Kazimierz Laskowski

OSTATNIA SZARŻA

Konwersja: Nexto Digital Services

Spis treści

OSTATNIA SZARŻA

MOJE DZIECI

SMUTNO MI BOŻE

BYLE DALEJ.

WSPOMNIENIE.

W DNIU TWEGO ŚWIĘTA

ZOSIOM.

MELODJA.

ŻYCIE JEST KRÓTKIE.

WIERZBA

KUJAWIAK.

CYK... CYK...

SZCZĘŚCIE.

NIGDY NIE BYŁEM BIEDNIEJSZY MARZENIEM

JESIENIĄ.

BABIE LATO.

TY MI SIĘ SYNKU NIE PYTAJ.

CZEMUŚ SIĘ TY CHLEBIE RADZIŁ.

PRZYSZLI RABOWAĆ DUSZĘ.

PIEŚŃ IDZIE.

SIEJBA.

A CZEMŻEŚ TY DLA MNIE WIOSKO...

Z WIOSNĄ.

MAJ

ROMANS.

ZWROTKI.

MYŚMY TAK CZEKALI!

W ALBUMIE

JUŻ IDZIE MAJ.

W STO LAT.

A KIEDY WIOSNA.

POD MOJEM OKNEM...

JEST JEDEN ŚPIEW.

PIEŚŃ BÓLU.

OTWOREM.

LUBIĘ.

LIST.

NIE MOGĘ.

EJ! TA GĘBA LADACO.

WIECZNIEŚMY SMUTNI.

NAD NIEMNEM.

MARZENIA.

GRAJŻE ŚPIEWKO!

SZKOŁA.

POD KRZYŻEM.

DZISIAJ!

DO ARTYSTY.

ZEGAREK.

MÓJ TY GRAJKU.

NA SIEWNĄ.

W PAMIĘTNIKU.

TAK POWRACAJĄ RZECZY DAWNE...

PORZUĆ ZADUMĘ...

W MIESZCZAŃSKIEM GNIEŹDZIE.

W ZWĄTPIENIU.

NIE WYDRZECIE!...

ŚNI MI SIĘ MAJ...

ZACNEJ PAMIĘCI HENRYKA WOHLA.

NIE WIEM DLACZEGO...

I TYLEM JENO MIAŁ...

RACŁAWICE

RASZYN.

GROCHÓW.

GARIBALDI.

ZACOFANIEC.

DWUZŁOTÓWKA.

STARA ŚPIEWKA.

CZĘSTOCHOWSKA.

CZĘŚĆ WZGARDZONA.

POŻEGNANIE.

OSTATNIA SZARŻA

Laskowski Kazimierz

OSTATNIA SZARŻA

Autorowi

Trzech Szarż"

Tam! tam... górą... dwie źrenice

patrzą: Kraków, Racławice..

. . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . .

Na nizinie hufiec dzieci...

Miechów!

Sześćdziesiąty trzeci...

Gore! gore!

Bój ofiarny,

garstka naszych... mur cmentarny.

Na cmentarzu: krew potokiem!

broń do oka... śmierć pod okiem..

... Zażegotał próg kościelny!...

jeszcze jeden wystrzał celny,

jedna kuła poświęcona

i... ostatni żuaw kona!

. . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . .

A tam w górze dwie źrenice

patrzą: Kraków, Racławice!

. . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . .

Gore! gore!

Już śmierć bliska!

jeszcze tylko kosa błyska,

jeszcze tylko w odlew dzwoni

jakaś szabla w polskiej dłoni!

jeszcze tylko nakształt gwiazdy

świeci stalą pluton jazdy!

A tam... w dole... dym! pożoga!

Całe miasto w ogniu wroga!

. . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . .

Stanął "starszy" przed plutonem:

— Kto chce Polskę uczcić zgonem?

... Spojrzał chłopak po chłopaku:

— Gotów?

— Gotów!

— Do ataku!

Skrócić cugle! broń w pół ucha...

W imię... Ojca! Syna! Ducha!

