JUDAIZM

Plik opracował i przygotował Woblink

woblink.com

Judaizm i chrześcijaństwo: relacja braterstwa

„My, chrześcijanie, uważamy żydowskie dziedzictwo religijne za nieodłączną część naszej własnej wiary: jesteście naszymi starszymi braćmi” – mówił, zwracając się do naczelnych rabinów Izraela, papież Jan Paweł II.

To żydowskie „starszeństwo” dobrze widać w tekście Małgorzaty Naimskiej Judaizm i święta żydowskie, stanowiącym krótkie wprowadzenie do judaizmu. Lektura tego tekstu uświadamia nam po raz kolejny, że wspólna jest nasza – Żydów i chrześcijan – wiara w Boga, który nie tylko stworzył człowieka, ale też nieustannie go wyzwala. Przypominają o tym najważniejsze żydowskie święta: Pesach, Szawuot, Sukkot i Jom Noraim, tzw. Straszne Dni, w których – jeśli się im uważnie przyjrzeć – można dostrzec korzeń chrześcijańskiego świętowania Paschy (i przeżywania Wielkiego Postu).

Filozoficzną analizę relacji łączących judaizm z chrześcijaństwem przynosi artykuł Tadeusza Gadacza Judaizm – chrześcijaństwo – prawda, będący zwięzłym wprowadzeniem do Gwiazdy Zbawienia Franza Rosenzweiga. Jak pisze Gadacz, relacjonując myśl autora Gwiazdy…, choć judaizm i chrześcijaństwo różnią się w swym odniesieniu do świata i historii, są jednak ze sobą ściśle złączone. Określa je bowiem to samo światło: światło „gwiazdy zbawienia”. Jego centrum to „wieczne życie” Żydów i ich przeżywanie czasu. Z kolei promienie tej gwiazdy wyznacza „wieczna droga” chrześcijan pokonujących przestrzeń poprzez relację miłości. A zatem – konstatuje Rosenzweig − „Żyd i chrześcijanin są przed Bogiem robotnikami tego samego dzieła”.

Prawdę tę coraz wyraźniej widzi również posoborowy Kościół. Warto, aby owa szczególna więź, łącząca Żydów i chrześcijan, stała się dziś przedmiotem refleksji naszych Czytelników.

Zapraszamy do lektury!

Redakcja miesięcznika „Znak”

Tadeusz Gadacz Sp

Judaizm – Chrześcijaństwo – Prawda

Franz Rosenzweig wychował się w rodzinie, która jak wiele innych rodzin żydowskich zasymilowała się z kulturą niemiecką i swe zwyczaje religijne przestrzegała jedynie powierzchownie. W okresie studiów stanął wobec duchowych napięć, które wynikały z jego wewnętrznej i filozoficznej rozterki, wahania między stanowiskiem subiektywnym i obiektywnym. Na tle tych napięć, coraz wyraźniej odkrywał pojęcie objawienia. Prowadzony od dłuższego czasu dialog z Eugenem Rosenstockiem i kuzynem Rudolfem Ehrenbergiem nawróconymi już na chrześcijaństwo, zaowocował u Rosenzweiga pragnieniem chrztu. Był już prawie zdecydowany. Chciał się jedynie upewnić. 11 października 1913 r. wybrał się do małej synagogi w Berlinie, by po raz ostatni przeżyć Jom Kippur. Przeżył dramat. Przeżył dramat. Odkrył na nowo judaizm. Postanowił pozostać żydem. Nie nawrócił się. Do oczekującego na wiadomość kuzyna napisał: „Drogi Rudi, muszę ci oznajmić coś, co napełni cię smutkiem, i przynajmniej na razie pozostanie dla ciebie niezrozumiałe: po długim i, jak sądzę, gruntownym namyśle postanowiłem odwołać moją decyzję. Nie wydaje mi się to już konieczne, a przeto w moim przypadku także możliwe. Pozostaję więc żydem (…). Chrześcijaństwo uznaje Boga judaizmu nie jako Boga, lecz jako Ojca Jezusa Chrystusa. Jest ono wierne Panu, ponieważ wie, że tylko On jest drogą do Ojca. Wraz ze swym Kościołem pozostaje Panem przez wszystkie dni aż do skończenia świata. Lecz wówczas przestaje być Panem. Także i On zostanie poddany Ojcu, który wtedy stanie się wszystkim we wszystkich (1 Kor 15, 28). Czym jest Chrystus i Jego Kościół w świecie, co do tego jesteśmy zgodni: nikt nie przychodzi do Ojca inaczej jak przez Niego (J 14, 6). Nikt nie przychodzi do Ojca; inaczej jest jednak, kiedy ktoś nie potrzebuje więcej przychodzić do Ojca, ponieważ już jest u Niego. A to jest tylko przypadek narodu Izraelskiego (nie poszczególnych żydów)”¹. Rosenzweig, żyd z urodzenia, nawrócił się na judaizm. Było to jednak szczególne nawrócenie. Przyjął bowiem także chrześcijaństwo jako drugą, obok judaizmu, kategorię objawienia i zbawienia, jako drugą współrzędną absolutnej orientacji świata. Relacja między judaizmem i chrześcijaństwem stała się jednym z centralnych problemów jego głównego dzieła Gwiazda Zbawienia.

* * *

Dalsza cześć książki dostępna w wersji pełnej

1. F. Rosenzweig, Briefe und Tagebücher, Den Haag, 1979, t. I, s. 132 – 133. Por. Na ten temat artykuł: A. Żak, Odroczone spotkanie. Judaizm I chrześcijaństwo w koncepcji Franza Rosenzweiga, w: “Przegląd Powszechny”, 2(798), 1988, s. 222 – 235.

Małgorzata Naimska

Judaizm i święta żydowskie

Dostępne w wersji pełnej

Prawa autorskie do tekstów zamieszczonych w minibooku przysługują ich autorom lub spadkobiercom.

Dołożyliśmy wszelkich starań, by odszukać i skontaktować się ze wszystkimi właścicielami praw autorskich wykorzystanych tekstów. W przypadku ewentualnych niejasności zapewniamy, że prawa wszystkich właścicieli będą respektowane. Jednocześnie informujemy, że projekt minibooków „Znaku” nie jest komercyjny. Wykorzystane przychody przeznaczymy na dalszą działalność miesięcznika „Znak”.

Wybór tekstów: Urszula Pieczek

Wstęp: Redakcja miesięcznika „Znak”

Opracowanie redakcyjne tekstów: Joanna Bilmin

Projekt okładki: Piotr Cebo

Opracowanie techniczne i konwersja: Woblink

ISBN 978-83-240-3247-1

Książki z dobrej strony: www.znak.com.pl

Społeczny Instytut Wydawniczy Znak, 30-105 Kraków, ul. Kościuszki 37

Dział sprzedaży: tel. 12 61 99 569, e-mail: czytelnicy@znak.com.pl