Zapraszamy na www.publicat.pl

Tytuł oryginału
When the Eagle Hunts

Projekt okładki
MARIUSZ BANACHOWICZ

Fotografia na okładce
© Stephen Mulcahey/Alamy

Koordynacja projektu
PATRYK MŁYNEK

Redakcja
BIURO USŁUG WYDAWNICZYCH „DINA”

Korekta
IWONA WYRWISZ

Skład
STUDIO „P”

Copyright © 2002 Simon Scarrow
First published in 2002 by Headline Book Publishing
All rights reserved.

Polish edition © Publicat S.A. MMXII, MMXXVI (wydanie elektroniczne)

Wszystkie postaci – oprócz znanych postaci historycznych – są fikcyjne, a jakiekolwiek podobieństwo do osób żyjących lub zmarłych jest całkowicie przypadkowe.

Wykorzystywanie e-booka niezgodne z regulaminem dystrybutora, w tym nielegalne jego kopiowanie i rozpowszechnianie, jest zabronione.

Utwór nie może być wykorzystywany do szkolenia sztucznej inteligencji, w tym do tworzenia treści naśladujących jego styl. Nieprzestrzeganie tego zakazu jest naruszeniem praw autorskich i grozi konsekwencjami prawnymi.

ISBN 978-83-245-8045-3

jest znakiem towarowym Publicat S.A.

PUBLICAT S.A.

61-003 Poznań, ul. Chlebowa 24
tel. 601 167 313
e-mail: office@publicat.pl, www.publicat.pl

Oddział we Wrocławiu
50-010 Wrocław, ul. Podwale 62
tel. 71 785 90 40
e-mail: ksiaznica@publicat.pl

Konwersja do formatu ePub 3: eLitera s.c.

SIMON SCARROW

CYKL ORŁY IMPERIUM

Brytania

ORŁY IMPERIUM (42–43 rok n.e.)

PODBÓJ (43 rok n.e.)

POLOWANIE (44 rok n.e.)

ORŁY I WILKI (44 rok n.e.)

POŚCIG (44 rok n.e.)

Rzym i prowincje wschodnie

PRZEPOWIEDNIA (Rzym, 45 rok n.e.)

REBELIA (Judea, 46 rok n.e.)

CENTURION (Syria, 46 rok n.e.)

Basen Morza Śródziemnego

GLADIATOR (Kreta, 48–49 rok n.e.)

LEGION (Egipt, 49 rok n.e.)

PRETORIANIN (Rzym, 51 rok n.e.)

Powrót do Brytanii

BRACIA KRWI (51 rok n.e.)

KOHORTA (51 rok n.e.)

BRYTANIA (52 rok n.e.)

Hiszpania

NIEPOKONANY (54 rok n.e.)

Powrót do Rzymu

DZIEŃ CEZARÓW (54 rok n.e.)

Kampania na wschodzie

KREW RZYMU (Armenia, 55 rok n.e.)

ZDRAJCY RZYMU (Syria, 56 rok n.e.)

WYGNAŃCY RZYMU (Sardynia, 57 rok n.e.)

Brytania: kłopotliwa prowincja

HONOR RZYMU (Brytania, 59 rok n.e.)

ŚMIERĆ CESARZOWI (Brytania, 60 rok n.e.)

POŻOGA (Brytania, 60 rok n.e.)

PIEŚŃ OSTATNIEJ KRÓLOWEJ (Brytania, 61 rok n.e.)

Josephowi i Nicholasowi

w podzięce za inspirującą walkę na miecze

.

STRUKTURA RZYMSKIEGO LEGIONU

W II Legionie – podobnie jak we wszystkich innych w tym czasie – służyło około pięciu i pół tysiąca ludzi. Centurią, podstawową jednostką taktyczną liczącą osiemdziesięciu żołnierzy, dowodził podoficer zwany centurionem (centurio), jego zastępcą był option (optio). Centuria dzieliła się na ośmioosobowe drużyny – każda zajmowała jedno pomieszczenie w koszarach albo jeden namiot podczas kampanii. Sześć centurii tworzyło kohortę, a dziesięć kohort legion, z tym że stan osobowy pierwszej kohorty był dwukrotnie większy niż pozostałych. Każdemu legionowi towarzyszyła jazda składająca się ze stu dwudziestu ludzi podzielonych na cztery szwadrony. Pełnili oni rolę kurierów i zwiadowców.

Hierarchia wojskowa przedstawiała się następująco:

Legionem dowodził legat (legatus legionis). Mógł nim zostać jedynie przedstawiciel arystokracji. Zazwyczaj był to człowiek trzydziestokilkuletni. Pełnił swą funkcję nie dłużej niż pięć lat – w tym czasie starał się odnieść znaczące sukcesy militarne, które stanowiłyby solidne podwaliny pod przyszłą karierę polityczną.

