Cecylia Niewiadomska

SŁONECZNY ŚWIATEK

Konwersja: Nexto Digital Services

Spis treści

W LESIE.

KSIĘŻNICZKA WRZOSU.

JACY DZIWNI CI LUDZIE.

W PUSTEM MIESZKANIU.

W KUFRZE BASI.

CO TAM JEST?

PAWIE PIÓRKO

ŁÓDKA.

SŁONECZNY ŚWIATEK

powiastki dla dzieci od lat 2 do 10

Niewiadomska Cecylia

W LESIE.

Wy myślicie, że w lesie to nic się nie dzieje. Szumią drzewa, rośnie mech, kwiaty — i koniec.

Zupełnie nic nie wiecie. I Lunia tak myślała.

Idzie Lunia dróżyną, śliczną, zieloną dróżką; i przyśpiewuje sobie.

Oj, dana! dana, dana!
Jagódeczko kochana!

I wybiera z garnuszka największą poziomkę, tylko jedną, ogromną — hop! do buzi.

Doskonała, soczysta, słodka.

Dobrze, że są poziomki! Lunia bardzo lubi poziomki.

— Oj, dana! dana, dana! - idzie sobie dalej, nie patrzy w prawo, ani w lewo, tu poziomki nie rosną, na co patrzeć?

A dokoła - cyt!... cyt!.. cicho... cicho... niema nas!..

Lunia nie słyszy nic.

Miga między drzewami różowa sukienka, coraz dalej, aż znikła.

Wtedy z głębokiej dziupli w starym dębie wyskoczyła wiewiórka.

Stanęła na gałązce, spojrzała na prawo i w lewo, znów z gałęzi na gałąź, hyc, hyc, hyc! i jest na sośnie.

Zerwała szyszkę, nakryła się kitą, siedzi na tylnycb łapkach, ogryzuje szyszkę, zjada ziarenko, a łuseczki rzuca. Rzuca na ziemię i spogląda czasem, gdzie upadają.

Gęsty był las w tem miejscu, cichy i zielony. Na ziemi miękki mech. Taki mięciuchny, że najwspanialszy dywan równać się z nim nie może. Tu i owdzie jakby poduszki, śliczne poduszki z mchu.

Łaskawem okiem na mech spogląda wiewiórka: miała z niego posłanie w gniazdku u mamusi, pamięta, że jej ciepło było i wygodnie, więc lubi mech. Dla swoich dzieci także mchem gniazdko wyścielę, więc niech rośnie, niech rośnie!

Wśród kępy mchu kwitną liljowe dzwoneczki. Lekkie jak wietrzyk, wesołe, figlarne. Poruszają się ciągle na łodyżce i dzwonią, dzwonią: dyń, dyń, dyń! Tylko że nic nie słychać.

Ludzie nie słyszą, ale kwiaty słyszą to leciuchne dzwonienie.

Zobaczyła dzwonek wiewiórka i rzuciła w niego łuskę szyszki.

Trafiła, aż się zgiął.

Zaśmiała się wesoło.

— Ha, ba, ba! - ty próżniaku, dostałeś, dostałeś! Tylko ci figle w głowie, lekkoduchu. Niceś nie wart, bo nic po tobie nikomu. No, powiedz: na coś ty?

— Dyń, dyń, dyń! - zaśmiał się wesoło dzwonek. - Ktoby dzwonił, jak nie ja? ktoby dzwonił?

— Dużo z twego dzwonienia! I komu to potrzebne? Nie wiem, po co jesteś na świecie.

— Rozweselam konwalijkę - odpowiedział dzwonek i zaczął jeszcze mocniej kiwać się na wszystkie strony, jakby tańczył.

Pod dębem z dziuplą było całe państwo białej, pachnącej konwalji. Z pysznych, jasnozielonych, atłasowych liści wyrastały długie, wysokie łodyżki, a na nich mnóstwo, mnóstwo białych kieliszeczków, ślicznie i niby smutnie pochylonych na dół.

— Patrz na mnie-mówił dzwonek-co ja za sztuki wyprawiam, a zaraz ci będzie weselej. Najlżejszy, wietrzyk wystarcza, abym zaczął dzwonić, a ślicznie dzwonię, prawda?

— Dyń, dyń, dyń! - Dyń, dyń, dyń! - trzepotał się wesoło.

A konwalijka, niby łaskawa księżniczka, poruszyła białemi kieliszkami i leciuchno skłoniła w jego stronę wysmukłą łodyżkę.

— Dziękuję-powiedziała-mnie tez bardzo miło i dobrze, choć nie skaczę tak ciągle. Jestem poważniejsza, ale cię lubię, dzwonku. Podobają mi się twoje leciuchne kwiateczki, choć woię stać spokojnie.

— Nie nudno ci? - troskliwie spytał dzwonek.

— Nudno?-Co to znaczy?-Wiem tylko, że mi przyjemnie. Słyszysz, jak ten dąb szumi? To jest wspaniały śpiew. Nie mogę się nasłuchać tego szumu.

— Ja tam wolę, kiedy mi ptaszki śpiewają.

— Lubię i głosy ptaszków, bardzo lubię. - A strumyk? Słyszysz, jak on szemrze pod drzewami, jak łagodnie, cicho i śpiewnie? Pełno głosów w lesie, Tu obok jest mrowisko, słyszę, jak pracują mrówki. To bardzo zajmujące. I nigdy się nie kończy. -H tu muszki brzęczą, uwijają się w słońcu, gonią, tańczą. Życia mi nie wystarczy, żeby się na wszystko napatrzyć, nasłuchać.

Wtem łuseczka szyszki trafiła w konwalję, aż się zachwiała mocniej.

— Oj, próżniaku, próżniaku - wołała wiewiórka, rzucając nowy pocisk. -Na co to marnują życie takie kwiaty! Stoi i nic. nie robi, -ani pomyśli o jutrze, o dzieciach. I nie wie nawet, co to znaczy dzieci, nigdy dla nich nie pracowała. Jedno figluje z wiatrem, a drugie chce słuchać i patrzeć. To ich całe zajęcie. To mi dopiero życie! Mogę wam powiedzieć szczerze, żeście nic nie warci oboje.

Wesoły dzwonek za całą odpowiedź odwrócił się w przeciwną stronę. Byłby napewno język pokazał wiewiórce, gdyby miał coś podobnego do języka.

Ale konwalja była zasmucona. Gniewają się na nią, za co? za co? Co ona ma robić! Jest biała i piękna, rośnie wysoko, pachnie, czegóż wiewiórka chce więcej? Jest taka, jak konwalja być powinna.

A wiewiórka mrugnęła czarnemi oczkami, poruszyła rudym ogonkiem, prędko, prędziutko obłupała z szyszki kilka nasionek, zjadła, a łuseczki cisnęła w konwalję i dzwonek.

