© Copyright by Wydawnictwo Poligraf, 2021

© Copyright by Anna’s Dream, 2021

Wszelkie prawa zastrzeżone.

Żaden fragment tekstu nie może być publikowany ani reprodukowany bez pisemnej zgody wydawcy lub autora.

Skład i łamanie: Aleksandra Mikołajko, Wojciech Ławski

Projekt okładki: Alicja Kuczyńska

Redakacja: Iwona Huchla

Korekta: Agnieszka Luberadzka, Dominika Ładycka

Konwersja do EPUB/MOBI: InkPad.pl

W książce zacytowano utwór Kiedy powiem sobie dość

(sł. Agnieszka Chylińska, muz. Grzegorz Skawiński, wyk. O.N.A.).

Książka wydana
w Systemie Wydawniczym Fortunet™

www.fortunet.eu

ISBN: 978-83-8159-892-7

Wydawnictwo Poligraf

ul. Młyńska 38

55-093 Brzezia Łąka

tel./fax (71) 344-56-35

www.WydawnictwoPoligraf.pl

Choćbyś wiedziała, że nie dasz rady. Choćbyś nie widziała już ani krzty nadziei. Choćbyś już tak opadła z sił, że nie widziałabyś żadnego wyjścia, obiecaj, że nigdy się nie poddasz i nie przestaniesz walczyć o siebie.

Anna Wysocka

U DZIADKÓW

Te widoki pozostaną w mojej pamięci na zawsze, nikt i nic nie jest w stanie ich wymazać. Minęło tyle lat, a ja wciąż pamiętam wszystko z detalami. Pamiętam ten dzień, w którym zadzwonił telefon, a także wszystkie pozostałe dni, dzięki którym moje życie miało jakiś sens. Kiedy poznawałam świat i miałam możliwość obserwacji oraz delektowania się normalnością, jaką mieli inni ludzie. Chociaż nie wszystko można było uznać tu do końca za normalne, w pewnym sensie świat stawał się bajeczny i usłany różami w porównaniu z tym, co się działo za tamtymi drzwiami na dziewiątym piętrze wieżowca w wielkim blokowisku. Za każdym razem, gdy przemierzałam kilometry, jadąc do ciebie, aby zaznać choć chwili spokoju i radości, byłam wpatrzona w szybę pociągu albo autobusu. Wprawdzie doskonale znałam już tę trasę, ale zawsze spoglądałam przez okna z wielkim zaciekawieniem, wręcz z pasją, co zostało mi do dzisiaj. Drobniutka blondyneczka o niebieskich oczach, bardzo wychudzona, wysiadając z autobusu, od razu przykuwała uwagę wszystkich, którzy znajdowali się w zasięgu wzroku. Każdy doskonale wiedział, kim jestem i do kogo przyjeżdżam, lecz nikt nie znał mojej duszy, nawet ty, który byłeś świetnym obserwatorem i często bez słów wiedziałeś, czego mi tak naprawdę potrzeba lub co w danym momencie mi dolega. Najgorszego, czyli tego, co działo się za tamtymi drzwiami, nigdy się nie dowiedziałeś.

To magiczne dla mnie miejsce na ziemi było omijane wielkim łukiem przez wszystkich, którzy nie musieli tutaj przyjeżdżać. Droga do tej pory pozostawia wiele do życzenia. Chociaż odcinkami została już wyremontowana, nadal trudno się nią jeździ i muszę przyznać, że nie znam chyba innego miejsca, gdzie drogi są w tak kiepskim stanie. Po wyjściu z autobusu od razu widziało się eternit zasłaniający cielętnik, a w dalszej części oborę i majątek. W latach osiemdziesiątych i dziewięćdziesiątych w większości wiosek w Polsce był to standardowy widok. Gdy przeszło się na lewą stronę jezdni, oczom ukazywał się dom, przy którym zawsze siedział starszy mężczyzna. Imienia ani nazwiska już nie pamiętam, ale za każdym razem przykuwał moją uwagę, chociaż nigdy nie miałam okazji poznać go osobiście. Najczęściej był zajęty obieraniem cebuli lub czosnku. Słyszałam, że dzięki wieloletniemu jedzeniu tych darów natury w wieku około dziewięćdziesięciu lat miał prawie wszystkie własne zęby. Z tyłu za domkiem znajdował się słynny mały blok, jedyny w całej wiosce, a nieco dalej w prawo, zaraz za przystankiem, stał szeregowiec, w którym spędziłam sporą część mojego życia. Teraz wszystko wygląda tutaj zupełnie inaczej, większa część domków została odremontowana, nie ma już majątku ani obory, wszystko zostało zburzone, nawet po ruinach zamku właściwie już nie ma śladu.