Prefektem obozu (praefectus castorium) zostawał zwykle jeden z doświadczonych legionistów, wcześniej będący dowódcą pierwszej kohorty legionu. Awans był ukoronowaniem kariery zwykłego zawodowego żołnierza. Na barkach prefekta spoczywało dowodzenie legionem podczas nieobecności albo niedyspozycji legata. Człowiek mianowany na to stanowisko musiał mieć ogromne doświadczenie i cechować się bezwzględną uczciwością.

Starszych oficerów legionu nazywano trybunami wojskowymi (tribuni militi). Zazwyczaj byli to ludzie dwudziestokilkuletni, dopiero rozpoczynający służbę w szeregach armii – zdobywali oni doświadczenie potrzebne do objęcia niższych stanowisk w administracji cywilnej. Zupełnie inaczej wyglądała sytuacja starszego trybuna (tribunus laticlavius) – w przyszłości miał on objąć ważny urząd państwowy lub dowodzić własnym legionem.

Trzon legionu stanowiło sześćdziesięciu niezwykle zdyscyplinowanych i znakomicie wyszkolonych centurionów (setników). Do tego stopnia awansowano wybranych żołnierzy, którzy wykazali się talentami organizacyjnymi i wielką odwagą na polu walki. W szeregach dowódców tej rangi śmiertelność była najwyższa. Pierwszą centurią pierwszej kohorty dowodził najstarszy i najbardziej doświadczony centurion (primus pilus). Ten najczęściej odznaczany żołnierz cieszył się wielkim szacunkiem przełożonych i podwładnych.

Na czele szwadronu jazdy (ala) stał dekurion (decurio) – miał on szansę na stopień dowódcy jazdy (magister equitum).

Option, zastępca centuriona, odpowiadał za sprawy administracyjne i wykonywał niektóre obowiązki dowódcy. Zwykle awansował dopiero wtedy, gdy ginął jego przełożony.

Prości legioniści zaciągali się do wojska na dwadzieścia pięć lat. Teoretycznie w armii mogli służyć jedynie obywatele Rzymu, ale wstępowali do niej także mieszkańcy podbitych ziem – podpisując kontrakt, otrzymywali rzymskie obywatelstwo.

Na samym dole hierarchii wojskowej znajdowali się żołnierze kohort pomocniczych rekrutowani zazwyczaj w najodleglejszych prowincjach Rzymu. Walczyli w szeregach jazdy i lekkiej piechoty, a także wykonywali wszelkiego typu prace specjalistyczne. Obywatelstwo rzymskie dostawali dopiero po dwudziestu pięciu latach służby.

.

ROZDZIAŁ PIERWSZY

Panujący na pokładzie głośny tumult utonął w ryku uderzającego pioruna. Oświetlone blaskiem błyskawicy spienione morze wydawało się nieruchome, podobnie jak padające na pokład tryremy niezwykle ostre cienie marynarzy i takielunku. Mgnienie oka później gęste ciemności znów pochłonęły sztormującą jednostkę. Kłębiaste czarne chmury zwisały z nieba, zda się, tuż nad topem masztu, zupełnie jakby były lustrzanym odbiciem szarych fal napierających nieustannie od północy. Do zmierzchu pozostało jeszcze trochę czasu, ale wylękniona załoga i pasażerowie mieli nieodparte wrażenie, że słońce już dawno temu skryło się za horyzontem. O jego obecności na niebie świadczyła jedynie cieniutka smużka nieco tylko jaśniejszej szarości hen, na zachodzie. Prefekt dowodzący nowo sformowaną eskadrą tryrem zaklął siarczyście, widząc, że jego konwój idzie w rozsypkę. Trzymając się jedną ręką relingu, drugą osłaniając oczy przed wszechobecną lodowatą wodą, obserwował górujące nad pokładem fale.

Tylko dwa okręty jego eskadry znajdowały się jeszcze w polu widzenia. Dostrzegł ich chwiejne sylwetki, gdy flagowiec wspinał się na szczyt kolejnego bałwana. Znajdowały się daleko na wschodzie. Gdzieś za nimi powinny płynąć pozostałe jednostki konwoju rozrzuconego po rozszalałym morzu. One wciąż miały spore szanse na znalezienie ujścia kanału prowadzącego w głąb lądu i dotarcie do Rutupiae. Flagowiec nie mógł jednak liczyć na to, że trafi do tej wielkiej bazy zaopatrzeniowej rzymskiej armii. Stacjonujące w Brytanii legiony zimowały teraz w zaciszu Camulodunum, gotowe w każdej chwili wrócić do walki i kontynuować podbój nowej prowincji. A jego okręt, mimo tytanicznych wysiłków wioślarzy, coraz bardziej oddalał się od Rutupiae.