— Macie za to, żeście próżniaki - zaśmiała się złośliwie. - Tyleście warte, co te łuseczki od szyszki.

— Oj, prawda, prawda - westchnęła mrówka pracowita, kładąc na mchu ciężką zieloną igiełkę, którą z trudem ciągnęła do mrowiska. - Każdy pracować musi, dbać o dzieci, a tym kwiatom to tylko figle w głowie. Co prawda, gdzie tam one mają głowę? Takie jakieś stworzenia, bez głowy, rozumu, cóż one mogą wiedzieć, jak źyć trzeba?

Westchnęła mrówka i dźwignęła znowu swoją zieloną

Dzwoneczek zachichotał jak szalony, wykręcając się na swojej łodyżce w górę, na dół, na wszystkie boki. A konwalijka uśmiechała się z tych jego figlów i myślała, źe wiewiórka jest niedobra. - Cóż ona, konwalijka, więcej zrobić może?

— Ci, ci, ci!-odezwał się jakiś ptaszek na gałązce -byłem w ogrodzie, tam, u ludzi, wiesz? Ludzie powiedzieli, że zabiją wiewiórkę! Powiedzieli, że im pogryzła owoce? Zbierali kawałki jabłek, gruszek pod drzewami i mówili: Wiewiórka, to wiewiórka. Grozili! Bardzo źli. Nie chodź tam więcej, ci, ci, ci, !

— Ludzie są szkaradni, skąpi, rozbójnicy! Ludzi nie powinno być wcale na świecie — broniła się wiewiórka z oburzeniem.

— Ci, ci, ci! oni kwiaty bardzo lubią. W ogrodzie dużo kwiatów, pełno kwiatów, Ludzie je podlewają, żeby nie uschły bez deszczu. — Ludzie sypią nam okruszynki do jedzenia. Dobrzy ludzie, dobrzy ludzie! ci, ci, ci!

— Próżniaków tylko lubią.

— Ci, ci, ci! Każdy pracuje, jak może.

— Ha, ha, ha! Kwiat pracuje! — śmiała się wiewiórka. — Może zbiera orzeszki? wychowuje dzieci? ha, ha, ha!

— Może hoduje liszki albo buduje mrowisko? — dodała mrówka, z wielką uwagą słuchająca tej rozmowy.

Konwalja poruszyła smutnie kieliszkami i jasna kropla rosy spłynęła po jej łodyżce w głąb listka. Za co się tak gniewają mrówka i wiewiórka? przecież ona nie zrobiła im nic złego? — I czego od niej chcą?

— Ci, ci, ci!

— Tst, tst, tst!

— Sz, sz, sz! — człowiek idzie!

W jednej chwili uspokoiło się wszystko: wiewiórka przyczaiła się w gąszczu gałęzi, mrówka pomknęła żwawiej ze swoim ciężarem, nawet dzwoneczek zwisnął nieruchomy, tylko ptaszek, jakby ostrzegał, powtarzał.

--- Ci, ci, ci!

Różowa spódniczka, uśmiechnięta buzia i złote włosy Luni. W ręku garnuszek, ale niema w nim poziomek, tylko kwiaty; parę gałązek paproci, sasanki, fijołki, złote jaskry, kto je tam zna wszystkie!

Lunia idzie i śpiewa:

W zielonym gaju śpiewają ptaszki,
Wietrzyk swawolny lubi igraszki!
Ty wietrzyku, swawolniku,
Nabroiłeś już bez liku
Psot, psot, psot!

Idzie Lunia i zobaczyła konwalję.

— Jaka przecudna! biała! Jaka świeża!

Uklękła na przepysznym, miękkim dywanie z mchu, ogląda konwalijkę i przemawia do niej pieszczotliwie.

— Kocham cię, cudny, cudny, cudny kwiatku! Czekam wiosny, żeby ciebie znów zobaczyć. Śliczna jesteś. Prześliczna jesteś! Niema piękniejszego kwiatka. Żaden nie pachnie tak słodko, tak mile.

— Będzie cały bukiecik - dodała po chwili. - Otoczę cię paprocią i postawię u mamy na stoliku. Mama konwalję lubi tak, jak ja. Będziesz miała śliczny wazonik, czystą wodę, będziesz dobrej mamusi przypominała las.

Mamusia tu nie chodzi: za daleko!-Biedna, droga mamusia !

Ostrożnie, bardzo ostrożnie zerwała wszystkie kwitnące łodyżki, kilka zielonych liści, i umieściła w dzbanuszku, gdzie było trochę wody.

Konwalijka uśmiechała się radośnie. Bardzo chciała zobaczyć dobrą mamę i przypomnieć jej las. Już wiewiórka nie powie, że niepotrzebnie żyje.

— A ja! a ja! a ja! — zaczął się kiwać dzwonek, usiłując zwrócić na siebie uwagę. — Ja też mogę przypomnieć las i jestem bardzo wesoły.

Zakołysał się, jak tylko mu wietrzyk pozwolił, wszystkimi dzwoneczkami.

Lunia go zauważyła.

— Ja nie chcę zostać tutaj z mrówkami! z wiewiórką, — wolę razem z konwalją, — w czystej wodzie, w wazoniku, — wolę zobaczyć świat!

Lunia przyjaźnie uśmiechnęła się do dzwoneczka.

— Chodź i ty, malcze, — rzekła — mama cię lubi, figlarzu. — Nie będziesz razem z konwalijką, zanadto jesteś wesoły. Tyś pustak, a ona mniszka. Ale w innej wiązance bardzo ci będzie ładnie. Postawię cię na oknie, żeby cię wietrzyk poruszał, i będziesz sobie dzwonił, dzwoneczku kochany.

Ach, jaka Lunia dobra!

Zerwała dzwoneczki, piją wodę w dzbanuszku razem z innymi kwiatkami. Właśnie im się pić chciało.

* * *

A w pokoju mamusi cicho, biało. Tyle kwiatów! Na oknach, na stolikach, w doniczkach, wazonach, zielone i kwitnące, niby w lesie.

Mama lubi je bardzo: zmienia wodę, skrapia, podlewa, każde jej dotknięcie miłe.

Za oknem słońce świeci, szumią drzewa. Szumią, opowiadają o lesie, o świecie, strumyku.

Czasem ptaszek zaćwierka niespodzianie: Ci, ci, ci! Tam w lesie nowa konwalja zakwitła i nowe dzwonki dzwonią, ci, ci, ci!

— Mrówki wybudowały ogromne mrowisko, ogromne. ci, ci, ci!

— A wiewiórkę złapali chłopcy, kiedy ogryzała gruszki. Złapali i zamknęli w małej klatce. Ci, ci, ci! biedna wiewiórka!

