Copyright © Eva Minge, 2026

Projekt okładki

Ilona Gostyńska-Rymkiewicz

Ilustracja na okładce

© suparti/Adobe Stock

© mukuro/Adobe Stock

Redaktor inicjujący

Michał Nalewski

Redaktor prowadzący

Anna Kubalska

Redakcja

Renata Bubrowiecka

Korekta

Katarzyna Kusojć

Bożena Hulewicz

ISBN 978-83-8444-614-0

Warszawa 2026

Wydawca

Prószyński Media Sp. z o.o.

02-697 Warszawa, ul. Rzymowskiego 28

www.proszynski.pl

kontakt@proszynskimedia.pl

Dedykuję tę książkę wszystkim tym,

którzy stracili życie, godność,

a czasem twarz w drodze po marzenia.

– 1 –

Zofia obudziła się o piątej rano, jak zawsze. Nie potrzebowała budzika – jej ciało samo wiedziało, kiedy pora zacząć kolejny dzień walki o przetrwanie. Przez moment leżała nieruchomo, wpatrując się w szarą plamę wilgoci na suficie, która z każdym miesiącem robiła się większa. Administracja obiecywała od lat naprawę dachu, ale Zofia wiedziała, że to tylko słowa. Ludzie tacy jak ona nie mieli prawa oczekiwać więcej.

Wstała cicho, starając się nie obudzić Oliwii, która spała w drugim pokoju ich dwupokojowego mieszkania na trzecim piętrze. Czternastolatka potrzebowała snu – dziś miała lekcję baletu, potem dykcji, a wieczorem próbę w szkole modelek.

Wstawiła wodę na kawę i spojrzała przez okno na szary świt. Prawie dwadzieścia lat temu, gdy była w wieku córki, marzyła o życiu w wielkim mieście, o karierze dziennikarskiej, o podróżach po świecie. Teraz wiedziała, że jedyną podróżą, na jaką ją stać, są regularne wyprawy do Warszawy z Oliwią na castingi.

– Mamo? – usłyszała za sobą senny głos córki.

Odwróciła się i uśmiechnęła, chociaż zmęczenie ciążyło jej na ramionach jak mokry płaszcz.

– Dzień dobry, kochanie. Jeszcze wcześnie, możesz pospać.

Oliwia stała w progu kuchni w różowej piżamie i przecierała oczy. Była piękna – to Zofia wiedziała na pewno. Długie włosy opadały jej na ramiona jak jedwab, a błękitne oczy miały w sobie coś hipnotyzującego. Była wysoka i miała naturalną grację, która sprawiała, że ludzie odwracali się za nią na ulicy.

– Nie mogę spać. Denerwuję się przed castingiem – wyznała, siadając przy małym stoliku.

Zofia nalała córce kakao z termosu i dodała odrobinę prawdziwej śmietany, którą kupowała specjalnie dla Oliwii.

– Wszystko będzie dobrze. Pamiętaj tylko, co ci mówiłam: prostuj plecy, uśmiechaj się naturalnie i nie bój się być sobą.

Oliwia skinęła głową, ale Zofia widziała w jej oczach niepewność. Czasami zastanawiała się, czy nie wymaga od córki za wiele, ale potem przypominała sobie własne życie – pracę w fabryce tekstylnej od siódmej rano do piętnastej, potem sprzątanie w biurowcu do wieczora, a w weekendy pomoc przy cateringu na różnych imprezach. Wszystko po to, żeby Oliwia nie musiała nigdy doświadczyć takiej harówki.

– Mamo, wyglądasz na nieco zmęczoną – stwierdziła nagle córka, patrząc na nią z troską.

– Wydaje ci się, kochanie. Po prostu nie wypiłam jeszcze kawy.

Ale Zofia rzeczywiście była śmiertelnie zmęczona. Każda godzina nadliczbowa, każdy weekend w robocie, każda złotówka odłożona z trudem – wszystko miało jeden cel. Zofia chciała dać Oliwii szansę, której sama nigdy nie miała.

– 2 –

Podlaskie Szwalnie mieściły się na skraju miasta, w szarej betonowej hali, w której zimą było lodowato, a latem duszno. Zofia pracowała tu już osiem lat od czasu, gdy Oliwia poszła do szkoły i mogła zostawić ją samą na dłużej. Zaczynała jako zwykła szwaczka, ale dzięki jej determinacji i solidności zaoferowano jej stanowisko szefowej produkcji odzieży luksusowej dla niemieckiej firmy Elegant Mode, która sprzedawała potem ich wyroby w drogich butikach w całej Europie. Ale na razie za awansem nie poszła większa wypłata. Podczas przerwy obiadowej siedziała w szatni i liczyła pieniądze. W portfelu miała dwieście złotych – to musiało wystarczyć na benzynę do Warszawy, opłatę za casting i coś do jedzenia dla Oliwii. Sama mogła poczekać z posiłkiem do powrotu.

