Samuel Kaine

Najważniejsi greccy filozofowie

© Samuel Kaine, 2025

Poznaj najważniejszych greckich filozofów w lekkiej, przystępnej formie. Sokrates, Platon, Arystoteles, Epikur, Diogenes, stoicy i kilku mniej znanych myślicieli — bez nudnych wykładów, za to z humorem, praktycznymi wskazówkami i ćwiczeniami do zastosowania na co dzień. Starożytna mądrość, która naprawdę działa w XXI wieku.

ISBN 978-83-8431-102-8

Książka powstała w inteligentnym systemie wydawniczym Ridero

Od Autora

Filozofia? Serio? Wiem, co myślisz: „Brzmi jak coś dla ludzi w togach, którzy całymi dniami kłócą się o to, czy istnieje rzeczywistość”.

Ale spokojnie — nasz cel jest zupełnie inny.

Greccy filozofowie to nie tylko starożytne pomniki w muzeach ani nudne lekcje z liceum. To goście, którzy zadawali pytania, na które do dziś szukamy odpowiedzi: jak żyć, żeby nie zwariować? co jest naprawdę ważne? dlaczego w ogóle wstajemy rano z łóżka (poza budzikiem i kawą)?

Postanowiłem więc zebrać dla Ciebie kilka z tych dawnych umysłów — i nie, nie będziemy się bawić w trudne łacińskie zwroty ani długie przypisy. Zrobimy to po naszemu: prosto, lekko, z nutą humoru i konkretem, który możesz wykorzystać tu i teraz (nie tylko na egzaminie z filozofii).

Może się zdziwisz, jak bardzo niektóre starożytne pomysły pasują do życia w XXI wieku. Sokrates pewnie założyłby dziś konto na YouTube i został królem Q&A. Diogenes mieszkałby w kamperze i prowadził kanał o minimalizmie. Epikur? Prawdopodobnie miałby najlepszy food blog w okolicy.

Więc jeśli jesteś gotów na podróż w czasie — bez wehikułu i bez bólu głowy — zapraszam do środka.

Możesz się pośmiać, możesz się zastanowić, możesz nawet trochę zmienić swoje podejście do życia.

Tak, filozofia potrafi to zrobić.

No to lecimy — czas poznać najważniejszych greckich filozofów… po naszemu.

Rozdział 1: O co chodzi z tą filozofią?

Filozofia? Serio?

Kiedy słyszysz słowo „filozofia”, co przychodzi Ci do głowy?

Starszy pan z długą brodą, który patrzy w niebo i mruczy pod nosem coś, czego nikt nie rozumie?

Albo nudne wykłady, podczas których 90% studentów walczy o przetrwanie, a 10% udaje, że rozumie?

Spokojnie — my nie będziemy się tu bawić w akademicki język ani spisywać trudnych definicji.

U nas filozofia to życiowe pytania i praktyczne odpowiedzi. To sposób na spojrzenie na swoje życie z trochę innej perspektywy.

Nie trzeba mieć dyplomu, żeby zacząć myśleć jak filozof.

Co to właściwie jest filozofia?

Jeśli zapytasz dziesięciu filozofów o definicję filozofii, dostaniesz dziesięć różnych odpowiedzi (a może nawet dwanaście).

My powiemy prosto: filozofia to sztuka zadawania dobrych pytań i szukania na nie sensownych odpowiedzi.

Filozofia nie zajmuje się tym, jak zrobić nową aplikację ani jak naprawić pralkę. Zajmuje się tym, jak w ogóle żyć.

— Jak podejmować decyzje?

— Co jest naprawdę ważne, a co tylko nam się wydaje?

— Czy szczęście to drogi samochód, czy raczej spokojny wieczór z książką?

Po co to komu?

W końcu mamy YouTube, podcasty, poradniki „Jak być szczęśliwym w 5 krokach”. Po co wracać do jakichś starożytnych typów sprzed 2500 lat?

Odpowiedź jest prosta: bo oni też mieli swoje kryzysy, dylematy i wkurzające problemy — tylko bez smartfonów i korków w godzinach szczytu.

A jednak wypracowali zasady, które działają do dziś:

— Jak nie zwariować, gdy świat wokół się zmienia.

— Jak znaleźć sens, kiedy wszystko wydaje się bez sensu.

— Jak żyć, żeby się nie pogubić w tym całym chaosie.

Filozofia jako narzędzie do życia

Filozofia to nie jest kolekcja dziwnych cytatów do wrzucenia na Facebooka (choć przyznam, że niektóre brzmią naprawdę dobrze 😏).

To raczej taki multitool do myślenia — narzędzie, które możesz wyciągnąć, gdy coś się sypie albo gdy musisz podjąć trudną decyzję.

Chcesz wiedzieć, jak poradzić sobie ze stresem, lękiem, brakiem sensu? Filozofia ma na to swoje patenty.

I w tym e-booku nie będziemy się bawić w historyczne daty czy nudne fakty, które łatwo znaleźć w Wikipedii.

Pokażemy Ci, jak najważniejsze pomysły starożytnych Greków można wykorzystać dziś, żeby żyło się trochę spokojniej, trochę mądrzej, a może nawet trochę szczęśliwiej.

Rozdział 2: Sokrates — mistrz zadawania pytań

Kim był Sokrates?

Wyobraź sobie gościa w tunice, chodzącego po Atenach, który zamiast wykładów robi… pogadanki na ulicy.

Nie pisał książek, nie prowadził notatek. Po prostu rozmawiał z ludźmi i zadawał pytania, które czasem wkurzały bardziej niż poniedziałkowy budzik.

Nie był celebrytą — wręcz przeciwnie. Chodził boso, nie przejmował się wyglądem, a zamiast kazać ludziom go podziwiać, wolał sprawiać, żeby sami zaczęli myśleć.

Efekt?

Część go uwielbiała, inni mieli go serdecznie dość.

A jego filozofia była tak skuteczna w „otwieraniu oczu”, że… w końcu postawiono go przed sądem. Oskarżono go o psucie młodzieży (w skrócie: „za dużo myślą przez ciebie, chłopie”) i brak szacunku dla bogów.

Wynik? Kielich z trucizną.

Sokrates wypił go ze spokojem, zostając symbolem człowieka, który pozostaje wierny swoim zasadom do samego końca.

O co mu chodziło?

Sokrates wierzył, że najważniejsze w życiu to poznać samego siebie.

Nie interesowały go wykresy, tabele czy status społeczny.

Zamiast tego wolał zapytać:

— Dlaczego robisz to, co robisz?

— Co to znaczy „dobre życie”?

— Czy aby na pewno wiesz, o czym mówisz?

I tu jego słynne: „Wiem, że nic nie wiem”.

Nie chodziło o fałszywą skromność. Chodziło o pokorę wobec wiedzy — że zanim uznamy się za ekspertów od wszystkiego, dobrze by było sprawdzić, czy w ogóle rozumiemy podstawy.

Dlaczego warto go posłuchać dziś?

Bo dziś żyjemy w czasach, w których każdy ma zdanie na każdy temat (i mikrofon w postaci social media).

Sokrates przypomina nam, że warto czasem przystopować i zadać kilka dobrych pytań, zamiast walić opiniami jak z karabinu.

Koniec darmowego fragmentu książki.

Zachęcamy do zakupu pełnej wersji.