rekomendacje

„W Nie poddawaj się Kyle Idleman zachęca, by wierzyć, walczyć i zachować właściwą perspektywę. Jeśli chcesz znaleźć odwagę i siłę pośród życiowych wyzwań, ta książka jest dla ciebie”.

Dr Kevin Leman,

autor bestsellerów „New York Timesa”: Have a New Kid by Friday (Miej nowe dziecko do piątku) oraz The Birth Order Book (Książka o kolejności urodzeń)

„Wszyscy mamy momenty w życiu (zdecydowanie zbyt często), gdy kusi nas, by się wycofać, poddać, odejść. Jednak Kyle Idleman zwiastuje potężne i osobiste wezwanie, że łaska nigdy nie odpuszcza – i my również nie powinniśmy. Bez względu na wszystko. Nie poddawaj się to połączenie cennego wglądu z praktycznymi poradami; to przesłanie, którego wszyscy potrzebujemy. Na tych stronach znajdziesz to, czego potrzebujesz, aby stać z podniesionym czołem, iść naprzód i doświadczyć przełomu, jaki Bóg ma dla ciebie”.

Margaret Feinberg,

autorka Taste and See: An Aspiring Foodie’s Search for God among Butchers, Bakers, and Fresh Food Makers (Skosztuj i zobacz: Aspirujący znawca kulinarny szuka Boga wśród rzeźników, piekarzy i wytwórców świeżej żywności)

„Jako trener zwycięskiej drużyny Super Bowl, właściciel zwycięskiego zespołu NASCAR, mąż, ojciec, lider i przeciętny Joe nauczyłem się szukać głęboko, walczyć zaciekle i nigdy się nie poddawać. Przeczytaj Nie poddawaj się i odkryj, co oznacza zdobyć daną nam od Boga odwagę i pewność siebie, które pozwolą ci dojść do zwycięskiego finiszu”.

Joe Gibbs,

autor książki Game Plan for Life (Plan rozgrywki zwanej życie)

„Biegłem pewnego razu samotny maraton – żadnych kibiców. Na około dwa kilometry przed końcem jakiś gość stojący na rogu ulicy zawołał: »Dobrze ci idzie, stary! Nie poddawaj się! Już prawie jesteś!«. To dla mnie bardzo wiele znaczyło. Ta książka jest jak ten człowiek. Bardzo jej potrzebowałem. Wszyscy tego potrzebujemy. Dziękuję, Kyle, za bycie szczerym i bardzo, bardzo zachęcającym”.

Brant Hansen,

autor książki Unoffendable and Blessed Are the Misfits (Błogosławieni i nieporuszeni są odmieńcy)

„W książce Nie poddawaj się Kyle Idleman nauczy cię nie słuchać głosu tłumu, zrzucić wszystko to, co cię obciąża, i ruszyć do wyścigu, do którego Bóg cię powołał. Ruszysz z odwagą, by się nie poddać i iść dalej bez względu na to, co może przyjść”.

Tamika Catchings,

autorka książki Catch a Star (Chwyć gwiazdę)

„Znaleźć odwagę, kiedy chcesz się poddać − łatwiej powiedzieć niż zrobić. Jednak Kyle Idleman zachęca, byśmy się nie poddawali − byśmy nabrali sił i szli dalej niezależnie od tego, co może nas spotkać. Nie poddawaj się jest tym, czego potrzebujesz, by wieść życie, jakiego Bóg dla ciebie pragnie”.

Mike Cosper,

autor książki Recapturing the Wonder (Chwytając cud na nowo)

„Czy czułeś się kiedyś przytłoczony, zbity i gotowy, by się poddać? Wytrzymaj i przeczytaj Nie poddawaj się. Na stronach tej książki Kyle Idleman uczy, byśmy byli wolni od tego, co nas blokuje i co nam przeszkadza. Uczy, jak czerpać siłę od Boga, nie tylko byśmy przetrwali, ale byśmy rozkwitali”.

