Spis treści

WSTĘP

To ja, MVP

Długo szukałem swojej tożsamości

Dzięki fotografii znikam na chwilę i widzę piękno ziemi

Przewodnicy

Pracuję, by dawać ludziom szczęście

Siatkówka jest jak gra planszowa

Podwójnie złoci

Całe życie robię swoje, na przekór innym

Jestem uzależniony od wysiłku

Brakuje mi dzisiaj dobrych polskich komedii

Do tej pory jadę na szczęściu

Omijam ludzi, którzy kończyli mi karierę

Z ziemi włoskiej do polskiej

Karma wraca. Do dobrych i do złych ludzi

Nie cenimy tych, którzy mówią, co myślą

Byłem nieodpowiedzialny wobec ludzi, których kocham

Nie mam potrzeby nikogo udawać

Żyjemy w świecie, o którym pisał Orwell

Umiem odczytywać ludzkie intencje

Nie potrzebuję miliona fanów

Szkoła Wagnera

Nienawidzę przeciętniactwa. Ojciec miał tak samo

Nauczyłem się akceptować śmierć

Myślałem: „Skoro wszystko przychodzi mi łatwo, innym też powinno”

Przełom wieków, czyli Tyle lat czekania

Życie jest piękne, choć nie jest łatwe

Przyszłość, czyli Nadzieja

Chcę wyłącznie złota. Srebro i brąz to tylko dowód udziału w turnieju

Podziękowania

Wszystkie rozdziały dostępne są w pełnej wersji książki

Tekst © Copyright by Ringier Axel Springer Polska Sp. z o.o., Warszawa 2019.

Redakcja merytoryczna: Kamil Drąg

Redakcja: Renata Surmacz

Korekta: Aleksandra Ślósarska

Okładka: Przemysław Piotrowski

Fotoedycja: Jarosław Arczewski, Katarzyna Plewczyńska, Marcin Solarz

Ilustracje: Laura Siegień

Dyrektor wydawniczy: Dariusz Zieliński

Koordynator projektu: Katarzyna Drosio

Zdjęcie okładka: Michał Stańczyk/Cyfrasport

Zdjęcia środek:
Justyna Dobosz, Jakub Piasecki/Cyfrasport (3), Martyna Szydłowska (3), Krystyna Pączkowska, Wojciech Figurski/058sport.pl (4), Piotr Gajek/East News, Radosław, Jóźwiak/Cyfrasport (4), Łukasz Laskowski/Pressfocus (4), Michał Stańczyk/Cyfrasport (4), Rafał Oleksiewicz/Pressfocus (2), archiwum prywatne Stephane’a Antigi, Maciej Goclon/Fotonews, reprodukcja Adam Jastrzębowski, Aleksander Majdański (3), FIVB, Łukasz Sobala/Pressfocus (6), archiwum prywatne Jacka Zatorskiego, Kacper Kirklewski/400mm.pl, Adam Starszyński/Pressfocus (3), Adam Jastrzębowski (2), archiwum prywatne Aleksandra Śliwki, Mariusz Palczynski/MPAimages.com, Piotr Sumara, Anna Klepaczko, Grzegorz Radtke/058sport.pl (2), Łukasz Grochala/Cyfrasport, Piotr Kucza/FotoPyk, archiwum prywatne Andrzeja Wrony, Eugeniusz Warmiński/East News, Mieczysław Świderski (2), Piotr Nowak, Wojciech Szubartowski/Pressfocus, Damian Burzykowski

Wydawca:
Ringier Axel Springer Polska Sp. z o.o.
ul. Domaniewska 52, 02-672 Warszawa

ISBN: 978-83-8091-767-5

Warszawa 2019

Konwersję do wersji elektronicznej wykonano w systemie Zecer.

WSTĘP

Mistrzowie. Trenerzy. Ludzie.

Gdy wspomina się ubiegłoroczne mistrzostwa świata, na myśl przychodzi odrodzenie Bartosza Kurka, który podczas fazy finałowej w Turynie rozgrywał kosmiczne mecze, niczym Michael Jordan – ikona jego ulubionej NBA. Zanim jednak wrócił z kolegami do kraju jako MVP mundialu, było wiele chwil, które utkwiły nam w pamięci. Złoto wykuwało się etapami – przez dramat Michała Kubiaka przed meczem z Argentyną i porażkę z tą drużyną, mogącą przekreślić marzenia o medalu, wygraną z Serbami, utarcie nosa Włochom, wielki spektakl z Amerykanami w półfinale, w końcu – wygrany finał z Brazylią.