— Ale mówi, że im ucieknie i nie pokaże się więcej w ogrodzie, Miałaby rozum. Dość tam dla niej w lesie orzeszków i szyszek.

— Ci, ci, ci!

KSIĘŻNICZKA WRZOSU.

Na skraju dużego lasu, pod cieniem zielonych sosen stała maleńka chatka. Taka maleńka, jakby zrobiona dla dzieci. Dach miała słomiany, zielonym i szarym mchem grubo porosły, — małe okienka, które się nie otwierały, — małą sionkę i jedną izbę.

Mieszkała w tej chatynce stara Anna ???ają.

Właśnie słońce wyjrzało z poza wysokiego lasu i jak gdyby zaspane, mrugało złotemi rzęsami, rozpalając przecudne blaski w kroplach rosy, kiedy otworzyły się nagle drzwi chatki, i wyskoczył z niej kogut, potrząsając czerwonym grzebieniem, a za nim dwie kury, gderząc już i kokocząc naprzemiany.

Zaraz potem wybiegła wydojona koza, wesoło podskakując i mecząc radośnie, a za nią ukazała się w progu dziewczynka i wyciągnęła rączki do słońca i świata.

Śliczna była dziewczynka. Szczupła i wysoka, wyglądała zaledwie na lat 7 — 8, w białej koszulce i krótkiej spódniczce, bosa, różowa, z lnianemi loczkami i jasno—złotym warkoczem.

Wyciągnęła rączki, jakby się witała, zaśmiała się wesoło, ukazując zdrowe, równe, białe ząbki w różowych ustach, i pobiegła do drzewa z długim, długim sznurem, aby przywiązać kozę.

Przywiązała ją mocno, jak tylko umiała, i zaczęła biegać po dużej polance, która widać powstała z wyciętego lasu, bo wiele pozostało tu pni starych, wkoło których czerwieniły się poziomki, rozkładały szeroko piękne liście leśnej paproci, a w jesieni ciemniały kapelusze prawdziwych borowików.

Teraz były poziomki. Maja spostrzegła to zaraz i w wesołych podskokach wyrażała radość, przyśpiewując srebrnym głosikiem.

Poziomeczki, poziomeczki,
Czerwieniutkie jagódeczki,
Na słoneczku dojrzewały,
Do dzbanuszka się schowały,
Ha, ha, ha!..

Lekka jak ptaszek, zdawała się tańczyć po zielonem, świeżem wrzosowisku, iskrzącem brylantami rosy.

Wpadła do chatki, wybiegła z dzbanuszkiem i dalejże uwijać się koło korzeni, pni ściętych i jałowców, śpiewając i wykrzykując co chwila z podziwu nad pięknością, wielkością jagód.

— Maja! Maja! — rozległo się z chaty wołanie.

— Zaraz, zaraz! Muszę mieć dzbanuszek z czubem, koniecznie z czubem. Co tu dziś poziomek!

Dzbanuszek czubaty
Zaniosą do chaty,
Wyborne śniadanie
Dziś Anna dostanie,
Ha, ba, ba!

Na progu stała chuda, wysoka kobieta, o wielkich czarnych oczach i siwiejących włosach, które widocznie były niegdyś czarne.

— Mleka nie wypiłaś — rzekła do dziewczynki.

— Zaraz wypiję. Co dziś za poziomki! Będzie obiad! O, jakie śliczne!

— Prawda! Możeby zanieść je do dworu?

— Do dworu! — E, nie! nie chcę! Te będą na obiad. Zjemy z mlekiem i chlebem. To mi obiad! — A do dworu nazbieram, Anno, — zaraz nazbieram więcej. Tyle jest! W kobiałeczkę im nazbieram. — A co przynieść? — chleba? soli?

— Chleb mamy jeszcze, sól jest, — weź pieniądze. Może będzie jaka robota.

— Ale nie teraz pójdę?

— Nie, nie teraz. Gałązek trzeba jeszcze przynieść z lasu, — wody, izbę zamieść. Nowa miotła by się przydała.

— Mam nową! — zawołała dziewczynka radośnie i poskoczyła do brzezinki koło krzyża, gdzie leżała nieduża, nowiuteńka miotła.

— Wczoraj sobie zrobiłam! —chwaliła swoją pracowitość.

— Dobrze, dobrze, — wypijże mleko, idź do lasu. Niema Już nic na ogień. Chleba ci urąbałam.

Anna była kulawa, więc wszystkie roboty chodzące należały do Mai, za to Anna przędła, szyła, gotowała. Ze wsi, ze dworu dawano jej trochę roboty, mleko i jajka miała, na chleb zarobiła, i jakoś żyły we dwie.

Do wsi było dosyć daleko, więc duży bochenek Maja przywoziła na maleńkim wózku, a w zimie na saneczkach. Czasem kto przyniósł. — Chleb zsychał się bardzo, Anna rąbała kawałki z bochenka, a kiedy skórka była bardzo twarda, gotowały ją w wodzie.

Na zimę kupowały też trochę kartofli, miewały kaszę, czasem robiły zacierki, ale że mąka droga, nieczęsto.

Było im dobrze, chociaż Maja dotąd nie wiedziała nawet, co to znaczy ciastko, nie jadała cukierków, cukru wcale nie miały w chacie.

Ale gospodynią była coraz większą, coraz nowe przychodziły jej pomysły.

Tu to tam na polance poruszała ziemię, ile jej sił starczyło, i siała.

Cóż tam siała?

— Żyto, owies, jęczmień — co dostała, czasem znalazła na drodze kłosek, garstkę ziarna.

I pożytek był duży: kury miały dostateczne pożywienie. Robiła nawet zapasy na zimę.

Bo w zimie ciężko było wyżywić takie gospodarstwo.

Ale teraz niema kłopotu. Koza skubie zielone liście, trawę, ziółka i daje dużo mleka, kury grube jak wałki.

A Maja gospodarna i wesoła.

Przyniosła chróstu z lasu, wody ze strumienia, nazbierała sporą kobiałkę poziomek, wybiera się do dworu.

Poczesała starannie lniane włosy, poprawiła spódniczkę, patrzy, czy koszulka czysta — i w drogę.

— Może dostanę skóry — uśmiecha się jeszcze do Anny.

Skóra była dla nich bardzo drogim podarunkiem. Butów nigdy nie kupowały: — za drogie! a boso w zimie chodzić niepodobna. Lecz ze starych kawałków skóry Anna sama szyła na zimę obuwie. Niby kierpcie, niby trzewiki, jak wypadło, — zawsze było w czem chodzić.

Tego szewctwa nauczyła się na wojnie. Bo na wojnie Anna okulała. Była z mężem i bratem. Męża i brata zabili, ona miała zranioną nogę. Leczyli ją w szpitalu, dali szczudło, i zamieszkała w chatynce pod lasem, sama jedna, kulawa, bardzo biedna.

