Andrzej Lebiedowicz

Krótka historia ekonomii dla nieekonomistów

książka napisana z pomocą ai

© Andrzej Lebiedowicz, 2025

Krótka historia ekonomii dla nieekonomistów to pasjonujący kurs myślenia gospodarczego stworzony z myślą o humanistach. Bez wzorów, bez wykresów — tylko klarowne idee, fascynujące konteksty i zrozumiałe wyjaśnienia. Ekonomia wreszcie mówi ludzkim językiem. Czytaj, myśl, rozumiej świat.

ISBN 978-83-8431-508-8

Książka powstała w inteligentnym systemie wydawniczym Ridero

Wstęp: Dlaczego warto rozumieć ekonomię?

Ekonomia to nie tylko nauka o pieniądzu, podatkach czy giełdzie. To przede wszystkim sposób myślenia o świecie, w którym żyjemy — o tym, jak ludzie podejmują decyzje, jak funkcjonują społeczeństwa, jak państwa rosną, upadają, reformują się i próbują sprostać wyzwaniom, które same sobie stwarzają. Ekonomia jest obecna wszędzie tam, gdzie pojawia się wybór, ograniczenie zasobów, potrzeba racjonalizacji działań. Nie trzeba być ekonomistą, by dostrzec jej wpływ na codzienne życie — wystarczy otworzyć lodówkę, zatankować samochód, zapłacić rachunek za prąd czy przeczytać wiadomości o inflacji. W każdym z tych przypadków stykamy się z konsekwencjami decyzji ekonomicznych — naszych, cudzych, rządowych, globalnych.

Celem tej książki jest przedstawienie historii ekonomii w sposób zrozumiały dla osób, które nie studiowały tej dziedziny, nie pracują w bankach ani nie śledzą codziennie notowań giełdowych. Nie oznacza to jednak, że treść będzie uproszczona do banału. Wręcz przeciwnie — założeniem jest, że czytelnik zasługuje na poważne potraktowanie, na klarowne wyjaśnienie złożonych zjawisk bez infantylizacji, ale też bez akademickiego zadęcia. Ekonomia, choć bywa trudna, nie jest tajemną wiedzą zarezerwowaną dla wąskiego grona wtajemniczonych. To dziedzina, która powinna być dostępna dla każdego obywatela, bo każdy obywatel jest uczestnikiem życia gospodarczego.

Historia ekonomii to historia idei — nie tylko teorii, ale także praktyk, które kształtowały świat. Od czasów starożytnych, gdy wymiana towarów odbywała się bez pieniądza, przez epokę merkantylizmu, liberalizmu, rewolucji przemysłowej, aż po współczesne debaty o roli państwa, globalizacji, nierównościach czy zmianach klimatycznych. Każda z tych epok przynosiła nowe pytania i nowe odpowiedzi. Czasem błędne, czasem genialne, czasem kontrowersyjne. Ale zawsze istotne.

Nie sposób mówić o ekonomii bez odniesienia do ludzi, którzy ją tworzyli. Adam Smith, David Ricardo, Karol Marks, John Maynard Keynes, Milton Friedman — to nazwiska, które pojawiają się w podręcznikach, ale często bez kontekstu, bez zrozumienia, dlaczego ich idee były tak przełomowe. W tej książce postaram się przybliżyć nie tylko ich teorie, ale także okoliczności, w których powstawały. Bo ekonomia nie rodzi się w próżni — jest odpowiedzią na konkretne problemy, kryzysy, przemiany społeczne.

Ważne jest także zrozumienie, że ekonomia nie jest nauką ścisłą w takim sensie jak fizyka czy chemia. Nie da się przeprowadzić eksperymentu w próżni społecznej, nie da się powtórzyć warunków historycznych, by sprawdzić, czy dana teoria działa. Ekonomia operuje na modelach, które upraszczają rzeczywistość, by móc ją analizować. To nie wada, lecz konieczność. Ale trzeba mieć świadomość ograniczeń tych modeli — ich założeń, uproszczeń, ryzyk. Dlatego tak ważne jest krytyczne myślenie, umiejętność zadawania pytań, dostrzegania niuansów.

Współczesny świat stawia przed ekonomią nowe wyzwania. Kryzysy finansowe, pandemia, zmiany klimatyczne, cyfryzacja, rosnące nierówności — to wszystko wymaga nowych odpowiedzi. Ale by je znaleźć, trzeba znać historię. Trzeba wiedzieć, skąd się wzięły obecne paradygmaty, dlaczego pewne idee dominują, a inne zostały odrzucone. Historia ekonomii to nie tylko przeszłość — to klucz do zrozumienia teraźniejszości i przyszłości.