— Bywaj!

— Bywaj!

— Za mną dzieci!

... Cały pluton w ogień leci!

Cały pluton prze ku miastu...

A w plutonie... jedenastu.

Jedenastu: pluton cały!

a dwunasty... orzeł biały!

i te w górze dwie źrenice

gród Wawelski... Racławice !

. . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . .

A tam w dole: miasto żagiew!

Śmierć z płomieni ma chorągiew!

A tam...

. . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . .

Lecą... !

... z szyi murów

pluje ołów z luf piechurów...

bagnet pruje trzewia brzuchów,

a ci lecą... garść dzieciuchów!

... Spojrzał "starszy" po plutonie...

Już trzy luzem biegną konie...

— Szlusuj ! za mną!

... za pierś chwyta

— Za... m... ną... !

Runął pod kopyta!

Lecą... Rynek... Na wylocie,

przejechali w "striełków" rocie:

Salwa!... Ach !... Jezus! Maryja!

... — "Żegnaj matko"... Koń się zwija!

— Szlusuj!

... Sześciu pluton cały,

a nad nimi orzeł biały!

Lecą...

Salwa...

— Szlusuj"...

Pięciu!

Znów ktoś załka po dziecięciu...

Salwa ! Czterech... trzech... dwóch...

Lecą...

Jeszcze szablą w ogniu świecą...

Jeszcze jeden strzał...

Krzyk bratni...

— Janku!

— Polsko!

... padł ostatni !

MOJE DZIECI

Moje dzieci!

Choć nie było doli

We łzach jeno skąpany kęs chleba,

Ale smutno, ale dziwnie boli,

Kiedy z niczem mi odejść potrzeba...

Nie zostawić nic dla was, krom płaczu

Moje dzieci! po ojcu tułaczu...

. . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . .

Lecz powiedźcie tym, co mi wierzyli,

Żem miał w piersiach serce nie dla siebie,

Że nosiłem do ostatniej chwili

Czyste w sobie i czyste pogrzebię,

Nawet z marzeń żadnych nie odarte...

I to serce Wam daję za wartę!

Niech Was strzeże, niech stoi na straży

Między życiem a moją mogiłą;

Niechaj z Wami w dniach tęsknoty marzy

Tak, jak we mnie do trumny marzyło;

Niech wam będzie za szczęście, za ludzi

I co trzeba zbudzić w duszy — budzi !

Może kiedyś w noc listopadową

Kiedy światem liść leci zawiędły,

W waszych duszach odżyją na nowo

Owe myśli, co się ojcu przędły —

Może kiedyś w takiej nocnej dobie

I ja z Wami będę marzył w grobie.

Może "Wam też kiedyś złotą zjawą

Stanie w oczach — ostatnie marzenie,

Z ranną zorzą spłynie nad Warszawą

I zamierzchłe powyzłaca cienie

I do mogił sięgnie i oświeci

Wszystkie prochy... i mój — moje dzieci!

Może kiedy cmentarnym ogrodem

Jakiś apel ozwie się żołnierski!

To się duchy zerwą korowodem,

Jak tej nocy — w wystrzał belwederski

I pobiegną z grobnego ogrójca

W pomoc żywym... Tam znajdziecie ojca.

Ja tam będę! W szeregach tej doli,

Co z dnia na dzień truła się w krwawicy !

Cały w więzach upragnień, bez woli,

Ze łzą krwawą na zgasłej źrenicy!

I tak będę walczył za świat żywy

Jako walczyć może — nieszczęśliwy!

Serce wezmę w zaciśnięte pięście

I nieść będę, by wszyscy widzieli,

I bić sercem — za to wasze szczęście

I za moje, co mi je odjęli —

Za tych wszystkich, co równi mi w jęku,

Będę walczył z krwawem sercem w ręku!

Ale wy się nie lękajcie dzieci,

Chociaż ojca ujrzycie upiorem...

