Bolesław Londyński

BAJKI SŁOWIAŃSKIE

Konwersja: Nexto Digital Services

Spis treści

1. BAJKI BOŚNIACKIE.

BRACIA BOHATEROWIE.

IWO I ANICA.

ŚMIERĆ GŁODOWA

ŻEBRACZKA.

ZŁE OKO.

2. BAJKI BUŁGARSKIE.

TCHÓRZLIWY DJABEŁ.

WIELKI WEZYŁ

KOLO MŁYŃSKIE

ZŁOTE JABŁKA I DZIEWIĘĆ PAWIC.

3. BAJKA CHORWACKA.

CUDOWNA KŁÓDKA

4 BAJKI CZESKIE.

DROGA DO SZCZĘŚCIA.

ZŁOTE ŹRÓDŁO.

WODNIK POD SKAŁĄ WYSZEHRADZKĄ.

JAK WODNIK CHODZI PO SPRAWUNKI,

WODNIK I FURMAN.

WODNIK I RYBAK.

WODNIK I PRZEWOŹNICY.

5. BAJKI KASZUBSKIE.

O TRZECH BRACIACH: DWÓCH MĄDRYCH I JEDNYM GŁUPIM.

ROZMOWA ZWIERZĄT.

6. BAJKI ŁUŻYCKIE.

POMYŚLNY DZIONEK.

DJABEŁ I ŻEBRAK,

7. BAJKI MORAWSKIE.

DLACZEGO PSY Z KOTAMI, A KOTY Z MYSZAMI PROWADZĄ CIĄGŁĄ WALKĘ?

DOBRY HUMOR TO SKARB NIEOCENIONY.

GŁUPI JASIEK.

8. BAJKI POLSKIE

WILK I CZŁOWIEK.

LIS I GĘSI.

KOŃ, WÓŁ, KOGUT, KOT I RAK.

STOLIK "NAKRYJ SIĘ", ZŁOTY OSIEŁ I KIJ SAMOBIJ.

BIAŁOŚNIEŻKA

CHŁOP i BIES.

WYDEPTANE TRZEWIKI.

WYBREDNY PAROBCZAK.

9. BAJKA ROSYJSKA.

SPRAWIEDLIWA RÓZGA.

O. BAJKI.

TRZY PIEŚNI.

DOBRE DZIECI

BAJKI SŁOWIAŃSKIE

Według źródeł swojskich i obcych.

Londyński Bolesław

1. BAJKI BOŚNIACKIE.

BRACIA BOHATEROWIE.

Z bardzo dawnych czasów, kiedy po wielkich miastach nie było jeszcze takich porządków, jak dzisiaj, często szerzyły się różne zarazy i ludziom strasznie dawały we znaki. Zarazy te nazywano powietrzem i jak po dziś dzień, tak i dawniej modlono się: "Od powietrza, głodu, ognia i wojny, zachowaj nas Panie!"

Otóż przyszedł raz taki mór, taka bladolica choroba i do szczętu spustoszyła Mostar, stolicę Bośni i Hercegowiny, dwóch krajów słowiańskich, na półwyspie Bałkańskim.

Ze wszystkich mieszkańców Mostaru ocalała tylko jedna wdowa z dwoma synkami. Jeden miał na imię Chrysto, a drugi Dżuro. Wdowa nie mogła wyżywić sierót. Roboty niema, a chleb podrożał. Co tu począć? Myśli i myśli biedaczka, aż postanowiła nareszcie oddać Chrysta w służbę Cesarzowi, a Dżura sułtanowi.

Minęło lat dziewięć. Chłopcy wyrośli na silnych i urodziwych młodzieńców. Przez cały ten czas nie widzieli się ani razu ze sobą. Sułtan wyda} wojnę cesarzowi. Na obszernej równinie zebrały się dwie armje nieprzyjacielskie i stoją naprzeciw siebie. Z armji cesarskiej wysuwa się dzielny, rosły jeździec, pędzi ku szeregom wroga i wyzywa rycerzy na pojedynek. Wyzwanie przyjmuje dziewięciu, ale jeden po drugim pada, krwią zbryzgany. Sułtana zgroza przejmuje. Zginął sam kwiat jego wojska. Na dany rozkaz, heroldowie zaczynają objeżdżać szeregi i wołają:

— Czy nie masz między wami rycerza, którego wykarmiła matka — bohaterka? Jeśli jest silny z najsilniejszych, zuch nad zuchy, niech wyjdzie na bój za padyszacha, a padyszach t.j. sułtan, nagrodzi go złotem i mianuje go bejem.

Słyszy Dżuro wezwanie i staje w namiocie sułtana. Sułtan kochał Dżura jak syna.

— Czy to prawda, mój ojcze, że uczynisz bejem tego, kto pokona wroga? — zapytał Dżuro.

— Prawda, synu, odparł padyszach.

Dżuro siada na swego czarnego jak węgiel konia, podjeżda do wojska nieprzyjaciół i wyzywa rycerza na pojedynek. Rycerz wyjeżdża; krzyżują się oszczepy i — pęknięte, spadają na ziemię. Rycerze chwytają dzidy i dzidy starłszy się ze sobą, rozlatują się w drzazgi. Do szabli — i szable pękają na połowę. Rycerze zeskakują z koni i biorą się za bary. Tarcze trzeszczą i łamią się, pióra hełmów fruwają w powietrzu... Bój trwa dzień cały. Żaden ani raniony, ani pokonany.

Wyczerpani z sil, rycerze siadają do wypoczynku.

— Powiedz mi szlachetny rycerzu, — rzecze Dżuro, — z jakiegoś ty kraju ? Kto jest twoją matką? Jaki naród wydal takiego bohatera?

— Słyszałeś może, iż kilka lat temu mór bladolicy o wężowych ślepiach spustoszył Mostar, mój gród rodzinny. Ocalała jedynie moja matka z dwoma synkami. Nie miała nas czem wyżywić i oddała mnie...

— Chrysto, bracie mój ! — zawołał rozradowany Dżuro i porwał brata w objęcia.

Wojsko z obu stron patrzy i dziwi się. Wrogowie, którzy walczyli tak zawzięcie, ściskają się nagle. Oto usiedli na zielonej murawie, otwierają flaszki, piją wino, trącają się.

— Coż teraz poczniemy? — zapytuje Dżuro

— Idź ty, bracie, do padyszacha, a ja pójdę do cesarza i poprosimy ich o zawarcie pokoju. Przecież dwaj bracia nie mogą podnosić ręki wzajem na siebie, choćby nawet na polu bitwy.

Idzie Dżuro do sułtana, Chrysto do cesarza, a zabiegi ich zostają uwieńczone skutkiem pomyślnym. Monarchowie zawarli pokój.