Spoglądając przez rozszalałe fale na mroczne wybrzeże Brytanii, prefekt z goryczą przyjął do wiadomości, że sztorm okazał się silniejszy od niego, i nakazał wciągnąć wiosła. W czasie gdy wódz rozważał kolejne kroki, jego załoga pospiesznie wciągała na dziobowy maszt niewielki trójkątny żagiel, by ustabilizować choć trochę przechyły jednostki. Od chwili rozpoczęcia inwazji, co miało miejsce minionego lata, prefekt pokonywał ten pas wody wielokrotnie, aczkolwiek jeszcze nigdy nie przyszło mu żeglować w tak trudnych warunkach atmosferycznych. Szczerze mówiąc, w życiu nie widział tak raptownego załamania pogody. Tego ranka – czyli całą wieczność temu – niebo było błękitne, a lekki wiaterek z południa zwiastował szybką przeprawę z Gesoriacum. Zimą okręty rzadko opuszczały porty Galii, ale tym razem sytuacja była nagląca – armii Plaucjusza kończyły się zapasy. Taktyka spalonej ziemi stosowana przez wodza Brytów, Karatacusa, uzależniała legionistów od dostaw ziarna z kontynentu, które kontynuowano mimo ostrej zimy, aby nie doprowadzić do opróżnienia magazynów przed planowanym na wiosnę wznowieniem kampanii. Kolejne konwoje wyruszały zatem na Kanał, gdy tylko pozwalała pogoda. Ale tego ranka zdradziecka natura zwiodła prefekta, skłaniając go błękitem nieba do wydania rozkazu opuszczenia Rutupiae. Załadowane ziarnem statki wyruszyły w morze, nie spodziewając się zupełnie, że trafią na tak silny sztorm.

Gdy nad spienionymi falami prefekt dostrzegł po raz pierwszy linię brzegową Brytanii, na północy, nad horyzontem, zaczęły się zbierać ciemne chmury. Moment później zerwał się silniejszy wiatr, niemal od razu zmieniając kierunek. Marynarze eskadry prefekta z rosnącym przerażeniem przyglądali się sunącym w ich kierunku kłębiastym złowieszczym bestiom. W płynącą na czele szyku tryremę sztorm uderzył niemal bez ostrzeżenia, od razu z maksymalną siłą. Wyjący opętańczo wicher naparł na okręt z taką mocą, że masywny kadłub przechylił się momentalnie na burtę, zmuszając przebywających na zewnątrz marynarzy do porzucenia zajęć i uchwycenia się czegokolwiek, by nie wypadli za burtę. Gdy pokład zaczął się prostować, prefekt pozwolił sobie na szybki rzut okiem w kierunku pozostałych jednostek konwoju. Kilka płaskodennych frachtowców zostało wywróconych do góry kilem. Wokół ich pękatych kadłubów w spienionej wodzie roiło się od szamoczących ludzi. Niektórzy machali wciąż rękami, jakby wierzyli, że załogi pozostałych jednostek będą w stanie ich uratować. Niestety, konwój szedł już w rozsypkę i załogi każdego z płynących w nim statków musiały same walczyć o przetrwanie, zapominając o obowiązku niesienia pomocy innym.

Z wichurą przyszła też ulewa. Wielkie, zimne jak lód krople spadały na pokład tryremy, kąsając boleśnie skórę każdego człowieka, w którego trafiły. Przeszywający kości chłód bardzo szybko spowolnił ruchy marynarzy, zgrabiałe ręce nie mogły już wykonać niektórych prac. Prefekt skulony pod nieprzemakalną opończą zrozumiał, że jeśli sztorm nie zelżeje, kapitan i jego podwładni utracą do końca kontrolę nad potężnym okrętem. Ale morze wokół nich wciąż kipiało, rozganiając ocalałe jednostki na cztery wiatry. Płynące na czele konwoju tryremy, które zebrały największe cięgi od sztormu, zrządzeniem losu zostały odepchnięte tak od reszty formacji, jak i od brzegu. Flagowiec prefekta znajdował się najdalej z nich wszystkich. A burza wciąż trwała i mimo nadejścia późnego popołudnia nic nie zwiastowało jej końca.

Prefekt przywołał z pamięci całą wiedzę o wybrzeżu Brytanii i próbował ustalić wzrokiem, gdzie też mogą się teraz znajdować. Zdążył już wyliczyć, że sztorm zepchnął ich daleko od prowadzącego do Rutupiae kanału żeglugowego. Wysokie jasne wapienne klify otaczające osadę Dubris zostały za rufą, po sterburcie, zanim rozpoczęli walkę z żywiołem, a od tamtej pory minęło więcej niż pół dnia. I jeszcze sporo czasu upłynie, zanim będą mogli bezpiecznie dotrzeć do brzegu.

Kapitan tryremy przeszedł niezdarnie po rozkołysanym pokładzie i zasalutował, stając przed prefektem, nie puszczając nawet na moment relingu.

– O co chodzi? – zapytał prefekt, podnosząc głos.