Dlaczego więc warto przeczytać tę książkę? Bo pozwala spojrzeć na świat z innej perspektywy. Bo uczy, że za każdą decyzją gospodarczą kryje się jakaś teoria — czasem świadoma, czasem nie. Bo pokazuje, że ekonomia to nie tylko liczby, ale także wartości, wybory, konflikty. Bo daje narzędzia do rozumienia debat publicznych, decyzji politycznych, mechanizmów rynkowych. Bo uzbraja w wiedzę, która pozwala być bardziej świadomym obywatelem.

Nie trzeba znać wzorów, by rozumieć ekonomię. Wystarczy chcieć zrozumieć, jak działa świat. A świat działa — w dużej mierze — według zasad ekonomicznych. Nie zawsze racjonalnych, nie zawsze sprawiedliwych, ale zawsze wpływających na nasze życie.

W kolejnych rozdziałach przejdziemy przez najważniejsze etapy rozwoju myśli ekonomicznej. Zobaczymy, jak zmieniały się poglądy na rolę państwa, rynek, kapitał, pracę, pieniądz. Poznamy idee, które kształtowały polityki gospodarcze, reformy, kryzysy. Zobaczymy, jak ekonomia próbowała odpowiedzieć na pytania o dobrobyt, rozwój, sprawiedliwość. I spróbujemy zrozumieć, co z tej historii wynika dla nas — tu i teraz.

Nie obiecuję, że wszystko będzie proste. Ale obiecuję, że wszystko będzie wyjaśnione uczciwie, klarownie, bez ukrywania trudnych tematów. Bo ekonomia zasługuje na poważne potraktowanie. A czytelnik — nawet jeśli nie jest ekonomistą — zasługuje na rzetelną wiedzę.

Ekonomia to jedna z tych dziedzin, które pozornie wydają się zarezerwowane dla specjalistów — analityków, profesorów, doradców finansowych, polityków. W powszechnym odbiorze kojarzy się z giełdą, bankami centralnymi, skomplikowanymi wykresami i niezrozumiałym żargonem. Tymczasem jest to nauka, która dotyczy każdego z nas — codziennie, nieustannie, często nieświadomie. Ekonomia nie jest tylko teorią; jest praktyką życia społecznego. To ona decyduje o tym, ile płacimy za chleb, dlaczego rosną ceny mieszkań, skąd się bierze bezrobocie, dlaczego jedne kraje się bogacą, a inne pogrążają w kryzysie.

Nie trzeba być ekonomistą, by dostrzec, że świat gospodarki wpływa na nasze decyzje, możliwości i ograniczenia. Wystarczy spojrzeć na własny portfel, na rachunki, na ofertę pracy, na ceny w sklepie. Każdy z tych elementów jest częścią większego systemu, który rządzi się określonymi zasadami. Zrozumienie tych zasad nie wymaga doktoratu — wymaga jedynie chęci poznania, otwartości na myślenie i gotowości do zadawania pytań.

Celem tej książki jest przybliżenie historii ekonomii osobom, które nie zajmują się nią zawodowo, ale chcą zrozumieć, jak działa świat. Nie chodzi tu o naukę wzorów czy analizy statystyczne. Chodzi o zrozumienie idei, które przez wieki kształtowały myślenie o gospodarce — idei, które wpływały na decyzje polityczne, reformy społeczne, konflikty i przełomy cywilizacyjne. Ekonomia to nie tylko liczby — to także wartości, wybory, napięcia między interesem jednostki a dobrem wspólnym.

Historia ekonomii to historia prób odpowiedzi na fundamentalne pytania: Co to znaczy być bogatym? Jak powstaje wartość? Dlaczego jedni mają więcej niż inni? Czy rynek potrafi sam się regulować? Jaką rolę powinno odgrywać państwo? Czy wzrost gospodarczy jest zawsze dobry? Jak pogodzić efektywność z sprawiedliwością? Te pytania nie są nowe — towarzyszyły ludzkości od zarania dziejów. Ale odpowiedzi na nie zmieniały się w zależności od epoki, kontekstu historycznego, ideologii i doświadczeń społecznych.