— Czemże wynagrodzimy braci — bohaterów? — zapytuje sułtan, wyciągając dłoń zgody do byłego wroga.

— Ty nagródź swego, jak uważasz, a ja — mianuję swego generałem, — odparł cesarz.

— Nie, nie należy rozłączać braci. Ja dam im ziemię, a ty daj pieniędzy.

I tak się stało. Chrysto i Dżuro otrzymali cały powiat na własność dziedziczną, udali się po matkę i zaczęli sobie żyć, jak u Pana Boga za piecem.

Od nich to bierze początek ród, który po dziś dzień zażywa szacunku w całej Bośni.

IWO I ANICA.

Turcy zajęli stolicę bośniacką; zakłuli wartowników i uprowadzili dziatwę królewską.

Cudnego chłopca lwa, odzianego w purpurę, odprowadzili do sułtana, złotowłosą Anicę — do sułtanki.

Oto już dziewięć lat, jak Iwo dręczy się w niewoli; Anica także tęskni, nie chce ani pić, ani tańcować.

— Córko moja, — ozwie się sułtanka, — dlaczegoś tak smutna ? Może masz mało pereł i złota, a może brak ci materji jedwabnej do haftu ?

— Nie brak mi ani pereł, ani złota, ani materji jedwabnej do haftu. Brak mi brata, mego cudnego lwa, — odpowiada Anica.

— Wstań o świcie, okryj się welonem i idź na łąkę, tam znajdziesz lwa.

Anka wstaje o świcie, okrywa się welonem i idzie na łąkę.

Iwo śpi na zielonej murawie. Blady, jak kora brzozowa.

Anica pochyla się nad nim i roni łzy na jego czoło blade.

— Dzięki Ci, Boże, za rosę, którą mi zsyłasz dla odświeżenia, — szepcze chłopiec.

— To nie rosa, słodki mój Iwo; to łzy twej biednej Anicy.

Iwo ocknął się ! padł w objęcia siostry

— Iwo, mój drogi, czemuś tak smutny?

— Za rodziną tęsknię. Sił mi już brakuje.

— Czy to nie twój koń stoi tam przy drzewie? jak mleko biały? Uciekajmy drogi braciszku!

Mkną jak strzała brat z siostrą. Trzy dni jadą, a trzy noce śpią w lesie na miękkim mchu.

O świcie dnia czwartego zbiegi ujrzeli. nareszcie pola rodzinne. Trzystu żniwiarzy sprząta zboże. Nie słychać pieśni... Żniwiarze wszyscy w żałobie...

Brat i siostra stają przerażeni.

— Czemużeście tacy smutni? Dlaczegoście w żałobie ? Jakie nieszczęście dotknęło was, drodzy ziomkowie? — pytają żniwiarzy.

— Nie masz dla nas radości od chwili, gdy Turcy zajęli naszą stolicę i porwali śliczne dziatki króla, — czarnookiego Iwa i złotowłosą Anicę,

— Głodniśmy, — mówią młodzi podróżni, — nakarmcie nas, zacni żniwiarze, a wkrótce radość was odwiedzi.

— Oto pałac naszego króla. Zastukajcie do bramy, a spotka was gościnne przyjęcie.

Iwo podnosi srebrny młotek i stuka do bramy.

Bramę otwiera niewolnica w żałobie i wpuszcza jeźdźców.

Dziedziniec dworski zarósł trawą i chwastem. Na gołym kamieniu, przed drzwiami, siedzi królowa i gorzko płacze. Na wieży, przy oknie, król stoi. Włosy ma bielsze od śniegu z gór bośniackich; policzki mu wyschły i oczy zapadły...

Królowa patrzy na pięknych przybyszów i płacze jeszcze głośniej. Tak przypomnieli jej dzieci...

Niewolnica w żałobie prowadzi gości na górę, do wielkiej sali... Na ścianie wisi bandura, ozdobiona perłami. To bandura Iwa. Iwo ją poznaje.

Król schodzi z wieży na spotkanie gości.

— Tato! Mamo! — wołają królewicz i krółewna, rzucają się w objęcia rodziców. Rodzice poznają nareszcie dzieci swoje.

Już krółowa nie płacze i król nie wzdycha. Wszyscy weseli dokoła. Żniwiarze jak dawniej śpiewają pieśni.

ŚMIERĆ GŁODOWA

Wieść okropna o zbliżaniu się Turków zgrozą przejęła wieś całą.

Porzuciwszy domy, mieszkańcy uciekli w góry i gdzie kto mógł.

Przez trzy dni i trzy noce Marko Klucz i jego rodzina nic nie jedli- W gardle im zaschło i język zdrętwiał.

Ponury i milczący siedzi Marko na skale.

U stóp jego Milica, jego żona. Biedaczka — dogorywa. Z rozpaczą wpatrują się w nią dwaj synowie.

Cisza dokoła. Nie słychać strzałów. Kule oszczędziły nieszczęśliwych, lecz nie oszczędził ich głód.

Ciche tchnienie, istny powiew wiatru dobiega uszu Marka. Marko drgnął. To ostatnie tchnienie Milicy, jego żony.

W posępnej rozpaczy siedzi Marko z głową, wspartą na dłoni. Syn jego Jowo odszedł na ubocze, ażeby łzy ukryć, Ale cóż Łazo drugi syn jego? Co się z nim stało?... Twarz mu zbladła, upadł na kolana... Chwieje się, jak trzcina, poruszana wiatrem... Konwulsyjną ręką szarpie odzież na piersiach.

Szybko podbiega doń Jowo. Wyrywa chandżar, przecina sobie rękę i zbliża krwawiącą ranę do spieczonych ust brata...Życie, co już uciec miało, znowu wstępuje w młodzieńca. Wstaje też i Marko.

— Krzepcie się, chłopcy, — powiada. — Idziem na wroga. Lepiej jest umrzeć na polu bitwy, niż za darmo paść tutaj.

Zwlókłszy się ostatnim wysiłkiem, wszyscy trzej wpadli na wroga i drogo sprzedali swe życie.

ŻEBRACZKA.

Stara Bojana mieszka w odległej chacie bośniackiej i żyje z jałmużny. Otrzymawszy datek mówi zazwyczaj:

— Effendi, to, coś uczynił dla ubogiego, toś uczynił dla siebie.

W sąsiedztwie mieszka bardzo bogaty Turek. Ma on żoną i dwóch synów.

Codziennie żebraczka chodzi do konaku tureckiego beja i po otrzymaniu datku, mruczy bez zmiany:

— Effendi, to, coś uczynił dla ubogiego, to uczyniłeś dla siebie.

Sprzykrzyło się żonie beja słuchać ciągle jednego i tego samego.