Bo w noc taką — gdy liść zwiędły leci —

Wszystkie groby stać będą otworem,

Wszystkim bólom roztworzą podwoje...

Będę z Wami — biedne dzieci moje!

SMUTNO MI BOŻE

Smutno mi Boże!

Słyszę szept dzieciny...

"Ojcze nasz, — mówi — który jesteś w niebie",

"Święć się Twe Imię" i "odpuść nam winy" —

Mówi do Ciebie...

Że już to dziecko o coś prosić może —

Smutno mi, Boże!

I ja chłopięciem przed srebrnym obłokiem,

Gdzie złoty trójkąt z białą gołębicą,

Klękałem niegdyś z rozmodlonem okiem,

Ufną źrenicą,

Że dziś, nie patrząc, jeno głowę korzę —

Smutno mi, Boże!

Smutno mi, Boże!

Od Twojego nieba

Do mojej ziemi śnieżne płaty lecą

I po zagonach powszedniego chleba

Zamrozem świecą...

Że siejesz lodem, mając w skarbcu zorze —

Smutno mi, Boże!

I chociaż, stojąc pod Chrystusa Krzyżem,

Co w swe ramiona objął moje pola,

I ja z dziecięcym powtarzam pacierzem:

"Bądź Twoja wola"

Gdy w samotności myśl u stóp Twych złożę —

Smutno mi, Boże!

BYLE DALEJ.

Jeszcze kruch własnej duszy na nową piosenkę,

Jeszcze skraw szczerych uczuć, co się łzami prószą,

Byle kawałek chleba ująć w pustą rękę

I ponieść w głodne usta za śpiewanie duszą!

Jeszcze kruch własnej duszy, jeszcze jedno bicie,

Wykradzione z pod serca, z własnej krwi wyssane,

Byle kawałek chleba mieć na dalsze życie,

Szczęśliwe, uśmiechnięte, po grób prześpiewane!

WSPOMNIENIE.

Tyle mię już odeszło, tyle odumarło,

Tyle mogił najdroższych śpi w cmentarnej głuszy!

Tyle razy się serce w strzęp boleści darło,

Że samo, jak mogiła, usypana w duszy!

I jeśli czasem iskrę wykrzesze z kamienia,

Jeśli uderzy w strunę, pyłem potrząśniętą,

To jeno, gdy w pamięci zapłoną wspomnienia,

Jak te lampki nad grobem w Zaduszkowe święto.

W DNIU TWEGO ŚWIĘTA

W dzień Twego święta, w Twoje Zmartwychwstanie,

Między modlitwy ziemi uroczyste

Dziwne mi z piersi spłynęło pytanie:

Litosny Chryste!

Czyś one smutki, co przyszły po tobie,

Czuł w Swojej Męce i miał w swoim Grobie?

Czyś tam, rozpięty na Golgoty szczycie,

Gdy w dłoń żelazne zabijano ćwieki,

Cierpiał i za to, co przyniesie życie

Z przyszłemi wieki?

Czyś niósł do Ojca ofiarne orędzie

Za to, co kiedyś, w przyszłych bólach będzie?

Czy — gdy złożono Twoje człowieczeństwo

W mogilnej skale po dzień Wniebobrania —

Miałeś w całunach spowite męczeństwo

Mego zarania?

Czy po trzech dobach, kiedyś Bogiem ożył,

Zabrałeś z ziemi, coś człowiekiem złożył?

Bo oto widzę moje dzieci blade,

I własną duszę do głębiny smutną,

I szarej doli olbrzymią gromadę,

Jak zgrzebne płótno,

Na wietrze losów rozwieszone, schnące...

I serca w dalszy ciąg pokutujące!

Widzę na twarzach, co mi bliźnią twarzą,

Oglądam w oku, co jak moje wierzy —

Jako łzy płyną, jako skargi gwarzą

W szepcie pacierzy,

Jak z każdym zmierzchem i o każdym świcie

Do Twego Krzyża idzie płakać życie!