Czasem późną jesienią to nawet do Mai nic a nic nie mówiła, jakby nie mogła przemówić. Maja wiedziała teraz, że w te dni była bitwa, zabili jej męża i brata. Było o tem wydrukowane w gazecie, która leżała na półce, w czysty papier owinięta. W te dni Anna często brała tę gazetą i nosiła na piersi pod koszulą.

Maja to zauważyła.

Nigdy Anna nie mówiła o tej wojnie, ani o bracie i mężu, ale Maja dowiedziała się o tem we dworze, słyszała nieraz we wsi. Wszystkim żal było Anny.

Maja pragnęła bardzo przeczytać gazetę, w której było to wszystko napisane, ale nie wiedziała, czy to będzie kiedy możliwe.

— Bo jakże prosić Annę o taką gazetę? — Nigdy się nie odważy.

Przytem — nie umiała czytać.

Co do tego, zdawało jej się, że się nauczy z czasem. W starej książce do nabożeństwa, która także leżała na półce, już czytała niektóre słowa. Czytała, bo wiedziała, że Anna je tak czyta, ale o literach jeszcze nie słyszała. Raz w zimie Anna chciała jej to wytłumaczyć, ale jakoś nie mogła.

— Jeszcze jesteś za mała — rzekła wreszcie — dlatego nie rozumiesz.

Kiedyś tam znów wypadkiem we dworze przeczytała w książce takie słowo, jakie widziała u Anny. Panienki wytłumaczyły jej wtedy kitka liter i obiecały podarować elementarz.

Ale chyba zapomniały albo nie mogły dostać, bo nie dały jej dotąd. Maja przypomnieć nie śmiała. Rozumiała jednak, co to jest litera, pisała je na piasku patyczkami, układała parę wyrazów. Więc kiedy tyle umie, to się chyba czytać nauczy. Może tej zimy?

Teraz spieszyła z kobiałką do dworu. Kto wie, czy nie dostanie dziś elementarza! Toby to było szczęście!

Stanęła wreszcie w ganku, różowa, zmęczona, z wijącymi się jasnymi lokami, uśmiechnięta, bosa i w krótkiej spódniczce.

Przez szklane drzwi zajrzała do pokoju.

— Księżniczka wrzosu! — woła panna Zosia i drzwi otwiera z wesołym uśmiechem. — Poziomeczki przyniosłaś nam, księżniczko?

— Poziomeczki, panienko. Takie śliczne. Dziś rano nazbierałam.

— Prawda! prawda! — Mamo, Olu, co za poziomki! Jak dużo!

Podziwiają wszyscy, kosztują. Wyborne!

— Cóż ci dać? — pyta pani.

— Chleb mamy i sól też. Powiedziała Anna, że chyba pieniądze. I może robota jaka.

— Jest cerowanie, szycie, bardzo dobrze. Włożę ci do kobiałki. Tu masz pieniądz.

Maja chowa też do kobiałki.

— To dla Anny miękka bułeczka, a dla ciebie agrest.

— I te kwiatki dla ciebie, księżniczko.

— Ach, te kwiatki, tak ślicznie pachną!

— Powiedz Annie, że wszyscy życzymy jej zdrowia.

— Masz ieszcze chleba z miodem.

Maja je i dziękuje, panienki takie dobre, — takie dobre! — I pani. — Może przypomną sobie elementarz?

Dzisiaj sobie nie przypomniały.

Wraca zamyślona. Choć jadła chleb z miodem, taki słodki i dobry, ma kwiatki i miękką bułeczkę dla Anny i robotę — smutno jej bardzo, bardzo...

Coby zrobić, żeby panienka przypomniała sobie o elementarzu?

Nic nie zrobi! nic nie zrobi! Wie o tem doskonale. Mogłaby przecie spytać o jaką literę, ale nie spyta. Mogłaby coś powiedzieć o czytaniu, ale nie powie. Nie powie i nie spyta, bo panienkaby pomyślała, że ona chce przypomnieć.

Nie, nie, nie! nie przypomni!

Ale żeby panienka sama...

Ach, ten elementarz! tak jej siedzi w głowie, że zapomniała zapytać o skórę... Szkoda!

I dlaczego mówią na nią: księżniczka? Co to za dziwne imię, przecie nazywa się Maja.

A może księżniczka znaczy taka, co mieszka koło wrzosowiska? Bo mówią: księżniczka wrzosu.

Anna się ucieszy, że dużo roboty. Ale w zimie to i ona musi pomagać Annie. jest już duża. Będzie się tak starała, że Anna pozwoli. Przecie sobie uszyła fartuch.

Taki to tam i fartuch — ze starego. Ale zawsze uszyła.

A jeżeli przed zimą dostanie elementarz, to ci się uczyć będzie! — Wtedy Anna jej pomoże, bo na elementarzu to jest łatwo.

Mogłaby potem przeczytać gazetę...

Jesień, zakwitły wrzosy. Na polance morze lila—różowych kwiatków, cały kobierzec pyszny, bogaty, wspaniały, bujny, sprężysty, a nie widać końca.

Maja kochała wrzosy. Tyle kwiatów! — Wplatała je we włosy, przystrajała ściany izdebki, kładła się na nich i zdawało jej się, że jest królową, uśpioną na kwiatach.

A jak dobrze tańczyć po wrzosie!

Przybiegała do chatki, sama jak wrzos różowa, zadyszana, zmęczona, ale rozpromieniona i szczęśliwa. Przypadała do kolan Anny i pytała, podnosząc na nią oczy, modre jak niezabudki.

— Czy niczego nie trzeba?

— Niczego, niczego — powtarzała Anna, gładząc lekko jej złote włosy.

— To pójdę jeszcze!...

I biegła radośnie cieszyć się słońcem ł ostatnim kwiatkiem.

Aż tu jedzie ktoś pod górę od lasu koło krzyża, co go dziś świeżym wrzosem ozdobiła.

Przysłoniła oczy od słońca rączkami, patrzy zdziwiona, patrzy...

Bryczka jedna, druga, — wysiadają państwo, wysypały się dzieci i panienki, tyle ludzi!

Maja stoi i patrzy.

Dzieci biegną do niej, panienki, panowie zbliżają się, witają, choć ich nie zna. Przyjechali widać do państwa ze dworu.

— Ty jesteś księżniczka wrzosu? — pyta mały chłopczyk.

— Ja — odpowiada Maja.

Wszyscy się roześmieli, ona zawstydziła, chciała uciekać.

— Zaczekaj, księżniczko — mówi panienka do niej — zostań z nami, pomożesz. Pokaż nam, gdzie czysta woda.

— A ma panienka dzbanek?

— Mam dwa, pójdziemy z tobą.