– Znowu jedziesz z córką do Warszawy? – zapytała Bożena, siadając obok.

– Tak. Ma casting do reklamy kosmetyków dla nastolatek.

Koleżanka pokręciła głową z dezaprobatą.

– Dziecko powinno się uczyć, a nie latać po castingach. Co będzie, jak jej się nie uda?

Zofia poczuła znajomy gniew wzbierający w piersi.

– Uda się. Oliwia ma talent i urodę. Nie będzie musiała harować jak my.

– Powinna też mieć jakiś zawód w razie czego…

– Będzie miała – przerwała jej Zofia ostrym tonem. – Będzie miała wszystko, czego ja nie miałam.

– 3 –

Oliwia czekała już ubrana i gotowa, z małą torbą sportową, w której schowała strój na casting. Zofia szybko się przebrała – włożyła jedyną elegancką sukienkę, jaką miała, czarne szpilki kupione na wyprzedaży i cienki płaszczyk, który kiedyś był modny. Droga do Warszawy zajmowała dwie godziny starym Volkswagenem, który Zofia kupiła za ostatnie oszczędności. Samochód miał swoje kaprysy, ale jakoś je woził. Podczas jazdy Oliwia powtarzała tekst, a Zofia słuchała radia, starając się nie myśleć o rachunkach, które czekały ją w domu. Spojrzała na córkę we wstecznym lusterku. Oliwia wyglądała pięknie – włosy miała starannie ułożone, a jej urodę podkreślał delikatny, ale profesjonalny makijaż, który Zofia nauczyła się robić specjalnie dla niej. Jestem pewna, że tym razem się uda – pomyślała z przekonaniem.

Studio mieściło się w eleganckiej kamienicy w centrum miasta. W środku czekało już kilkanaście dziewczyn w podobnym do Oliwii wieku, wszystkie piękne, wszystkie z matkami, które tak jak Zofia miały w oczach tę samą mieszankę nadziei i desperacji.

Casting trwał dwie godziny, a Zofia przez ten czas obserwowała inne matki. Niektóre były zamożne – miały markowe torebki, drogie ubrania, profesjonalnie zrobione paznokcie – inne, jak ona, starały się wyglądać elegancko mimo ograniczeń budżetowych. Wszystkie jednak łączyło jedno – gotowość do poświęceń dla swoich córek.

Gdy Oliwia wyszła z sali, Zofia od razu zorientowała się po jej minie, że się nie udało.

– Powiedzieli, że szukają kogoś starszego – wyjaśniła, starając się ukryć rozczarowanie.

Zofia objęła ją i pocałowała w czoło.

– Nic się nie stało. Następnym razem będzie lepiej. Jesteś wspaniała, kochanie.

Podczas drogi powrotnej Oliwia spała, a Zofia myślała, że nie może się poddać. W domu czekały ją rachunki i lista rzeczy do zrobienia na następny dzień. Kiedy usiadła przy kuchennym stole z kalkulatorem i stosem papierów, liczby nie chciały się zgadzać, jak zawsze. Spojrzała na zdjęcie na lodówce – Oliwia podczas występu baletowego, uśmiechnięta i promienna. To było warte każdego poświęcenia. Zofia wiedziała, że się nie myli. Oliwia była jej jedyną szansą na to, żeby jej życie zyskało sens.

Kiedy w końcu poszła spać o drugiej w nocy, przez chwilę pozwoliła sobie pomyśleć o tym, jak mogłoby wyglądać jej życie, gdyby Tomasz nie uciekł, gdy dowiedział się o ciąży. Może mieszkałyby w ładnym domu, może sama mogłaby rozwijać swoje zainteresowania, może… Ale jej życie potoczyło się tak, jak się potoczyło. Mogła tylko walczyć dalej, żeby jej córka nie musiała zasypiać z poczuciem przegranej, jak ona robiła to każdej nocy.

– 4 –

Obudziła się gwałtownie, jakby ktoś szarpnął ją za ramię. Serce biło jej mocno, a w ustach poczuła metaliczny smak, który zawsze pojawiał się w momentach niepokoju. Sięgnęła po telefon leżący na stoliku nocnym – była trzecia dwadzieścia siedem. Do pobudki pozostały jeszcze prawie dwie godziny, ale wiedziała, że już nie zaśnie. Jakby jej organizm nie potrafił już wytrzymać napięcia, które nosiła w sobie każdego dnia.

Wstała cicho i przeszła do kuchni. Zapaliła światło nad blatem i postawiła czajnik na gazie. Może herbata sprawi, że się wyciszy? Chociaż wiedziała, że to raczej iluzja. Nic już nie potrafiło jej uspokoić – ani herbata, ani ciepła kąpiel, ani nawet rzadkie chwile ciszy, gdy Oliwia była w szkole, a ona miała wolne między zmianami.

