Okładka

Karta tytułowa

Moim dzieciom — Oli, Julii i Karolowi

I poznacie prawdę, a prawda was wyzwoli.

Ewangelia według św. Jana

Piotr zbliżył się do Jezusa i zapytał: Panie, ile razy mam przebaczyć, jeśli mój brat wykroczy przeciwko mnie? Czy aż siedem razy? Jezus mu odrzekł: Nie mówię ci, że aż siedem razy, lecz aż siedemdziesiąt siedem razy.

Ewangelia według św. Mateusza

Prolog

— Czego pan ode mnie oczekuje? — zapytał na powitanie.

— Może pan opowiedzieć o SB dużo więcej niż inni. I chyba nie ma pan interesu w tym, żeby mną manipulować — odpowiedziałem bardziej dla zachęty niż z przekonania.

— To prawda. Co najwyżej odczuwam strach.

— Czego się pan boi?

— Tego, że to nie jest zamierzchła historia. I nie każdy z moich dawnych kolegów będzie zadowolony.

Od naszego pierwszego spotkania minęło kilka lat. Spędziłem z nim, rozmawiając, dobrych kilkadziesiąt godzin.

Scenariusz był zawsze taki sam. Zajmowałem stolik w jednej z knajp w okolicach Dworca Centralnego, po chwili wchodził mężczyzna w wojskowych spodniach i kurtce moro. Silnie zbudowany, w okularach, z lekkim zarostem. Nie wyglądał na kogoś, kto ma na karku sześćdziesiątkę.

Zrobił się z tego prawie rytuał. On zamawiał makaron z kurczakiem albo schabowego, ja wyciągałem dyktafon, długopis i notatnik. Rozmowa po rozmowie, miesiąc po miesiącu wiedziałem o nim coraz więcej. Poznawałem jego mroczną historię i powoli przyzwyczajałem się do języka, którym mówił.

Nie bawił się w subtelności.

— Chce pan wiedzieć, dlaczego tkwiłem w tym gównie? Powiem panu. Bo byłem skurwysynem. Oddanym sługą reżimu. Ideowym i ofiarnym ubekiem. Człowiekiem bezwzględnym i cynicznym.

Miałem wrażenie, że siedzi przede mną twardy typ, z którym nie chciałbym się spotkać w ciemnej ulicy.

Wiedziałem, że jest mistrzem prowokacji i nie takich jak ja potrafił podejść. Starałem się nie tracić czujności. Przed każdą rozmową karmiłem wątpliwościami własną podejrzliwość.

Były jednak momenty, gdy jego chropowaty, nieco drażniący głos łamał się nagle w pół słowa, a oczy zachodziły szklaną mgłą.

— Cholera, powinienem być profesorem historii, a nie ubolem. Nie sądzi pan? — wyrzucił z siebie z rozpaczą.

Tylko wybitny aktor potrafiłby tak zagrać wściekłość, żal i rozgoryczenie. Janusz Molka nie jest aktorem. Za to ubekiem był wybitnym. Choć on sam żachnąłby się zapewne, że słowo „wybitny” jest tutaj nie na miejscu.

To prawda. Był kimś więcej. Był geniuszem zła. I nie jest to komplement. To oskarżenie.

ROZDZIAŁ PIERWSZY. Figurant

Dostępne w wersji pełnej

Lipiec 2010Gdańsk

Dostępne w wersji pełnej

Rok 2001Dworzec Centralny, Warszawa

Dostępne w wersji pełnej

Rok 1994Program 2 TVP

Dostępne w wersji pełnej

25 lipca 1990Gdańsk

Dostępne w wersji pełnej

12 lipca 1990Siedziba Urzędu Ochrony Państwa, ulica Rakowiecka, Warszawa

Dostępne w wersji pełnej

31 maja 1983Siedziba Służby Bezpieczeństwa, ulica Okopowa, Gdańsk

Dostępne w wersji pełnej

24 kwietnia 1986Gdańsk-Wrzeszcz

Dostępne w wersji pełnej

14–17 grudnia 1970Gdańsk — Gdynia

Dostępne w wersji pełnej

Sierpień 1980Gdańsk

Dostępne w wersji pełnej

ROZDZIAŁ DRUGI. Agent

Dostępne w wersji pełnej

Dostępne w wersji pełnej

Wrzesień 1984Gdańsk

Dostępne w wersji pełnej

19 października — 2 listopada 1984Przysiek — Gdańsk — Warszawa

Dostępne w wersji pełnej

24 października 1984Gdańsk

Dostępne w wersji pełnej

ROZDZIAŁ TRZECI. Funkcjonariusz

Dostępne w wersji pełnej

15 marca 1985Mieszkanie konspiracyjne, Gdańsk

Dostępne w wersji pełnej

8 października 1985Sopot

Dostępne w wersji pełnej

Styczeń 1987Gdańsk-Wrzeszcz

Dostępne w wersji pełnej

12 czerwca 1987Gdańsk-Zaspa

Dostępne w wersji pełnej

Luty — kwiecień — sierpień 1988Trójmiasto

Dostępne w wersji pełnej

17 grudnia 1988Elbląg

Dostępne w wersji pełnej

Styczeń 1988 — kwiecień 1989Gdańsk — Warszawa

Dostępne w wersji pełnej

Wiosna 1989Centrala Ministerstwa Spraw Wewnętrznych, ulica Rakowiecka, Warszawa

Dostępne w wersji pełnej

ROZDZIAŁ CZWARTY. Zdemaskowany

Dostępne w wersji pełnej

Maj — czerwiec — lipiec 1990Warszawa

Dostępne w wersji pełnej

Druga połowa lipca 1990Warszawa — Gdańsk

Dostępne w wersji pełnej

21 maja — 4 czerwca 1992Warszawa

Dostępne w wersji pełnej

Rok 1994Program 2 TVP

Dostępne w wersji pełnej

ROZDZIAŁ PIĄTY. Skruszony

Dostępne w wersji pełnej

13 grudnia 2006Gdańsk

Dostępne w wersji pełnej

Luty 2009Dom generała Kiszczaka, Warszawa

Dostępne w wersji pełnej

10 kwietnia 2010Smoleńsk — Warszawa

Dostępne w wersji pełnej

3 września 2010Warszawa

Dostępne w wersji pełnej

Wielki Piątek6 kwietnia 2012, Warszawa

Dostępne w wersji pełnej

ROZDZIAŁ SZÓSTY. Rachunek sumienia

Dostępne w wersji pełnej

Epilog

Dostępne w wersji pełnej

Postscriptum

Dostępne w wersji pełnej

Podziękowanie

Dostępne w wersji pełnej

Bibliografia

Dostępne w wersji pełnej

Karta redakcyjna

Copyright © Bogdan Rymanowski, 2012

Redaktor

Jan Grzegorczyk

Projekt okładki i strony tytułowej

Agnieszka Herman

ISBN 978-83-7785-919-3

Niniejsza publikacja nie zawiera zdjęć.

Zysk i S-ka Wydawnictwo

ul. Wielka 10, 61-774 Poznań

tel. 61 853 27 51, 61 853 27 67

Dział handlowy, tel./faks 61 855 06 90

sklep@zysk.com.pl

www.zysk.com.pl

Plik opracował i przygotował Woblink

woblink.com