Włodzimierz Dzięgielewski

Energia mitu

Jak rozpoznać iluzję i przemienić ją w świadomość

Projektant okładki Włodzimierz Dzięgielewski

Ilustrator Włodzimierz Dzięgielewski

© Włodzimierz Dzięgielewski, 2025

© Włodzimierz Dzięgielewski, projekt okładki, 2025

© Włodzimierz Dzięgielewski, ilustracje, 2025

Czy mit to tylko opowieść? A może strumień energii, który karmi tożsamość, wspólnotę i duchową przestrzeń? Włodzimierz Dzięgielewski prowadzi czytelnika przez subtelne warstwy mitu — od historycznych fantazmatów po duchowe rozpoznanie. To nie tylko refleksja. To zaproszenie do obecności, lojalności i świadomego uczestnictwa w opowieści, która uzdrawia, inicjuje, przywraca pamięć i otwiera przestrzeń przemiany.

ISBN 978-83-8431-593-4

Książka powstała w inteligentnym systemie wydawniczym Ridero

Spis medytacji (dla praktyki)

Medytacja I – Rozpoznanie mitu tożsamości … 25

Medytacja II – Energetyczne rozróżnianie narracji … 29

Medytacja III — Rozróżnienie mitu wzmacniającego … 34

Medytacja IV — Transformacja mitu zbiorowego … 40

Medytacja V — Przewodnictwo przez pytanie … 46

Medytacja VI — Wizualizacja pojazdu energetycznego … 52

Medytacja VII — Rozpoznanie energii miejsca … 59

Medytacja VIII — Ochrona energetyczna relacji … 64

Medytacja IX — Transformacja mitu osobistego … 69

Medytacja X — Rozpoznanie somatyczne … 74

Medytacja XI – Opowieść w dialogu … 79

Medytacja XII – Ceremonia wspólnej opowieści … 84

Medytacja XIII – Ślub wobec światła … 89

Medytacja XIV – Spotkanie z wygnanym bogiem … 95

Medytacja XV – Przywrócenie zegara duszy … 100

Medytacja XVI – Spotkanie ze znakiem … 105

Medytacja XVII – Spotkanie z żywiołem … 112

Medytacja XVIII – Spotkanie z cichym przewodnikiem  118

Medytacja XIX – Rozmowa z ciałem … 124

Medytacja XX – Kielich i wąż … 131

Mit

Mit nie jest odpowiedzią, lecz pytaniem, które wraca wciąż od nowa.

Energia mitu nie tłumaczy, nie udowadnia – ona prowadzi.

Tam, gdzie kończy się fakt, zaczyna się droga.

Nie taka, którą ktoś Ci wyznaczył, lecz ta, którą sam rozpoznasz w sobie.

Mit nie daje Ci gotowych odpowiedzi, ale sprawia, że odpowiedzi stają się niepotrzebne.

Bo pytanie samo w sobie zaczyna żyć.

Bo w pytaniu spotykasz siebie.

Książka, którą trzymasz w rękach, nie jest przewodnikiem ani wykładem.

To nie mapa ani instrukcja.

To raczej zwierciadło – odbicie Twojej własnej pamięci i wyobraźni.

Może odnajdziesz w niej echo własnych opowieści, a może rozpoznasz to, co dawno chciało zostać nazwane.

Może odkryjesz, że to, co brałeś za iluzję, jest mitem.

A może, że to, co nazywałeś mitem, było tylko cieniem iluzji.

Ta książka nie odpowie za Ciebie.

Ona jedynie otworzy przestrzeń, w której Twoje pytania staną się początkiem drogi.

Bo energia mitu nie jest w słowach, lecz w tym, co poruszają w Tobie.

— Włodzimierz

Wszelkie prawa zastrzeżone. Żadna część tej publikacji nie może być kopiowana, powielana, reprodukowana, przechowywana w systemach informatycznych ani przekazywana w jakiejkolwiek formie i za pomocą jakichkolwiek środków — elektronicznych, mechanicznych, fotograficznych, nagrywających czy innych — bez pisemnej zgody autora. Niniejsza publikacja została zgłoszona do ochrony praw autorskich. Wszelkie naruszenia będą egzekwowane zgodnie z obowiązującym prawem.

