela wielkanocna · Usłyszeć

3 maja. Najświętszej Maryi Panny Królowej Polski · Niewielka zmiana

Piąta niedziela wielkanocna · Mieszkania z widokiem

Szósta niedziela wielkanocna · Na ziemi, na niebie

Siódma niedziela wielkanocna · Zwykły czytelnik

Wniebowstąpienie Pańskie · Niewidzialni

Zesłanie Ducha Świętego · Znacie Go

Niedziela po Zesłaniu Ducha Świętego. Najświętszej Trójcy · Kropka nad „i”

Uroczystość Najświętszego Ciała i Krwi Chrystusa. Boże Ciało · Całkowicie zaufał

Uroczystość Najświętszego Serca Pana Jezusa · W pełni światła

Rok A – Okres zwykły

Druga niedziela zwykła · Uświadomienie nieświadomych

Trzecia niedziela zwykła · Odrywa od pracy

Czwarta niedziela zwykła · Mówimy

Piąta niedziela zwykła · Gasimy światło

Szósta niedziela zwykła · Językiem obrazowym

Siódma niedziela zwykła · Z nawiązką

Ósma niedziela zwykła · Najstarsze rekolekcje

Dziewiąta niedziela zwykła · Jak domek z kart

Dziesiąta niedziela zwykła · Właśnie takiego

Jedenasta niedziela zwykła · Całkiem darmo

Dwunasta niedziela zwykła · Spod gromady liści

24 czerwca. Narodzenie Świętego Jana Chrzciciela · Proste, wielkie, wzruszające

29 czerwca. Świętych Apostołów Piotra i Pawła · Płacz fundamentu

Trzynasta niedziela zwykła · Zwykły kubek zwykłej wody

Czternasta niedziela zwykła · Brzemię

Piętnasta niedziela zwykła · Program świadomej dobroci

Szesnasta niedziela zwykła · Skrupulat

Siedemnasta niedziela zwykła · Skrzydła

Osiemnasta niedziela zwykła · Z jednej małej łyżeczki

6 sierpnia. Przemienienie Pańskie · Boży nurt

Dziewiętnasta niedziela zwykła · Znowu sam

Dwudziesta niedziela zwykła · Rozbraja

15 sierpnia. Wniebowzięcie Najświętszej Maryi Panny · Pełna radość

Dwudziesta pierwsza niedziela zwykła · Niepopularne i niemodne

26 sierpnia. Najświętszej Maryi Panny Częstochowskiej · Narzędzie łaski

Dwudziesta druga niedziela zwykła · Zadanie praktyczne

Dwudziesta trzecia niedziela zwykła · Zranione bożyszcze

Dwudziesta czwarta niedziela zwykła · O jedną złotówkę

14 września. Podwyższenie Krzyża Świętego · Więcej wie

Dwudziesta piąta niedziela zwykła · Jak na balu pomaturalnym

Dwudziesta szósta niedziela zwykła · Ostrzeżenie

Dwudziesta siódma niedziela zwykła · Pogodne zdanie

Dwudziesta ósma niedziela zwykła · Strój weselny

Dwudziesta dziewiąta niedziela zwykła · To, co ludzkie

Trzydziesta niedziela zwykła · Wciąż brakuje

1 listopada. Wszystkich Świętych · Dwa święta

2 listopada. Wspomnienie wszystkich wiernych zmarłych. Dzień Zaduszny · Obmyty z czasu

Rocznica poświęcenia kościoła własnego · Miejsce spotkania

Trzydziesta pierwsza niedziela zwykła · Jak pies z kotem

Trzydziesta druga niedziela zwykła · Przejmuje dreszczem

Trzydziesta trzecia niedziela zwykła · Nowe barwy

Ostatnia niedziela zwykła. Jezusa Chrystusa Króla Wszechświata · Trochę w kratkę

Rok B – Adwent i Boże Narodzenie

Pierwsza niedziela Adwentu · Odźwierni

Druga niedziela Adwentu · Podobni do trzciny

8 grudnia. Uroczystość Niepokalanego Poczęcia Najświętszej Maryi Panny · Dojrzewanie

Trzecia niedziela Adwentu · Dwie radości

Czwarta niedziela Adwentu · W milczeniu

Narodzenie Pańskie · Jeszcze jedna postać

26 grudnia. Świętego Szczepana, pierwszego męczennika · Własnym wysiłkiem

Niedziela w oktawie Narodzenia Pańskiego. Świętej Rodziny: Jezusa, Maryi i Józefa · W przemądrzałym świecie

1 stycznia. Uroczystość Świętej Bożej Rodzicielki Maryi · Brama niebios

Druga niedziela po Narodzeniu Pańskim · Jeżeli mamy

6 stycznia. Objawienie Pańskie · Wysiłek

Niedziela Chrztu Pańskiego · Czy na serio?