A Ty nad Ziemią i na samej Ziemi,

Co ci przy drogach stawiła ołtarze,

Słyszysz i patrzysz z anioły świętemi

W modlących twarze.

Więc nie wiem, Chryste! bom się bolem upił,

Coś Ty miał w grobie i coś zeń odkupił?

ZOSIOM.

"Niechaj mię Zosia o wierszyk nie prosi" —-

Powtórzę dzisiaj, jak wielki poeta,

Bo każda piosnka, cobym złożył Zosi,

Nie taka będzie, jakbym chciał i nie ta,

Ani wiązania całego nie powie...

Więc co po pieśniach, gdy mówią w połowie ?

Niechaj mię Zosia o wierszyk nie prosi...

Bo jabym inną chciał śpiewać piosenkę,

Nie tę, co w rymach łka, po strunach rosi,

Co ma na żebry wyciągniętą rękę,

Co leci echem na rozstajną drogę...

A innej, Zosiu, zaśpiewać nie mogę!

Niechaj mię Zosia o wierszyk nie prosi..

Bo taka śpiewka sama kiedyś stanie,

I sama będzie wiersze mówić Zosi,

I z samej siebie zrobi jej wiązanie

I ja to Zosię poproszę nawzajem

O tę piosenkę i z nią pójdę krajem.

Niechaj mię Zosia o wierszyk nie prosi...

Bo kiedy taka piosenka zadzwoni,

To wietrzyk polny blasków jej naznosi,

To wszystkie kwiaty udzielą jej woni,

To wszystkie gwiazdy zabłysną na niebie

I będzie śpiewać sobie i u siebie.

Niechaj mię Zosia o wierszyk nie prosi...

Bo ja dla Zosi chciałbym wielkiej pieśni!

Dźwięków tak czystych, jak w serduszku Zosi,

Śpiewu, co wszystkie myśli ucieleśni,

Odleje w spiżów hejnał, w zaklęć słowie

I nieutai nic, wszystko wypowie!

MELODJA.

Rozplótł dziś pod mem oknem bez

Swoje liljowe kosy...

Cyt... cyt... jakby melodja łez

Przez srebrne przeszła rosy!

. . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . .

Spojrzałem na Kijowy krzew,

Czy grajka nie obaczę?...

Cyt... cyt...

... To moich źrenic śpiew

To moja dusza płacze!

To w moją pierś ten wonny bez

Zapuścił w głąb korzeniem!

I grał... ach! na melodję łez

Wspomnienie za wspomnieniem !...

ŻYCIE JEST KRÓTKIE.

Życie jest krótkie, piękna pani!

Miniony już nie wraca dzień

Więc trzeba brać, co niesie w dani,

Nie tłumić w sobie własnych chceń...

Bo życie krótkie, piękna pani!

Miniony zaś nie wraca dzień!

Ani stłumione w sobie słowo,

Ani zryw myśli, pragnień strzęp,

Nie sięgnie w przestrzeń zagrobową,

Na ziemię jeno mając wstęp...

Więc po co tłumić takie słowo ?

Po co pragnienia szarpać w strzęp!

Wszystko, co ludzkie, nasze, własne,

Szara, czy złota będzie nić,

Ziemskie ma jeno ramy ciasne,

Tutaj mrzeć musi i tu żyć!

Więc po co winić serce własne,

Za co je karać, gdy chce bić!

WIERZBA

Pomiędzy parku drzewa strzyżone

Wsadzono wierzbę z nad strugi —

Ogrodnik zielną obciął koronę,

Zrównał pręt jeden i drugi.

Potem, by gruszki z siebie wydała

Sztuka siliła się długo —

Mimo to wierzba wierzbą została,

Szumiąc, jak dawniej, nad strugą!

KUJAWIAK.

Moiście wy grajku, moi,

Trza wam skrzypki brać,

Bo już ciżba cała stoi,

Nawołując u podwoi,

By jej śpiewkę grać

Od duszy!

Grać, od serca grać!