— Kłamie stara, — myśli Turczynka; — wkrótce sama przekona się o tem.

Wzięła mąkę, ugniotła bułkę i wsypała do niej trucizny. Przyszła żebraczka, dostała bułkę i na odchodnem, powtórzyła, jak zwykle:

— Effendi, to, coś uczynił dla ubogiego, to uczyniłeś dla siebie.

Tegoż samego dnia bej z synami udał się na polowanie. Skwar był wielki, chłopcy się pomęczyli, a spostrzegłszy Bojanę przed drzwiami chaty, zapragnęli u niej wypocząć.

Biedna staruszka, nie spodziewając się takiego zaszczytu, rozpłakała się z radości.

— O, złote moje dziatki, o, śliczne królewicze, — mówiła, — wypocznijcie sobie w chacie starej Bojany, a chata jej w pałac się zamieni.

Wpuściwszy chłopców, staruszka przyniosła świeżej wody źródlanej i z szafy wyjęła bułkę otrzymaną zrana.

— To upiekła wasza mamusia, — rzekła z dumą, — jedzcie, jasne gwiazdeczki moje !

Dzieci chciwie zabrały się do bułki i nasycone wróciły do domu.

Tegoż dnia chwyciły ich straszne kurcze i obaj chłopcy umarli.

Zrozpaczony ojciec posłał po żebraczka.

— Czem nakarmiłaś moich synów? — zapytał gniewnie.

Bojana popatrzyła nań zdziwionemi oczyma. Wszak dzieci spożyły chleb, upieczony przez ich matkę, czyliż więc mogły zachorować z tego?

I gorzko jęła opłakiwać zmarłych chłopców.

Ale matka zrozumiała wszystko... Zdjęta zgrozą przypomniała sobie słowa żebraczki:

— Coś uczynił dla ubogiego, to uczyniłeś dla siebie i

ZŁE OKO.

Milicz skończył lat dwadzieścia. Jest piękny i mężny. Matka zowie go "światłem swoich oczu". Milicz postanowił się ożenić. Jeździ tu i ówdzie, widzi mnóstwo ładnych dziewcząt, ale na swoją trafić nie może. Milicz umie cenić siebie i jest bardzo wymagający.

Milicz ma pobratyma młodego Wuka. Zamienili się krzyżykami i są braćmi na całe życie. Takie związki często zawierane bywają u Słowian Południowych pomiędzy młodymi ludźmi. Nawet

Chłopiec i dziewczyna wiążą się w ten sposób. On wtedy staje się pobratymem, ona — posiostrzymą. Toż samo, co brat i siostra; ale się pobrać nigdy nie mogą.

Wszak wie, że Milicz chce się ożenić; wie także, że dotąd nie trafił na swoją. I mówi do Milicza:

— Zobacz moją posiostrzymę Leposawę. Jeżeli i ona nie przypadnie ci do gustu, to znaczy, że nigdy się już nie ożenisz. Łagodna, pracowita, wesoła jak jaskółka i w dodatku — córka bogatego ojca. Taka jest Leposawa. Jedź, bracie, do Bożydara Nowaka i staraj się o rękę jego córki.

Milicz chętnie rad ujrzeć Leposawę, ale nie tak to łatwo. Dziewczęta bośniackie pracują w polu narówni z mężczyznami, ale nie śmią rozmawiać z nimi. Tylko na Boże Narodzenie, na Wielkanoc i w święto "Sławy na cześć patrona wioski, młodzież może zamienić ze sobą słów kilka. Wtedy to właśnie zawiązują się znajomości i urządzają wesela.

Raniutko, ledwie że świt spłonął, Milicz siada na konia i jedzie za góry do Kołaszyrna, gdzie świętują "Sławę". W jaskrawych świątecznych strojach dziewczęta schodzą z gór okolicznych. Po nabożeństwie, zbierają się na placu przed kościołem i tańczą swoje wdzięczne "koło". Jedna drugiej kładzie prawą rękę na ramieniu, a ująwszy się lewą pod boki, wiją się jak długa, różnobarwna wstęga, poczem zamykają koło.

— Oto Leposawa, — mówi Wuk do Milicza wskazując na dziewczynę, ładniejszą od innych.

Milicz już ją spostrzegł, ale w czasie tańca nie może zbliżyć się do niej. Otóż i taniec się skończył.

Wstydliwe dziewczę chowa się za węgłem, Milicz podnosi ręce nad głową, szerokie rękaw ) koszuli spadają mu i zasłaniają Leposawę jak firanką Milicz wraca do domu i mówi do ojca i matki;

— Matko, znalazłem ci pomocnicę, a tobie, ojcze, sługę. Dla was, bracia i siostry, dobrą siostrą. Jest to córka Bożydara Nowaka, Leposawa.

Milicz zbiera swatów i druchny, ubiera się jak najładniej i jedzie w konkury. Wuk, pobratym, prowadzi orszak ze sztandarem na czele. Jest chorążym. Wszyscy odziani odświętnie; konie i siodła ubrane są w kwiaty i wstęgi. Cały deszcz wstążek spada z szyjki butelki z wódką, którą starszy swat trzyma w ręku.

Przy spotkaniu weselnego orszaku, przechodnie witają przejeżdżających.

— Sława zwiastunom wesela !

— Szczęśliwej drogi !

— Niech nasze wrogi poginą !

Swat nalewa każdemu po kieliszku wódki i orszak jedzie dalej.

Jadą dzień, jadą dwa, aż dojeżdżają nareszcie do mieszkania Nowaka. Starzec siedzi na ławeczce pod drzewem orzechowem i wita gości.

— Dokąd leci błękitno-skrzydły orzeł, gdzie Szuka gołąbki?

— Gołąbka, której szukamy, jest tu, pod twoim dachem; to twoja córka, Leposawa. Przywieźliśmy za nią bogaty okup, Milicza.

— Oby cię Bóg błogosławił, mój synu, — mówi starzec. — Słońce, które mnie świeciło dotąd, niech tobie świeci teraz. Otwierajcie wrota, przepuszczajcie kochanych gości, — zwrócił się Nowak do swej czeladzi. — Nakrywajcie stoły, podawajcie gościom co jest najlepszego, a koniom starego jęczmienia.

Trzy dni trwała uczta w domu Nowaka; czwartego dnia przyprowadzili Leposawę do narzeczonego. Matka Leposawy stała w kącie i płakała.

— Czemu płaczesz, droga mateczko, — pyta ją Milicz. — Małoć dobra u ojca mego, a moiem ja ci nie miły?