Po wejściu do mieszkania zawsze witał mnie sympatyczny biało-czarny kundelek, który wabił się Dino. Przed nim był jeszcze jeden, chyba Kajtek, ale nie jestem pewna, czy dobrze pamiętam jego imię. Niestety, zginął śmiercią tragiczną i mój umysł nie chce tego pamiętać. Po lewej stronie leżał siennik, a dalej były skrzypiące drewniane schody prowadzące na strych, gdzie babcia gromadziła swoje skarby w postaci butów, torebek i ubrań. Twierdziła, że moda na nie jeszcze powróci i że kiedyś na pewno będę nosiła te rzeczy. Irytowałeś się i powtarzałeś, że niepotrzebnie wszystko kolekcjonuje, ponieważ ja nigdy nic z tego nie włożę – i oczywiście miałeś rację. Dla ciebie strych miał inne zastosowanie: zimową porą trzymałeś tam jabłka w skrzyniach, ubrania, których używałeś przy pracach ogrodowych, oraz słynną wagę i parę nieistotnych dla mnie rzeczy. Pod schodami znajdowało się wejście do piwnicy, w której chowałeś dla mnie zaprawione czereśnie, ukrywając je przed moim bratem i kuzynostwem, które przyjeżdżało na wakacje. Zawsze pilnowałeś, aby choć kilka słoików zostało dla mnie, gdyż wiedziałeś, jak je uwielbiam.

Po prawej stronie korytarza, tuż za drzwiami do kuchni, stała komoda z otwieranym lustrem. Na wprost były drzwi do małego pokoju, w którym stał piec, dlatego przesiadywaliśmy tam mroźnymi wieczorami. Dalej znajdowały się drzwi do kolejnego pokoju, a za nimi telewizor stojący na szafeczce. Na wprost było okno, a przed nim stała maszyna do szycia, przy której w wolnych chwilach urzędowała babcia. Po lewej od wejścia stała szafa, która skrzypiała, gdy tylko się ją otwierało, chociaż nie aż tak bardzo jak ta, która stała w drugim pokoju. Zaraz za nią tapczan, przy którym stała ława z półką, a za tapczanem kredens, w którym zawsze można było znaleźć łakocie ukryte przez babcię. Kolejny pokój był bardzo duży, ponieważ mieściły się w nim aż cztery łóżka porozstawiane pod ścianami, w tym jedno wielkie, na którym spały wszystkie dzieci przyjeżdżające na wakacje. Na środku stał stół z krzesłami, po lewej stronie pod oknami dwa tapczany, a za nimi regał, w którym miałam swoją szafkę i trzymałam rzeczy, aby nie musieć ich zabierać do Poznania. Na wprost pod ścianą, na której wisiał ozdobny dywan, stał słynny wielki tapczan, gdzie zawsze spała babcia, a czasem także ty, kiedy ja zajmowałam twoje łóżko. Po prawej stronie stała druga część pieca, za nim również sporych rozmiarów rozkładana wersalka, a tuż za nią trzydrzwiowa szafa.