– Zęzy! – odparł równie głośno kapitan, chrypiąc mocno od nieustannego przekrzykiwania wiatru. Wskazał palcem na deski pokładu dla podkreślenia wagi swoich słów. – Za szybko nabieramy wody.

– Damy radę ją usunąć?

Kapitan dał znak, że nie słyszy. Prefekt przyłożył dłonie do ust i ryknął:

– Czy damy radę ją usunąć?! – Jego rozmówca pokręcił głową. – Co zatem sugerujesz?

– Musimy uciec przed sztormem! To nasza jedyna nadzieja na ocalenie. A potem trzeba szybko dobić do brzegu!

Prefekt skinął przesadnie głową na znak, że rozumie powagę sytuacji. Niech tak będzie. Muszą znaleźć jakąś plażę, na której zdołają osadzić okręt. Jakieś trzydzieści do czterdziestu mil dalej strome klify powinny w końcu ustąpić miejsca kamienistym łachom. Jeśli fala przyboju nie będzie zbyt wysoka, mogą się pokusić o dobicie do jednej z nich. Nie obędzie się wprawdzie bez szkód, ale już wszystko lepsze od utraty okrętu, załogi i cennych pasażerów. Tym sposobem prefekt wrócił myślami do kobiety i jej dzieci siedzących w głębi kadłuba, gdzieś pod jego stopami. Ci ludzie powierzyli mu swoje życie, więc musi uczynić co w jego mocy, by ich uratować.

– Wydaj rozkazy, kapitanie! Ja schodzę pod pokład.

– Tak, panie!

Dowódca tryremy zasalutował, obrócił się i ruszył w kierunku śródokręcia, do marynarzy kulących się wokół podstaw masztu. Prefekt przyglądał się przez chwilę, jak kapitan po dotarciu na miejsce wykrzykuje rozkazy i wskazuje ręką na drzewce, do którego przymocowano łopoczący rozpaczliwie zrefowany żagiel. Żaden z jego podwładnych nie ruszył się jednak z miejsca. Polecenie zostało wykrzyczane po raz kolejny, tym razem towarzyszył mu kopniak zadany siedzącemu najbliżej żeglarzowi. Mężczyzna zasłonił się tylko, co sprowokowało kolejny atak. Po nim podniósł się ociężale, dopadł olinowania i ruszył po nim w górę. Pozostali poszli jego śladem, przywierając do sztagów i rozkołysanych mocno lin, po których musieli dostać się do żagla. Bosymi przemarzniętymi stopami przywierali do kolejnych węzłów, mozolnie wspinając się na maszt. Dopiero gdy wszyscy znajdą się na pozycjach, będą mogli równocześnie rozwiązać liny podtrzymujące płótno i rozwinąć żagiel. Potrzebowali tak dużej powierzchni płótna, by jednostka odzyskała sterowność mimo szalejącego wokół sztormu. Kolejne błyskawice podświetlały na mgnienie oka maszt i ustawionych w górze ludzi. Obraz ten odcinał się głęboką czernią na tle oślepiająco białego nieba. Prefekt zauważył też, że krople deszczu uchwycone podczas błysków zdają się wisieć nieruchomo w powietrzu. Mimo przerażenia ściskającego mu serce poczuł dreszcz podniecenia, widząc tak urokliwy pokaz mocy Neptuna.

Wreszcie ostatni z marynarzy trafił na swoje miejsce. Kapitan zaparł się potężnymi nogami o deski pokładu, przyłożył dłonie do ust, a potem odchylił, by spojrzeć w górę masztu.

– Luzować!

Liczne dłonie zaczęły nerwowo gmerać przy skórzanych rzemieniach. Niektórzy marynarze byli sprawniejsi od swoich kamratów, więc żagiel nie rozwinął się równo jak zawsze. Mocniejsze wycie wiatru w takielunku oznajmiło prefektowi, że to jeszcze nie koniec sztormu. Szkwał dopiero pokazywał, na co go stać. Pod jego naporem kadłub tryremy zadrżał jak zranione zwierzę. Jeden z marynarzy, bardziej przemarznięty od innych, poślizgnął się i poleciał w mrok z taką szybkością, że nikt, kto był tego świadkiem, nie zdążył nawet zobaczyć miejsca, w którym jego ciało zniknęło w spienionej wodzie. Mimo to ludzie nie przerwali pracy nawet na moment. Wiatr nadymał żagiel z taką mocą, że o mały włos udałoby mu się wyrwać go z poluzowanych mocowań, zanim zgrabiałe dłonie zdołały ponownie związać rzemienie. Żeglarze ruszyli w dół niemal natychmiast po zakończeniu pracy. Przychodziło im to z widocznym trudem, a wykrzywione z bólu wymizerowane twarze były widomym dowodem cierpienia z powodu zimna i wyczerpania.