Ceremonialna karta rozróżnienia narracji:

Mit • Legenda • Bajka • Iluzja

Zamknij oczy.

Który mit w Tobie żyje?

Która bajka Cię uspokaja?

Która legenda Cię prowadzi?

Która iluzja chce być rozpoznana?

Mit

Mit nie potrzebuje faktów, by być prawdziwy. To spirala pamięci, archetyp, wzorzec. Nie mówi „było tak”, lecz „jest tak zawsze”. Mit działa poza czasem — jako energia, która porusza duszę.

W tej książce mitem jest:

— Mit osobisty — narracja, którą nosisz w sobie

— Mit wygnany — jak Weles, który czeka na przywrócenie

— Mit zapomniany — jak bogowie żywiołów

— Mit przesuniętego czasu — konstrukcja, która oddziela duszę od obecności

Legenda

Legenda to opowieść zakorzeniona w czasie — nie w datach, lecz w pamięci, w duchu, w przestrzeni wspólnego doświadczenia.

Nie mówi: „tak było”, lecz raczej: „tak mogło być” albo „tak czujemy, że było”.

Jest znakiem — wskazuje coś większego niż sama historia.

Jest drogowskazem — prowadzi przez wartości, emocje, tożsamość.

Jest przypomnieniem — o tym, kim jesteśmy, skąd pochodzimy, co nas ukształtowało

W tej książce legendą są:

— Zwierzęta i znaki obecności — sowa, czarny kot — nie jako fakty, lecz jako symbole, które mówią językiem intuicji, obecności, tajemnicy.

— Opowieści rodzinne i narodowe — nie jako dokumenty, lecz jako duchowe echa, które rezonują w sercu, przekazując to, czego nie da się zapisać w kronikach.

Bajka

Bajka to narracja uproszczona. Może uspokajać, może bawić, ale rzadko prowadzi do transformacji. Czasem udaje mit — i wtedy staje się iluzją.

W tej książce bajka pojawia się jako kontrast — jako forma, która nie niesie głębi, lecz powierzchnię. To opowieść, która zatrzymuje się na fantazji, nie prowadząc do obecności.

Iluzja

Iluzja to narracja, która udaje mit — wzmacnia wyobrażenie, zasłania prawdę, tworzy pozór zakorzenienia. Nie służy transformacji, lecz utrwala oddzielenie. Nie prowadzi do światła, lecz do cienia projekcji.

W tej książce iluzją jest:

— Mit Wielkiej Lechii — przykład mitu złudnego

— Narracje, które nie służą transformacji, lecz kontroli

Gdzie mit żyje, iluzja udaje.

Gdzie mit prowadzi, iluzja zasłania.

Dlaczego to rozróżnienie jest ważne?

Bo energia słowa działa niezależnie od intencji. Jeśli nie rozpoznasz, z czym pracujesz, możesz wzmocnić to, co Cię oddziela, zamiast to, co Cię prowadzi.

Ta książka nie jest zbiorem teorii — jest ceremonią rozpoznania. Każdy rozdział to próba spotkania z własnym mitem, z własną pamięcią, z własnym ciałem i przestrzenią.

Ćwiczenie otwarcia

Usiądź w ciszy. Poczuj, która opowieść w Tobie domaga się głosu. Czy to mit, który wzmacnia? Bajka, która koi? Legenda, która prowadzi? A może iluzja, która chce być rozpoznana?

Energia mitu to nie odpowiedź.

To lustro, które pokazuje, gdzie jesteś, zanim zapytasz, kim jesteś.

Mit nie musi być prawdą, by działał.

Wystarczy, że porusza — że dotyka miejsca, które zapomnieliśmy nazwać.

Mit nie znika.

On zmienia język, przesuwa się między iluzją a światłem świadomości.

I właśnie tam — w tym przesunięciu — zaczyna się droga.