— Ja i sama przyniosę.

I poskoczyła, jak ptaszek, z małym dzbanuszkiem w ręku.

— Śliczne dziecko! — mówią ci obcy.

— Księżniczka!

— Ona widać nie rozumie, co to znaczy.

— Skąd ma wiedzieć?

— Śliczna, śliczna księżniczka!

Dzieci ją otoczyły, chcą się bawić razem, ale Maja bardzo poważna.

— Może panience pomódz?

— Pomóż, Majo, pomóż, — potem się pobawisz. Widzisz: trzeba to wszystko wyjąć z kosza.

Pomaga Maja, ale się bawi wybornie: co tu cacek, jakich nigdy nie widziała, świecące, szklane, malowane, śliczczne, — aż się serce raduje! A ona to wszystko ma w. ręku, dotyka, rozwija, ustawia.

I takie smaczne rzeczy na tem panienka kładzie!

— Chce panienka świeżych borówek? Nazbieram.

— Nie, nie trzeba, bądź z nami, baw się z dziećmi. Ach, jak się Maja bawi! Gonitwy, pląsanie i śpiewy.Śpiewa głośno jak dzwonek:

Rosa, rosa na wrzosie,
Biegam sobie po rosie!
Słońce świeci wesoło,
Tak tu ślicznie wokoło!
Ha, ha, ha!

— Któż cię tego nauczył?

— Nie wiem. Nikt nie uczył.

— A skądże tak śpiewasz?

— Tak sobie zaśpiewałam. Bo jest rosa co ranka, kiedy biegam.

— To sama sobie układasz piosenki?

— Ja nie układam. Śpiewam.

— Zaśpiewajże jeszcze.

Maja podniosła główkę, spojrzała na ptaszka, który przyleciał, usiadł na gałązce i zaćwierkał wesoło.

Po zielonym lesie
Ptaszynki latają,
Gniazdka sobie ścieląI ślicznie śpiewają,
Ha, ha, ha!

Zaśmiała się i pofrunęła znów do dzieci.

--- Śliczna, śliczna dziewczynka - powtarzali państwo — jak ptaszek sobie śpiewa.

--- Jak ptaszek też żyje.

Zawołano dzieci, rozdawano im chleb, kurczęta, owoce. Maja dostała także. Dostała słodkie ciastko. Nigdy w życiu tego nie jadła. Takie dobre!

--- Nie smakuje ci ciastko? - spytała panienka, widząc, że je odkłada na talerzyk.

--- Smakuje, ale - potem, - ja to zostawię dla Anny.

--- I Anna też dostanie, zjedz spokojnie.

Bawią się znów wesoło. Już się i ściemniać zaczęło. Panienka woła Maję, żeby jej pomogła sprzątać, spakować wszystko do koszyka.

A dla Anny tak dużo pysznych rzeczy ! Chleb biały, mięciuteńki, owoce i ciastka, trochę masła, wszystko, wszystko, co zostało.

Panienka z Mają zanosi do chaty, bo dziewczynka sama nie zabrałaby odrazu.

Anna dziękuje, pyta, czy panienka zechce zabrać robotę, co już jest gotowa. Maja zaniesie zaraz do koszyczka.

Wychodzą, co to? Ogień rozpalili! Śliczny ogień płonie pod lasem wysoko, sosny takie czerwone, dzieci tańczą koło ognia.

Maja biegnie jakby na skrzydłach.

Wszyscy na nią wołają. Ustawiają z dziećmi, ona na ściętym pieńku, one o coś proszą, coś jej dają: wrzosy, kwiatki, - zrobili jej skrzydła z papieru, mówią, żeby się nie ruszała, to zobaczy coś prześlicznego.

Więc stoi cichuteńko, z podniesionemi rączkami, jak ją ten pan ustawił, -jeszcze chwilka -

Wtem cudne niebieskie światło. Jak dziwnie wszyscy wyglądają! Ach, chyba już są w niebie?

Niebieskie światło zgasło, pan inaczej ustawia dzieci, panienka mu pomaga. Mai dali w rękę zapaloną drzazgą, każą trzymać do góry, nie ruszać się wcale -

Ach, jaki piękny ten ogień czerwony, oblał znów wszystkich, wszystko!... Jakież to cuda na świecie! Czary chyba, czy co takiego!

Czerwony ogień gaśnie, państwo klaszczą, w ręce, dzieci wołają: — Jeszcze!

Znowu ich ustawiono. Teraz dzieci leżą i klęczą na wrzosie, a Maja ma tańczyć na szerokim pieńku, w wianeczku z wrzosu, w papierowych skrzydłach.

Zielone światło, takie prześliczne, prześliczne! Ach, jak przyjemnie tańczyć!

— Księżniczko! Przystanęła.

— Królowo elfów, bądź dla nas łaskawa - przemawia duży chłopczyk, nizko przed nią schylając głowę.

Maja nie zrozumiała i klasnęła w ręce. Wszyscy klasnęli w ręce, ogień zagasł. Wszyscy się śmieją i cieszą.

Już ciemno, bryczki gotowe do drogi, wsiadają państwo, dzieci, kłaniają się Mai, dziękują za coś, - ona nie wie za co.

— Dziękujemy ci, Majo, dziękujemy!

— Tak dobrze bawić się z tobą!

— Bądź zdrowa, Majo!

— Do widzenia, Majo!

Zarżały konie i skrzypnęły koła, -jadą, -jadą, -potem nic niema. Pusto na polance, ciemno.

Maja uciekła do chaty. Stoi, patrzy. Nie wie, co się z nią zrobiło. Tak jej smutno.

— Co ci, Majo?

— Nie wiem. Ach, jak tam było pięknie!

— Żal ci, że odjechali?

— O, żal, Anno!

— Pomyśl, że to był sen. Może ci się i przyśni kiedy. - To zabawa. Bawić się ciągle nie można. Życie inne. Pomyśl, że to był sen. - Wielkie szczęście jak sen przemija.

Coś jeszcze mówiła Anna, Maja nie rozumiała. Wolałaby nie widzieć tej ślicznej zabawy, tak teraz ciemno, pusto...

— Spać, Majo, pacierz odmów, pewno nie jesteś głodna?

— Nie, nie jestem.

— To kładź się, -jutro niemało roboty. Grzybów trzeba poszukać, siano zbierać, ziarno, - i chróstu mało mamy.

— Tak - westchnęła Maja (może pierwszy raz w życiu), jutro znów będę pracować... A dzisiaj - to był sen!