2 lutego. Ofiarowanie Pańskie · Najbardziej niewinne

Rok B – Wielki Post i Wielkanoc

Środa Popielcowa · Wiarygodni?

Pierwsza niedziela Wielkiego Postu · Największa pokusa

Druga niedziela Wielkiego Postu · Ułamek sekundy

Trzecia niedziela Wielkiego Postu · Gwałtownie

Czwarta niedziela Wielkiego Postu · Cokolwiek mnie spotka

25 marca. Zwiastowanie Pańskie · Nazwał po imieniu

Piąta niedziela Wielkiego Postu · Znak

Niedziela Palmowa, czyli Męki Pańskiej · Rozbite naczynie

Wielki Czwartek · Rodzinna atmosfera

Wielki Piątek · Tylko jedna

Wielka Sobota · Szukanie Boga

Zmartwychwstanie Pańskie · Przemieniająca moc

Poniedziałek Wielkanocny · Trochę nie w porządku

Druga niedziela wielkanocna · Wiara w niewierze

Trzecia niedziela wielkanocna · Wątpliwości

Czwarta niedziela wielkanocna · Wszystko wszystkim

3 maja. Najświętszej Maryi Panny Królowej Polski · Czy Jej słuchamy?

Piąta niedziela wielkanocna · Bez Niego nic

Szósta niedziela wielkanocna · Zwierzenia

Siódma niedziela wielkanocna · Z tego i nie z tego świata

Wniebowstąpienie Pańskie · Zielone światło

Zesłanie Ducha Świętego · Wszystkich prowadzi

Niedziela po Zesłaniu Ducha Świętego. Najświętszej Trójcy · Kiedy odchodzą…

Uroczystość Najświętszego Ciała i Krwi Chrystusa. Boże Ciało · Dzięki czyniąc

Uroczystość Najświętszego Serca Pana Jezusa · Nie zostawi

Rok B – Okres zwykły

Druga niedziela zwykła · Od nas zależy

Trzecia niedziela zwykła · Spojrzenie psa

Czwarta niedziela zwykła · Trochę straszy

Piąta niedziela zwykła · Spod pochmurnego nieba

Szósta niedziela zwykła · Przywaleni erudycją

Siódma niedziela zwykła · Do decyzji

Ósma niedziela zwykła · Przyczyna

Dziewiąta niedziela zwykła · Nowa twórczość

Dziesiąta niedziela zwykła · Odchodzą od zmysłów

Jedenasta niedziela zwykła · Święta rewolucja przykryta lukrem

Dwunasta niedziela zwykła · Do dyspozycji

24 czerwca. Narodzenie Świętego Jana Chrzciciela · Zaufał Panu Bogu jak dziecko

29 czerwca. Świętych Apostołów Piotra i Pawła · W zachwycie

Trzynasta niedziela zwykła · Płaczą po kątach

Czternasta niedziela zwykła · Jak kudłaty piesek

Piętnasta niedziela zwykła · Strząsnąć jak proch

Szesnasta niedziela zwykła · Miejsce pustynne

Siedemnasta niedziela zwykła · Czyż to nie cud?