Posłuchajcież, jak się proszą,

Domagają w głos:

O tę nutę niemacoszą,

Co ją na dnie w piersiach noszą,

Jak marzony los

Od Boga!

Jak pisany los!

Nie zwlekajcież, grajku miły,

A utrafcie w ton:

Żeby oczy się zrosiły,

Wszystkie serca, wej ! zabiły,

Kiej odpustny dzwon!

We świątki!

Kiej odpustny dzwon!

Dalej, grajku! dudu... dudu!

Choćby struny rwać!

Żywo, stary! tyla ludu,

Me żałujcież smyka, trudu,

Bo jest komu grać

Do serca!

Bo jest komu grać!

CYK... CYK...

Cyk... cyk...

Stary zegar ze ściany wciąż gada,

Stary zegar wciąż gada i stuka...

Cyk... cyk...

Mierzył chwile dla dziada pradziada —

Mierzy chwile dla wnuka prawnuka...

Cyk... cyk...

Stary zegar wciąż gada ze ściany,

Każde mgnienie minione w głos woła..

Cyk... cyk...

Jak zmierzch nocny i ranek różany,

Dwie wskazówki się gonią dokoła!

Cyk... cyk...

Stary zegar wciąż gada i gada,

Ciągle cyka w miarowem napięciu...

Cyk... cyk...

Jakby chwile, stracone za dziada

Chciał po latach przywołać wnuczęciu..

Cyk... cyk...

SZCZĘŚCIE.

Szczęście! jak ciebie trudno zdobyć na tej ziemi!

Ile dni trzeba przeżyć w znoju i goryczy.

Ile nocy wyczekać z oczyma mokremi!

Za jednę, nieuchwytną drobinę słodyczy!

Ileś ty zrabowało uczuć, dusz zatruło,

Ile istnień okradło z serca i sumienia!

Ile myśli rozpaczy przewiązało stułą!

Ile pragnień zaklęło w posągi z kamienia!

Szczęście! rabusiu wieczny! bezkarny odmętem

Wampirze, dolą ludzką żyjący od wieka!

Szczęście, zagadko ziemi! Szczęście... bądź przeklętem!

Jam ciebie nigdy nawet nie widział z daleka!

NIGDY NIE BYŁEM BIEDNIEJSZY MARZENIEM

Nigdy nie byłem biedniejszy marzeniem

Ani tak bardzo, jako dziś, sierocy,

Kiedy gorącem wezwałem wspomnieniem

Tyle dni znojnych, przepłakanych nocy!

Tyle nadziei na czekaną... Chwilę !

I tyle mogił na... jednej Mogile!

. . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . .

Niegdyś... Ach! niegdyś w zadumie wieczora

Utęsknionemu za godziną cudu

Śnił się olbrzymi jakiś Wernyhora!

Idący z czoła i przed czołem Ludu,

Król-duch nad Polski gorejącym Zniczem

Z Kościuszki myślą, a Piasta obliczem!

Jakiś Archanioł-Krak na polskich drogach,

Niosący wici pod piór orlich bielem!

Z piersią szeroką po step na rozłogach!

W wieńcu proporców nad głową-Wawelem,

I sercem — wielką miłością czerwonem,

Bijącem w świty ! Zygmuntowskim dzwonem!

Snił mi się taki... może ot pra-Lechów

Proch wniebowzięty, proch nasz! z krwi i kości!

Wrócony Polsce z odpuszczeniem grzechów

Przez Boga — na tę godzinę wolności!

Podobny królom podniesionym z trumny

Równie miłościw, potężny i dumny!

Nigdy nie byłem biedniejszy marzeniem.

Ten Proch-Wódz nicmiał miecza w polskiej dłoni

Ani łez bratnich na sobie, ni zmazy —

Jeno wiał znakiem Orła i Pogoni

I Chrystusowe powtarzał rozkazy.,.

A świat się cały u stóp jego ścielił

Aż po mogilny jęk — i z nim weselił.

I szły pokłonem na huf! błyskawicą!