W przestronnej kuchni, która znajdowała się po prawej stronie zaraz przy wejściu do mieszkania, jak na tamte czasy było dosłownie wszystko. Była pierwszym pomieszczeniem, w którym siadałam na dłużej zaraz po przyjeździe, to tutaj również zawsze się witaliśmy i wymienialiśmy pierwsze słowa, ponieważ nigdy nie lubiłeś stawać w progu ani w korytarzu. Po lewej stronie stała kuchenka elektryczna, a za nią kuchnia węglowa, na której zawsze piekliśmy placki z ciasta, które robiłeś na makaron. Smak tego makaronu nie miał nic wspólnego z tym, który obecnie jest dostępny w sklepach. Na wprost stołu stała z kolei kuchenka gazowa z podłączoną butlą ustawioną pod zlewem i przysłoniętą kotarą. Po lewej stronie znajdowała się kolejna część kredensu, gdzie przechowywane były zarówno garnki, jak i różne drobne artykuły spożywcze.

W kuchennym kredensie chowałeś dla mnie bułkę, aby nikt mi jej nie zjadł, a było na nią sporo chętnych, ha, ha, ha. Kiedy przyjeżdżałam do was, zawsze długo spałam, co nie podobało się babci, która marudziła, że powinnam wstawać wcześnie tak jak inni. Ty jedyny broniłeś mnie i pozwalałeś mi zregenerować organizm, tak jakbyś wiedział, że nadrabiam wszystkie nieprzespane noce i zbieram siły na kolejne miesiące. Zwykle wiedziałam, gdzie ukryta jest dla mnie ta bułka, choć zdarzało się, że musiałeś zmienić miejsce, bo przyłapałeś chłopaków na próbie jej zwędzenia, ha, ha, ha. Dla kogoś, kto to teraz czyta, zapewne jest to śmieszne, ponieważ w dzisiejszych czasach bułek mamy pod dostatkiem i nie jest to jakiś towar luksusowy. W tamtych latach pieczywo to nie należało do tanich, zwłaszcza gdy miało się do wyżywienia w wakacje ośmioro wnucząt. Kupienie każdemu z nich codziennie po dużej bułce stanowiło dla dziadków spory wydatek, to był taki dodatkowy rarytas. Chleba było pod dostatkiem, ale bułka tylko jedna na dzień, dlatego do dziś pamiętam jej smak.

W łazience dość szybko jak na tamte czasy i wiejskie standardy zamontowana została toaleta. Chociaż nadal pamiętam, jak musieliśmy korzystać z drewnianego wychodka (dla tych, którzy nie wiedzą, o czym mówię: było to pomieszczenie sanitarne jak dzisiejszy toi toi, tylko drewniane, zwykle stawiane daleko poza obrębem mieszkań, które co jakiś czas samemu trzeba było opróżniać). O ile latem bez problemu można było z niego korzystać, o tyle zimową porą, zwłaszcza w nocy, stanowiło to już wyzwanie, ha, ha, ha. W łazience po lewej stronie stał piec, w którym trzeba było nagrzać wodę, aby móc się wykąpać, a za nim stała wielka żeliwna wanna. Naprzeciw pieca była umywalka, po jej prawej stronie słynna pralka Frania, a za nią sedes.

Pamiętam te dni, w których było robione pranie, najczęściej w sobotę. Od rana grzało się wodę, dolewało płynu, z którego powstawało mnóstwo bąbelków, a ja uwielbiałam się nimi bawić. Prało się wszystko hurtem przez pół dnia, płukało i wykręcało, po czym wieszało ubrania na sznurkach wzdłuż podwórka. Często mogłam zaobserwować, jak sąsiedzi wykonują te same czynności w tym samym czasie. Sobota była dniem, w którym wszystkie kobiety we wsi robiły różnego rodzaju domowe porządki.