Cztery lata wcześniej, podczas polskich mistrzostw, też było wiele pamiętnych wydarzeń. Najpierw 65-tysięczny tłum oglądał na Stadionie Narodowym mecz otwarcia z Serbami, a później Polacy rozgrywali dramatyczne pięciosetowe spotkania, w tym to z Iranem, podczas którego Michał Winiarski musiał opuścić boisko z grymasem bólu i myślą: „Tylko nie teraz”. Półfinał z Niemcami może nie stał na tak wysokim poziomie, jak ten z Amerykanami, ale był równie wyczerpujący. Po tym spotkaniu trener Polaków Stephane Antiga szalał ze szczęścia, a szkoleniowiec pokonanych Niemców Vital Heynen wracał do szatni pełnej smutku. Cztery lata później Belg też wchodził do szatni, ale była to szatnia mistrzów świata.

Siatkarze dawali nam w ostatnich latach dużo powodów do radości. Niebawem mogą dać jeszcze więcej, bo wszyscy mają świadomość, że taka szansa na medal, jaka będzie na igrzyskach w Tokio, może się długo nie powtórzyć. Ale co my tak naprawdę o nich wiemy? Czy znamy ich jako ludzi? Czy wiemy, co Antidze daje nurkowanie, a Heynenowi spacery? Albo dlaczego Michał Winiarski nie wspomina najlepiej zabawy w wojnę z dzieciństwa? Czy wiemy, ile Kubiak, w ostatnich latach, musiał wycierpieć z powodu zapalenia nerek? No właśnie.

Gdy uświadomiliśmy sobie, że brakuje nam takich rozmów z siatkarzami, nie tylko o siatkówce, ale i o życiu, pojawił się pomysł na „Ludzi ze złota”. Postawiliśmy sobie za cel spotkać się ze wszystkimi podwójnymi mistrzami świata, kapitanami i trenerami obu zespołów, a także z częścią jednokrotnych złotych medalistów. Porozmawiać z tymi, których łączy właśnie to jedno słowo – „złoto”. Spotkaliśmy się też z Piotrem Gruszką, który złoto wywalczył co prawda w mistrzostwach Europy (2009), ale grając dla Polski przez prawie dwie dekady, został rekordzistą pod względem występów w kadrze (450 meczów), czego prawdopodobnie długo nikt mu nie odbierze. Gruszka jest dla nas symbolem przywiązania do barw narodowych i reprezentantem pokolenia, które po latach posuchy w polskiej siatkówce wreszcie zaczęło równać do najlepszych.

Polscy siatkarze, prowadzeni przez Michała Kubiaka, podczas mistrzostw świata w 2018 roku wychodzą na mecz finałowy przeciwko Brazylii.

Nie zamknęliśmy się też na poprzednie pokolenia. Zastanawiając się, które miejsce jest najgorsze dla sportowca, wiele osób wskazuje czwarte – bo oznacza, że zawodnik był blisko zdobycia medalu. Niby jest wysoko, ale jednak przegrał. Są jednak i ci mówiący: „Liczy się tylko złoto”, jak Hubert Jerzy Wagner – legendarny trener, który w latach 70. XX wieku doprowadził reprezentację siatkarzy do mistrzostwa świata w Meksyku (1974) i złota igrzysk olimpijskich w Montrealu (1976). „W sporcie być drugim to znaczy przegrać” – mawiał. Wagner, żeby uniknąć znienawidzonej drugiej pozycji, zmuszał zawodników do morderczego wysiłku. Używał metod, o których w tej książce opowiadają jego syn Grzegorz (były reprezentant Polski i również trener), a także dwaj kluczowi zawodnicy ówczesnej kadry – Ryszard Bosek i Tomasz Wójtowicz.

Wydaje nam się, że podobne podejście do „wagnerowskiego” ma Wilfredo Leon. Dla niego też liczy się wyłącznie złoto, a srebro i brąz – jak mówi nam w rozmowie – to jedynie dowód udziału w turnieju. Nie wyobrażaliśmy sobie, żeby wywiadu z nim nie było w tej książce. Czy kiedykolwiek w dość popularnym sporcie zespołowym zdarzyło się, żeby najlepszy zawodnik na świecie dostał polskie obywatelstwo i reprezentował nasz kraj? Leon od 24 lipca 2019 roku jest pełnoprawnym reprezentantem Polski. Jako dziecko trenował ponad siły, a w wieku dwunastu lat uderzył piłkę tak mocno, że ta się rozpadła. Teraz chce mieć równie mocne wejście do reprezentacji Polski.

Liczymy na to, że po igrzyskach w Tokio wszyscy, którzy znaleźli się w tej książce, będą usatysfakcjonowani. Nasi rozmówcy pozostaną „Ludźmi ze złota”, ale część z nich przekona się, jak ono smakuje w wydaniu olimpijskim.

Zapraszamy do zakupu pełnej wersji książki