Usiadła przy stole, na którym wciąż leżały rachunki, pomyślała, jak kruche było ich codzienne życie. Jeden niespodziewany wydatek, jedna choroba, jeden miesiąc bez dodatkowych zleceń i wszystko mogło się rozpaść jak domek z kart.

Czajnik zagwizdał, ale Zofia nie ruszyła się z miejsca. Patrzyła na swoje odbicie w ciemnej szybie okna, którego prawie nie poznawała. Gdzie podziała się ta dziewczyna, która kiedyś miała marzenia, plany, która wierzyła, że życie jest pełne niespodzianek? Kiedy dokładnie przestała żyć dla siebie, a zaczęła istnieć tylko po to, żeby umożliwić komu innemu spełnienie marzeń?

Nagle poczuła dziwne mrowienie w żołądku. Dawno już nie pozwalała sobie na takie refleksje, ale teraz wspomnienia zaczęły napływać same. Miała niecałe osiemnaście lat, gdy po raz pierwszy stanęła na scenie podczas regionalnego konkursu miss. Pamiętała dokładnie tę chwilę – oślepiające światła reflektorów, szmer publiczności, dreszcz emocji, gdy prowadzący odczytywał wyniki. „I zwyciężczynią dzisiejszego konkursu zostaje… Zofia Kowalska z Białegostoku!”. Pamiętała, jak nogi ugięły się pod nią, gdy usłyszała swoje nazwisko. Pamiętała koronę na głowie, kwiaty, błysk fleszy, gratulacje. Ale najsilniej zapamiętała jego wzrok z pierwszego rzędu. Patrzył na nią tak, jakby była najpiękniejszą osobą, jaką kiedykolwiek widział.

Podszedł do niej po konkursie, gdy już skończyły się oficjalne gratulacje i sesje zdjęciowe. Był wysoki, elegancki, w drogim garniturze i z zegarkiem, który błyszczał w świetle lamp. Miał chyba ze trzydzieści lat.

– Gratulacje – powiedział. – Jestem Tomasz. Tomasz Wiśniewski.

Ukłonił się, a jego głęboki i pewny siebie głos sprawił, że rumieniec zalał jej policzki. Nigdy wcześniej żaden mężczyzna nie patrzył na nią w taki sposób, jakby była kimś wyjątkowym, kimś wartym uwagi.

– Dziękuję – wyszeptała, nie bardzo wiedząc, co powiedzieć.

– Masz talent – kontynuował. – Ale to dopiero początek. Mogłabyś zajść daleko, bardzo daleko.

Rozmawiał z nią przez całą resztę wieczoru. Opowiadał o swoich kontaktach w branży rozrywkowej, o możliwościach, jakie się przed nią otwierają, o tym, że ma potencjał na coś więcej niż tylko regionalne konkursy. Zofia słuchała go jak zaczarowana, czując, że jej życie właśnie się zmienia.

– Mieszkam w Warszawie – powiedział w końcu. – Prowadzę tam agencję modelek. Gdybyś chciała, mógłbym ci pomóc. Ale to wymaga poświęceń, zrozumienia, że nie każdy będzie wspierał twoje marzenia.

Zofia kiwnęła głową, chociaż nie do końca wiedziała, co ma na myśli. Była młoda, naiwna, pełna marzeń o wielkiej karierze, o życiu, które będzie zupełnie inne niż to, które znała.

Spotykali się przez następne miesiące. Tomasz przyjeżdżał do Białegostoku co drugi weekend, zabierał ją na kolacje do najlepszych restauracji w mieście, kupował jej prezenty, które były droższe niż wszystko, co kiedykolwiek posiadała. Opowiadał o swoim świecie, o ludziach, których znał, o projektach, nad którymi pracował.

– Jesteś wyjątkowa, Zosiu – mówił, głaszcząc jej włosy. – Ale musisz zrozumieć, że talent to nie wszystko. Trzeba mieć również kogoś, kto będzie cię chronił, kto zadba o to, żebyś nie popełniła błędów, które mogą zniszczyć twoją karierę.

Kiedy zaproponował, żeby przestała startować w kolejnych konkursach, zgodziła się bez wahania. Tłumaczył jej, że to może zaszkodzić jej wizerunkowi, że lepiej będzie, jeśli skupi się na przygotowaniach do prawdziwej kariery w Warszawie.

– Nie będziesz musiała już nigdy pracować – obiecywał. – Zadbam o ciebie. Będziesz mogła robić to, co kochasz. Pamiętam, jak mówiłaś o malowaniu. Pomogę ci dostać się na akademię sztuk pięknych. Ale najpierw musisz skończyć liceum, zdać maturę. To ważne, żebyś miała solidne podstawy.

