Wiktor Gomulicki

MALARIA

Konwersja: Nexto Digital Services

Spis treści

I

II

III  

IV

V

VI

MALARIA

Gomulicki Wiktor

I

— Andziuniu!

— Na rozkazy.

— Daj, duszko, jeszcze jedną  „pół z pół". Do tego dwa lub trzy — mogą być cztery — duże sznyty ze szwajcarem.

— Rada bym z duszy-serca, ale — nie mogę...

— Jak mnie kochasz!

— Kocham pana Leona, ale nie mogę. Stara nie pozwoliła.

— Cóż ona mnie się czepia? Żem jej winien te głupie dwa złote...

— I groszy szesnaście.

— To i cóż! Jutro zapłacę! I jeszcze dodam babie rubla — na trociny.

— Po cóż to?

— Żeby miała się czym wypchać.

— Ha, ha, ha!

— Potem ją pomaluję na zielono.

— Hi, hi, hi!

— W kratki.

— Och! Och!... Pan Leon to dopiero zabawny!

— Ta Hotentotka wyobraża sobie, że kiedy zakredytowała komu dwa złote...

— I groszy szesnaście.

— ...to już może nim pomiatać! Łaski mi nie robi.

Właściwie ja wyświadczam jej zaszczyt, że do jej budy przychodzę.

— Bo i prawda.

— Podaj mi, Andziuniu, sak i — szklankę wody.

— W tej sekundzie.

Wypiwszy wodę i zarzuciwszy na ramiona letnią okrywkę, pan Leon wyszedł, poświstując, z kawiarni „Pod Dzwonnicą".

Nie był pewnym, dokąd się udać.

Uszedłszy kilka kroków, zatrzymał się pod murem. Lewą ręką ujął swą rudawą, wandejkowską bródkę; w prawej trzymał cieniutką laseczkę z drzewa pieprzowego i bujał nią w powietrzu niby wahadłem zegarowym.

Niepewne spojrzenie zwracał to w lewo, gdzie huczała turkotem dorożek i tramwajów błyszcząca perspektywa Przedmieścia Krakowskiego; to w prawo, gdzie wabiły brudnawe, ale zaciszne i poczciwe zakątki staromiejskie; to wreszcie w dół, ku nizinom Powiśla, współczującym każdej biedzie i osamotnieniu.

Dokąd iść?

W śródmieściu mnóstwo cukierni i restauracyj napełnionych wybornościami - ale ich, niestety, nie dają darmo ani na kredyt. Na Starym Mieście „instytucji kredytowych" nie brak - na nieszczęście, kredyt w nich już doszczętnie wyczerpany. Pozostaje Powiśle -lecz, brrr.., na tym Powiślu znajduje się rzecz najnieznośniejsza pod słońcem: własne (o tyle, o ile) mieszkanie.

Więc - dokąd?

Pan Leon stał i rozmyślał. Stojąc i rozmyślając, monologował:

— Na tym świecie nie ma za grosz sensu. Taki bestia Matejko - albo ten, psiakość, Siemiradzki - albo choćby i tamten jucha Brandt... opływają w mamonę, rozbijają się karetami, bażanty jedzą  — a ty, artysta z Bożej łaski, nie masz na szklankę kawy z butersznytem! Cóż to, azorek?... Tego jeszcze brakowało!

Od Wisły pociągał zimny wiatr, który artysta nazywał przez ironię  „azorkiem".

Trzeba było wciągnąć  „sak" na rękawy. Przy tej czynności malarz namacał w obu kieszeniach coś twardego. W jednej kieszeni były dwie bułki, w drugiej butersznyt ż serem szwajcarskim.

Zakręciła mu się  łza w oku.

— To Andzia... — szepnął do siebie. — Złota dziewczyna! Niech jej Bóg da ładnego męża! Muszę machnąć jej portret. Albo lepiej zrobię z niej Madonnę. Warta tego. Szkoda tylko, że taka tłusta i nos ma zadarty...

