Redaktorka prowadząca

Vanessa Włodarczyk

Redakcja

Izabela Dachtera-Walędziak

Projekt okładki

Kinga Witas

Na okładce wykorzystano fragment obrazu Eugène Delacroixa (1798-1863) Wolność wiodąca lud na barykady – La liberté guidant le peuple. Obraz wykonany w 1830 r. metodą oil on canvas. Obecnie w zbiorach Luwru, Paryż, Francja.

Skład wersji do druku

Maciej Torz

Copyright © by Iwona Grądzka 2023

Copyright © by Sorus 2023

E-book przygotowany na postawie wydania I

Poznań 2023

ISBN 978-83-67737-26-5

Wydawnictwo Sorus

Księgarnia internetowa: www.sorus.pl

Przygotowanie i dystrybucja

DM Sorus Sp. z o.o.

ul. Bóżnicza 15/6

61-751 Poznań

tel. +48 61 653 01 43

sorus@sorus.pl

Przygotowanie wersji elektronicznej
Epubeum

Wolność, równość, braterstwo albo śmierć
– hasło Wielkiej Rewolucji Francuskiej

Marsz

W samym sercu Europy, w kraju targanym burzą i naporem,

Marszałek na Kasztance, wódz naczelny, obserwuje naród

na marszu niepodległościowym.

Z wysokiego podestu, na żelaznym koniu,

widok na ruchliwy tłum napawa otuchą serce

jeźdźca ze stali, o krzaczastych brwiach i wąsach.

W jego oczach odbija się fala mieszczan, szlachty, magnaterii,

robotników i chłopów gotowych do walki o swoje.

Potomkowie starej szlachty w kontuszach, żupanach, w pasach z herbem i mieczem.

Arystokracja w pozłacanych płaszczach, w wielkich kapeluszach z piórami, z szablą do boju.

Mieszczanki w sukniach mody francuskiej, mieszczanie we frakach.

Chłoporobotnicy w beretach i w chustach, z ostrym nożem w rękach.

Zaczynają marsz z pieśnią na ustach.

Wreszcie naród przechwycił buławę i przeszedł tyralierą most Poniatowskiego.

W listopadowym wietrze powiew rewolucji, trzepot flag, las transparentów,

uderzają dzwony serc. Rozkołysał się tłum falą wolności, jutrzenką swobody

od Wilna, Petersburga aż po Syberię.

Przed współczesnym oddziałem komendanta – powtórka z historii brygadiera –

uwolnienie z twierdzy magdeburskiej, powrót Błękitnej Armii,

wyprawa na Kijów i udział w Bitwie Warszawskiej.

Powtórka z historii konieczna – warunkiem triumfu obecnych demonstrujących.

Inteligencji, kast, elit politycznych, mieszczan, mas robotniczo-chłopskich i gangów z racami i zadymą.

Życiorys

Urodzony w zatęchłej celi więziennej zaborcy,

w krainie pszenicy, dzięcieliny i miodu, ojczyźnie konspiracji i zamachów,

buntownik i żołnierz, hazardzista z wyboru i z urodzenia, wieczny bojownik.

Wyrywa się z twierdzy, z bezkresu Syberii,

skokiem lamparta na wolność.

Przemierza świat, snując siatkę konspiracji jak pająk

od Ameryki do Japonii.

Uwięziony zielonym stepem od wschodu,

gęstym lasem z zachodu,

przemierzył kilometry małej celi twierdzy magdeburskiej,

by wzbić się w niebo skrzydłami jastrzębia.

Celem – uwolnienie części Europy ze szponów sprzedawczyków, targowiczan, zdrajców, szakali i hien.

Wyzwolenie ze snu o złotej wolności szlacheckiej, uwolnienie z paraliżu śpiącego narodu.

Zamach

W mieście panuje strach przed ręką ślepego losu.

To ona rządzi, wykonuje wyrok i wymierza sprawiedliwość.

Ślepy los króluje na ulicach, w bogatych i biednych dzielnicach.

Nożownik paraliżuje miasto w dzień i w nocy, atakuje

kogo popadnie nożem o złotej rękojeści.

Znany z ostrego sierpowego prosto w serce i brzuch. Burmistrz miasta padł pierwszy ofiarą celowego ciosu. Radni i zwykli obywatele zabarykadowani w domach jak w twierdzy.

Ślepy atak losu może dotknąć każdego. Przypadkowego przechodnia

w drodze do pracy, kobiety i mężczyzn wracających do domu z wyprawy życia,

obywateli będących wzorem cnót obywatelskich, ludzi głębokiej i małej wiary,

i tych regularnie płacących podatki, przestrzegających praw.

Na przeciętnych obywateli padł również strach, ich nieliczne kłopoty z prawem,

nikłe zatargi z władzą i policją budzą wyrzuty i podejrzenie, że los tym razem nie odpuści.

Ślepy los czyha za rogiem ulicy z nożem lub pistoletem, zgarnie za włosy,

powali na bruk, zbije na kwaśne jabłko, opluje, wrzuci do rynsztoku,

gdzie skończyło wielu przykładnych obywateli błagających o ratunek.

Ślepy los wybiera ofiarę, nieszczęśnik staje się ofiarą losu.

Bo los drwi z ciebie, śmieje się, wystawił cię do wiatru, spisał na straty,

wykluczył z wszelkiej gry, a ciebie nie stać, by śmiać się na przekór losowi.

Wyrwać się z jego rąk siłą, przestać być igraszką, zabawką losu.

O Autorce

Iwona Grądzka urodziła się w Poznaniu. Ukończyła filologię angielską na Uniwersytecie im. Adama Mickiewicza oraz psychologię w USA. Pracowała na UAM, Uniwersytecie Medycznym oraz jako przewodnik turystyczny po Poznaniu i województwie wielkopolskim.

Debiutowała w szkole średniej na łamach gazety poetyckiej „Ikarowe Loty" redagowanej przez Nikosa Chadzinikolau, poetę, a także tłumacza języka greckiego.

Wydała tomiki poetyckie: Romans z diabłem (1997), Podróż do Egiptu i Izraela (1998), Orient Express (2001), Matka Boska z Kordoby (2002), Narzeczona pustyni (2023), Mona Lisa (2023), Sztuka uwodzenia (2023).

Spis treści

Marsz

Życiorys

Zamach

Etna

Anioły

Kot podróżnik

Wyspa Patmos

Allegro

Protest żółtych kamizelek

Strajk

Stado bocianów

Łuny północy

Cmentarz

William Turner

Jesień

Ostrzeżenia

Twarz

Mosul

Podróż

Odlot

Ranek

8 marca

Drzewa jesienne

Warszawa

Gloria victis

Koty

Sanktuarium

Afryko

Marsz w Stambule

Spotkanie G20, 7.07.2017

Róża

Ostatnia podróż Tutanchamona

Przerwane połączenie

Pampeluna

Rajski ogród

Odgłosy

Ronaldo

Mnisi kontemplacyjni

Morze

Wampir

Niedźwiedź brunatny

Bursztyn

Gułag

„Narcyz przy źródle” Caravaggia

Święto bogów

Rawenna

Aleppo

O Autorce