W spiżarce schowane były rozmaite większe naczynia niemieszczące się w kuchennych szafkach oraz twój zapas… bimbru, z którym wiąże się również wiele anegdot. Pamiętam dzień, kiedy zabroniłeś Andrzejowi skorzystać z toalety przed wyjściem na dyskotekę, ha, ha, ha, ha. Od dłuższego czasu szukałeś sposobu, aby go przyłapać na spuszczaniu bimbru, aż w końcu ci się udało. Ileż było z jego strony kombinowania! Choćby z uchylonym oknem, które zamykałeś, aby nie mógł wejść od strony podwórka. Gdy któregoś razu było otwarte, okazało się, że w efekcie ćwiczeń na siłowni barki nie przechodzą mu przez to małe okienko. Trzeba przyznać, że nieźle wyrzeźbił sobie ciało, więc przy stu dziewięćdziesięciu sześciu centymetrach wzrostu, czarnych włosach, ciemnej karnacji i zielonych oczach miał powodzenie u dziewczyn. Zdecydowanie różniliśmy się wyglądem, dlatego nikt nie wierzył, że jesteśmy rodzeństwem. Uważano nas raczej za małżeństwo ze względu na to samo nazwisko.

Za domem od strony ulicy babcia miała posiane kwiaty, których zapach do dziś potrafię rozpoznać z daleka. Nikomu nie pozwalała tam wchodzić, lubiła pielęgnować je samodzielnie. Zawsze stawiała wazony ze świeżymi kwiatami w kuchni i w pokojach. Z drugiej strony domu stały szopa i chlewik, w którym trzymałeś świnie oraz kury. Zaraz za nim były parnik oraz pomieszczenia dla kaczek i kurczaków. Na końcu był wielki ogród, zawsze idealnie zadbany. Pamiętam, gdy zrywaliśmy czereśnie, które akurat uwielbiałam, i porzeczki, których nie cierpiałam tylko dlatego, że kilka razy ugryzła mnie szczypawka.

Zawsze byłeś bardzo pracowity i zaradny, a cechy te chciałeś przekazać mojemu bratu, ponieważ był mężczyzną. Na moje szczęście – jak się teraz okazuje i za co bardzo ci dziękuję – tego wszystkiego nauczyłeś mnie, kruchą dziewczynkę, która pragnęła być w przyszłości wolną, samodzielną i niezależną kobietą. Już wtedy doskonale wiedziałeś, co będzie mi w życiu najbardziej potrzebne, i tak mnie kierowałeś. Miałeś świetnego słuchacza i pomocnika, którym nie chciał być mój brat, a ja miałam świetnego nauczyciela, wręcz mistrza, ponieważ z niczego zawsze umiałeś wyczarować coś. Siedziałeś tak długo, aż to naprawiłeś lub zrobiłeś, nawet jeżeli miało to zająć kilka dni i nocy. W ten sposób nauczyłeś mnie, że nigdy nie wolno się poddawać, a wytrwałość pozwala nam osiągnąć każdy życiowy cel. Spędzaliśmy sporo czasu w szopie z narzędziami, gdzie uczyłeś mnie, do czego one służą, i pokazywałeś, jak je wykorzystywać. Przy okazji kształtowałeś mój charakter, o czym w tamtym czasie nie miałam zielonego pojęcia. Dopiero teraz, spoglądając z dzisiejszej perspektywy, potrafię docenić, jak wiele ci zawdzięczam.

WEEKENDY

Te dni mijały w bardzo szybkim tempie, mimo to zawsze wolałam przyjechać do ciebie, niż zostawać w wielkim i obcym dla mnie mieście. W piątek, zanim dojechałam po szkole na miejsce, było już zwykle zbyt późno – zwłaszcza zimową porą, gdyż wcześnie robiło się ciemno – aby pozwolić sobie na wyjście. Na przywitanie rozgrywaliśmy partyjkę tysiąca i kładliśmy się spać. Zapewne siedzielibyśmy dłużej, gdyby nie babcia, która zawsze pilnowała, abyśmy nie przesiadywali po nocach. Nigdy nie lubiłeś przegrywać. Pamiętam, jak się denerwowałeś, gdy któreś z nas cię ograło, co na początku zdarzało się bardzo rzadko, ale mając tak dobrego nauczyciela, szybko dorównaliśmy do twojego poziomu.