* 1.awk 2.awk compress_epub.sh crap demo.sh demo.sh~ demo2600.sh demo2600fix.sh dodatkowe dop.sh dopasowanie.sh find_demo.sh find_demo2600.sh find_fontmod.sh find_fontmod2600.sh find_indent.sh find_netpress.sh find_netpress2600.sh find_poprawki_karoliny.sh fontcheck.sh fontmod.sh fontmod2600.sh get_missing.sh indent.sh iwatch.sh lib lista.sh lista.sh~ lista2.sh mod_iwatch.sh mov_0to1.sh mov_1to2.sh netpress.sh netpress2600.sh poprawki_karoliny.sh przenies.sh ucompress.sh uncompress_epub.sh undo_indent.sh zndemo.sh *

"Jutro" Maja była wesoła, bo praca to jest cud: pracy boi się wszelki smutek i znika wobec niej, jak śnieg, jak mgła przed słońcem.

A pracy miała Maja teraz dosyć, bo zima to nie żarty. W małej chatce trzeba się było przygotować.

Wprawdzie dobra pani ze dworu zawsze kazała przed zimą przywieźć dla Anny z lasu parę furek drzewa, —i niejeden wieśniak dorzucił polano, wioząc opał dla siebie, ale toby nie wystarczyło. Raz tylko na dzień z rana paliły tem drzewem, ażeby ogrzać izbę, a potem już po trochu dokładały chróstu, przy chróście wieczorami Anna przędła.

Więc chróstu trzeba było bardzo, bardzo dużo, i Maja w jesieni ciągle zbierała go w lesie i układała stos ogrommny pod sosnami.

A wczoraj tyle, tyle jej spalili!

Ale nie żałowała. Nazbiera innego.

I zwijała się żwawo, zanim śnieg upadnie, bo potem ciężej, trudniej.

Polanka biała, i dokoła biało, tylko sosny zielone.

To także prześlicznie wygląda.

I dacb chatynki biały, czasem i jałowce, cały świat taki czysty, taki jasny.

A jeśli słońce świeci, to na śniegu pełno cudnych iskierek, mienią się i błyszczą, jak drogie kamienie.

I tak cicho, tak cicho - jak w kościele.

Maja wybiega rano pofruwać po śniegu, ale nie można długo: skórznie ciężkie, nogi wpadają głęboko, bo śnieg bywa głęboki, prawie aż do pasa. Trudno biegać.

Trzeba ze strychu przynieść kozie siana: i jej też trudno o żywność pod śniegiem. Kurom trzeba, posypać: ciągle narzekają, - przestaną znosić jajka!

Po wodę do strumyka też praca niemała: brzeg ślizki i wpaść można. Czasem woda nawet zamarza u brzegu, jakże tu dostać?

O, ciężko z tą wodą! A woda tak potrzebna.

I drzewa trzeba też przynieść do chaty i chróstu:

A czasem do wsi po sól, po chleb, po naftę. Bo mają lampę, chociaż nie palą jej codzień. Do roboty czasem, inaczej nie można.

Bierze Maja saneczki i zbiega, w dół chyżo, prędko, lekko, chociaż i w skórzniach. Ale z powrotem ciężko nieraz bywa pod górę i z ładunkiem.

W zimie gorące jadają trzy razy, to i do gotowania pomódz trzeba, i zmywania też więcej. Anna spieszy do igły lub wrzeciona: pracuje pilnie, żeby wszystko było, co do życia potrzebne. Dobrze, że pięknie szyć umie.

A wieczorem, kiedy już oczy zmęczone, to nie zapala lampy, tylko przędzie.

Na kominku chróst płonie pomalutku, Maja dorzuca gałązek, i obie siedzą w cieple łagodnem ogniska, Anna bajkę opowie.

Lubi bajki Maja, lubi je ogromnie, i słucha, słucha, aż zapomni czasem chróstu dorzucić, i ogień przygaśnie. Wtedy budzi się jakby ze snu i dmucha na ognisko.

Najlepiej lubi bajkę o Jasiu i He lence, co to zabłądzili w lesie i nie mogli trafić do do mu. Spotkali czarownicę, która ich trzymała w lochu, jeść nie dawała, ciężko kazała pracować. Uciekli wresz cie i dostali się do krasnoludków. Tutaj było im dobrze. Krasnoludki pieściły ich i dogadzały, ale nie chcieli puścić, bo im było wygodnie z dziećmi. Jaś i Helenka od nich daleko mocniejsi, wiele rzeczy zrobić im mogą. Więc pilnują, pilnują żeby nie uciekły.

A dzieciom tęskno do ojca, do matki i choć im dobrze w dostatku, w pieszczotach, nie mogą być szczęśliwe — muszą powrócić do domu. Matka tam czeka, płacze. -

--- Czy każde dziecko ma swoją matkę? - pyta Maja.

--- Każde, Majo, - i ptaszek, i zwierzę, i człowiek - każdy musi mieć matkę...

--- A ja? — szepcze Maja. — Czy ty jesteś moją matką?

— Nie — odpowiada Anna.

— Więc gdzież jest moja matka? Ja teżbym ją chciała zobaczyć.

Cicho, długie milczenie,

— Nie zobaczysz jej - szepcze Anna - Nie zobaczysz!

— Dlaczego?

— Twoja matka w ziemi, — nie żyje.

Maja wie, co to znaczy, — była na cmentarzu.

— W ziemi — powtarza cicho, i coś ją ściska w gardle, coś boli w piersi, aż się przytuliła mocno, mocno do kolan Anny.

Anna na złotej główce położyła rękę, — nie przędzie — nic nie mówi.

— A skąd ja się tu wzięłam? pyta wreszcie Maja. — Czy mię Matka oddała tobie?

— Oddała, tak, oddała! — woła głośno Anna i wybucha ogromnym płaczem.

Maja się przestraszyła. Co się Annie stało? Dlaczego rękę jej ciśnie tak mocno? Dlaczego tak płacze po mamie?

— Powiedz mi — prosi cicho— jabym chciała wiedzieć... Anna nie odpowiada jej zaraz, — Maja wie dobrze, że nie może mówić.

— Powiem ci —-odzywa się nakoniec dziwnym głosem, — czas widać, żebyś wiedziała.

Znowu długie, długie milczenie.

— Powiem ci — ciężko jakoś mówi Anna — powiem mój grzech, ciężką winę — ciężką winę —

Maja nie rozumie, ale robi jej się strasznie — boi się.

— Była zima - mówi Anna. — Pięć lat temu — pięć lat temu. Jeszcze noga bardziej bolała, — jeszcze źle była zgojona. Niedawno tutaj przyszłam. — Była zima i ciemna noc. Mróz, wicher, sosny uderzały o siebie gałęziami, a szyby zasłonił szron biały.

— Nie paliłam ognia, bo się bałam przy takim wichrze. — Ciemno. Siedzę sama, nic nie robię. Myśli jak ptaki latają po głowie, a takie czarne, — czarne...

Wtem wydało mi się, że ktoś w boru płacze... Zlękłam się.