— Dość dobra u ojca twego i sameś mnie miły. Ale niedobrze czuje serce moje. Oczarowanym jest dom nasz nieszczęsny; złe oko rzuciło nań urok. Dziewięć takich białośnieżnych gołąbek miałam ja przecie; ośm wydałam zamąż, a żadna nie dojechała żywa do domu.

— Bądź spokojna, mateczko. Będę strzegł twojej białej gołąbki, jak źrenicy w oku.

Matka przestała płakać, a Leposawa zaczęła rozdawać gościom podarunki: narzeczonemu — koszulę, wyszywaną złotem i jedwabiem, jego ojcu — ołaszcz, swatom i druchnom — chusteczki.

Leposawa siada na konia jak śnieg białego; Milicz — na konia, jak węgiel czarnego. Pod siodłami czapraki z czerwonego aksamitu, zdobne złotym sztychem i chwastami. Czarne kędziory Milicza pokrywa czapeczka z kilku brylantów, na których igra promień słoneczny. Z główki Leposawy spływa jedwabna zasłona, obszyta zlotem. Piękniejszej pary nie widziano w Bośni.

Z muzyką i śpiewem pochód wyrusza do domu pana młodego. Milicz jedzie na czele. Zdaje mu się, że kroczy do raju. Za nim podąża Leposawa pod opieką swego pobratyma Wuka. Nagle wydaje okrzyk i blednie.

— O, Wuko, mój pobratymie. Oczy mi mgłą zaszły, członki sztywnieją, nie mogę dłużej utrzymać się na siodle. Zdejm mnie z konia i złóż na miękkiej trawie pod sosnami. Słońce mnie już nie lubi, ziemia woła mnie do siebie.

— Stójcie, bracia ! — zawoła Wuk, — przerwijcie muzykę i śpiewy. Mojej posiostrzymie źle się zrobiło. Słońce już jej nie lubi, ziemia woła ją do siebie !

Przypada Milicz, zdejmuje z konia swą piękną narzeczone i składa ją na miękkiej trawie. Leposawa westchnęła i dusza jej odbiegła.

Drużbowie zeskoczyli z koni, chandżarami, krzywemi nożami, wykopali grób i złożyli w nim Leposawę, twarzą do wschodu. W głowach zasadzili krzak róży, w nogach odkopali źródło, mogiłę zarzucili dukatami "Niech ubogi zabierze złoto, młodzież niechaj się w kwiaty ustroi, a kto zmęczony podróżą, niech się ze źródła napije, niechaj wypocznie na murawie pod sosną.

Pożegnał się Milicz z towarzyszami i zadawszy koniowi ostrogi pocwałował do domu. Już zdaleka ujrzała go matka i wyszła na jego spotkanie.

— Złoty mój synu, światło oczu moich, gdzież twoja pani, dla mnie pomocnica, sługa dla ojca, a miła siostra dla braci i sióstr twoich ? Któż wody przyniesie, kto stół nakryje, ażeby zmęczone ręce starej matki wypocząć mogły?

— Nie mam narzeczonej ni pani, nie masz i ty pomocnicy, droga matko. Leży moja Leposawa w ziemi wilgotnej, w lesie pod sosną. Pościel i mnie łoże rodzicielko, iżbym także mógł spocząć i zamknąć znużone powieki.

Milicz położył się i zasnął na zawsze.

Co rano, gdy wstaje słoneczko rumiane, matka Milicza wychodzi na drogę, i mówi z radosnym uśmiechem:

— Oto synowa moja, Leposawa, idzie do źródła po wodę.

Gdy księżyc wschodzi, stara patrzy nań i mówi:

— Oto Milicz, światło oczu moich, wybiera się na polowanie. Toż to się zwierzem obłowi I

Ale nie masz Milicza ani Leposawy; jest tylko ich obłąkana matka!

2. BAJKI BUŁGARSKIE.

TCHÓRZLIWY DJABEŁ.

Pewien chłop miał bardzo złą żonę. Czego tylko zapragnął, baba musiała mu się zawsze sprzeciwić.

Ale chłop umiał się zdobyć na podstęp. Wychodząc w pole mówił do żony:

— Nie trudź się kochanko, z przynoszeniem mi obiadu, — jakoś mi się jeść nie chce.

I żona punkt o dwunastej zjawiała się z obiadem.

Jednego razu chłop kopał studnię, a na czas obiadu przykrył jamę chrustem, ażeby żona w nią nie wpadła. Na nieszczęście, zapomniał, że do baby trzeba mówić zawsze naopak.

— Nie zbliżaj się do studni, — uprzedził żonę, — bo studnia bardzo głęboka.

Wystarczyło to, ażeby żona wpadła na chrust. Oczywiście znalazła się zaraz na dnie dołu.Żal się chłopu zrobiło baby i rozpłakał się. Ale zważywszy, że łzami żonie nie pomoże, wziął długi sznur i spuścił go do studni. W tej chwili uczul, ze któś za sznur pochwycił i zaczął też ciągnąć do góry. Jakież było jego zdziwienie, gdy zamiast żony, ukazała się ze studni rogata głowa biesa.

— Czekaj, wysłuchaj mnie, a zlitujesz się z pewnością, — jął błagać bies, spostrzegłszy, że chłop chce sznur wypuścić. — Było nas w tej jamie siedmioro djabłów; żyliśmy sobie spokojnie; nagle zwaliła się do nas kobieta, taka zła, że moi koledzy pouciekali. Ale ja, na nieszczęście, jestem kulawy i uciec nie mogę. Zato, spójrz, przez jedną godzinę osiwiałem jak gołąb.

— Nie bój się potrafię ja ci się wywdzięczyć za tę przysługę, — ciągnął djabeł — mam tu laseczkę czarnoksięską. Ja się osiedlę w córce sułtana, a ty uderz ją tą laseczką i ja z niej wyjdę. Sułtan cię ozłoci i będziesz mnie pamiętał na wieki.

Chłop tak się ucieszył z laski czarnoksięskiej, że i o żonie zapomniał.

Niebawem wieść się rozeszła, że córka sułtana ma w sobie djabła i że nikt nie może jej dopomóc.

Zjawił się chłop, dotknął księżniczkę laseczką czarnoksięską i djabeł z niej wystąpił. Uradowany sułtan hojnie wynagrodził zbawcę.

Po niejakim czasie zaczęto mówić, że córkę jakiegoś króla djabeł opętał. Chłop zgłosił się na dwór króla, ale tym razem laseczka nie przyniosła mu szczęścia. Przekonawszy się, że laseczka nie ma już siły, chłop się zamyślił. Potem, mrugnąwszy przebiegle, rzekł do króla:

— Niech Wasza Królewska Mość każe strzelać z armat.

— A to ci na co przyszło do głowy, - drwiąco zapytał go djabeł. — Może sądzisz, że ja się armaty zlęknę ?