W starożytności myślenie ekonomiczne było częścią filozofii. Platon i Arystoteles rozważali kwestie własności, pracy, sprawiedliwości społecznej. Nie tworzyli modeli matematycznych, ale stawiali pytania, które do dziś pozostają aktualne. W średniowieczu ekonomia była podporządkowana religii — dominowały rozważania moralne, zakazy lichwy, idea sprawiedliwej ceny. Dopiero w epoce nowożytnej zaczęto traktować gospodarkę jako autonomiczny obszar analizy — najpierw w ramach merkantylizmu, potem liberalizmu klasycznego.

Adam Smith, uznawany za ojca nowoczesnej ekonomii, w XVIII wieku zaproponował wizję rynku jako mechanizmu samoregulującego się dzięki interesowi własnemu jednostek. Jego koncepcja „niewidzialnej ręki” do dziś budzi kontrowersje, ale była przełomem w myśleniu o gospodarce. Smith nie był dogmatykiem — dostrzegał potrzebę instytucji, edukacji, moralności. Ale jego dzieło zapoczątkowało nurt, który przez kolejne stulecia dominował w ekonomii: wiara w siłę rynku, w racjonalność jednostki, w ograniczoną rolę państwa.

W XIX wieku pojawiły się alternatywne wizje. Karol Marks, analizując kapitalizm, dostrzegł w nim źródło wyzysku, nierówności i konfliktu klasowego. Jego teoria wartości pracy, koncepcja alienacji i krytyka własności prywatnej stały się fundamentem myśli socjalistycznej. Marks nie był tylko ideologiem — był także analitykiem procesów gospodarczych, który próbował zrozumieć dynamikę kapitalizmu. Jego wpływ na historię XX wieku był ogromny — zarówno w teorii, jak i w praktyce politycznej.

Wiek XX przyniósł kolejne przełomy. Wielki Kryzys lat 30. pokazał, że rynek nie zawsze działa sprawnie. Bezrobocie, bankructwa, załamanie produkcji — to wszystko wymagało nowych odpowiedzi. John Maynard Keynes zaproponował teorię, która zakładała aktywną rolę państwa w stabilizowaniu gospodarki. Jego koncepcja popytu globalnego, inwestycji publicznych i polityki fiskalnej stała się podstawą powojennego ładu gospodarczego w wielu krajach. Keynes nie negował rynku — ale uważał, że w pewnych warunkach potrzebna jest interwencja, by zapobiec recesji i zapewnić pełne zatrudnienie.

W drugiej połowie XX wieku pojawiły się nowe nurty — monetaryzm, szkoła chicagowska, teoria racjonalnych oczekiwań. Milton Friedman, jeden z głównych przedstawicieli tych nurtów, krytykował interwencjonizm i opowiadał się za wolnym rynkiem, stabilną polityką pieniężną, ograniczeniem roli państwa. Jego idee miały wpływ na reformy gospodarcze w wielu krajach — od USA po Chile, od Wielkiej Brytanii po Polskę.

Ale ekonomia to nie tylko spory między szkołami. To także próby zrozumienia konkretnych zjawisk: inflacji, bezrobocia, wzrostu gospodarczego, cykli koniunkturalnych, handlu międzynarodowego, polityki podatkowej. To analiza danych, budowa modeli, testowanie hipotez. To także refleksja nad tym, jak ludzie podejmują decyzje — nie zawsze racjonalnie, nie zawsze zgodnie z teorią. Dlatego w ostatnich dekadach rozwija się ekonomia behawioralna, która łączy ekonomię z psychologią, badając błędy poznawcze, heurystyki, wpływ emocji na wybory konsumenckie.

Współczesna ekonomia stoi przed nowymi wyzwaniami. Globalizacja zmieniła strukturę produkcji, przepływ kapitału, relacje między państwami. Kryzys finansowy z 2008 roku pokazał, że systemy mogą być kruche, że ryzyko może być ukryte, że instytucje finansowe mogą działać w sposób nieprzejrzysty. Pandemia COVID-19 ujawniła znaczenie odporności gospodarczej, roli państwa, solidarności społecznej. Zmiany klimatyczne stawiają pytania o granice wzrostu, o zrównoważony rozwój, o koszty zewnętrzne działalności gospodarczej.