Jeśli rozpoznałeś, która opowieść w Tobie żyje — możesz wejść dalej. Jeśli nie — ta książka pomoże Ci ją odnaleźć.

Dedykacja

Dla wszystkich, którzy szukają prawdy między słowami, światła między cieniem i mądrości w opowieściach. Niech ta książka będzie przewodnikiem w podróży przez mity, które kształtują naszą świadomość — ku wolności, a nie złudzeniu.

Od autora

Każdy człowiek potrzebuje opowieści — od dziecięcych bajek po historie narodów i cywilizacji. W moich książkach, zawsze starałem się pokazać, jak subtelna energia — słowo, obraz, mit — wpływa na nasze życie, rozwój świadomości i relacje z innymi.

Energia mitu jest naturalną kontynuacją tej drogi. Tym razem skupiam się na sile narracji, która kształtuje zbiorową i indywidualną tożsamość. Pokazuję, jak mit może inspirować i uzdrawiać, a kiedy staje się pułapką iluzji — jak go rozpoznać i przemienić w świadomą siłę.

Moje wcześniejsze publikacje, takie jak:

— 144 Klucze do Harmonii i Przemiany

— Jak świadomość może odmienić Twoje życie (części I–III)

— Pomiędzy światem, który znamy, a tym, którego nie widzimy

— W labiryncie samotności

— Między śmiercią a narodzinami

…pokazują różne aspekty pracy z energią, intuicją i świadomością. Energia mitu łączy je w jedno — refleksyjną i praktyczną podróż po świecie opowieści, które kształtują nasze życie i nasze duchowe pole.

Zapraszam Cię do tej podróży z otwartym sercem i uważnym umysłem.

Wstęp

Każdy człowiek nosi w sobie potrzebę opowieści. Od najdawniejszych czasów snuliśmy mity, bajki i legendy, by wytłumaczyć świat, którego nie rozumieliśmy. Te opowieści miały moc — dawały poczucie bezpieczeństwa, budowały wspólnotę i wskazywały kierunek.

Mit jest jak żywa energia. Może nas unosić ku światłu, otwierając na dobro, mądrość i nadzieję. Ale może też więzić, gdy staje się złudzeniem podszytym lękiem, dumą czy poczuciem wyjątkowości. W ostatnich latach widać szczególnie wyraźnie, jak łatwo dorosły człowiek może pomylić bajkę z rzeczywistością. Opowieści, które powinny pozostać w świecie fantazji, zaczynają udawać naukę, historię lub „prawdę o narodzie”.

Jako terapeuta duchowy, medium i człowiek pracujący z energią — widzę, jak wielka jest moc narracji. Jedno słowo, obraz, legenda może poruszyć całe pole zbiorowej świadomości. Może uzdrawiać lub ranić, otwierać świadomość albo prowadzić w labirynt iluzji.

Dlatego ta książka nie jest tylko o historii czy pseudonauce. Jest o energii mitu — o tym, jak działa, jak nas karmi, kiedy daje siłę, a kiedy odbiera wolność. To zaproszenie, by nauczyć się rozpoznawać opowieści, które naprawdę budują człowieka, i transformować te, które zwodzą i więżą.

Jeśli czytałeś moje wcześniejsze książki — 144 Klucze do Harmonii i Przemiany, Jak świadomość może odmienić Twoje życie czy Pomiędzy światem, który znamy, a tym, którego nie widzimy — znajdziesz tu kontynuację tematu:

świadomej pracy z energią, intuicją i zbiorową narracją, tym razem skupionej na mitach i opowieściach kształtujących naszą rzeczywistość.

Ta książka nie jest teorią. To zaproszenie do spotkania z własnym mitem — i do odkrycia, czy prowadzi on ku światłu, czy w stronę złudzenia.

Energia mitu

Rozdział I — Jak działa energia mitu

Mit to nie tylko opowieść — to strumień energii, który karmi ludzką tożsamość.

Potrzeba wielkich narracji

Ludzie od zawsze potrzebowali wielkich opowieści o sobie — nawet jeśli były zmyślone. Mit odpowiada na naszą potrzebę zakorzenienia, poczucia znaczenia i ciągłości. Nie chodzi tu wyłącznie o historię — to energia, która formuje wspólnotę, wywołuje emocje i buduje tożsamość.