— Nie, to sowa — myślę — to sowa.

Znowu głos jak wołanie, straszne, straszne, — straszny głos, słyszę go jeszcze! — ktoś woła, płacze, woła!...

Stoję w oknie i serce mi dygocze. Jakże pójdę kulawa, sama — w ciemny las? — Tam ktoś woła i płacze, zabłąkany człowiek, lecz jakże pójdę do niego na szczudle? przewrócę się za progiem i też zmarznę.

Znowu wołanie, słabsze, a takie żałosne... pot mię oblał i serce bije jakby młotem. Biorę szczudło, potknęłam się zaraz na progu, zły wicher z trzaskiem zamknął drzwi, zaledwie je uchyliłam, - mróz zasypał mi szronem twarz i oczy.

— Nie mogę iść - szepnęłam - nie, nie pójdę, nie mogę! Jestem kaleka, po lodzie, po nocy — chodzić nie mogę —

Jęk — Nie mogłam wytrzymać, schowałam głowę pod poduszkę, żeby nie słyszeć, nie słyszeć, nie słyszeć...

A rano wyszłam. Wicher się uciszył, tam pod krzyżem przy sosnach góra śniegu.

Idę, idę po śniegu, ani razu się nie potknęłam. Wiem, że tam leży zasypany człowiek...

— To była twoja matka. Tyś leżała pod nią. Przykryła cię swojem ciałem... bo to była matka.,..

Anna znów zaszlochała głośno, i płakała już teraz okropnie, boleśnie, jakby duszę wypłakać chciała.

Maja u jej kolan nie mogła się ruszyć, jakby to ona była zmarznięta i sztywna. Nie mogła się poruszyć ani mówić.

Wtem obie drgnęły nagle i stanęły wyprostowane. Włosy im powstały na głowie, serce zatrzymało się w piersiach. Co to jest?

Od strony lasu wyraźnie, wyraźnie — płacz jakiś czy wołanie, — tak, jak wtedy. Chyba im się zdawało?.... Nie! Znowu. Płacz, wołanie! ktoś tam ginie! Maja rzuciła się do drzwi.

— Zaczekaj! Patrz, jak ciemno! jak tam ciemno! Maja! — Ty nie możesz iść sama! Sowa -

Nowe wołanie, głośne, wyraźne, rozpaczne.

— Idę — rzekła Maja stanowczo, niby dorosły człowiek.

— Weź chustkę! Dziewczynka się zastanowiła.

Szybko obuła skórznie, zarzuciła chustkę i ona teraz rozkazała Annie-

— Dorzuć chróstu na ogień, żebym zobaczyła światło. Anna była posłuszna. Maja już wyszła przed chatę. Ciemno, aż czarno tam między sosnami, - na polance widniał śnieg biały, ale dalej tonęło wszystko w czarnym mroku.

Maja posuwała się naprzód ostrożnie, prawie jak niewidoma, w stronę tej czarności.

Uszła już kilka kroków, kiedy wydało jej się, że słyszy w głębi boru jakieś żałosne szlochanie i jakby: -mamo! mamo!

— Hop! hop! - zawołała głośno, z całej siły Ale jej głosik nie poszedł daleko: za słaby.

Z progu chaty głos Anny powtórzył donośnie:

— Hop! hop! - Tutaj, tu!

Z głębi lasu odpowiedziało wołanie.

— Nie chodź dalej!- wołała Anna - Na głos idzie. Maja szła, ale zwolna, - z lasu ktoś się zbliżał. Jeszcze chwil parę i Anna wyraźnie posłyszała rozmowę.

Cofnęła się, na ogień dorzuciła chróstu i czeka z niepokojem

Drzwi skrzypnęły, - są w sieni. — Wchodzi wreszcie Maja, a za nią trochę większy od niej chłopczyk.

— Znalazł się! — woła Maja z radosnym tryumfem. — Zabłądził w lesie. To goście ze dworu.

— Niech się panicz ogrzeje - prosi grzecznie Anna, przysuwając stołek przed komin. -Może mleka?

— Dobrze, — i chleba z masłem. Taki jestem głodny!

— Masła nie mamy, a chleb bardzo twardy, nie wiem, czy panicz zechce.

— Może zjem z mlekiem. Taki jestem głodny!

Anna w biały kubek wlała ciepłe mleko i podała gościowi.

— Fe! jak nieładnie pachnie!

— To kozie, dlatego. Ale jest smaczne, zdrowe. Proszę wypić.

— Nie, nie mogę. Odprowadźcie mię zaraz do domu.

— Do dworu? Któż panicza w nocy odprowadzi? Trzeba tu przenocować.

— Tutaj? A gdzież łóżko? Przecie tu wy śpicie? I głodny jestem, i tam mama czeka,  muszę, muszę powrócić zaraz!

— Ja go odprowadzę — powiedziała Maja — tam jego mama czeka...

— We dwoje? ale jakże wrócisz potem?

— Wrócę sama.

— Nie chcę, nie pozwolę! Nie możesz w nocy — sama — tak daleko — Musi panicz czekać do rana.

— Nie będę czekał! Nie zostanę tutaj! — wołał chłopiec. — Pójdę do mamy i koniec. Jak zabłądzą, to mama będzie się na was gniewała, bo ja chciałem wrócić, muszę zaraz wrócić!

Mówił z gniewem i płaczem. Anna i Maja spojrzały na siebie.

— Wiem! — zawołała Maja, klaszcząc w ręce. — Odprowadzę go tylko do wsi, tylko na dół do pierwszej chaty. Stamtąd Andrzej odeśle go do dworu, a mnie — a ja — przecie trafię tu i sama —

— Nie — rzekła Anna — poproś Andrzejowej, żeby cię Marysia choć pod górę odprowadziła, dopóki nie zobaczysz światła w naszem oknie. Na światło to już leć. Będę czekała na progu.

* 1.awk 2.awk compress_epub.sh crap demo.sh demo.sh~ demo2600.sh demo2600fix.sh dodatkowe dop.sh dopasowanie.sh find_demo.sh find_demo2600.sh find_fontmod.sh find_fontmod2600.sh find_indent.sh find_netpress.sh find_netpress2600.sh find_poprawki_karoliny.sh fontcheck.sh fontmod.sh fontmod2600.sh get_missing.sh indent.sh iwatch.sh lib lista.sh lista.sh~ lista2.sh mod_iwatch.sh mov_0to1.sh mov_1to2.sh netpress.sh netpress2600.sh poprawki_karoliny.sh przenies.sh ucompress.sh uncompress_epub.sh undo_indent.sh zndemo.sh *

Dużo chróstu spaliła tego wieczora Hnna, bo chociaż do Andrzeja nie tak znów daleko, aby z góry, ale noc, ciemność, biedz nie można, a zanim u Andrzeja uradzili — upłynęła godzina, nim Maja wróciła, mokra, bardzo zmęczona.