W sobotę rano zawsze odsypiałam, a ty wstawałeś razem z ptakami, aby nakarmić wygłodniałe zwierzęta. Moim zadaniem było pomóc babci w kuchni, a następnie popołudnie miałam wolne. W wiosenne wieczory zazwyczaj chodziłam się integrować z tutejszą młodzieżą, jednak zimową porą najczęściej zostawałam w domu, grzejąc się przy piecu. Co tydzień puszczałeś mi swoje nowości disco polo, które nagrywałeś na kasety, i cieszyłeś się, gdy tylko któraś z piosenek mi się spodobała. Wprawdzie miałam swoją muzykę i nasze gusta sporo się różniły, ale lubiłam z tobą siadać, wspólnie słuchać tej muzyki i widzieć radość w twoich oczach. Pamiętam ten moment, gdy po odsłuchaniu wszystkich piosenek nagle na kasecie odtworzyła się końcówka mojej piosenki. Wtedy zorientowałam się, co zrobiłeś: skasowałeś wszystkie moje ulubione utwory, aby nagrać swoje. Oj, długo byłam na ciebie obrażona.

W niedzielę było już tylko pakowanie się, a ty dbałeś o to, abyśmy zabrali jak najwięcej jedzenia do domu. Za każdym razem wracałam z pełnym plecakiem i przynajmniej jedną torbą. Zaraz po obiedzie staliśmy już z ponurymi minami na przystanku wąskotorówki albo autobusu. To był czas, w którym zdawałam sobie sprawę, że kończy się normalność, a za kilka godzin będzie czekało na mnie piekło, przed którym nie byłeś w stanie mnie ochronić.

WAKACJE

Wyczekiwałam ich zawsze już od końca maja, kiedy to wokoło robiło się ciepło i wszystko przypominało mi o ich rychłym nadejściu. Na początku czerwca zaczynałam już odliczać dni do końca roku szkolnego, a po rozdaniu świadectw brałam swój bagaż i pędziłam na dworzec albo wyczekiwałam w oknie na klatce schodowej twojego samochodu. To było jeszcze w czasach, kiedy byłeś na tyle sprawny, aby po nas przyjeżdżać. Pamiętam, jak to wszystko z biegiem lat się zmieniało. Kiedy byliśmy jeszcze mali, przyjeżdżałeś po nas osobiście. Później dojazd zaczął ci sprawiać coraz więcej trudności, zwłaszcza po tej ostatniej akcji z ojczymem, gdy już nie mogłeś nawet odpocząć między przyjazdem a powrotem. Lubiłam te dni, w których wypatrywaliśmy naszej wolności, kiedy wiedzieliśmy, że zaraz wszystko się skończy jak za dotknięciem czarodziejskiej różdżki. Zaraz po szkole rzucaliśmy plecaki i odliczaliśmy minuty do twojego przyjazdu, siedząc przy oknie. Wtedy już nic nie miało znaczenia, liczyło się tylko jedno: abyś pojawił się na parkingu. Od tego momentu z niecierpliwością nasłuchiwaliśmy każdego odgłosu poruszającej się windy. Potrafiliśmy odróżnić, która z nich jedzie, ponieważ były dwie, i w którą stronę: w dół czy do góry. Po latach wyczekiwania umieliśmy nawet odróżnić po dźwięku jazdy, czy kabina zatrzyma się na równi ze stopniem, czy poniżej, co czasem się zdarzało. Czekaliśmy niecierpliwie, kiedy w końcu pojedziemy, a ty jednak chciałeś trochę odpocząć, choć nie tylko. Najczęściej prowadziłeś zacięte dyskusje z tym draniem i niejednokrotnie naprawiałeś uszkodzone przez niego rzeczy, abyśmy mogli później jeszcze ich używać.