Mit jako forma energii zbiorowej

Mit to nie tylko słowa. To strumień energetyczny, który przepływa przez pokolenia, kultury i ceremonie. Gdy opowieść zostaje przyjęta, zaczyna żyć w emocjach, przekonaniach i decyzjach. Zasila zbiorową tożsamość. Wpływa na nasze wybory — często poza świadomością.

Nie tylko wielkie narracje historyczne czy fantazmaty globalne mają moc. Podobnie działają codzienne ceremonie, obrzędy i zwyczaje.

Przykład:

Ania obserwuje, jak babcia piecze kurczaka lub gęś, obcinając im nogi. Nie wie, że to wynik praktycznego powodu — zbyt małego piekarnika. Gdy dorosła Ania powtarza ten gest w swoim domu, przejmuje energię i znaczenie rodzinnego zwyczaju. Pierwotny kontekst jest już zapomniany.

Pozostaje rytuał.

Pozostaje energia.

Takie codzienne gesty pokazują, że mit nie zawsze musi mieć wielką formę. Nawet małe, powtarzane czynności — od rodzinnych historii, przez nawyki świąteczne, po zwykłe gesty w pracy — niosą ze sobą energię zbiorową, kształtując poczucie przynależności, sensu i ciągłości między pokoleniami.

Przykład z legend i bajek

Motyw pokonania potwora

Motyw pokonania potwora funkcjonuje jako forma energii zbiorowej w legendach i bajkach.

Nie chodzi o dokładną treść opowieści, lecz o energię mitu — wspólną naukę odwagi, sprytu, refleksji i przezwyciężania trudności, przekazywaną z pokolenia na pokolenie.

Przykłady:

1. Legenda o Smoku Wawelskim i Szewczyku Dratewce Smok terroryzuje mieszkańców Krakowa, domagając się ofiar. Szewczyk Dratewka, prosty szewc, pokonuje go podstępem — wypycha barana siarką, smok zjada go i pęka. Energia mitu: spryt, odwaga, zwycięstwo słabszego nad silniejszym.

2. Legenda o Bazyliszku Potwór żyjący w podziemiach Warszawy zabija spojrzeniem. Bohater (czasem rycerz, czasem chłopiec) używa lusterka, by odbić spojrzenie Bazyliszka — potwór zamienia się w kamień. Energia mitu: mądrość, refleksja, pokonanie lęku przez światło świadomości.

3. Bajka o trzech braciach i smoku (wariant ludowy) Trzej bracia próbują pokonać smoka — tylko najmłodszy, często niedoceniany, odnosi sukces. Czasem używa magicznego przedmiotu, czasem pomaga mu zwierzę, czasem działa przez czystość serca. Energia mitu: niewinność, pomoc sił natury, zwycięstwo przez czystość intencji.

Choć szczegóły działań bohaterów różnią się w zależności od wersji, energia pozostaje ta sama. To pokazuje, że jedna sytuacja — pokonanie potwora — może funkcjonować w różnych narracjach, przekazując podobną energię zbiorową mimo zmieniającej się formy.

Przykład:

Nasze codzienne ceremonie — picie porannej kawy, opowiadanie historii dzieciom, celebrowanie świąt — także przenoszą energię zbiorową, kształtując poczucie przynależności i sensu.

Nie tylko wielkie narracje kształtują nasze życie. Codzienne rytuały — rodzinne historie, świąteczne obrzędy czy drobne gesty w pracy — niosą energię zbiorową, podobnie jak legendy i bajki. Motyw pokonania potwora, obecny np. w opowieściach o Bazyliszku czy Szewczyku Dratewce, uczy odwagi, sprytu i przezwyciężania niebezpieczeństw, niezależnie od szczegółów fabuły.

Historyczne przykłady

Narracje o przeszłości nie zawsze służyły przekazaniu faktów — często miały nadać ludziom poczucie wielkości.