Zofia wierzyła mu bezgranicznie. Po raz pierwszy w życiu czuła się kimś ważnym, kimś, kto ma przed sobą prawdziwą przyszłość. Rodzice patrzyli na jej związek z niepokojem – Tomasz był znacznie starszy, mieszkał daleko, niewiele o sobie mówił – ale ona była pewna, że to jest miłość jej życia. Pamiętała ostatnie miesiące w liceum jak przez mgłę. Była zakochana do szaleństwa, żyła tylko weekendami, zaniedbywała przyjaciółki, naukę, wszystko, co wcześniej było dla niej ważne. Liczyły się tylko jego telefony, jego wizyty, jego obietnice.

– Po maturze zabiorę cię do Warszawy – mówił. – Znajdę ci mieszkanie, załatwię wszystkie formalności. Będziemy razem na dobre.

Zofia wierzyła każdemu jego słowu. Planowała przyszłość, w której będzie znaną modelką albo artystką, będzie mieszkała w wielkim mieście u boku mężczyzny, który sprawi, że jej życie będzie jak z bajki. Ale bajka skończyła się pewnego majowego wieczoru na dwa tygodnie przed maturą. Tomasz przyjechał, lecz tym razem był inny – nerwowy, spięty, unikał jej wzroku. Poszli na spacer nad rzekę, a ona czuła, że dzieje się coś złego.

– Zosiu – powiedział w końcu, zatrzymując się przy mostku. – Muszę ci coś powiedzieć.

Serce zabiło jej mocniej. Może chciał się jej oświadczyć? Może postanowił, że nie będą czekać do końca liceum?

– Jestem żonaty – powiedział cicho, nie patrząc na nią. – Mam żonę i dwójkę dzieci. Przepraszam, że ci nie mówiłem wcześniej, ale… to skomplikowane.

Świat zatrzymał się wokół niej. Słowa, które usłyszała, nie miały sensu.

– Jak to żonaty? – wyszeptała.

– Wiem, że to dla ciebie szok. Ale musisz zrozumieć, że to, co między nami było, było prawdziwe. Kocham cię, Zosiu. Ale moja sytuacja… nie mogę zostawić rodziny. Nie teraz.

Zofia patrzyła na niego jak na obcego człowieka.

– Ale mówiłeś… obiecywałeś… – zaczęła, a głos łamał jej się z każdym słowem.

– Wiem, co mówiłem. I może kiedyś to się stanie. Może za kilka lat, gdy dzieci będą starsze… Ale teraz nie mogę.

Zofia poczuła, jak coś w niej pęka. Wszystkie marzenia, wszystkie plany, cała przyszłość, którą sobie wyobrażała, rozpadły się w jednej chwili.

– Odejdź – powiedziała cicho. – Nie chcę cię więcej widzieć!

Tomasz stał jeszcze przez moment, jakby chciał coś powiedzieć, ale w końcu odwrócił się i odszedł.

Następne tygodnie pamiętała jak najgorszy koszmar. Matura, którą jakoś zdała, dni spędzane w łóżku na płaczu, oczekiwanie na telefon, który nigdy nie zadzwonił. Matka próbowała ją pocieszyć, ojciec mówił, że zawsze wiedział, że Tomasz to oszust, ale nic nie pomagało. A potem, w czerwcu, odkryła, że jest w ciąży.

Zofia zamknęła oczy, bo łzy napłynęły jej do oczu. Czternaście lat minęło od tamtych wydarzeń, a ona wciąż pamiętała każdy szczegół tamtego bólu, tamtego poczucia zdrady i utraty. Gdy zadzwoniła do Tomasza, żeby mu powiedzieć o ciąży, jego numer był już nieaktywny. Próbowała go znaleźć przez znajomych, ale jakby rozpłynął się w powietrzu. Rodzice namawiali ją do aborcji. Mówili, że jest jeszcze młoda, że może zacząć od nowa, że dziecko bez ojca to za duży ciężar. Ale nie mogła. Może dlatego, że to dziecko było jedyną rzeczą, która została jej z tamtej miłości. A może dlatego, że gdzieś w głębi serca wciąż miała nadzieję, że Tomasz się odnajdzie, że wyjaśni wszystko, że będą rodziną.

Oliwia urodziła się w marcu. Piękna zdrowa dziewczynka z wielkimi oczami, które przypominały Zofii oczy jej ojca. Gdy pierwszy raz wzięła córkę na ręce, wiedziała, że wszystko, co przeszła, miało sens. To dziecko było jej nowym początkiem, jej szansą na szczęście. Ale bycie samotną matką nie było łatwe. Praca na pół etatu, problemy finansowe, plotki sąsiadów, którzy szeptali za jej plecami, że dała się nabrać na ładne słówka. Zofia znosiła to wszystko, bo miała Oliwię. Miała kogoś, dla kogo warto było walczyć.