Prefekt ruszył w kierunku osłoniętego włazu na rufie i ostrożnie zstąpił w smolistą ciemność. Cisza panująca w niewielkiej kajucie wydała mu się bardziej niż nienaturalna po godzinach spędzonych na pokładzie, wśród ryku wiatru i szumu deszczu. Ciche łkanie kazało mu się obrócić. W błysku kolejnej błyskawicy dostrzegł kobiecą sylwetkę siedzącą w zaobleniu rufy. Tuliła w ramionach dwoje małych dzieci. Maluchy drżały, przyciskając się z całych sił do matki, młodszy z nich, może pięcioletni chłopczyk, płakał. Całą twarzyczkę miał mokrą od łez i smarków. Jego starsza o trzy lata siostrzyczka po prostu siedziała, milcząco wpatrzona w ciemność przerażonym wzrokiem. Dziób tryremy wrył się mocno w kolejną falę i prefekt poleciał w kierunku pasażerów. Wyprostował ręce, by oprzeć się o belki, ale już moment później poczuł, że rzuca nim w drugą stronę. Potrzebował chwili, by odzyskać oddech, w tym czasie z ciemności dobiegł spokojny głos kobiety:

– Uda nam się przetrwać tę burzę?

Kolejna błyskawica obnażyła przerażenie widoczne na bladych licach dzieci.

Prefekt uznał, że nie ma sensu wspominać o tym, iż kazał osadzić tryremę na mieliźnie. Wolał zaoszczędzić swoim pasażerom dodatkowego lęku.

– Oczywiście, moja pani. Musimy wyjść z tego sztormu, a gdy pogoda się poprawi, spróbujemy wrócić do Rutupiae, płynąc wzdłuż wybrzeża.

– Rozumiem – odparła kobieta wypranym z uczuć tonem, ale prefekt doskonale wiedział, co naprawdę miała na myśli. Była niezwykle przenikliwa, nic, tylko pogratulować jej szlachetnie urodzonym krewnym i mężowi. Od razu uścisnęła dzieci, pragnąc je pocieszyć. – Słyszeliście, kochani. Już niedługo trafimy w ciepłe i suche miejsce.

Prefekt przypomniał sobie, jak drżały przed momentem, i przeklął swoją bezmyślność.

– Momencik, moja pani. – Zgrabiałymi palcami próbował odpiąć pod szyją klamrę nieprzemakalnej opończy. Zaklął pod nosem na swoją niezdarność, na szczęście zapinka puściła po chwili szarpaniny. Ściągnął opończę z ramion i podał kobiecie w kompletnych ciemnościach.

– Proszę, to dla ciebie i twoich dzieci, moja pani.

Poczuł, że ktoś wyjmuje mu materiał z dłoni.

– Dzięki ci, prefekcie. To bardzo miłe z twojej strony. Chodźcie, dzieci, okryję was.

Gdy podciągnął kolana i objął je rękoma, aby cieszyć się resztkami niedawnego ciepła, poczuł na ramieniu dotknięcie dłoni.

– Moja pani?

– Ty jesteś Waleriusz Maksencjusz?

– Tak, moja pani.

– Pójdź zatem, Waleriuszu, schroń się razem z nami pod opończą, zanim całkiem uświerkniesz z zimna.

Niespodziewane użycie jego nieformalnego imienia zaszokowało prefekta. Wymamrotał słowa podzięki i natychmiast skorzystał z oferty. Między nim a kobietą kulił się drżący spazmatycznie chłopczyk. Jego ciałem wstrząsał także nieustanny szloch.

– Nie płacz – poprosił prefekt kojącym tonem. – Zobaczysz, nic nam się nie stanie.

Seria następujących po sobie błyskawic rozjaśniła wnętrze kajuty. W ich świetle prefekt i kobieta mogli spojrzeć sobie w oczy. Waleriusz wyczytał w nich pytanie i odpowiedział, kręcąc zdecydowanie głową. Moment później przez właz chlusnęła kolejna fala zimnej wody. Grube belki poszycia zatrzeszczały głośno. Kadłub tryremy poddawany był naprężeniom, o jakich jej budowniczym nawet się nie śniło. Prefekt zdawał sobie sprawę, że wręgi nie wytrzymają zbyt długo i poddadzą się w końcu nieokiełznanej potędze morza. Gdy to nastąpi, wszyscy pójdą na dno: niewolnicy przykuci do wioseł, załoga... i pasażerowie. Zaklął pod nosem, zanim zdołał się powstrzymać. Kobieta domyśliła się od razu, co go gnębi.

– To nie twoja wina, Waleriuszu. Nie mogłeś przewidzieć tego sztormu.

– Wiem, moja pani. Wiem.

– Nadal mamy jednak szanse na ocalenie.

– Oczywiście, moja pani. Masz rację.