— Troja jako kolebka Francji

— Rzymianie jako przodkowie Litwinów

— Wielka Lechia — współczesna opowieść o starożytnym imperium Słowian, która mimo braku źródeł historycznych zyskała ogromną popularność. Nie dla faktów, lecz dla energii, którą niesie.

Psychologiczna rola mitu

„To, czego nie uświadamiamy sobie, objawia się w naszym życiu jako przeznaczenie.” — Carl Gustav Jung

Mit daje poczucie przynależności, sensu, uczestnictwa w czymś większym. W czasach kryzysu może być schronieniem — ale też pułapką, jeśli zamyka nas w iluzji. To narzędzie, które może budować — lub zniewalać.

Duchowy wymiar mitu

„Mit opowiada o tym, co się wydarzyło naprawdę, choć poza czasem.” — Mircea Eliade

Mit to zwierciadło duszy zbiorowej. Pokazuje, czego się boimy, za czym tęsknimy, w co wierzymy. Duchowa praca z mitem to sztuka rozróżniania:

Co jest przesłaniem, a co projekcją?

Co prowadzi ku światłu, a co ku cieniowi?

Mit twórczy a mit złudny

Nie każdy mit jest szkodliwy.

— Mit twórczy — inspiruje, buduje wspólnotę, uczy odwagi i mądrości.

— Mit złudny — oddziela od rzeczywistości, tworzy fałszywe poczucie znaczenia, karmi frustrację.

Przykład: Wielka Lechia

Według tej narracji Polska miała być starożytnym imperium Słowian, walczącym z Aleksandrem Wielkim i Rzymem. Brak dowodów historycznych — opowieść opiera się na późnych kronikach, spreparowanych mapach i fantastycznych interpretacjach. Historyk Roman Żuchowicz w pracy Wielka Lechia. Źródła i przyczyny popularności teorii pseudonaukowej pokazuje, jak emocje i potrzeba wyjątkowości stają się paliwem dla mitu — niezależnie od faktów.

Podobny mechanizm działa w:

— literaturze Ericha von Dänikena

— legendach o Atlantydzie

— narracjach o UFO i spiskach elit

To nie fakt historyczny, lecz energia mitu — potrzeba zakorzenienia, wielkości, sensu — sprawia, że opowieść żyje.

Energia mitu w praktyce

Każda narracja staje się energią zbiorową, gdy ludzie ją przyjmują, żyją nią, dyskutują i emocjonalnie ją podtrzymują. Zadaniem świadomego człowieka nie jest walka z mitem — lecz rozróżnianie:

Który mit prowadzi ku światłu świadomości, a który ku złudzeniu?

Mit twórczy:

— inspiruje do działania

— otwiera na innych

— daje nadzieję bez zniewalania

Mit twórczy, choć inspirujący, może zatrzymać rozwój, gdy staje się absolutną prawdą lub narzędziem wywyższania się — dlatego świadome rozróżnianie jest kluczowe.

Mit złudny:

— wciąga w projekcje

— karmi poczucie wyjątkowości

— oddala od prawdy

— zatrzymuje energię w świecie iluzji

Pytanie końcowe:

Czy energia mitu, którą karmimy w codziennym życiu, prowadzi nas ku świadomości i wolności —

czy zamyka w cieniowym świecie iluzji?

To rozróżnienie jest kluczem do świadomej pracy z energią zbiorową i własną tożsamością.

To, co dawniej było mitem narodowym czy religijnym, dziś przybiera formę memu internetowego, teorii spiskowej lub globalnej narracji. Energia pozostaje, zmienia się jedynie forma.

Ćwiczenia: Rozpoznaj swój mit tożsamości

Usiądź w ciszy. Zapisz trzy zdania, które najczęściej powtarzasz o sobie (np. „Zawsze muszę walczyć”, „Nie zasługuję”, „Jestem wyjątkowy”).

Zadaj sobie pytanie:

Czy to jest mój mit twórczy, czy złudny?

Czy prowadzi mnie ku świadomości, czy ku iluzji?

Zapisz trzy narracje, które regularnie powtarzają twoi bliscy, współpracownicy lub media.