— E, cóż znowu. Nie, widzisz, tylko dziś moja żona tu będzie, więc chcę ją spotkać z honorami.

Zaledwie djabeł usłyszał nowinę, w tej chwili jednym susem wyskoczył z królewny i drapnął, gdzie pieprz rośnie.

WIELKI WEZYŁ

Stojan miał dużo pieniędzy, ale wcale się niemi nie cieszył. Jedyny jego syn był chłopcem złym i występnym.

— Biada mi, biada, nigdy nie wyjdziesz na człowieka porządnego, — mawiał Stojan nieraz do syna.

Młody Tomasz był piękny, dowcipny i przebiegły. Dostał się na dwór sułtana i tak się umiał postawić, że sułtan mianował go swoim wezyrem (ministrem).

Tomasz urósł w pychę i posłał niewolników do ojca z rozkazem, ażeby Stojan natychmiast przybył na dwór wielkiego wezyra.

Stojan mieszkał daleko, o dziewięć dni drogi od Konstantynopola.

— Czego on może chcieć odemnie? — zapytał starzec.

— Czego chce to chce, a słuchać trzeba, — odpowiedziano mu.

Przyjechał Stojan do Konstantynopola, uda! się do wezyra i teraz dopiero dowiedział się, że wezyr był jego synem.

— Dlaczegoż zakłóciłeś mi spokój! Jestem stary i słaby, — rzekł Stojan.

— Jestem wielkim wezyrem, — odparł syn.

— Niech ci Bóg da szczęście I

— No i cóż ojcze, pamiętasz, mówiłeś, że nigdy nie będę porządnym człowiekiem; a przecież jestem wezyrem.

— Jesteś wezyrem, to prawda, alem ja nigdy nie mówił, że nim nie będziesz. A co do reszty, to jak widzisz, miałem słuszność. Porządny człowiek nie fatygowałby starego ojca, lecz sam pojechałby do niego.

KOLO MŁYŃSKIE

Urosz jest zręcznym strzelcem. Ani zwierz, ani ptak, nic nie ukryje się przed nim.

Pewnego razu wziął strzelbę, zatknął chandżar za pas z pistoletami i udał się w góry.

Niebawem przyszedł na brzeg wielkiego jeziora i zobaczył na falach dziwne zwierzę. Zaledwie zwierzę podpłynęło do brzegu — paf ! Zabite.

Pfuj, zielony koń! - z pogardą zawołał Urosz i odwróciwszy się, odszedł.

— Źleś uczynił, wzgardziwszy łupem, - dało się słyszeć z góry - wracaj co żywo i zdejm uzdę z zielonego konia; to uzda zaczarowana.

Urosz spojrzał do góry i zobaczył wilę ( czarownicę ), stojącą na skale.

Wróciwszy do zielonego konia, Urosz zdjął uzdę i poszedł dalej. Spotyka jagnię.

— Zamień się w woła! — rzekł Urosz, uderzając jagnię uzdą i zaklęcie odniosło skutek. Urosz sprzedał wołu i pieniądze schował.

Spotyka krowę.

— Bądź rumakiem — i powtórzyło Się to samo. W ten sposób, cokolwiek spotkał, zamieniał na co tylko chciał. Powrócił do domu z pełnym workiem. Żona zaczęła go pytać, skąd ma tyle pieniędzy, on zaś otwarcie wyznał jej całą prawdę. W nocy, gdy myśliwy usnął, żona dotknęła go uzdą, mówiąc:

— Dotąd ja ci służyłam, a teraz ty mnie posłuż. Stań się psem podwórzowym.

I myśliwy zamienił się w psa. Żona sprzedała psa pastuchowi dworskiemu i pies musiał pilnować królewskiego stada.

Król był bardzo nieszczęśliwy. Wila zrabowała mu wszystkie dzieci. Dowiedziawszy się, że pastuch ma pięknego psa, król kazał go przyprowadzić na zamek i powierzył mu opiekę nad swoim nowonarodzonym synem. Urosz tak dobrze opiekował się maleńkim księciem, że wili nie udało go się porwać. Uradowany król obdarzył wiernego psa orderem.

Uroszowi strasznie się zachciało pokazać order swojej żonie. A nóż się zlituje i przywróci mu dawną postać, — pomyślał sobie.Żona, zobaczywszy psa z orderem, rozśmiała się i powzięła myśl spłatania mu nowego figla.

— Byłeś dużym psem, — rzekła, uderzając go uzdą, — bądź, że teraz małym.

Marny był żywot małego pieska. Nikt go nie karmił, a każdy starał się go kopnąć nogą. Głodny i zmęczony, biedny piesek krążył dokoła swego starego domu. Zobaczyła go żona i rozgniewała się.

— Czego się tu kręcisz, szkaradny psiaku. Masz, zato, — rzekła, uderzając go uzdą, — stań się ziębą.

Ani się domyślała zła niewiasta, że sobie sama nawarzyła piwa. Zięba machnęła skrzydełkami i sfrunęła na drzewo, akurat nawprost okien swego domu. Zobaczywszy, że żona wyszła, ptak wpadł do okna, pochwycił dziobem uzdę i wymówiwszy myślą pragnienie stania się znowu człowiekiem, otrzymał swoją dawną postać.

Wróciła żona. Ujrzawszy męża, strasznie się przelękła.

— Złą jesteś kobietą, — zawołał Urosz, — masz zato ! — Co mówiąc uderzył ją uzdą.

— Bądź szkapą i przez całe życie obracaj koło młyńskie.

ZŁOTE JABŁKA I DZIEWIĘĆ PAWIC.

Żył sobie król z trzema synami. Na dworze królewskim rosła złota jabłoń, na której co nocy rodziły się kwiaty i dojrzewały owoce, Ale ktoś nieznacznie zrywał je, a król nie mógł pochwycić szkodnika.

Pewnego razu zawezwał synów i rzecze.

— Nie wiem, gdzie mi się podziewają jabłka.

— Stanę dziś na straży i zobaczę, kto je zrywa, — oświadczył syn najstarszy.

Gdy się ściemniło, poszedł i usiadł pod jabłonią. Zaledwie jednak jabłka dojrzewać zaczęły, królewicz zasnął; a o świcie jabłka były już zerwane.

Przyszła kolej na najmłodszego brata. Poszedł wieczorem pod jabłoń i wnet usnął. Ale zbudził się około północy, w tej samej chwili, gdy jabłka dojrzewały. Jasność biła od nich taka, jako w dzień. Przyleciało dziewięć pawie. Ośm siadło na jabłoni, a dziewiąta zbliżyła się do królewicza i zamieniła się w dziewicę nieopisanej urody. Porozmawiała z nim dłuższą chwilę bardzo życzliwie i przed odejściem dała mu dwa jabłka, jedno dla niego, drugie dla ojca. Potem zamieniona znowu w pawicę, odfrunęła z pozostałemi ośmioma.