Kiedy Oliwia skończyła pięć lat i po raz pierwszy powiedziała, że chce być modelką jak te panie z telewizji, Zofia poczuła dziwne ukłucie w sercu. Z jednej strony chciała chronić córkę przed światem, który ją zranił, ale z drugiej… Może to była szansa? Może Oliwia mogła osiągnąć to, czego ona nie zdążyła?

I tak zaczęło się to wszystko: lekcje tańca, śpiewu, castingi, wyjazdy do Warszawy. Zofia żyła marzeniami córki, jakby były jej własnymi. Każdy sukces Oliwii był jej sukcesem, każda porażka – jej porażką. Gdzieś po drodze przestała być sobą, a stała się tylko matką żyjącą dla dziecka. Teraz, siedząc w kuchni o czwartej rano, zastanawiała się, czy dobrze robiła. Czy poświęcając wszystko dla marzeń Oliwii, nie popełniała tego samego błędu, który popełnił wobec niej Tomasz? Czy nie żyła w iluzji, że córka może dać jej życiu sens, którego sama nie potrafiła znaleźć?

Podeszła do okna. Na dworze było jeszcze ciemno, ale gdzieś na horyzoncie pojawiały się pierwsze oznaki świtu. Za kilka godzin zacznie się kolejny dzień – praca, obowiązki, walka o przetrwanie. Ale może też czas na refleksję, czy to, co robiła, było słuszne. Oliwia miała już czternaście lat. Za kilka lat będzie dorosła, zacznie żyć po swojemu. A co zostanie Zofii?

Usłyszała kroki na korytarzu. Oliwia stała w drzwiach kuchni, rozczochrana.

– Mamo? Dlaczego nie śpisz? – spytała zaspanym głosem.

Zofia uśmiechnęła się.

– Nie mogłam spać, kochanie. Ale już idę do łóżka. Ty też wracaj.

Oliwia podeszła do niej i objęła ją mocno.

– Mamo, czy ty czasami żałujesz, że mnie masz? Że przeze mnie nie możesz robić tego, co byś chciała?

Pytanie było tak niespodziewane, że Zofia poczuła, jak serce podchodzi jej do gardła. Spojrzała w oczy córki i zobaczyła w nich niepokój, jakby Oliwia od dawna się nad tym zastanawiała.

– Nigdy – powiedziała zdecydowanie. – Nigdy nie żałowałam, że cię mam. Jesteś najlepszą rzeczą, jaka mi się w życiu przydarzyła.

– Ale widzę, jak ciężko pracujesz… Może gdyby nie ja…

– Gdyby nie ty, moje życie nie miałoby sensu – przerwała jej Zofia. – Wszystko, co robię, robię z miłości. I nigdy tego nie żałowałam. Idź już spać – dodała łagodnie.

Oliwia kiwnęła głową.

Gdy córka wróciła do swojego pokoju, Zofia pomyślała, że najwyraźniej naprawdę nadszedł czas, żeby pomyśleć o sobie.

Wróciła do łóżka, ale już nie zasnęła. Leżała w ciemności, zastanawiając się nad przyszłością, aż budzik zadzwonił o piątej trzydzieści, oznajmiając początek kolejnego dnia.

– 5 –

Automatycznie nastawiła wodę na herbatę i przygotowała kanapki. Te same czynności, które powtarzała każdego ranka od lat, dawały jej poczucie stabilności w chaosie codzienności. Spojrzała przez okno na szary październikowy świt, który powoli rozjaśniał niebo nad blokowiskiem. Gdy Oliwia w końcu wstała, Zofia popatrzyła na ospałą córkę, zastanawiając się, czy ostatnia rozmowa coś między nimi zmieniła. Może Oliwia też myślała o tym, co powiedziały sobie w nocy.

– Mamo, dzisiaj mam próby w szkole do przedstawienia – przypomniała Oliwia, jedząc kanapkę. – Może zostanę dłużej.

– Dobrze, kochanie. Zadzwoń, jak będziesz wracać.

Pocałowała córkę w czoło i wyszła z domu. Poranek był chłodny i mglisty, typowy dla tej pory roku. Na szczęście stary Volkswagen w brudnoczerwonym kolorze odpalił. Lubiła go, bo był trochę jak ona – jechał do przodu, chociaż często ewidentnie nie miał na to siły.

Gdy weszła do szwalni, panował tam już ruch. Kobiety przy maszynach pracowały nad najnowszą kolekcją – eleganckimi garniturami damskimi w kolorach jesieni. Zofia sprawdziła postępy, skontrolowała jakość wykonania i upewniła się, że wszystko idzie zgodnie z harmonogramem. Lubiła tę pracę. Lubiła poczucie kontroli przynajmniej nad jednym aspektem życia. Około dziesiątej do hali weszła sekretarka dyrektora, Beata – młoda dziewczyna o peroksydowych włosach i zbyt mocnym makijażu.