Zastanów się, czy je przyjmujesz bezmyślnie, czy świadomie — czy wzmacniają cię, czy ograniczają.

Czy energia mitu, którą karmimy w codziennym życiu, prowadzi nas ku świadomości i wolności, otwiera serce na innych i inspiruje do działania — czy zamyka w cieniowym świecie iluzji, buduje poczucie wyższości lub izolacji?

Te przykłady historyczne pokazują, jak mit kształtował wspólnoty w przeszłości, mechanizm ten nie zniknął. Współczesny świat, choć inny, wciąż wytwarza fantazmaty — czasem zakorzenione w tęsknocie, czasem w lęku, ale zawsze napędzane tą samą energią.

Choć mechanizm energii mitu pozostaje niezmienny, współczesny świat wytwarza nowe fantazmaty — od Wielkiej Lechii po opowieści Dänikena, od UFO po internetowe teorie spiskowe.

W Rozdziale II przyjrzymy się współczesnym fantazmatom — od Wielkiej Lechii po opowieści Dänikena, UFO i internetowe teorie spiskowe — by zrozumieć, jak działają dzisiaj i dlaczego nadal potrafią poruszać nasze emocje oraz wyobraźnię.

Zastanów się, jakie legendy, opowieści lub codzienne rytuały z dzieciństwa powtarzasz dzisiaj. Czy kształtują Twój mit twórczy, czy złudny? Jaką energię wnoszą do Twojego życia?

Medytacja I

Zamknij oczy.

Poczuj, jaka opowieść dziś dominuje w Twoim polu.

Czy to mit, który Cię wzmacnia, czy taki, który Cię zatrzymuje?

Oddychaj.

Pozwól, by odpowiedź przyszła nie przez myśl — lecz przez ciszę.

Mit nie znika — przekształca się

Rozdział II — Współczesność

między wyobrażeniem a iluzją

Współczesny świat nie porzucił mitów — przeciwnie, tworzy je na nowo. Czasem podszyte tęsknotą, czasem lękiem, czasem iluzją.

Mit w epoce informacji

Fanatyzm rodzi się z wypieranych wątpliwości i złudzeń w umyśle.

W świecie przesyconym danymi mit nie znika — przekształca się. Przybiera formę teorii spiskowych, pseudonaukowych wizji i duchowych fantazmatów. Internet, media i literatura popularna stają się nowymi przestrzeniami narracji, które nie muszą być prawdziwe, by działać. Wystarczy, że poruszają emocje.

Mit nie żyje wyłącznie w legendach czy teoriach spiskowych. Codzienność sama w sobie jest przestrzenią, w której manifestuje swoją moc — w gestach, rytuałach i przedmiotach. Przykład daje XIX-wieczny pisarz Józef Ignacy Kraszewski, który mówił, że jego literatura jest jak „chleb razowy” — prosta, codzienna, potrzebna. To pokazuje, że mit może karmić duszę wspólnoty także w najmniejszych formach życia: w kuchni, garderobie, liście, drobnym geście. Współczesne wyobrażenia funkcjonują podobnie — w nowym kontekście kształtują nasze nawyki, symbole i emocje, wzmacniając poczucie przynależności.

Potrzeba zakorzenienia

Im większy chaos, tym silniejsza tęsknota za opowieścią, która przywraca sens. Człowiek szuka historii, która nada jego życiu godność, ciągłość i znaczenie. Wyobrażenia nierzadko odpowiadają na tę potrzebę — choć oparte na iluzji, dają poczucie wspólnoty.

Wielka Lechia jako przykład mitu złudnego

Narracja o starożytnym imperium Słowian, choć pozbawiona historycznych źródeł, zyskała ogromną popularność. Jak zauważa Roman Żuchowicz, jej siła nie tkwi w faktach, lecz w energii, którą wywołuje. To mit, który karmi wyobraźnię, poczucie wyjątkowości i narodowej dumy — nawet jeśli oddala od prawdy.