Jonathan „JP” Pokluda,

autor książki Welcome to Adulting (Witaj w świecie stawania się dorosłym), dyrektor programu The Porch i pastor nauczający w kościele Watermark

„Kyle Idleman jest jednym z wiodących chrześcijańskich głosów, dlatego czytam wszystko, co wyjdzie spod jego pióra. W książce Nie poddawaj się Kyle konfrontuje się ze ścianą bólu, straty i odrzucenia, które spotykają nas wszystkich, i uczy, jak nabrać odwagi, by się przez nią przebić. Nie poddawaj się pojawiła się we właściwym czasie – każda strona wywiera znaczący wpływ”.

Bob Merritt,

autor książki Get Wise (Zostań mądry)

„Każdy z nas stoi przed wyborem. Możemy wkroczyć w powołanie i zacząć działać albo siedzieć i pozwolić, by życie nam się przydarzyło. Kyle Idleman pragnie wkroczyć w życie, a Nie poddawaj się może być tym, czego potrzebujesz, by podnieść się z samozadowolenia i rzucić w wir życia, które Bóg dla ciebie zamierzył”.

Michael Hyatt,

autor bestsellera Your Best Year Ever (Twój najlepszy rok)

„Każdy z nas jako lider, małżonek, rodzic czy naśladowca Jezusa przechodzi przez czas, gdy jest przytłoczony i ma ochotę rzucić ręcznik na matę. Właśnie w tych chwilach potrzebujemy książki Kyle’a Idlemana Nie poddawaj się, która pomoże nam znaleźć pochodzące od Boga pewność i odwagę, aby z siłą dokończyć bieg.

Dave Ferguson,

autor książki Hero Maker (Czyniący bohaterami)

rekomendacje dla autora

„Kyle jest błyskotliwy, współczujący i świetnie się komunikuje, przekazując prawdę Pisma Świętego w świeży, przekonywający i właściwy sposób”.

Rick Warren,

autor książki Życie świadome celu

„Świeże, głębokie, praktyczne – nauczanie Kyle’a pomaga niezliczonej rzeszy ludzi. Jestem pełen podziwu, jak Bóg wykorzystuje go, by rzucić wyzwanie i zachęcić zarówno chrześcijan, jak i tych, którzy szukają wiary. Jestem jednym z jego wiernych fanów!”.

Lee Strobel,

autor bestsellera Sprawa Chrystusa. Najważniejsze śledztwo dziennikarskie w dziejach

„Kyle wie, gdzie żyjemy, a gdzie moglibyśmy żyć z Bożą pomocą. Jest on zaangażowany, by pomóc nam poruszać się we właściwym kierunku. Jeśli potrzebujesz pomocnej dłoni w swojej podróży, Kyle wskaże ci właściwą Osobę”.

Max Lucado,

autor bestsellera Niezachwiana nadzieja, Poradzisz sobie, Pokonaj swojego Goliata, Zanim powiesz amen

„Kyle to niesamowity pisarz. Otwiera swoje serce oraz Boże Słowo, by dzielić się historiami, które poruszają i są pełne znaczenia. Ma przy tym niezwykłą odwagę do otwartego dzielenia się swoimi słabościami w niezwykle transparentny sposób”.

Liz Curtis Higgs,

autorka bestsellera Niegrzeczne dziewczynki w Biblii

„Kyle ma niezwykłą łatwość mówienia o łasce w taki sposób, by zaprosić każdego do uczestnictwa w niej. Otrzymasz wyzwanie, by przyjąć Bożą miłość i miłosierdzie każdego dnia, za darmo, i by dawać je innym”.

Mark Batterson,

autor bestsellera „New York Timesa”: The Circle Maker (Twórca kręgów modlitwy)

„Kyle rzuci wyzwanie nawet najbardziej posłusznym chrześcijanom, by jeszcze raz przyjrzeli się jakości swojej relacji z Chrystusem”.