Nadeszła noc, a sztorm nadal pchał tryremę wzdłuż wybrzeża. Tkwiący na wysokości połowy masztu kapitan, stawiając czoło kąsającemu zimnu, poszukiwał miejsca, gdzie mógłby osadzić okręt. Cały czas był świadom, że jednostka coraz gorzej radzi sobie z falami. Dolne rzędy niewolników zostały uwolnione z kajdan, by pomagać przy usuwaniu wody. Wioślarze siedzieli teraz obok siebie w długich rzędach i podawali z rąk do rąk cebrzyki, które opróżniano za burtami. Tym sposobem nie mogli jednak uratować okrętu. Opóźniali tylko moment, gdy większa masa wody przetoczy się nad pokładem, definitywnie zatapiając tryremę.

Rozpaczliwe zawodzenie zwróciło uwagę kapitana na niewolników wciąż przykutych do ław. Woda sięgała im już do kolan. Ci ludzie nie będą mieli żadnych szans na ratunek, jeśli okręt zatonie. Pozostali pożyją chwilę dłużej, czepiając się resztek kadłuba, zanim lodowata woda wyssie z nich resztki ciepła. Ale będą mieli chociaż cień szansy na przeżycie, więc nie dziwota, że skazani na pewne utopienie skamleli w ten sposób.

Deszcz zaczął najpierw marznąć, potem zamienił się w śnieg. Grube białe płatki wirowały na wietrze, osiadając warstwami na tunice kapitana. Tracił już zupełnie czucie w rękach, zrozumiał więc, że musi wracać na pokład, zanim zgrabiałe palce nie pozwolą mu utrzymać się na olinowaniu. Gdy już opuszczał stopę, w przerwie pomiędzy falami przed dziobem dostrzegł czarny palec przylądka. Biała piana obmywała poszarpane klify niespełna pół mili przed nimi.

Zsunął się na pokład, jak najszybciej potrafił, i pognał w kierunku sternika.

– Skały przed nami! Musimy odbić!

Dopadł grubego drzewca i zaparł się z całych sił, pomagając sternikowi pokonać opór wody opływającej szeroką płetwę. Tryrema zareagowała po dłuższej chwili, jej dziób zaczął się oddalać od linii wybrzeża. W świetle kolejnych błyskawic obaj widzieli czarne lśniące kły skał sterczących ze strefy przyboju. Ryk rozbijających się o nie bałwanów był tak ogłuszający, że przebijał się nawet przez wycie wichury. Nagle dziób okrętu znieruchomiał, wciąż mierząc w ląd. Kapitan poczuł na ten widok, że serce mu zamiera ściśnięte lodowatą łapą strachu. Na szczęście kolejny podmuch wichru pozwolił kontynuować zwrot ku bezpiecznym czystym wodom. Od spienionego piekła dzieliło ich wtedy niespełna sto stóp.

– Jest dobrze! Tak trzymaj! – zawołał w stronę sternika.

Tryrema ruszyła naprzód napędzana niewielkim skrawkiem napiętego do granic możliwości żagla, kierując się ponownie na spienione rozszalałe morze. Za krótkim przylądkiem nie było już stromych klifów, tylko kamieniste plaże, za którymi kapitan widział łagodne wzniesienia porośnięte karłowatymi i pokrzywionymi niemiłosiernie drzewkami. Fale rozbijały się o brzeg, wyrzucając w górę ogromne płachty białej piany.

– Tam! – Kapitan wskazał kierunek. – Tam możemy ją osadzić!

– Przy takiej fali? – zaprotestował sternik. – To szaleństwo!

– To nasza jedyna szansa! Napieraj na sterownicę razem ze mną!

Dzięki wiosłom pracującym na jednej burcie zdołali szybko zrobić zwrot w stronę lądu. Po raz pierwszy tej nocy kapitan dopuścił do siebie myśl, że ujdą jednak z życiem z tego sztormu. Zaśmiał się nawet uradowany, że zdołał stawić czoło największej furii, z jaką Neptun traktuje tych, którzy ośmielą zapuścić się na jego terytorium. Niestety, skręcając w stronę jakże bliskiego brzegu, wystawili się także na żer żywiołu. Ogromna fala przybyła z głębi oceanu unosiła tryremę na swoim grzbiecie coraz wyżej i wyżej. W pewnym momencie kapitan zdał sobie sprawę, że patrzy z góry na niskie wzniesienia za plażą. Chwilę później fala załamała się pod stępką i okręt runął w dół niczym upuszczony kamień. Dziób wbił się w postrzępione skały niedaleko krańca przylądka z głośnym trzaskiem i wstrząsem, który zwalił z nóg całą załogę. Kapitan zerwał się natychmiast. Nieruchomy pokład pod jego stopami był wyraźnym sygnałem, że tryrema już nie płynie. Kolejna fala obróciła ją wzdłuż osi, tak że rufa znalazła się bliżej plaży. Dobiegające od strony dziobu trzaski łamanego drewna świadczyły jednoznacznie o ostatecznym przebiciu kadłuba. Spod pokładu dobiegły wrzaski niewolników, których zalały kaskady wody wdzierającej się do wnętrza okrętu. Za kilka chwil dumna tryrema osiądzie na dnie, a kolejne fale rozbiją ją i wszystkich na pokładzie o okoliczne skały.