W tym kontekście historia ekonomii nabiera szczególnego znaczenia. Pozwala zrozumieć, skąd się wzięły obecne paradygmaty, dlaczego pewne idee dominują, a inne zostały odrzucone. Pokazuje, że każda teoria ma swoje korzenie, swoje założenia, swoje ograniczenia. Uczy krytycznego myślenia, pozwala dostrzec, że nie ma jednej „prawdy” ekonomicznej — są różne perspektywy, różne modele, różne interpretacje.

Dlatego ta książka nie będzie podręcznikiem akademickim. Nie będzie też manifestem ideologicznym. Będzie próbą opowiedzenia historii ekonomii w sposób uczciwy, klarowny, z szacunkiem dla czytelnika. Każdy rozdział będzie poświęcony innemu etapowi rozwoju myśli ekonomicznej — od starożytności po współczesność. Każdy będzie zawierał kontekst historyczny, główne idee, ich wpływ na praktykę gospodarczą.

Nie chodzi tu o to, by czytelnik zapamiętał nazwiska, daty czy definicje. Chodzi o to, by zrozumiał, jak idee ekonomiczne wpływały na rzeczywistość — i jak rzeczywistość wpływała na idee. Ekonomia nie jest zamkniętym systemem. To dziedzina, która żyje, zmienia się, reaguje na bodźce społeczne, technologiczne, polityczne. Dlatego tak ważne jest, by nie traktować jej jako zbioru dogmatów, lecz jako narzędzie analizy, refleksji, krytyki.

W tej książce nie znajdziesz wykresów, tabel ani diagramów. Nie dlatego, że są niepotrzebne — lecz dlatego, że nie są konieczne, by zrozumieć istotę rzeczy. Zamiast tego znajdziesz opowieść — o ludziach, ideach, epokach. O tym, jak myślenie ekonomiczne ewoluowało, jak próbowało odpowiedzieć na pytania, które stawiała rzeczywistość. O tym, jak teoria spotykała się z praktyką — czasem z sukcesem, czasem z porażką.

Niektóre rozdziały będą dotyczyć konkretnych myślicieli — ich koncepcji, wpływu, kontrowersji. Inne będą skupiać się na zjawiskach — kryzysach, reformach, przemianach ustrojowych. Jeszcze inne będą próbą uchwycenia napięć, które towarzyszą ekonomii od zawsze: między wolnością a kontrolą, między efektywnością a sprawiedliwością, między wzrostem a równowagą ekologiczną.

Nie będę unikać trudnych tematów. Ekonomia bywa brutalna — potrafi wykluczać, dzielić, marginalizować. Ale potrafi też tworzyć dobrobyt, rozwój, szanse. Wszystko zależy od tego, jak ją rozumiemy i jak ją stosujemy. Dlatego tak ważne jest, by nie bać się pytań: Czy wzrost PKB to naprawdę miara sukcesu? Czy nierówności są nieuniknione? Czy rynek zawsze wie lepiej? Czy państwo powinno ingerować? Czy globalizacja jest korzystna dla wszystkich?

Odpowiedzi na te pytania nie są jednoznaczne. Ale ich zrozumienie wymaga znajomości historii — nie tylko faktów, ale także idei, które za nimi stoją. Dlatego ta książka nie będzie tylko przeglądem teorii. Będzie próbą pokazania, jak ekonomia kształtowała świat — i jak świat kształtował ekonomię.

Czytelnik nieekonomista nie musi znać terminologii technicznej, by zrozumieć, czym jest inflacja, deficyt budżetowy czy polityka monetarna. Wystarczy, że pozna ich sens, kontekst, skutki. Wystarczy, że zrozumie, dlaczego pewne decyzje są podejmowane, jakie mają konsekwencje, jakie alternatywy istnieją. Wystarczy, że nauczy się patrzeć na gospodarkę nie jak na coś odległego, lecz jak na system, którego jest częścią.

W tym sensie ekonomia jest dziedziną obywatelską. Każdy, kto głosuje, płaci podatki, pracuje, kupuje, oszczędza — uczestniczy w życiu gospodarczym. Każdy ma prawo rozumieć, jak działa system, który go otacza. Każdy ma prawo zadawać pytania, kwestionować decyzje, proponować rozwiązania. Ale by to robić świadomie, trzeba znać podstawy. Trzeba wiedzieć, skąd się wzięły obecne zasady, jakie były alternatywy, jakie są skutki różnych podejść.

Dlatego ta książka nie będzie tylko historią ekonomii. Będzie także zaproszeniem do myślenia. Do refleksji nad tym, co jest możliwe, co jest pożądane, co jest sprawiedliwe. Do zadawania pytań, które nie mają prostych odpowiedzi. Do rozumienia, że ekonomia to nie tylko nauka — to także sztuka wyboru, sztuka kompromisu, sztuka przewidywania.