Ojciec ucieszył się bardzo, otrzymawszy jabłko i nie mógł się dość nachwalić najmłodszego syna.

W ciągu kilku nocy królewicz chodził pod jabłoń i przynosił ojcu jabłuszko. Sprzykrzyło się to jego braciom. Ani jeden, ani drugi nie potrafił ustrzec jabłek, a najmłodszy co noc zdobywa po jabłku. I bracia postanowili dociec, jak on to robi. W tym celu kazali jednej starej i doświadczonej czarownicy, ażeby go wyśledziła.

Wieczorem stara ukryła się za jabłonią.

Około północy, gdy jabłka zaczęły dojrzewać, królewicz obudził się, jak zwykle. Znowu przyleciało dziewięć pawie. Ośm usiadło na jabłoni, a dziewiąta sfrunęła do królewicza i zamieniła się w dziewczę cudnej urody. Jej wspaniałe włosy sięgały do ziemi. Jędza podkradła się i część ich odcięła.

Dziewczę zlękło się, przybrało znowu postać pawicy i uciekło z pozostałemi ośmioma.

— Co się stało? — zawołał królewicz, a spostrzegłszy czarownicę, pochwycił ją i oddał sądowi, żeby ją ukarał.

Odtąd pawice już nie przylatywały. Królewicz roztęsknił się i postanowił pojechać w świat na poszukiwanie swojej pawicy-panny. Wziąwszy ze sobą tylko jednego sługę, puścił się w drogę.

Długo podróżował królewicz. Nakoniec przyjechał do jeziora, pośród którego, na wyspie stał wspaniały pałac. W tym pałacu mieszkała królowa z córką.

Królewicz zwrócił się do królowej z zapytaniem, czy nie wie czego o dziewięciu pawicach. Królowa odpowiedziała, że wie. Pawice te przylatywały codziennie kąpać się w jeziorze. I zaczęła namawiać królewicza, ażeby zaprzestał poszukiwania pawicy, lecz ażeby natychmiast ożenił się z jej córką.

— Moja córka jest także piękna, — mówiła, — a jam bogata. Cały mój olbrzymi majątek tobie się dostanie.

Ale królewicz ani chciał słuchać o córce królowej i kazał swemu pachołkowi przygotować sobie konia, skoro świt, dla udania się na jezioro.

Królowa podkupiła pachołka i dała mu miech służący do rozdmuchiwania ognia.

— Oto, — mówi, — miech. Gdy przyjdzie czas przylotu pawie, dmuchnij królewiczowi leciutko w głowę, a zaśnie i nie zobaczy pawicy.

Niewierny sługa tak też i zrobił. Pawice przyleciały, a królewicz spał jak kamień. Ośm sfrunęło na jezioro, a dziewiąta — królewiczowi na siodło.

— Obudź się, ptaszku mój, gołąbku, koteczku. Ale królewicz nic nie słyszał. Spał snem umarłego.

Gdy pawice się wykąpały i odfrunęły, królewicz się ocknął.

— I cóż, były ? - zapytał pachołka.

— Były, miłościwy paniczu. Ośm sfrunęło na jezioro, a dziewiąta przysiadła się do panicza na siodło. Budziła, budziła, ale się nie dobudziła.

Usłyszawszy to, królewicz wpadł w rozpacz.

Nazajutrz stało się to samo. Daremnie usiłując go obudzić, pawica zwróciła się do pachołka t rzekła:

Powiedz swojemu panu, że jeśli i jutro spać będzie przy mnie, to mnie już nigdy nie zobaczy.

Gdy pawice odleciały, królewicz obudził się i zapytał pochołka, czy były. Sługa odparł, że były i dodał to, co mu powiedziała pawica. Królewicz wstrząsł się całem ciałem i spuścił głowę.

Trzeciego ranka, królewicz, podjechawszy do jeziora, ażeby się nie poddać drzemce, jął jeździć tam i zpowrotem. Ale sługa — zdrajca, upatrzywszy chwilę, dmuchnął nań i królewicz w tej samej chwili zasnął.

Przyleciało dziewięć pawie; ośm na jezioro, a dziewiąta na konia do królewicza. Mie dobudziwszy go się, zwróciła się do pachołka.

— Gdy się twój pan obudzi, powiedz mu, że mu tak trudno będzie dostać się do mnie, jak robakowi do szczytu góry.

Gdy się królewicz obudził i usłyszał sprawozdanie sługi, tak się rozgniewał, że wyrwał szablę i odciął pachołkowi głowę. Potem pojechał gdzie go oczy poniosą. Jechał długo, przyjechał do ciemnego lasu i pod noc znalazł się przed chatą pustelnika.

— Staruszku, nie słyszałeś też o złotych pawicach ?

— Masz szczęście, syneczku, żeś trafił na moją chatę, — odparł pustelnik. — Stąd do nich nie więcej jak pół dnia drogi.

I objaśnił szczegółowo królewiczowi, iak ma się dostać do miejsca, w którem znajduje się zamek pawie.

Gdy królewicz dojechał do zamku i wymienił portjerowi swoje imię, wybiegła na jego spotkanie pawica-dziewczę i wziąwszy go za rękę, poprowadziła na górę. Toż była radość! Po upływie kilku dni wyprawiono sute wesele !

Pewnego razu królewna wyszła na przechadzkę, a królewicz pozostał w domu. Na odchodnem. królewna wręczyła mężowi klucze od dwunastu piwnic, ostrzegając go, że może zwiedzać wszystkie piwnice, z wyjątkiem dwunastej.

Gdy królewna wyszła, królewicz jął otwierać piwnice jedną po drugiej. Doszedł do dwunastej.

— Coby tam być mogło? — pomyślał, a nie mogąc przezwyciężyć ciekawości, otworzył ją i wszedł do środka.

Pośrodku piwnicy stała wielka beczka, okuta żelaznemi obręczami.

— Bądź miłosierny, bracie mój, daj mi wody, umieram z pragnienia, — dało się słyszeć z beczki.

Królewicz zaczerpnął kubeł wody i wlał go do beczki. W tej chwili jedna obręcz pękła.

— Błagam cię, daj mi jeszcze kubełek, konam z pragnienia.

Królewicz zaczerpnął jeszcze kubeł i wlał go do beczki. Pękła druga obręcz.

Jeszcze, — na litość ! — dało się słyszeć z beczki.

Zaledwie jednak królewicz zdążył wlać trzeci kubeł, gdy ostatnia obręcz pękła, beczka się rozpadła i wyskoczył z niej smok. Dogoniwszy królewnę porwał ją i uciekł.