Mike Huckabee,

były gubernator stanu Arkansas oraz autor bestsellerów

WPROWADZENIE

Wyobraźmy sobie, że ty i ja wpadamy na siebie w jakiejś przypadkowej, codziennej lokalizacji. Możesz ją wybrać. Poczekalnia sklepu samochodowego, bramka na lotnisku lub alejka z płatkami zbożowymi w sklepie spożywczym. Rozpoczynam rozmowę, mówiąc, że pudełko płatków w koszyku jest dla moich dzieci. Właśnie się poznaliśmy i już cała nasza relacja opiera się na kłamstwie.

W trakcie naszej rozmowy pytam, jak ci płynie życie i dajesz instynktowną odpowiedź: „Dobrze”, „Całkiem nieźle” lub „Nie mogę narzekać”. Ale wiem, że nie jest to do końca prawda. W twoim życiu dzieje się wiele trudnych rzeczy. Kilka z nich chętnie zmieniłbyś, gdybyś mógł. Rozumiem, że nie wspominasz o nich, ponieważ nie byłaby to społecznie akceptowalna odpowiedź na: „Jak się masz?”. Nie przywykliśmy do uczciwej odpowiedzi, która byłaby wyrazem bólu, zmagania i wyzwań.

Ale ponieważ ta rozmowa nie jest prawdziwa, a my tylko sobie ją wyobrażamy, wyobraźmy sobie, że nie jest to kulturowo niedopuszczalne i naprawdę chcę wiedzieć, jak się miewasz. Jak byś odpowiedział? Zamiast pytać: „Jak się masz?”, zapytałbym: „Gdyby była jedna rzecz, którą mógłbyś zmienić w swoim życiu, co by to było?”. Zapytałem o to kilka tysięcy osób w mediach społecznościowych i otrzymałem bardzo różne odpowiedzi.

Ich dziewięcioletnie dziecko przegrywa walkę z rakiem.

Są wściekli na Boga.

Są w małżeństwie niecałe dwa lata, a już woleliby się ro- zejść.

Choruje od dawna, a lekarze nie potrafią powiedzieć, co to jest.

Kochają swoje niedorozwinięte dziecko, ale przytłacza ich to i są zniechęceni.

Kolejny test ciążowy z negatywnym wynikiem.

Kolejny wściekły wybuch emocji względem dzieci.

Kolejny mecz spędzony na ławce rezerwowych.

Kolejna wizyta na stronie internetowej, której chce unikać.

Ma wrażenie, że mąż i dzieci jej nie dostrzegają.

Starzejący się ojciec nie chce przyjąć Chrystusa.

Ma czarną wizję niekończących się długów.

Nie może wyjść z depresji.

Nie może znaleźć pracy.

Jest pewien, że nikt go nigdy nie pokocha.

Mogę wymieniać dalej, ale nie ma potrzeby. Prawdopodobnie masz własną historię. Walkę, która jest równie realna i tak samo porażająca, jak każda z powyższych. Niezależnie od twojej historii moje słowa zachęty do ciebie prawdopodobnie byłyby takie same. Są to te same słowa, które i ja muszę regularnie słyszeć.

Nie poddawaj się.

Mógłbym opakować to inaczej: Idź dalej. Nie zatrzymuj się. Trzymaj się. Stój twardo.

Firma Hallmark (producent m.in. kartek na różne okazje – przyp. tłum.) wykonała prawdopodobnie kilkaset wariacji na ten temat, z błyszczącymi obrazami wschodu i latarni morskiej, towarzyszących temu przesłaniu. Czemu? Ponieważ potrzeba tych prostych słów zachęty jest powszechna.

Nie poddawaj się. Te trzy słowa oferują coś więcej niż pociechę – oferują odwagę.

Ktoś, kto ma do czynienia z żalem, musi to usłyszeć inaczej niż ktoś, kto zmaga się z poczuciem winy.

Ktoś, kto opuszcza kogoś bliskiego, musi to usłyszeć inaczej niż ktoś, kto jest pozostawiany samemu.

Ktoś, kto jest zły, musi to usłyszeć inaczej niż ktoś, kto jest uzależniony.

Ktoś, kto się boi, musi to usłyszeć inaczej niż ktoś, kto jest chory.

Ktoś, kto jest zdesperowany, musi to usłyszeć inaczej niż ktoś, kto jest obojętny.