Energia zbiorowa mitu

„Psychologia nie jest nauką o faktach, lecz o znaczeniach.” — James Hillman

Mit działa nie przez dowody, lecz przez emocje. Gdy opowieść zostaje przyjęta przez wspólnotę, zaczyna żyć w jej polu energetycznym. Ludzie ją powtarzają, bronią, przeżywają. To nie tylko narracja — to strumień, który wpływa na decyzje, relacje i duchowy kierunek.

Mit działa jak chleb — karmi, daje poczucie bezpieczeństwa i wspólnoty. Może też działać jak ubranie — ubiera tożsamość, pokazuje przynależność, nadaje symboliczny kształt wspólnotowym wartościom. Choć formy mitu się zmieniają (od Wielkiej Lechii po codzienne rytuały), jego funkcja pozostaje podobna: integruje, porządkuje i nadaje sens doświadczeniu.

Zjawiska pokrewne

Atlantyda, Däniken, UFO, spiski elit — różne formy współczesnych fantazmatów. Łączy je jedno: odpowiadają na głęboką potrzebę sensu, tajemnicy i uczestnictwa w czymś większym niż codzienność. Nie chodzi o prawdę, lecz o energię, którą te opowieści wywołują.

Rozróżnienie duchowe

Świadomy człowiek nie walczy z mitem, lecz uczy się go rozpoznawać.

Pyta: czy ta opowieść prowadzi mnie ku światłu, czy ku cieniowi? Czy buduje moją tożsamość, czy ją zamyka w iluzji? To nie tylko intelektualna analiza — to akt duchowej odwagi.

Mit twórczy inspiruje, daje nadzieję, uczy odwagi. Mit złudny tworzy projekcje, oddziela od prawdy, zatrzymuje energię w świecie fantazji.

Dlatego tak ważne jest, by rozróżniać te dwie funkcje — nie tylko jako historycy, lecz jako istoty duchowe.

Mit w polu energetycznym

Każda opowieść, którą karmimy, wpływa na nasze pole świadomości i staje się częścią naszej duchowej struktury. To, co w nim rośnie, kształtuje nasze decyzje, relacje i wybory. W świecie pełnym narracji świadomość staje się kompasem, a prawda — drogą.

Prawda jako droga

Prawda nie zawsze jest wygodna. Czasem burzy iluzję, odbiera poczucie wyjątkowości. Ale zawsze prowadzi ku wolności. Mit może być lustrem — jeśli patrzymy w nie z otwartym sercem i uważnym umysłem.

Współczesne przykłady

Literatura Ericha von Dänikena pokazuje, że mit funkcjonuje także w nowoczesności jako fantazmat „globalny” — zaspokajający tęsknotę za tajemnicą, sensacją i uczestnictwem w czymś większym. Choć dowody naukowe są wątpliwe, narracja działa na poziomie emocjonalnym i symbolicznym.

Mechanizm jest podobny jak w przypadku innych współczesnych wyobrażeń: opowieść generuje energię zbiorową, wzmacnia poczucie przynależności i mobilizuje wyobraźnię, niezależnie od zgodności z rzeczywistością historyczną czy naukową.

Ćwiczenia: energetyczne rozróżnianie narracji

— Wypisz pięć opowieści, które często słyszysz w mediach, internecie, rozmowach. Przy każdej zaznacz:

— Czy budzi we mnie lęk, poczucie wyższości, izolację?

— Czy daje nadzieję, otwartość, inspirację?

— Zamknij oczy i poczuj, która z nich zasila Twoje pole, a która je osłabia.

— Zauważ swoje codzienne rytuały i zwyczaje. Które z nich są nośnikami Twojego osobistego mitu — wzmacniają poczucie przynależności i sensu? Które powtarzasz automatycznie, nieświadomie, karmiąc przy tym iluzję lub lęk?

Medytacja II

Usiądź w ciszy.

Pomyśl o jednej narracji, którą słyszysz często — w mediach, w rozmowach, w kulturze.

Czy ta opowieść Cię zakorzenia, czy oddziela od siebie? Pozwól sobie na chwilę bez interpretacji.

Tylko obecność.