– Pani Zofio, dyrektor prosi panią do siebie – powiedziała, żując gumę. – Ma pani przynieść najnowsze wzory, te dla Niemców.

Zofia poczuła lekkie napięcie. Spotkania z dyrektorem Nowikiem zawsze oznaczały problemy albo dodatkowe obowiązki. Wzięła jednak teczkę z projektami i poszła na pierwsze piętro, gdzie znajdowały się biura administracyjne.

Dyrektor Nowik był po sześćdziesiątce. Zawsze nosił za małe garnitury, pewnie z powodu dużej nadwagi, i pachniał tanią wodą kolońską. Zofia zastała go w towarzystwie dwóch mężczyzn w eleganckich ciemnych garniturach – oceniła, że to przedstawiciele niemieckiej firmy. Przy stoliku konferencyjnym siedziała też kobieta około czterdziestki, najwyraźniej tłumaczka.

– Ach, pani Zofia! – Dyrektor wstał z krzesła. – To nasza najlepsza kierowniczka produkcji. Proszę, niech pani pokaże panom najnowsze projekty.

Zofia położyła teczkę na stole i wyjęła z niej szkice i próbki materiałów. Niemcy oglądali je z zainteresowaniem, coś między sobą komentując. Tłumaczka przekazywała ich uwagi:

– Panowie są bardzo zadowoleni z jakości wykonania, ale mają jeden problem. Modelka, która miała przyjechać na prezentację kolekcji, nie dojechała. Samolot z Düsseldorfu miał opóźnienie, a potem został odwołany z powodu mgły.

Dyrektor Nowik pobladł.

– Jak to nie dojechała? Przecież panowie przyjechali specjalnie, żeby zobaczyć, jak ubrania wyglądają na żywym modelu!

– Spokojnie, Herr Nowik – powiedział jeden z Niemców łamaną polszczyzną. – Może znajdziemy rozwiązanie.

Tłumaczka nagle spojrzała uważnie na Zofię, która stała przy ścianie ze spuszczoną głową, czując się nieswojo w tej sytuacji. Przez lata pracy nauczyła się być niewidoczna podczas takich spotkań, nie wtrącać się, tylko wykonywać polecenia.

– Ta pani ma chyba podobny rozmiar do naszej modelki – stwierdziła tłumaczka. – Może mogłaby przymierzyć ubrania?

Zofia poczuła, jak krew odpływa jej z twarzy. Wszyscy spojrzeli na nią, jakby dopiero ją zauważyli. Dyrektor zmrużył oczy, oceniając ją krytycznie.

– Pani Zofia? – mruknął niepewnie. – Nie wiem, czy to dobry pomysł…

Ale Niemcy już się ożywili. Wysoki brunet skinął głową z entuzjazmem.

– Das ist eine gute Idee! – powiedział do kolegi. – Nie potrzebujemy zdjęć, tylko chcemy zobaczyć, jak ubrania leżą na sylwetce.

Drugi, niższy i korpulentny, się zgodził:

– Ja, ja. Die Dame hat die richtige Figur.

Zofia stała jak sparaliżowana. Dawno zapomniała o tym, że kiedyś była piękna, że wygrała konkurs miss i zakwalifikowała się do ogólnopolskiego finału. Przez lata ciężkiej pracy, stresu i trosk o córkę przestała zwracać uwagę na swój wygląd. Była dla siebie przede wszystkim matką i pracownicą, nie kobietą. A jednak teraz, gdy wszyscy na nią patrzyli, dostrzegła w ich oczach coś, czego nie widziała od lat – uznanie dla jej urody. Mimo że była zmęczona i zaniedbana, nie ubierała się dobrze i nie malowała, wciąż była wysoką szczupłą kobietą o pięknych ciemnych włosach spiętych w mocny kok. Jej naturalna ciemna karnacja i wyraziste oczy z długimi rzęsami nie potrzebowały makijażu.

– No dobrze – powiedział w końcu dyrektor, wciąż niepewny. – Jeśli panowie uważają… Pani Zofio, może by pani przymierzyła te garnitury?

Zofia kiwnęła głową, nie ufając własnemu głosowi. Wzięła wieszaki z ubraniami i poszła do małego pomieszczenia obok gabinetu dyrektora, które służyło jako magazynek na dokumenty. Gdy zamykała za sobą drzwi, usłyszała kroki na korytarzu. Do pokoju weszła żona dyrektora – kobieta po sześćdziesiątce, o mocno utapirowanych blond włosach i zbyt jaskrawym makijażu. Miała na sobie różową garsonkę, która była o rozmiar za mała i podkreślała jej nadwagę, zamiast ją ukrywać. Wyglądała jak lukrowane ciastko, ale jej oczy płonęły złością.

– Co tu się dzieje? – zapytała ostro, patrząc na Zofię podejrzliwie.