– Co się stało?

Kapitan odwrócił się i dostrzegł prefekta Maksencjusza wychodzącego spod pokładu. Widok pobliskiego lądu i czerń spryskanych pianą skał wystarczyły za wyjaśnienie. Dowódca konwoju pochylił się nad włazem i polecił kobiecie, by wyprowadziła dzieci z kajuty. Potem ponownie spojrzał na kapitana.

– Musimy dostarczyć ich na brzeg! Musimy!

Gdy kobieta uczepiła się relingu rufowego, kurczowo przyciskając do siebie dzieci, kapitan i Waleriusz Maksencjusz wiązali ze sobą kilka napełnionych powietrzem pęcherzy po winie. Wokół nich liczni marynarze gorączkowo przygotowywali dla siebie podobne środki transportu, które miały ich unieść ku schronieniu. Wrzaski dobiegające spod pokładu nasilały się, przechodząc stopniowo w nieludzki skowyt. Tryrema nabierała wody powoli, lecz nieustannie. Skowyczący przeraźliwie niewolnicy nagle umilkli. Jeden z marynarzy stojących na śródokręciu wskazał ręką na główny luk. Tuż pod kratownicą połyskiwało złowieszczo lustro wody. Na razie zatonięciu okrętu zapobiegała skała, na którą nadział się jego dziób. Ale jedna fala mogła to zmienić.

– Chodźcie! – zawołał Maksencjusz, przywołując kobietę i jej dzieci. – Szybko!

Kapitan i prefekt przywiązali pasażerów do zaimprowizowanej tratwy, zanim pierwsze fale przetoczyły się przez pokład. Chłopiec protestował z początku i wierzgał w panice, gdy Waleriusz próbował go przepasać liną.

– Przestań! – zganiła go matka, dając mu klapsa. – Uspokój się.

Prefekt podziękował jej skinieniem głowy i dokończył dzieła.

– Co teraz? – zapytała.

– Zaczekajcie na rufie. Skoczycie, kiedy dam wam znak. A gdy znajdziecie się w wodzie, płyńcie do brzegu, jak najszybciej potraficie.

Kobieta zmierzyła stojących obok niej mężczyzn długim spojrzeniem.

– A co z wami?

– Podążymy za wami tak szybko, jak się da – zapewnił ją Waleriusz z uśmiechem. – Chodź, moja pani. Jeśli pozwolisz...

Pozwoliła mu zaprowadzić się do relingu i ostrożnie stanęła na nim, tuląc dzieci do boków. Szykowała się, by skoczyć.

– Mamusiu! Nie! – rozdarł się chłopczyk, spoglądając z przerażeniem na kipiel pod stopami. – Mamusiu, proszę!

– Nic nam się nie stanie, Aeliuszu. Daję słowo.

– Panie! – wrzasnął kapitan. – Tam! Spójrz tam!

Prefekt obrócił się na pięcie i dostrzegł za ścianą wirujących płatków śniegu monstrualną falę, która pędziła prosto na nich. Jej szczyt zdobił pióropusz piany rozrywanej wichrem. Waleriusz zdążył jedynie spojrzeć na kobietę i krzyknąć przez ramię, by wreszcie skakała. Moment później masy wody spadły na tryremę i przetoczyły ją po skałach. Marynarzy stojących na pokładzie zmyło w jednej chwili. Gdy kipiel porywała Maksencjusza, przerzucając go przez burtę, tak jak stał, twarzą do fali, dostrzegł kapitana chwytającego kratownicę luku i spoglądającego z przerażeniem na pochłaniający go koszmar.

Lodowata ciemność zamknęła się nad prefektem, zanim zdążył zamknąć usta, słona ciecz wypełniła mu krtań i nozdrza. Czuł, jak impet fali obraca nim raz za razem. Płuca zaczynały go palić żywym ogniem, pragnął zaczerpnąć choć łyk powietrza. W chwili gdy pogodził się już z nieuchronnością utraty życia, w jego uszach ponownie rozbrzmiał ryk żywiołu. Niestety umilkł zaraz, ale już chwilę później Maksencjusz zdołał wynurzyć głowę ponad powierzchnię wody. Zachłysnął się łapczywie wciąganym powietrzem, kopiąc nogami jak szalony, byle pozostać na fali, która uniosła go nieco i wtedy dostrzegł tuż obok kamienistą plażę. Nie było na niej jednak śladu wraku. Ani jednego członka załogi. Nawet kobiety i jej dzieci. Kolejna fala przesunęła go bliżej skał. To otrzeźwiło Waleriusza i kazało mu płynąć w kierunku brzegu.