Podniósł kołnierz paltota i skręcił ku spadzistościom Mariensztatowym. Nad Wisłą, przyglądając się przepływającym tratwom, malowniczym chmurkom, błękitnym, zarzecznym „dalom", można było nieznacznie spożyć zawartość kieszeni.

— Ehe!. kolega!

— Psiakość... - zaklął po cichu - diabli niosą Gitarę. Nawet zjeść nie można spokojnie...

„Gitara" miał również bródkę wandejkowską, ale ciemną; oczy piwne, żywe. Na pomarszczonej twarzy były ślady rumieńca, niby resztki farby na starym przez deszcze spłukanym murze. Trzymał się prosto, miękki kapelusz przekrzywiał na głowie z pewną artystyczno-facetowską zadzierzystością.

Pod pachą niósł spory obrazek, zawinięty w bibułą i obwiązany szpagatem; w zębach gryzł wykałaczkę  - świadectwo spożytego przed chwilą obiadu.

— Zbrodniarz... - mruknął tamten. - Jeszcze mi urąga!... 

Głośno zaś rzek!:

— Skąd diabli niosą?... Mina, widzę, bycza. Widać dobrze się podjadło „Pod Papugą"?...

— Ehe!. „Pod Papugą"!... Było się, kolego, na flakach garnuszkowych u kupca!

— Phiii...

— I piło się oryginalny angielski porterek!

— Skądże te bachanalie? Gitara uderzył ręką po obrazku.

— Stąd!...

— Cóż to? Znalazł się głupi? Sprzedaliście?

— Sprzedałem, sprzedaję, będę sprzedawał.

Posiadacz rudawej bródki był tak zdziwiony, że zapomniał o głodzie. Jasne, wyblakłe jego oczy, półotwarte usta, chude policzki, wyciągnięta szyja — wszystko przybrało nagle wyraz pytający.

— Cała chryja! — odpowiedział tamten na milczące zapytanie — chodźcie do Szóstakowskiej, opowiem.

Rudobrody zaczął przeciągać.

— Do Szóstakowskiej, mó... wicie? A po co do Szó... stakowskiej?

— No, na kawkę.

— Kiedy bo... Cóż tam kawa!... Przy tym ja nie mam chęci...

Malarz z ciemną bródką przenikliwie spojrzał w oczy koledze.

— Ehe!. golizna?...

Poklepał go przyjaźnie po ramieniu. - Nic nie szkodzi. Funduję!

— Ba!...

Dziwnie brzmiało to „ba" - razem: płaczliwie, porozumiewawczo i - ufnie.

— Rozumiem - wyrzekł uspokajająco Gitara. - Baba skomli o dawne... Poradzimy i na to. 

Wydął chude policzki, wystawił  żołądek — zapadnięty pomimo zjedzonego niedawno obiadu.

— Kiedy się znalazło amatora, co sypie po sześćdziesiąt sześć złotych i groszy dwadzieścia za „kompozycję"...

—  Święty Jacku! Po sześćdzie...

— ...siąt sześć i groszy dwadzieścia. Przy takim składzie... obuwia, można i przyjacielowi usłużyć.

— Oddam — bądźcie pewni, że oddam. Ależ płacą wam! Jak Matejce!

— Więc idziemy?

— Choćby na bagnety!

W pięć minut później koledzy, pod ręce się trzymając, przekraczali rynsztok na ulicy Koziej, i uchyliwszy obryzganych błotem drzwi, wchodzili do zacisza pani Szóstakowskiej.

Koniec wersji demonstracyjnej.

II

Niedostępny w wersji demonstracyjnej

III  

Niedostępny w wersji demonstracyjnej

IV

Niedostępny w wersji demonstracyjnej

V

Niedostępny w wersji demonstracyjnej

VI

Niedostępny w wersji demonstracyjnej