Osiemnasta niedziela zwykła · Teraźniejszość

6 sierpnia. Przemienienie Pańskie · Realizm głosu niewidzialnego Boga

Dziewiętnasta niedziela zwykła · Iść pod górę

Dwudziesta niedziela zwykła · Spotkać się i porozmawiać

15 sierpnia. Wniebowzięcie Najświętszej Maryi Panny · Wybrakowana natura

Dwudziesta pierwsza niedziela zwykła · Po jedną zapałkę

26 sierpnia. Najświętszej Maryi Panny Częstochowskiej · Znak wiary

Dwudziesta druga niedziela zwykła · Rozdawany czas

Dwudziesta trzecia niedziela zwykła · Za dobrze

Dwudziesta czwarta niedziela zwykła · Zmaganie

14 września. Podwyższenie Krzyża Świętego · Mądrość krzyża

Dwudziesta piąta niedziela zwykła · Pytania pretensje

Dwudziesta szósta niedziela zwykła · Widzieć człowieka w człowieku

Dwudziesta siódma niedziela zwykła · Po dziecięcemu

Dwudziesta ósma niedziela zwykła · Zakochane oczy

Dwudziesta dziewiąta niedziela zwykła · Nie wyznacza miejsca

Trzydziesta niedziela zwykła · Wygodny fotel

1 listopada. Wszystkich Świętych · Na szczęście

2 listopada. Wspomnienie wszystkich wiernych zmarłych. Dzień Zaduszny · Odwieczne plany

Rocznica poświęcenia kościoła własnego · Serdeczna więź

Trzydziesta pierwsza niedziela zwykła · Pierwszy krok

Trzydziesta druga niedziela zwykła · Jak półtora nieszczęścia

Trzydziesta trzecia niedziela zwykła · Pogodna pewność

Ostatnia niedziela zwykła. Jezusa Chrystusa Króla Wszechświata · Na ziemi czy w niebie?

Rok C – Adwent i Boże Narodzenie

Pierwsza niedziela Adwentu · Jak autobus na zakręcie

Druga niedziela Adwentu · Stale

8 grudnia. Uroczystość Niepokalanego Poczęcia Najświętszej Maryi Panny · Urzeczeni

Trzecia niedziela Adwentu · Już się dowiedział

Czwarta niedziela Adwentu · Święto miłości

Narodzenie Pańskie · Nie tylko polskim sercem

26 grudnia. Świętego Szczepana, pierwszego męczennika · Sensowne życzenia

Niedziela w oktawie Narodzenia Pańskiego. Świętej Rodziny: Jezusa, Maryi i Józefa · Trudniej

1 stycznia. Uroczystość Świętej Bożej Rodzicielki Maryi · Pod znakiem śpiocha

Druga niedziela po Narodzeniu Pańskim · Bezradna ciemność

6 stycznia. Objawienie Pańskie · Światło gwiazdy

Niedziela Chrztu Pańskiego · Piekło po grzechu

2 lutego. Ofiarowanie Pańskie · Konsekrowany

Rok C – Wielki Post i Wielkanoc

Środa Popielcowa · Nigdy nie spłonie

Pierwsza niedziela Wielkiego Postu · Diabelskie obiecanki

Druga niedziela Wielkiego Postu · Łza smarkata

Trzecia niedziela Wielkiego Postu · Hierarchia wartości

Czwarta niedziela Wielkiego Postu · Do którego?

25 marca. Zwiastowanie Pańskie · Pierwsza obietnica

Piąta niedziela Wielkiego Postu · Od najstarszych

Niedziela Palmowa, czyli Męki Pańskiej · Niepodobna do innych niedziel

Wielki Czwartek · Rzucają światło

Wielki Piątek · Ostateczne otwarcie

Wielka Sobota · Szukajmy Go

Zmartwychwstanie Pańskie · Będzie czekał

Poniedziałek Wielkanocny · Innym okiem

Druga niedziela wielkanocna · Wiara a rozum

Trzecia niedziela wielkanocna · Różne poranki

Czwarta niedziela wielkanocna · Trzeźwe spojrzenie

3 maja. Najświętszej Maryi Panny Królowej Polski · Tajemnica Królowej

Piąta niedziela wielkanocna · Pomiędzy ludźmi

Szósta niedziela wielkanocna · Idzie czy nie idzie?