Szkaplerzne role z wschodu do zachodu —

I Wierzynkową dzwoniły skarbnicą,

I Kaźmierzowem wyznaniem Narodu...

A Wódz kładł ręce na pogłowia wstęgę

I Reytanową powiadał przysięgę,

Słowa po słowie, jakby przy ołtarzu

Na Mszy dziękczynnej za czekaną Chwilę...

A ołtarz w Ziemi tkwił i w relikwiarzu

Skib: Cheroneę miał i Termopilę

Męczeńskich kości! i słońce w gromicach!

I dzwon na jutrznię wołał... w Racławicach!

. . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . .

Moje wy! we łzach przemarzone noce

Aż do ostatniej z Langiewicza cieniem —

Coście myśl polską w Dawidową procę

Zbroiły — strzegąc przed serca zwątpieniem!

Wy! długie, szare godziny Narodu

Dzisiaj Was niemam... i mrę—jak pies z głodu!

JESIENIĄ.

Idzie już...

Na płowe rżyska

Się wciska

Wcześniejszym zmierzchem dziennych zórz!

Przez szare pola się snuje,

Przez pierś, co kocha i czuje,

Idzie już!

Idzie już...

Smutna i blada,

Przysiada

W roztoczy dolin, niw i wzgórz,

Srebrzane krosna dobywa

I świat w zadumę odziewa...

Idzie już!

Idzie już.

Lecą w poświecie

Z drzew liście

Powiędłe — symbol ludzkich dusz!

Z srebrzaną nicią u czoła

Coś płacze w głębi i woła:

Idzie już!

BABIE LATO.

Niby kwieciem, niby wiosną,

Świat się cały w barwach mieni,

Wietrzyk wieje w pieśń miłosną,

W pieśń miłosną o jesieni!

Na błękitach złote krosno

Dzierzga blaskiem i poświatą —

Świeci wiosną, pachnie wiosną:

Babie lato! babie lato!

Poprzez pola, niwy chlebne,

Poprzez skiby uradlone

Płyną cicho nici srebrne,

Jak marzenia uskrzydlone.

Jakby niebo, jakby słońce

Słało ziemi pieśń skrzydlatą,

Jakby dobrej wieści gońce;

Babie lato! babie tato!

Złote słońce złotem świeci,

Stroi ziemię złotą lamą...

Na podwórku grono dzieci,

Na podwórku tatuś z mamą.

Patrzą... patrzą rozmarzeni

Na gromadkę swą pyzatą,

Jak na wiosnę o jesieni:

Babie lato! babie lato!

Przeleciała nić pajęcza,

Przeleciały wspomnień roje,

Niby dawnych czasów tęcza,

Opowiły ich oboje.

Przeminiony sen uroczy

Objął w uścisk mamę z tatą...

I spojrzeli sobie w oczy:

Babie lato! babie lato!

Popatrzyli jak w ten ranek,

W te dni szczęścia i igraszek..

Do tatusia przypadł Janek,

Do mamusi przylgnął Staszek.

Wyciągają drobne ręce

Ku tej nici ponad chatą.

I śpiewają, jak w piosence:

Babie lato! babie lato!

— Babie lato! Janek dzwoni.

— Babie lato! — Stasio woła...

Dotknął tatuś srebrnej skroni

I srebrnego matuś czoła!

Srebrne nici, co minione,

Odgrodziły srebrną kratą...

Wznieśli oczy załzawione:

Babie lato! babie lato!

Koniec wersji demonstracyjnej.

TY MI SIĘ SYNKU NIE PYTAJ.

Niedostępny w wersji demonstracyjnej

CZEMUŚ SIĘ TY CHLEBIE RADZIŁ.

Niedostępny w wersji demonstracyjnej

PRZYSZLI RABOWAĆ DUSZĘ.

Niedostępny w wersji demonstracyjnej

PIEŚŃ IDZIE.

Niedostępny w wersji demonstracyjnej

SIEJBA.

Niedostępny w wersji demonstracyjnej

A CZEMŻEŚ TY DLA MNIE WIOSKO...