Pamiętam, jak pierwszym razem powiedziałam ci, że nie mogę oglądać bajek, ponieważ on nam nie pozwala. Ileż złości przez ciebie przeszło, widziałam, jak bardzo bolało cię to, na co nie miałeś wpływu. Zawsze jednak starałeś się znaleźć jakieś wyjście z danej sytuacji. Na drugi dzień od razu zabrałeś mnie do Trzebiatowa do swojego ulubionego sklepu. Wtedy jeszcze nie wiedziałam, po co jedziemy. Uwielbiałam tam z tobą jeździć. Nie wiem, co lubiłam bardziej: czy wspólne rozmowy, czy możliwość poznawania nowych miejsc, bo zawsze pokazałeś mi coś nowego, czy szaloną jazdę samochodem. Do dzisiaj pozostało mi coś z tej jazdy po tobie. Tak samo jak ty uwielbiam wciskać gaz do dechy, oczywiście w miejscach, gdzie można sobie na to pozwolić. Wielokrotnie przydały mi się te umiejętności jazdy, o których stale mi przypominałeś, czyli jak się powinno wchodzić w zakręt czy jak wyjść z poślizgu. Niby było to tylko takie gadanie, a wszystko utkwiło mi w pamięci i już parę razy bardzo mi się przydało. Odwaga to była twoja kolejna cecha. Swoją postawą wielokrotnie pokazywałeś mi, jak powinniśmy walczyć o swoje i nigdy się nie poddawać, jeżeli na czymś nam zależy. Mimo wielu potknięć w życiu zawsze potrafiłam stawić czoła niemożliwemu. Po kupieniu wszystkich potrzebnych części wróciliśmy do domu i zasiedliśmy w szopie, aby naprawić dla nas telewizor, który załatwiłeś od sąsiada. Na koniec wakacji wracaliśmy już z własnym odbiornikiem.

Kiedy zamykaliśmy drzwi domu, który tak naprawdę nigdy nie był naszym domem, dopiero wtedy na mojej twarzy zaczynał się malować uśmiech, dopiero wtedy byłam pewna, że na jakiś czas będę bezpieczna. Że na jakiś czas zamykam pewien etap życia i zaczynam normalne funkcjonowanie. Przynajmniej przez wakacje mogłam resetować mózg i ciało. Droga zawsze mijała nam z uśmiechami na twarzy, wiedziałeś, jak o to zadbać, nawet gdy babcia jechała z nami i protestowała przeciw zbyt szybkiej jeździe lub gwałtownemu hamowaniu. Wiedziałeś, że lubimy to uczucie hamowania zaraz po wynurzeniu się auta zza górki. To uczucie lęku połączone z fascynacją i poznawaniem reakcji własnego ciała było niesamowite, zwłaszcza że w tamtych czasach nie montowano obowiązkowych pasów bezpieczeństwa na tylnym siedzeniu samochodu.

Zaraz po przyjeździe musiałam wejść na wagę, a ty zapisywałeś w swoim kajeciku, ile ważę, i sprawdzałeś na koniec wakacji, czy udało ci się mnie utuczyć. Zazwyczaj miałam o cztery, pięć kilo więcej, a ty cieszyłeś się jak małe dziecko. Zapewne sama skóra i kości nie wyglądały zbyt czarująco, więc gdy tylko przestawałam wyglądać jak wieszak, miałeś powody do radości. Wakacje mijały mi beztrosko mimo codziennych obowiązków do mnie należących. Poranek zwykle miałam pracowity, bo chciałam odciążyć babcię od wysiłku fizycznego. Za to po obiedzie mogłam już robić, co tylko chciałam. Dawałeś mi całkowitą swobodę, musiałam tylko trzymać się określonych zasad. Nie miałam żadnych ograniczeń co do poruszania się i przebywania w miejscach, w których chciałam. Chyba że wpakowałam się w coś niebezpiecznego, wtedy mi się obrywało.