Niełatwo było iść. W okienku widzi światło, ale za to wkoło niej jeszcze ciemniej, — upadła kilka razy.

— Zagrzałam ci mleka, wypij — mówi Anna. Wypiła chętnie i zaraz spać poszła. Powieki jej się zamykały same.

Ale nazajutrz zdrowa wstała do roboty. Znosi chróst, drzewo, wodę ze strumyka, nakarmiła kozę, kurom sypie ziarno. Potem zniknęła.

Szyje Anna i patrzy w okno.

Gdzież znowu ten latawiec? — myśli sobie. — Na taki śnieg i mróz! Nie lepiejby jej siedzieć w ciepłej izbie? — Mogłaby dziś chróstu nie zbierać, jeszcze na długo wystarczy.

— Dobre dziecko, -a żywe, -a wesołe, -kto też mogli być jej rodzice?.. Mówiła na siebie Maja, -to pewno znaczy Marja. Kto zresztą wie... Pewno też ofiara wojny... Może matka wracała z nią z tułaczki...

— Rośnie tutaj jak kwiat, ale co dalej będzie? Pracować umie, - nad wiek pracowita, ale czy nie za ciężka dla niej wiejska praca?., taka szczupła i delikatna...

I po co to dziś lata od samego rana? Ot, do szycia posadzę.

Wtem opuściła ręce, -widzi Maję, - powraca z lasu, niesie gałązki świerkowe, takie świeżę, zielone.

Zbliżyła się do krzyża, przystanęła. Może myśli o chwili, kiedy w tem miejscu matka osłaniała ją od mrozu własnem ciałem...

Schyliła się i w śniegu gałązki zielone zasadza, niby drzewka. Jak ładnie to zrobiła. Krzyż w zieleni wygląda świeżo, taki stał się swój, blizki.

Dzwonki słychać: ktoś jedzie. -To ze dworu.

Duże sanie zatrzymują się przed chatką, wysiada pani, ieszcze druga pani, pan jakiś i panienka. Wszyscy wchodzą do Anny.

— Dzień dobry, Anno. Gdzież mała księżniczka?

— Ot, już biegnie, -i pokazała przez okno. Maja staje na progu. -Pani? tyle gości?

Ta druga pani bierze ją za ręce, przyciska do siebie, całuje i płacze.

Maja nic nie rozumie, co to znaczy, - trochę się przestraszyła.

— Moje dziecko, moja księżniczko kochana, tyś ocaliła Stasia!

— Stasia? To ten chłopczyk, co w lesie zabłądzili

— I byłby tam zmarzł w nocy.

Maja z przerażeniem spogląda na panią: - to prawda! -leżałby zmarzły na śniegu, i matka nie okryłaby go własnem ciałem.

— Więc ci dziękuję, dziecko - mówi pani, ocierając łzy z twarzy pachnącą chusteczką - Bóg pozwoli mi dług ten spłacić, - ale - chciałam ci zaraz zrobić jaką ogromną przyjemność, a nie wiem, czego pragniesz. - Powiedz, cobyś chciała mieć zaraz dla siebie, -powiedz, Majo, dziecko kochane.

Pan też położył rękę na złotej główce Mai, patrzy na nią z uśmiechem dobremi oczami.

— Co lubisz? - pyta, - ciastko? zabawki? sukienki? -

W oczach Mai błysnęło nagle, - państwo to zauważyli.

— No, widzisz, dziecko, - czegoś sobie życzysz. -Mów śmiało, maleńka. Takbym cię chciała widzieć dziś szczęśliwą!

— Jabym chciała - szepcze dziewczynka drżącym głosem, rumieniąc się po włosy, - jabym bardzo chciała — uczyć się z elementarza...

* 1.awk 2.awk compress_epub.sh crap demo.sh demo.sh~ demo2600.sh demo2600fix.sh dodatkowe dop.sh dopasowanie.sh find_demo.sh find_demo2600.sh find_fontmod.sh find_fontmod2600.sh find_indent.sh find_netpress.sh find_netpress2600.sh find_poprawki_karoliny.sh fontcheck.sh fontmod.sh fontmod2600.sh get_missing.sh indent.sh iwatch.sh lib lista.sh lista.sh~ lista2.sh mod_iwatch.sh mov_0to1.sh mov_1to2.sh netpress.sh netpress2600.sh poprawki_karoliny.sh przenies.sh ucompress.sh uncompress_epub.sh undo_indent.sh zndemo.sh *

W chatce pod lasem z Anną mieszka dobra Urszula. Urszula mało widzi, wypłakała oczy, ale nogi ma zdrowe. Ona gospodaruje, Anna szyje i gotuje, bo Urszula ognia nie znosi.

I dobrze im jest razem. Jednak -Anna często, bardzo często wygląda oknem. Widać tęskni za Mają.

I Maja często przybiega na wzgórek, jak tylko ma czas wolny.

Bo już księżniczka wrzosu opuściła swoje zielone państwo, - mieszka teraz we dworze i pilnie się uczy. Wszyscy ją tam kochają i ona wszystkich kocha, ale nie może i nie chce zapomnieć Anny, lasu i wrzosowiska. Takie śliczne było tam życie!

Na wiosnę zwłaszcza, w lecie-tak jej strasznie tęskno do małej chatki, kozy, kur, poziomek, tamtych ptaszków, tamtego nieba.

Więc skoro tylko może, biegnie z radością na wzgórek. Zadyszana, zarumieniona, rzuca się Annie na szyję, ściska, całuje, tańczy, przypomina sobie, że przyniosła jej coś dobrego, a prawda! i robotę.

A potem staje w progu, patrzy na świat Boży, taki piękny, jasny i świeży, i biegnie zbierać poziomki, jagody, wita drzewa, wiewiórki, ptaszki, śpiewa głośno aż echo się rozlega.

Aż westchnie i przycichnie. Stanęła przed krzyżem,

stroi go w zieleń, kwiaty, które przyniosła z ogrodu, -już nie śpiewa.

Wreszcie usiądzie na ściętym pniu drzewa i myśli, - myśli długo-do wieczora.

O czem też ona myśli?-

Koniec wersji demonstracyjnej.

JACY DZIWNI CI LUDZIE.

Niedostępny w wersji demonstracyjnej

W PUSTEM MIESZKANIU.

Niedostępny w wersji demonstracyjnej

W KUFRZE BASI.

Niedostępny w wersji demonstracyjnej

CO TAM JEST?

Niedostępny w wersji demonstracyjnej

PAWIE PIÓRKO

Niedostępny w wersji demonstracyjnej

ŁÓDKA.

Niedostępny w wersji demonstracyjnej