Nie każdy mit jest pułapką. Nie każdy wzmacnia.

Rozdział III — Jak rozpoznać

kiedy mit nas wzmacnia, a kiedy zwodzi

Nie każdy mit jest pułapką. Nie każdy wzmacnia. W tym rozdziale uczymy się rozróżniać: które opowieści budują świadomość, a które ją zamykają.

Mit jako narzędzie rozwoju lub zniewolenia

„Nie stajemy się oświeceni, wyobrażając sobie światło, lecz czyniąc ciemność świadomą.” — Carl Gustav Jung

Mit może być drogą do przebudzenia — albo zasłoną, która oddziela od prawdy. Wszystko zależy od tego, jak go czytamy. Opowieść, która inspiruje, może otworzyć serce. Ale ta sama opowieść, absolutyzowana i pozbawiona refleksji, może stać się narzędziem zniewolenia.

Bajka vs. mit złudny

Bajka dla dziecka uczy odwagi, dobroci, mądrości. Jest przestrzenią wyobraźni, która wzmacnia. Mit złudny — często podszyty pseudonauką — udaje wiedzę, ale w rzeczywistości odcina od prawdy.

Tworzy frustrację, poczucie wyższości i izolację. Różnica tkwi nie w formie, lecz w intencji i skutku.

Wskaźniki mitu wzmacniającego

— Daje nadzieję, ale nie zniewala

— Inspiruje do działania, nie do walki

— Nie wymaga ślepej wiary

— Otwiera na innych, nie zamyka w poczuciu wyższości To mit, który prowadzi ku światłu — nawet jeśli jest symboliczny.

Wskaźniki mitu zwodniczego

— Rości sobie prawo do absolutnej prawdy

— Karmi poczucie wyjątkowości i wyższości

— Odcina od źródeł wiedzy i dialogu

— Zamyka w lęku, wrogości lub poczuciu zagrożenia To mit, który buduje mur — zamiast mostu.

Rola świadomości w rozpoznawaniu narracji

„Nie chodzi o to, by pozbyć się mitu, lecz by go rozpoznać.” — James Hillman

Świadomość to nie tylko wiedza — to uważność, obecność, zdolność do rozróżniania. Duchowa uważność pozwala zobaczyć, czy opowieść nas wzmacnia, czy więzi. Czy prowadzi ku prawdzie, czy ku projekcji. To subtelna praca — ale niezbędna.

Ćwiczenie refleksyjne dla czytelnika

Zatrzymaj się i zapytaj:

— Jakie opowieści o sobie powtarzam?

— Jakie mity rodzinne, narodowe, duchowe mnie kształtowały?

— Czy one mnie wzmacniają, czy ograniczają?

— Czy mogę je przekształcić, nadać im nowy sens, który prowadzi ku świadomości?

Energetyczna higiena opowieści

Tak jak dbamy o ciało, warto dbać o to, czym karmimy umysł i duszę. Opowieści, które powtarzamy, tworzą nasze pole energetyczne. Dlatego warto wybierać świadomie — słowa, obrazy, narracje.

To codzienna praktyka: oczyszczanie, rozróżnianie, wybieranie światła.

Ćwiczenie: Medytacja rozróżnienia

Usiądź wygodnie. Oddychaj spokojnie.

Wyobraź sobie dwie ścieżki: jedna prowadzi ku światłu, druga ku cieniowi.

Zadaj sobie pytanie:

— Które opowieści w moim życiu prowadzą mnie ku światłu?

— Które zatrzymują mnie w cieniu?

Nie szukaj odpowiedzi w umyśle — pozwól, by przyszła jako subtelna wibracja, która rezonuje w Twoim wnętrzu i którą możesz poczuć.

Medytacja III

Weź głęboki oddech.

Przypomnij sobie zdanie, które często powtarzasz o sobie.

Czy ono Cię prowadzi, czy więzi?

Zadaj pytanie:

Czy jestem gotów je przemienić?

Pozwól, by cisza była odpowiedzią.

Koniec darmowego fragmentu książki.

Zachęcamy do zakupu pełnej wersji.