Przybiegli słudzy i donieśli królewiczowi o tem, co zaszło. W rozpaczy, królewicz rzucił się na poszukiwanie.

W trakcie poszukiwań trafił na kałużę, pozostałą po wylewie rzeki. W kałuży szastała się rybka i nie mogła żadną miarą wydostać się do rzeki.

— Królewiczu, błagam cię, — mówiła rybka, — zlituj się nademną i wpuść mnie do rzeki, a ja cl się zato odwdzięczę. Weź ze mnie łuskę, a gdy czego będziesz potrzebował, potrzyj ją między palcami.

Królewicz wypuścił rybkę do rzeki, a łuskę zawiązał w chustkę.

Później natknął się na lisa, który złapał się w sidła.

— Zmiłuj się, królewiczu, — jął błagać lis, — zwolnij mnie z sidła, a ja ci się odwdzięczę. Wyrwij mi kilka włosów z grzbietu, a gdy ci się czego zachce, potrzyj je między palcami.

Królewicz schował sierść lisią i poszedł dalej. Szedł, szedł, aż przyszedł do lasu. Tu spostrzega wronę, która także złapała się w sidła.

— Proszę cię, — zakrakała wrona, — bądź mi bratem, przechodniu, uwolnij mnie z sideł, a ja ci się odwdzięczę. Wyrwij mi piórko ze skrzydła, a gdy ci się czego zachce, trzyj je pomiędzy palcami.

Królewicz schował skrzydełko i poszedł dalej.

Długo podróżował królewicz, w poszukiwaniu swojej królewny. Pewnego razu spotkał człowieka i pyta go:

— Nie wiesz czasami, mój bracie, gdzie mieszka król smoków ?

Człowiek wskazał mu drogę i powiedział mu, o której porze można króla smoków zastać w domu.

Królewicz poszedł wskazaną drogą, znalazł pałac smoczego króla, a w nim swoją najdroższą żoneczkę. Małżonkowie ucieszyli się sobą ogromnie i jęli obmyślać, w jaki sposób dałoby się uwolnić ją z niewoli.

Pogadali, potem usiedli na konia i uciekli. Wrócił smok, a zobaczywszy, iż królewny niema, ozwał się do swego konia:

— Co począć, jeść, pić, czy gonić zbiegów ?

— Jedz, pij i bądź spokojny, — odparł koń.

Najadłszy się smok wsiadł na konia i w moment dogonił zbiegów. Odebrawszy królewnę, rzekł do królewicza:

— Idź z Bogiem! Uwalniam cię, boś mnie napoił, ale pamiętaj, żebyś mi się drugi raz nie naprzykrzał, jeżeli ci życie miłe.

Przejechał królewicz czas niejakiś, aż smutek go ogarnął. Zawrócił tedy znowu do pałacu smoka. Siedzi królewna przy oknie i płacze.

I znowu zaczęli się zastanawiać i radzić, jakby Ją uwolnić ze smoczej niewoli.

— Postaraj się wymóc na nim, ażeby ci powiedział skąd dostał swego bystronogiego konia.

Dostanę takiego samego i uciekniemy, — rzekł królewicz i śpiesznie ukrył się, ażeby go smok nie spostrzegł.

Gdy smok wrócił, królewna jęła mu dogadzać na wszielkie sposoby i wypytywać.

— Ale też masz konia ! Gdzieżeś dostał takiego sokoła ?

— Gdziem jego dostał, tam się drugiemu dostać go nie uda, — odparł smok. — Na wielkiej górze mieszka czarownica. Ma ona w stajni 12 rumaków, jeden lepszy od drugiego, A w kąciku stoi sobie trzynasty, chudy, zapuszczony. Ten to obrośnięty rumak zaćmi wszystkie inne; może skoczyć do samego nieba. Jest to brat mojego konia. Dla zdobycia tego konia, trzeba służyć jędzy przez trzy dni i trzy noce i pilnować jej koni. Kto je upilnuje, może sobie wybrać, którego zechce, a nie upilnuje to życie traci.

Nazajutrz, gdy smok odleciał, przyszedł królewicz i królewna opowiedziała mu, co usłyszała.

Nie tracąc czasu, królewicz poszedł szukać tej góry, na której żyła czarownica. Odnalazłszy dom jędzy, powitał ją w te słowa:

— Dzień dobry, babuniu.

— Dzień dobry, synku, a pocoś przyszedł ?

— Chciałbym ci posłużyć.

— Dobrze, synku. Mam niesforną kobyłę ze źrebakiem. Jeżeli ją przypilnujesz przez trzy dni i trzy noce, to weźmiesz sobie konia, jakiego zechcesz z dwunastu, jeżeli nie przypilnujesz to zetnę ci głową.

Zaprowadziła go stara na dziedziniec, ogrodzony płotem z pali drewnianych. Na każdym palu sterczała głowa ludzka, na jednym tylko nic nie było. I pal ten jęczał nieustannie.

— Daj mnie wiedźmo ludzką głowę.

— Widzisz, — mówiła stara, — wszyscy oni najmowali się tu do koni, a upilnować ich nie mogli.

Ale królewicz nie zląkł się. Wsiadł na kobyłę i pocwałował z góry na dół. Źrebak cwałował obok. Trwało to do północy. Około północy znużył królewicza sen i zasnął. Ocknąwszy się zrana, Spostrzegł, że siedzi na kłodzie z uzdeczką w ręku.

Przerażony, królewicz zerwał się i pobiegł szukać klaczy. Przybiegł do rzeki i wtedy dopiero przypomniał sobie o rybce. Wyjąwszy z chustki łuskę, potarł ją między palcami. W tej samej chwili wypłynęła rybka na powierzchnię i pyta:

— Czego żądasz, pobratymie drogi?

— Uciekła mi klacz wiedźmy i nie wiem, gdzie jej szukać.

— Jest pomiędzy nami; zamieniła się w rybę, a źrebak w rybkę. Uderz po wodzie uzdeczką i rzeknij: "Do mnie, do mnie, kobyło czarownicy !"

Królewicz tak zrobił. Uderzył uzdą po wodzie, a gdy powiedział: "Do mnie, do mnie, kobyło czarownicy !" wyskoczyły dwie rybki i zamieniły się w kobyłę ze źrebakiem. Królewicz założył uzdą kobyle, wsiadł na nią i przyjechał do wiedźmy.

Stara dała mu jeść a kobyłę postawiła w stajni i jęła jej urągać:

— Dlaczegoś się nie schowała pomiędzy rybami, niegodziwa !

— Schowałam się, ale mnie wydały. On ma tam przyjaciół, — odparła klacz.