– Pani dyrektor… modelka nie przyjechała, więc…

– Aha. – Pani Nowik skrzyżowała ręce na piersi. – No to się przebieramy. Pomogę pani.

Zofia poczuła falę wstydu. Miała na sobie spraną bieliznę, którą kupowała na targu za grosze. Nie było jej stać na koronkowe komplety z eleganckich sklepów.

– Trochę mi niezręcznie – wyznała cicho.

Pani Nowik parsknęła śmiechem.

– Nie ma pani powodu do wstydu. Skoro chciała pani zostać modelką… – powiedziała złośliwie.

Zofia zacisnęła zęby. Nie mogła sobie pozwolić na konflikt. Potrzebowała tej pracy, potrzebowała każdej złotówki.

Pierwszy garnitur, czarny, był dopasowany, z marynarką mocno wciętą w talii i z pięknymi szerokimi ramionami. Spodnie były długie i szerokie, co doskonale ukrywało zniszczone buty Zofii. Gdy tylko go włożyła, poczuła się inaczej – jakby odzyskała część siebie, którą dawno temu pogrzebała pod ciężarem codzienności. Podeszła do lustra wiszącego obok szafy i spojrzała na swoje odbicie. Przez moment nie poznała siebie. Elegancki garnitur podkreślał jej smukłą sylwetkę, a ciemne włosy pięknie współgrały z czarną tkaniną. Wyglądała jak kobieta sukcesu, jak osoba, która ma kontrolę nad swoim życiem.

Żona dyrektora patrzyła na nią w milczeniu, ale Zofia dostrzegła w jej oczach mieszankę złości i podziwu. Najwyraźniej nie spodobało jej się to, co widziała.

– No, idź już – powiedziała Nowik w końcu sucho. – Nie mamy całego dnia.

Zofia wyszła z pokoju i stanęła przed dyrektorem oraz jego gośćmi. Niemcy natychmiast zaczęli klaskać, wyraźnie zadowoleni z efektu.

– Wunderbar! – wykrzyknął wyższy. – Proszę się obrócić!

Zofia wolno się obróciła i na chwilę zapomniała, kim jest – zmęczoną samotną matką, pracownicą fabryki żyjącą od wypłaty do wypłaty. Na sekundę wróciła do czasów, gdy miała osiemnaście lat i chodziła po wybiegu, a ludzie podziwiali jej urodę.

– Das Kleid sitzt perfekt – powiedział drugi Niemiec do tłumaczki. – Die Dame hat eine sehr elegante Figur.

– Panowie mówią, że garnitur idealnie leży – przetłumaczyła kobieta – i że pani ma bardzo elegancką sylwetkę.

Dyrektor Nowik wyraźnie odetchnął z ulgą.

– No widzicie! – powiedział z zadowoleniem. – Nasze szwaczki to prawdziwe artystki!

Zofia przymierzyła jeszcze trzy kreacje – granatowy kostium z żakietem o asymetrycznym kroju, bordową sukienkę z wełny i szary komplet z długą spódnicą. Za każdym razem Niemcy byli coraz bardziej entuzjastyczni, robili notatki i rozmawiali między sobą.

– Herr Nowik – powiedział w końcu wyższy – jesteśmy bardzo zadowoleni. Kolekcja jest doskonała. Chcemy złożyć zamówienie na pięćset sztuk każdego modelu.

Dyrektor aż podskoczył z radości. To było największe zamówienie w historii fabryki.

– Wspaniale! Wspaniale! – powtarzał, ściskając dłonie Niemców. – Nie zawiodę państwa, gwarantuję!

Gdy formalności zostały dopięte i goście wyszli, dyrektor spojrzał na Zofię z uznaniem.

– Pani Zofio, naprawdę nas pani dzisiaj uratowała – powiedział. – Bez pani ten kontrakt by nam uciekł.

Zofia skinęła tylko głową, ale gdy wróciła do magazynku, żeby się przebrać, pani Nowik wciąż tam była. Siedziała na krześle i popatrzyła na nią z dziwnym wyrazem twarzy.

– Wie pani – powiedziała powoli – mój mąż bardzo panią chwali. Mówi, że jest pani naszą najlepszą pracownicą.

Zofia zaczęła zdejmować marynarkę, nie wiedząc, co odpowiedzieć.

– Ale ja widzę coś więcej – ciągnęła szefowa. – Widzę, że pani jest… niebezpieczna.

– Nie rozumiem.

– Och, rozumie pani doskonale. – Kobieta wstała z krzesła. – Taka piękna młoda kobieta… Mężczyźni lubią takim pomagać. Zwłaszcza gdy są samotne i potrzebujące.

Zofia poczuła, jak rumieniec zalewa jej policzki. Zdejmowała ubrania w milczeniu, starając się ignorować złośliwe spojrzenie szefowej.