Pewnego dnia wybrałyśmy się do lasu z jedną z moich kuzynek. Standardowe wyjście, jedno z wielu, kiedy same chodziłyśmy w odległe rejony i przemierzałyśmy swoimi ścieżkami wytyczane przez nas szlaki. To był zimowy mroźny, ale słoneczny dzień, w którym nogi poniosły nas do zamarzniętego jeziorka w samym środku lasu. Zachwycone wyglądem pochylonych drzew, po upewnieniu się, iż woda jest na tyle zamarznięta, że można się udać na drugi brzeg, ruszyłyśmy przez sam środek w kierunku tych pięknie pochylonych drzew, wyglądających tak, jakby rosły w poprzek, stykając konary z powierzchnią ziemi, a raczej z taflą zamarzniętej wody. Zafascynowana widokiem nawet nie zauważyłam, że moja kuzynka jest wciągana przez bagno. Kiedy się zorientowałam, co się dzieje, sama stałam już po uda w błocie. Nawet nie zdawałam sobie sprawy, że człowiek tak szybko zatapia się w mazi błotnej i że tak ciężko jest się z niej wyswobodzić. Na nasze szczęście z wielkim trudem udało nam się jakoś wydostać, chwytając się mocnych gałęzi drzew, które były nad nami. Gdyby nie siła rąk, pewnie nie byłoby to możliwe. Tego dnia po raz pierwszy szłam jak robot, bo dżinsowe spodnie, które miałam na sobie, w mig zrobiły się sztywne, całe zamarzając, przez co bardzo ciężko było mi się poruszać. Nie zdążyłyśmy nawet dojść do domu, kiedy jakiś życzliwy doniósł naszym babciom, skąd i w jakim stanie wracamy. Ależ mi się wtedy oberwało!

Sytuacja trochę się zmieniała, gdy przyjeżdżała reszta kuzynostwa wraz z wujostwem, ale nigdy nie narzekałam i cieszyłam się z tego, że mogę tu być. Tak mijały lata. Na początku nas przywoziłeś i odwoziłeś, później sami jeździliśmy pociągiem do Trzebiatowa, a stamtąd nas odbierałeś, aż z czasem usamodzielniliśmy się całkowicie i sami przyjeżdżaliśmy pod dom. Nadszedł również taki czas, w którym zaczęłam przyjeżdżać już tylko sama – i to były najpiękniejsze dla mnie dni. Szybko pokochałam tę samotność w podróży oraz przebywanie na łonie natury, która była na wyciągnięcie ręki. Coraz więcej mnie uczyłeś, a ja z zaciekawieniem słuchałam, nie mogąc się doczekać twoich planów na moją przyszłość. Miałeś tyle pomysłów do zrealizowania, myślałeś o wszystkim, abym miała zapewniony jakiś start w życiu, abym tylko mogła się wyrwać z tego piekła, o którym w większej części nawet nie wiedziałeś. Niejednokrotnie próbowałam porozmawiać o tym, co najbardziej mnie męczy, ale gdy widziałam, jak się denerwujesz, w wyniku czego w ekspresowym tempie podnosi ci się ciśnienie, dawałam sobie z tym spokój. Niestety, na te wszystkie działania zabrakło nam kilku lat.

Dobrze pamiętam dzień, w którym zadzwonił telefon i dowiedziałam się, że właśnie runął mój świat, nasze wspólne plany, a co najgorsze sens mojego życia. Nie mogłam w to uwierzyć! Czułam wielki, wszechogarniający ból, który rozrywał moje ciało. Dopadła mnie przerażająca niemoc, niemoc, która nie pozwalała mi się poruszać, byłam nieobecna i niedostępna. Leżałam, nie mogąc się podnieść, nic do mnie nie docierało, chciałam wstać, ale nie mogłam. Po policzkach spływały mi łzy niczym górski potok, tak szybko, że w mgnieniu oka poduszka była cała mokra. A ja trwałam tak w tej nicości, nawet nie mogąc wytrzeć twarzy. Powoli gdzieś z oddali zaczęły do mnie docierać myśli, że już nigdy nic nie będzie takie samo, że nigdy już ciebie nie zobaczę. Nie porozmawiam, nie dotknę, nigdy więcej niczego się od ciebie nie nauczę, a w głowie krążyły mi twoje ostatnie słowa. Dlaczego wtedy ich nie zrozumiałam? Nie wiedziałam, o co ci chodziło. Przecież ty wiedziałeś! Ostrzegałeś mnie, tylko ja niczego się nie domyśliłam. Nie powiedziałeś mi tego wprost, ale wiedziałeś, że tak może się stać. Nie byłeś tylko pewien, kiedy to nastąpi. W jednej sekundzie odebrano mi ciebie i nadzieję na lepsze życie, w którym byłabym wolna jak ptak i mogłabym żyć na własnych warunkach, bez cierpienia, bez strachu, bez przemocy. Od tego dnia nic już nie było takie jak do tej pory.