— To ukryj się pomiędzy lisami.

Wieczorem królewicz wsiadł na kobyłę i pojechał na pastwisko, źrebak biegł z tyłu. Około północy królewicz usnął i obudził się na kłodzie z uzdą w ręku. Zrywa się, szuka kobyły, ale jak kamień w wodę !

Wtedy przypomniał sobie o sierści lisa i wydostawszy z chustki, potarł między palcami.

— Czego żądasz, pobratymie? — zapytał lis, stając przed nim.

— Uciekła mi kobyła wiedźmy.

— Jest między nami. Zamieniła się w lisa, a źrebak w liska. Uderz uzdą o ziemię i rzeknij: "Do mnie, do mnie, kobyło wiedźmy !"

Królewicz zrobił to wszystko i klacz stanęła przed nim.

Wróciwszy, dostał obiad, a kobyłę stara zaprowadziła do stajni, złorzecząc po drodze.

— Mówiłam ci, nędznico, ażebyś się ukryła między lisami.

— Ukryłam się, ale mnie wydały; on tam ma przyjaciół.

— Dziś ukryj się pomiędzy wronami. Wieczorem królewicz znów pojechał na pastwisko, a gdy mu klacz zginała, przypomniał sobie o skrzydełku wroniem, a gdy je potarł między palcami, zjawiła się wrona i kazała mu machnąć uzdeczką w powietrzu i klacz przywołać. Tak się też stało. Za powrotem do wiedźmy, krzyknął królewicz.

— Ej, stara, wierniem ci służył, dawaj to, coś obiecała.

— Com obiecała, to dam: oto 12 koni. Wybieraj.

— Nie chcę cię krzywdzić. O daj mi tego, co stoi w kącie. Dla mnie i ten będzie dobry.

Wiedźma zaczęła się wymawiać, A na co ci, — mówi — taki łachman.

Bierz lepiej jednego z tych dwunastu pięknych rosłych ogierów; ale królewicz uparł się i wiedźma musiała ustąpić.

— Bądź zdrowa, babuniu, — rzekł królewicz, — siadając na swego kosmatego człapaka.

— Bądź zdrów, synku.

Dojechawszy do lasu, królewicz jął swego konika rozczesywać i muskać. Koń stał się gładki i błyszczący, jak złoto. Gdy królewicz wsiadł nań, rumak wzbił się, jak sokół i w mig doniósł go do pałacu smoka. Królewna wyszła, usiadła przed królewiczem i pomknęli oboje.

Wraca smok i widzi, że królewna czmychnęła, pyta więc swego konia:

Co począć, jeść, pić, czy gonić zbiegłych ?

Jedz, nie jedz, pij nie pij, goń nie goń, — wszystko jedno, już ich nie dogonisz, -odparł koń.

Smok nie posłuchał konia ! pomknął za zbiegami. Królewicz i królewna, ujrzawszy pogoń, zlękli się okropnie i jęli błagać swego konia, ażeby biegł prędzej.

— Nie mamy się co śpieszyć, bądźcie spokojni, — odparł koń.

Smok był już tuż tuż przy zbiegach. Słychać było tętent sępiego konia, wkrótce i glos jego:

— Braciszku, przez litość, poczekaj. Sił mi braknie biec za tobą.

— Ale też głupiec z cebie, że dźwigasz taką gadzinę na sobie, — odparł koń królewicza. — Fajtnij dobrze, zrzuć go ze siebie i popędzimy razem.

Koń sępi schylił łeb, wierzgnął zadniemi nogami, a smok — bęc na kamień i rozpadł się na setki kawałków. Na jego konia przesiadła się królewna i małżonkowie szczęśliwie dojechali do swego państwa i tam panowali pomyślnie aż do samej śmierci.

Koniec wersji demonstracyjnej.

3. BAJKA CHORWACKA.

CUDOWNA KŁÓDKA

Niedostępny w wersji demonstracyjnej

4 BAJKI CZESKIE.

DROGA DO SZCZĘŚCIA.

Niedostępny w wersji demonstracyjnej

ZŁOTE ŹRÓDŁO.

Niedostępny w wersji demonstracyjnej

WODNIK POD SKAŁĄ WYSZEHRADZKĄ.

Niedostępny w wersji demonstracyjnej

JAK WODNIK CHODZI PO SPRAWUNKI,

Niedostępny w wersji demonstracyjnej

WODNIK I FURMAN.

Niedostępny w wersji demonstracyjnej

WODNIK I RYBAK.

Niedostępny w wersji demonstracyjnej

WODNIK I PRZEWOŹNICY.

Niedostępny w wersji demonstracyjnej

5. BAJKI KASZUBSKIE.

O TRZECH BRACIACH: DWÓCH MĄDRYCH I JEDNYM GŁUPIM.

Niedostępny w wersji demonstracyjnej

ROZMOWA ZWIERZĄT.

Niedostępny w wersji demonstracyjnej

6. BAJKI ŁUŻYCKIE.

POMYŚLNY DZIONEK.

Niedostępny w wersji demonstracyjnej

DJABEŁ I ŻEBRAK,

Niedostępny w wersji demonstracyjnej

7. BAJKI MORAWSKIE.

DLACZEGO PSY Z KOTAMI, A KOTY Z MYSZAMI PROWADZĄ CIĄGŁĄ WALKĘ?

Niedostępny w wersji demonstracyjnej

DOBRY HUMOR TO SKARB NIEOCENIONY.

Niedostępny w wersji demonstracyjnej

GŁUPI JASIEK.

Niedostępny w wersji demonstracyjnej

8. BAJKI POLSKIE

WILK I CZŁOWIEK.

Niedostępny w wersji demonstracyjnej

LIS I GĘSI.

Niedostępny w wersji demonstracyjnej

KOŃ, WÓŁ, KOGUT, KOT I RAK.

Niedostępny w wersji demonstracyjnej

STOLIK "NAKRYJ SIĘ", ZŁOTY OSIEŁ I KIJ SAMOBIJ.

Niedostępny w wersji demonstracyjnej

BIAŁOŚNIEŻKA

Niedostępny w wersji demonstracyjnej

CHŁOP i BIES.

Niedostępny w wersji demonstracyjnej

WYDEPTANE TRZEWIKI.

Niedostępny w wersji demonstracyjnej

WYBREDNY PAROBCZAK.

Niedostępny w wersji demonstracyjnej

9. BAJKA ROSYJSKA.

SPRAWIEDLIWA RÓZGA.

Niedostępny w wersji demonstracyjnej

O. BAJKI.

TRZY PIEŚNI.

Niedostępny w wersji demonstracyjnej

DOBRE DZIECI

Niedostępny w wersji demonstracyjnej