Nie obiecuję, że po lekturze tej książki staniesz się ekspertem. Ale obiecuję, że będziesz rozumieć więcej. Że będziesz patrzeć na świat z większą świadomością. Że będziesz potrafić dostrzec mechanizmy, które wcześniej były ukryte. Że będziesz mógł uczestniczyć w debacie publicznej nie jako widz, lecz jako świadomy uczestnik.

Bo ekonomia nie jest tylko dla ekonomistów. Jest dla wszystkich, którzy chcą rozumieć świat.

Rozdział 1: Narodziny myślenia ekonomicznego

Zanim ekonomia stała się odrębną dziedziną wiedzy, była przede wszystkim praktyką życia codziennego. Ludzie od zarania dziejów musieli podejmować decyzje dotyczące produkcji, wymiany i konsumpcji dóbr, choć nie nazywali tego „gospodarką” w dzisiejszym sensie. W społeczeństwach pierwotnych dominowała gospodarka naturalna, oparta na bezpośrednim zaspokajaniu potrzeb, bez pośrednictwa pieniądza czy rynku. Wymiana miała charakter lokalny, często oparta była na zasadach wzajemności, daru, przynależności plemiennej. Decyzje ekonomiczne były głęboko osadzone w strukturze społecznej, religijnej i kulturowej. Ekonomia istniała jako doświadczenie, nie jako teoria.

Pierwsze próby zrozumienia zjawisk gospodarczych pojawiły się w starożytnej Grecji. Filozofowie nie mówili o ekonomii jako nauce, ale interesowali się tym, jak powinno funkcjonować społeczeństwo, jak należy organizować pracę, własność, wymianę. Termin „oikonomia”, od którego pochodzi współczesne słowo „ekonomia”, oznaczał zarządzanie domem, gospodarstwem domowym. Była to praktyka, nie systematyczna refleksja. Platon w „Państwie” i „Prawach” rozważał kwestie podziału pracy, własności prywatnej i wspólnoty majątkowej. Uważał, że idealne społeczeństwo powinno być zorganizowane hierarchicznie, z jasno określonymi funkcjami dla każdej grupy. Krytykował nadmierne bogacenie się jednostek, dostrzegał niebezpieczeństwa wynikające z chciwości i nierówności. Arystoteles, bardziej empiryczny niż jego mistrz, w „Polityce” i „Etyce Nikomachejskiej” analizował różne formy własności, wymiany i pieniądza. Rozróżniał „oikonomię” jako zarządzanie gospodarstwem od „chrematystyki”, czyli sztuki zdobywania bogactwa. Uważał, że pieniądz powinien być środkiem wymiany, a nie celem samym w sobie. Krytykował lichwę, czyli zarabianie na pieniądzu bez pracy, uznając ją za niezgodną z naturą.

W starożytnym Rzymie myślenie ekonomiczne miało bardziej praktyczny charakter. Rzymianie byli mistrzami organizacji — budowali drogi, akwedukty, systemy podatkowe. Ich refleksja nad gospodarką była jednak podporządkowana prawu i administracji. Ciceron, Seneka czy Katon Starszy pisali o pracy, własności, roli rolnictwa, ale nie tworzyli teorii ekonomicznych. Gospodarka była dla nich narzędziem utrzymania ładu społecznego, nie przedmiotem autonomicznej analizy.

W średniowieczu myślenie ekonomiczne zostało podporządkowane teologii. Dominowała wizja świata jako porządku ustanowionego przez Boga, w którym każda jednostka miała swoje miejsce i obowiązki. Gospodarka miała służyć dobru wspólnemu, a nie interesowi jednostki. Kościół katolicki odgrywał kluczową rolę w regulowaniu życia gospodarczego — zakazywał lichwy, promował ideę sprawiedliwej ceny, kontrolował rynek poprzez instytucje cechowe. Święty Tomasz z Akwinu próbował pogodzić naukę Arystotelesa z doktryną chrześcijańską. Uważał, że własność prywatna jest dopuszczalna, ale musi służyć dobru wspólnemu. Cena towaru powinna odpowiadać jego wartości moralnej i społecznej, a nie tylko rynkowej. Zysk był akceptowalny, o ile nie wynikał z wyzysku. W tym okresie rozwijała się także myśl islamska, która miała własne podejście do kwestii gospodarczych. Islam dopuszczał handel, ale zakazywał lichwy, promował uczciwość, przejrzystość, odpowiedzialność społeczną. Powstawały instytucje finansowe zgodne z zasadami szariatu, takie jak mudharaba czy zakat.