– Niech pani uważa – dodała Nowik, wychodząc z pokoju. – Nie każda pomoc jest bezinteresowna.

Kiedy Zofia została sama, usiadła na krześle i ukryła twarz w dłoniach. Ten dzień zbyt wiele ją kosztował… Włożyła z powrotem swoją skromną sukienkę i sweter, spięła włosy w kok i wróciła do hali produkcyjnej. Ale coś się zmieniło. Inne kobiety patrzyły na nią inaczej – niektóre z podziwem, inne z zazdrością. Wieść o tym, co się stało w gabinecie dyrektora, rozeszła się błyskawicznie.

– No i jak tam, Zofio? – zapytała Bożena. – Podobno robiłaś za modelkę?

– To była konieczność – odpowiedziała, starając się brzmieć obojętnie. – Modelka nie przyjechała.

– Aha… – Bożena skinęła głową z ironicznym uśmiechem.

Przez resztę dnia Zofia czuła na sobie spojrzenia współpracownic, słyszała szepty za plecami. Niektóre komentarze były życzliwe, inne mniej, ale ona starała się skupić na pracy, na kontrolowaniu jakości, na pilnowaniu terminów. O piętnastej wsiadała do auta i z ulgą pomyślała o powrocie do swojej prawdziwej roli – matki, która musiała zdążyć do domu przygotować obiad dla córki. Ale coś się w niej zmieniło. Jakby ten dzień przypomniał jej o czymś, o czym dawno zapomniała – że jest nie tylko matką i pracownicą, ale także kobietą. Że ma prawo do piękna, do uznania, do bycia widzianą.

Gdy dotarła do domu, Oliwia już siedziała przy stole i odrabiała lekcje.

– Jak było na próbach? – zapytała, całując córkę w czoło.

– Dobrze. Dostałam główną rolę w przedstawieniu – odpowiedziała Oliwia, ale jakoś dziwnie obojętnie.

Zofia spojrzała na nią uważniej. Córka wydawała się zamyślona, jakby coś ją trapiło.

– Wszystko w porządku, kochanie?

Oliwia odłożyła długopis i spojrzała na matkę.

– Mamo, czy ty czasami nie masz dosyć tego wszystkiego? Tej ciągłej pracy, ciągłego zmęczenia?

Pytanie Oliwii było tak niespodziewane, że Zofia na moment zaniemówiła.

– Dlaczego o to pytasz?

– Bo widzę, jaka jesteś zmęczona. I myślę, że może… może powinnaś czasami pomyśleć o sobie. O tym, czego ty chcesz.

Zofia usiadła obok córki. Dzisiejszy dzień był pełen niespodzianek, jakby wszechświat próbował jej coś powiedzieć, a wszystkie znaki prowadziły w tym samym kierunku.

– Może masz rację. Może rzeczywiście nadszedł czas, żebym pomyślała o tym, czego ja chcę od życia.

– Mamo, czy mogę cię o coś zapytać?

– Oczywiście, kochanie.

– Jakie miałaś kiedyś marzenia? Takie niezwiązane ze mną…

Zofia spojrzała na córkę i zrozumiała, że w tym całym pędzie za jej sukcesem nie zauważyła, kiedy Oliwia dorosła.

– Dlaczego pytasz?

– Bo czasami mam wrażenie, że żyjesz tylko dla mnie. I to mnie przeraża. Bo muszę temu sprostać…

Słowa Oliwii zawisły w powietrzu jak ciężka chmura. Zofia odchyliła się na krześle, bo serce zaczęło jej bić szybciej.

– To nie tak, Oliwko.

– A jak? – Oliwia spojrzała na nią przenikliwie. – Jestem twoją córką, ale nie mów mi, że jestem twoim marzeniem… Wiesz przecież, że chodzi mi o co innego.

Zofia milczała, patrząc na swoje dłonie. Jak miała wytłumaczyć córce, że jej marzenia umarły tego dnia, gdy Tomasz zniknął z jej życia? Że wszystko, co planowała dla siebie, runęło jak domek z kart, a jedyną rzeczą, która jej pozostała, była miłość do nienarodzonego jeszcze dziecka?

– Kiedyś miałam inne plany – przyznała w końcu cicho – ale życie potoczyło się inaczej.

– I żałujesz?

– Oliwko. Nigdy nie będę żałować, że cię mam.

– To nie o to pytam. Pytam, czy żałujesz swoich marzeń.

Zofia podniosła wzrok i spojrzała córce prosto w oczy.

– Czasami – szepnęła. – Czasami żałuję.

Oliwia skinęła głową, jakby takiej odpowiedzi się spodziewała.

– To może powinnaś spróbować je odzyskać – oświadczyła Oliwia i wróciła do swoich zadań, jakby wszystko, co było do powiedzenia między nimi, w końcu zostało powiedziane.

CIĄG DALSZY DOSTĘPNY W PEŁNEJ WERSJI