ZA TAMTYMI DRZWIAMI

Tego dnia wróciłyśmy z mamą bardzo późno do domu, a w drzwiach przywitało nas krzywe spojrzenie mojego ojczyma, który najwyraźniej zdążył już sobie wypić. Wiedziałam, że w takim momencie najlepiej zejść mu z oczu i to jak najszybciej, lecz w tym domu nie było to możliwe. Marzyłam o tajnym przejściu do ukrytego pokoju, o niewielkiej przestrzeni, w której mogłabym spokojnie zajmować się tym, co dla mnie w danym momencie było najważniejsze. Ten wieczór chciałam spędzić na nauce do ważnego sprawdzianu, którego nie mogłam zawalić. Widząc minę ojczyma, wiedziałam już, że nie będzie łatwo. Mimo to z wielką nadzieją zasiadłam do odrabiania lekcji. Nie minęło piętnaście minut, gdy wpadł do pokoju niczym tajfun, z wielką wściekłością w oczach, wyzywając mnie od gamoni, nieuków i najróżniejszych innych niezaradnych istot. Używał przy tym słów, które prześcigały się w obrażaniu mnie i uświadamianiu mi, że nic ze mnie nie wyrośnie i nigdy niczego nie osiągnę. Kazał mi zgasić światło, po czym sam to zrobił i jeszcze bardziej wściekły szybkim krokiem wyszedł z pokoju. Zdezorientowana siedziałam przez chwilę po ciemku. Nie wiedziałam, czy włączyć małą lampkę, czy może lepiej odpuścić sobie naukę, chociaż chodziło o sprawdzian, od którego zależało moje przejście do następnej klasy. Mając przed sobą wizję powtarzania roku, zebrałam się na odwagę i zapaliłam lampkę na biurku. Gdy tylko jej światło dotarło do jego oczu, ponownie wpadł do pokoju i wyrwał kabel z gniazdka w ścianie. Przez zęby zdążył tylko wycedzić, że w tej chwili mam się znaleźć w łóżku. Zrezygnowana wypełniłam wydany mi rozkaz. Jednak myśl o porażce na sprawdzianie nie pozwalała mi spokojnie leżeć. Sięgnęłam po latarkę, którą dostałam od ciebie. Niejednokrotnie ratowała mnie z opresji. Zadowolona z siebie przystąpiłam do nauki, cały czas nasłuchując, czy nikt się nie zbliża do mojego pokoju. Gdy tylko słyszałam jakieś kroki, od razu chowałam latarkę pod kołdrę. W ten sposób udało mi się nauczyć dwóch tematów, z czego byłam bardzo zadowolona. Niestety, przede mną było jeszcze pięć.

– Oddawaj to, gówniaro! – usłyszałam nagle głos wydobywający się z ust mojego oprawcy.

W tym momencie już byłam pewna, że właśnie straciłam swój sprzęt, przy którym zdążyłam choć trochę się pouczyć. Zastanawiałam się, co jeszcze mogę zrobić, aby choć trochę się pouczyć. Zostało mi tylko wymknięcie się po cichu na klatkę schodową, gdzie w nocy zawsze świeciło się światło. Zabrałam więc swoje notatki i wyszłam. Po dwudziestu minutach spokojnej nauki usłyszałam, jak otwierają się drzwi naszego mieszkania. Ojczym zwyzywał mnie, wykręcił żarówkę w korytarzu na tym piętrze i poszedł. Tej nocy sporo czasu minęło, zanim nauczyłam się wszystkiego na tyle, aby móc zaliczyć sprawdzian i cieszyć się przejściem do następnej klasy. Jedynie sąsiedzi kolejnego dnia skarżyli się na brak żarówek prawie w całym pionie, gdyż ani ja, ani on łatwo się nie poddawaliśmy.