Przełom nastąpił w epoce nowożytnej, gdy Europa zaczęła przechodzić transformację gospodarczą, społeczną i polityczną. Rozwój handlu, kolonializmu, miast, bankowości, przemysłu — to wszystko wymagało nowych narzędzi analizy. Pojawił się merkantylizm, pierwsza szkoła myśli ekonomicznej, która próbowała systematyzować zjawiska gospodarcze. Merkantyliści uważali, że bogactwo państwa zależy od ilości zgromadzonego złota i srebra. Promowali eksport, ograniczali import, wspierali przemysł krajowy, kontrolowali handel. Gospodarka była dla nich narzędziem potęgi państwowej. Nie interesowali się dobrobytem jednostki, lecz siłą państwa. Ich podejście było praktyczne, ale często prowadziło do protekcjonizmu, monopoli, konfliktów handlowych. Krytycy merkantylizmu zaczęli dostrzegać, że bogactwo nie polega na gromadzeniu kruszców, lecz na produktywności, innowacyjności, efektywności.

W XVIII wieku nastąpił prawdziwy przełom — pojawiła się ekonomia klasyczna, której twórcy zaczęli traktować gospodarkę jako system rządzący się własnymi prawami. Adam Smith, w swoim dziele „Bogactwo narodów”, zaproponował wizję rynku jako mechanizmu samoregulującego się dzięki interesowi własnemu jednostek. Uważał, że jeśli każdy będzie dążył do własnego dobra, to w efekcie powstanie dobro wspólne — dzięki „niewidzialnej ręce rynku”. Smith analizował podział pracy, wartość towarów, rolę kapitału, funkcję państwa. Nie był dogmatykiem — dostrzegał potrzebę edukacji, infrastruktury, regulacji. Ale jego wizja wolnego rynku stała się fundamentem liberalizmu gospodarczego, który przez kolejne stulecia dominował w myśleniu ekonomicznym.

Po Smithie pojawili się kolejni klasycy — David Ricardo, Thomas Malthus, John Stuart Mill. Każdy z nich wnosił coś nowego: teorię przewagi komparatywnej, analizę wzrostu populacji, refleksję nad sprawiedliwością społeczną. Ekonomia zaczęła się profesjonalizować — powstawały pierwsze katedry, czasopisma, stowarzyszenia. Myślenie ekonomiczne przeszło drogę od filozoficznej refleksji do systematycznej analizy. Zaczęto traktować gospodarkę jako zjawisko podlegające badaniu, modelowaniu, przewidywaniu.

Narodziny ekonomii jako nauki nie były jednorazowym wydarzeniem, lecz procesem rozciągniętym na wiele stuleci. Od intuicyjnych obserwacji filozofów po pierwsze szkoły myśli, od praktyki życia codziennego po teoretyczne konstrukcje — wszystko to składa się na fundament, na którym opiera się współczesna ekonomia. Zrozumienie tych korzeni pozwala lepiej pojąć, dlaczego dzisiejsze debaty gospodarcze wyglądają tak, a nie inaczej. Pozwala dostrzec, że za każdą decyzją ekonomiczną kryje się jakaś idea — czasem świadoma, czasem nie. I że te idee mają swoją historię, swoje źródła, swoje konsekwencje.

Rozdział 2: Adam Smith i narodziny liberalizmu gospodarczego

W historii ekonomii niewiele jest postaci tak wpływowych jak Adam Smith. Jego dzieło Bogactwo narodów, opublikowane w 1776 roku, nie tylko zapoczątkowało nowoczesną ekonomię jako odrębną dziedzinę nauki, ale także ukształtowało sposób, w jaki przez kolejne stulecia myślano o gospodarce, państwie i jednostce. Smith nie był ekonomistą w dzisiejszym sensie — był filozofem moralnym, który próbował zrozumieć mechanizmy społeczne i ich wpływ na dobrobyt. Jego refleksje, choć zakorzenione w realiach XVIII-wiecznej Szkocji, okazały się zaskakująco trwałe i uniwersalne.

Koniec darmowego fragmentu książki.

Zachęcamy do zakupu pełnej wersji.