Niedostępny w wersji demonstracyjnej

Z WIOSNĄ.

Niedostępny w wersji demonstracyjnej

MAJ

Niedostępny w wersji demonstracyjnej

ROMANS.

Niedostępny w wersji demonstracyjnej

ZWROTKI.

Niedostępny w wersji demonstracyjnej

MYŚMY TAK CZEKALI!

Niedostępny w wersji demonstracyjnej

W ALBUMIE

Niedostępny w wersji demonstracyjnej

JUŻ IDZIE MAJ.

Niedostępny w wersji demonstracyjnej

W STO LAT.

Niedostępny w wersji demonstracyjnej

A KIEDY WIOSNA.

Niedostępny w wersji demonstracyjnej

POD MOJEM OKNEM...

Niedostępny w wersji demonstracyjnej

JEST JEDEN ŚPIEW.

Niedostępny w wersji demonstracyjnej

PIEŚŃ BÓLU.

Niedostępny w wersji demonstracyjnej

OTWOREM.

Niedostępny w wersji demonstracyjnej

LUBIĘ.

Niedostępny w wersji demonstracyjnej

LIST.

Niedostępny w wersji demonstracyjnej

NIE MOGĘ.

Niedostępny w wersji demonstracyjnej

EJ! TA GĘBA LADACO.

Niedostępny w wersji demonstracyjnej

WIECZNIEŚMY SMUTNI.

Niedostępny w wersji demonstracyjnej

NAD NIEMNEM.

Niedostępny w wersji demonstracyjnej

MARZENIA.

Niedostępny w wersji demonstracyjnej

GRAJŻE ŚPIEWKO!

Niedostępny w wersji demonstracyjnej

SZKOŁA.

Niedostępny w wersji demonstracyjnej

POD KRZYŻEM.

Niedostępny w wersji demonstracyjnej

DZISIAJ!

Niedostępny w wersji demonstracyjnej

DO ARTYSTY.

Niedostępny w wersji demonstracyjnej

ZEGAREK.

Niedostępny w wersji demonstracyjnej

MÓJ TY GRAJKU.

Niedostępny w wersji demonstracyjnej

NA SIEWNĄ.

Niedostępny w wersji demonstracyjnej

W PAMIĘTNIKU.

Niedostępny w wersji demonstracyjnej

TAK POWRACAJĄ RZECZY DAWNE...

Niedostępny w wersji demonstracyjnej

PORZUĆ ZADUMĘ...

Niedostępny w wersji demonstracyjnej

W MIESZCZAŃSKIEM GNIEŹDZIE.

Niedostępny w wersji demonstracyjnej

W ZWĄTPIENIU.

Niedostępny w wersji demonstracyjnej

NIE WYDRZECIE!...

Niedostępny w wersji demonstracyjnej

ŚNI MI SIĘ MAJ...

Niedostępny w wersji demonstracyjnej

ZACNEJ PAMIĘCI HENRYKA WOHLA.

Niedostępny w wersji demonstracyjnej

NIE WIEM DLACZEGO...

Niedostępny w wersji demonstracyjnej

I TYLEM JENO MIAŁ...

Niedostępny w wersji demonstracyjnej

RACŁAWICE

Niedostępny w wersji demonstracyjnej

RASZYN.

Niedostępny w wersji demonstracyjnej

GROCHÓW.

Niedostępny w wersji demonstracyjnej

GARIBALDI.

Niedostępny w wersji demonstracyjnej

ZACOFANIEC.

Niedostępny w wersji demonstracyjnej

DWUZŁOTÓWKA.

Niedostępny w wersji demonstracyjnej

STARA ŚPIEWKA.

Niedostępny w wersji demonstracyjnej

CZĘSTOCHOWSKA.

Niedostępny w wersji demonstracyjnej

CZĘŚĆ WZGARDZONA.

Niedostępny w wersji demonstracyjnej

POŻEGNANIE.

Niedostępny w wersji demonstracyjnej