Kilkakrotnie miał wrażenie, że to już koniec, że musi wpaść na ostre skały. Nie ustawał jednak w wysiłkach, by dostać się na kamienisty brzeg. Był już u kresu sił, na szczęście wątły przylądek osłaniał go teraz przed najgorszymi falami. Jakiś czas później, gdy ramiona odmawiały mu już posłuszeństwa i bardziej stał w wodzie, niż na niej leżał, poczuł pod stopami muśnięcia dna usłanego kamieniami. W tej samej chwili prąd cofającej się fali pociągnął go ze sobą, oddalając od upragnionego lądu. Prefekt zawył z wściekłości, złorzecząc bogom za to, że dali mu złudną nadzieję na ocalenie i natychmiast ją odebrali. Mimo to uznał, że nie podda się jeszcze, zacisnął zęby i ponownie wykrzesał resztki sił, by osiągnąć tak bliski już cel. Uderzył dłońmi w kamyki, lecąc pośród piany z następnej fali, i wpił się w nie łapczywie palcami, by nie porwały go masy cofającej się wody. Zanim następny bałwan rozbił się o brzeg, Maksencjusz przepełzł po obłych kamieniach i padł na ziemię kompletnie wyczerpany, rozpaczliwie walcząc o odzyskanie oddechu.

Wokół niego szalały wszystkie furie świata: sztorm, wicher i na dodatek śnieżyca. Teraz, gdy był już bezpieczny, zaczynał czuć, jak bardzo przemarzł. Gdy ostatkiem sił chciał zmusić się do ruchu, zatrzęsły nim gwałtowne dreszcze. Zanim zdążył wstać, usłyszał obok chrzęst kamieni. Ktoś usiadł tuż przy nim.

– Waleriuszu Maksencjuszu! Nic ci się nie stało?

Zdziwił się, że tyle ma siły, gdy podciągnęła go, a potem przetoczyła na plecy. Pokręcił głową.

– Zatem chodź! – rozkazała. – Zanim całkiem mi tu uświerkniesz.

Zarzuciła sobie jego rękę na ramiona i na poły poprowadziła, a na poły powlekła go w górę plaży, do płytkiego parowu ledwie widocznego pomiędzy czarnymi sylwetkami karłowatych drzew. Tam za zwalonym pniem kuliły się jej dzieci pod nieprzemakalną opończą.

– Okryjmy się nią wszyscy.

W czwórkę przywarli mocno do siebie pod mokrą materią, drżąc z zimna, gdy burza szalała wciąż nad ich głowami. Maksencjusz spoglądał w kierunku przylądka, ale wciąż nie potrafił dostrzec nawet śladu po swojej tryremie. Została kompletnie pochłonięta przez rozszalałe żywioły, jakby nigdy jej tam nie było. I chyba nikt nie przeżył tej katastrofy. Nikt prócz nich.

Nagle mimo wycia wichru usłyszał głośny chrzęst kamieni. Przez moment wydawało mu się, że to tylko omam. Potem jednak dźwięk się powtórzył i tym razem mógłby przysiąc, że słyszy także ludzkie głosy.

– Tam są kolejni rozbitkowie! – Uśmiechnął się do kobiety, wstając niezgrabnie na kolana. – Tutaj! Tutaj jesteśmy! – za wołał.

U wylotu parowu zamajaczyła mroczna sylwetka. Obok niej pojawiła się druga.

– Tutaj! – Prefekt zamachał rękami. – Tutaj jesteśmy!

Dwaj ludzie znieruchomieli, potem jeden wypowiedział kilka słów, które niestety umknęły z wiatrem. Uniósł następnie rękę, w której trzymał dzidę, wskazując coś komuś, kogo nie mogli jeszcze zobaczyć.

– Ucisz się, Waleriuszu! – rozkazała kobieta.

Było już jednak za późno. Zostali dostrzeżeni i do dwóch mężczyzn zaczęli dołączać następni. Zbliżali się ostrożnie do drżących z zimna i wyczerpania Rzymian. Po chwili znaleźli się tak blisko, że można było im się przyjrzeć przez zasłony padającego śniegu.

– Mamo – wyszeptała dziewczynka. – Kim są ci ludzie?

– Zamilcz, Julio!

Gdy mężczyźni znajdowali się dosłownie kilka kroków od rozbitków, niebo rozświetliła kolejna błyskawica. W jej bladym blasku można było zobaczyć więcej. Sponad futrzanych kubraków sterczały dziko pukle długich włosów. Groźne oczy błyszczały w mocno wytatuowanych twarzach. Przez dłuższą chwilę ani przybysze, ani Rzymianie nie wydawali z siebie żadnego dźwięku. Potem jednak chłopczyk nie wytrzymał napięcia i powietrze przeszył jego przenikliwy krzyk.

Zapraszamy do zakupu pełnej wersji książki