Siódma niedziela wielkanocna · Diabelska robota

Wniebowstąpienie Pańskie · Zniebazstąpienie i Wniebowstąpienie

Zesłanie Ducha Świętego · Będzie świadczył

Niedziela po Zesłaniu Ducha Świętego. Najświętszej Trójcy · Bez komentarza

Uroczystość Najświętszego Ciała i Krwi Chrystusa. Boże Ciało · Można zgubić

Uroczystość Najświętszego Serca Pana Jezusa · Wielkość serca

Rok C – Okres zwykły

Druga niedziela zwykła · Nie odwracać się

Trzecia niedziela zwykła · Właśnie do nas

Czwarta niedziela zwykła · Nawet niepokaźny

Piąta niedziela zwykła · Z pozycji dyskutanta

Szósta niedziela zwykła · Wszystko na odwrót

Siódma niedziela zwykła · Chory liść

Ósma niedziela zwykła · Broniąc racji

Dziewiąta niedziela zwykła · Nieskończona łaska

Dziesiąta niedziela zwykła · Drugie narodziny

Jedenasta niedziela zwykła · Urok kwitnącej jabłoni

Dwunasta niedziela zwykła · Wyrzucony z zaprzęgu

24 czerwca. Narodzenie Świętego Jana Chrzciciela · Szczęście i ból

29 czerwca. Świętych Apostołów Piotra i Pawła · Noga w nogę

Trzynasta niedziela zwykła · Nie lubi fajerwerków

Czternasta niedziela zwykła · Wilcze zęby

Piętnasta niedziela zwykła · Odnalazł miłość

Szesnasta niedziela zwykła · W codziennej krzątaninie

Siedemnasta niedziela zwykła · Pajda białego chleba

Osiemnasta niedziela zwykła · Sędziowie i rozjemcy

6 sierpnia. Przemienienie Pańskie · Wciąż ten sam

Dziewiętnasta niedziela zwykła · Pomimo przemęczenia

Dwudziesta niedziela zwykła · Konsekwentny

15 sierpnia. Wniebowzięcie Najświętszej Maryi Panny · Wielkie słowa

Dwudziesta pierwsza niedziela zwykła · Trzeba próbować

26 sierpnia. Najświętszej Maryi Panny Częstochowskiej · Dla nas

Dwudziesta druga niedziela zwykła · Kłótnia przy stole

Dwudziesta trzecia niedziela zwykła · Z aniołem pod rękę

Dwudziesta czwarta niedziela zwykła · Dobroć serca

14 września. Podwyższenie Krzyża Świętego · Poniżyć lub podnieść

Dwudziesta piąta niedziela zwykła · Złoty deszcz

Dwudziesta szósta niedziela zwykła · Zwycięstwo miłości

Dwudziesta siódma niedziela zwykła · Pozornie bezradna

Dwudziesta ósma niedziela zwykła · Powracanie

Dwudziesta dziewiąta niedziela zwykła · Najmądrzejsza

Trzydziesta niedziela zwykła · Usprawiedliwiony

1 listopada. Wszystkich Świętych · Zagłuszeni święci

2 listopada. Wspomnienie wszystkich wiernych zmarłych. Dzień Zaduszny · Nadzieja czekania

Rocznica poświęcenia kościoła własnego · Pokochać ciszę

Trzydziesta pierwsza niedziela zwykła · W małych sprawach

Trzydziesta druga niedziela zwykła · Gdziekolwiek jesteśmy

Trzydziesta trzecia niedziela zwykła · Czekamy

Jezusa Chrystusa Króla Wszechświata · Miłością nie z tego świata

Nota edytorska

Dotychczas w Wydawnictwie „Bernardinum” ukazały się następujące książki księdza Jana Twardowskiego

Karta redakcyjna

Redaktor prowadzący: KATARZYNA SMARDZEWSKA

Projekt okładki i makiety: JOANNA DĄBROWSKA (so-design.eu)

Grafiki wykorzystane w książce Freepik/rawpixel

NIHIL OBSTAT

ks. Józef Pick

Cenzor ksiąg religijnych

IMPRIMATUR

† Ryszard Kasyna

Biskup Pelpliński

L.dz. 1438/2023/K.Ord.

Pelplin, dnia 4 października 2023 r.

© Aleksandra Iwanowska, 2023

Wydawnictwo „Bernardinum” Sp. z o.o.

ul. Biskupa Dominika 11, 83-130 Pelplin

tel. 58 536 17 57, fax 58 536 17 26

bernardinum@bernardinum.com.pl

www.bernardinum.com.pl

ISBN 978-83-8333-109-6

Na zlecenie Woblink

woblink.com

plik przygotowała Katarzyna Rek