Jako pastor odkryłem, że jakaś forma „Nie poddawaj się” to przesłanie, które większość ludzi musi usłyszeć, chociaż odkryłem, że mój ton głosu nie zawsze jest taki sam.

Czasami mówię to delikatnym tonem. Nazwijmy go podejściem „na Freda Rogersa” (osobowość telewizyjna, kaznodzieja, muzyk kojarzony z programem edukacyjnym dla dzieci pt. Przyjazne sąsiedztwo pana Rogersa – przyp. tłum.). Czasami ludzie, którzy przechodzą zmagania, muszą być pocieszani. Oznacza to ciepły uśmiech, miękki głos i niesamowity zapinany sweterek, jaki nosił pan Rogers.

Ten rodzaj zachęty, by nie poddawać się, zwykle łączy się z poklepaniem po plecach i stwierdzeniami takimi jak:

Przykro mi, że przez to przechodzisz.

Tyle przeszedłeś, nie wiem, jak jeszcze dajesz radę.

To nie jest fair, ale to nie twoja wina.

Wszystko dobrze się skończy, zobaczysz.

Ludzie lubią słyszeć takie rzeczy. Możliwe nawet, że wybrałeś tę książkę, ponieważ jej tytuł brzmi: Nie poddawaj się, i być może właśnie to chciałbyś ode mnie usłyszeć. Ale oto co sobie uświadomiłem. Czasami, kiedy chcemy się poddać, chcemy, żeby pan Rogers zapukał do naszych drzwi – ale potrzebujemy Williama Wallace’a.

Kim jest William Wallace? Widziałeś Braveheart, prawda? To jego historia i nie pamiętam, żeby nosił niebieskie swetry i białe tenisówki. On nie jest potulnym, miłym gościem, który mówi ci, żebyś się rozweselił. Nie, ten facet maluje twarz jak zagorzały fan piłki nożnej. Chwyta cię za ramię i mówi – nawet ryczy na ciebie – takie rzeczy:

To nie jest czas, żeby się poddać i iść do domu!

To czas, by walczyć!

Nie waż się zawracać!

Jesteś zmęczony. Jesteś zniechęcony. Ale nie możesz się poddać.

Kiedy jesteśmy o krok od poddania się, kiedy jesteśmy pokonani, kiedy czujemy się całkowicie przytłoczeni, otucha może nas podtrzymać, ale odwaga jest często tym, czego potrzebujemy, aby iść naprzód. Sprawia, że odbieramy ziemię, którą straciliśmy w bitwie.

Nazwijmy to innym słowem: zachęta. Słownik New Oxford American Dictionary definiuje zachętę jako „udzielanie komuś wsparcia, przekonania lub nadziei”, czyli w zasadzie jest to znacznie, jakie zwykle przypisujemy temu słowu. Ale wówczas dochodzimy do drugiej definicji: „Wywieranie wpływu, by coś zrobić lub kontynuować jakieś działanie”A.

Ta druga definicja zawiera w sobie sporo czasowników i na coś wskazuje.

Zachęta jest jak okrzyk bitewny. To wezwanie do działania, do wykonania ruchu i pójścia naprzód. Jakie słowa mogą tego dokonać? Słowo zachęta w języku angielskim (encourage) zawiera w sobie słowo odwaga (courage) i można je dosłownie przełożyć jako „wkładanie w kogoś odwagi; „u-odważnianie”, natchnięcie kogoś odwagą”. To nie to samo co sprawienie, że ktoś poczuje się lepiej. To nie bandażowanie ran, ale raczej wkładanie broni w czyjąś dłoń. To nowy bitewny rumak i wola, by przebić się i pójść naprzód.

Nie wiem, czego bardziej ci trzeba. Gościa w błękitnym swetrze czy faceta z niebieską twarzą. Prawdopodobnie obu po trochu. Odkrycie, jakiego dokonałem, jest takie, że o ile wiele osób doświadcza w swoim życiu głosu otuchy, to to, czego naprawdę potrzebujemy, to głos odwagi. Może nam się wydawać, że mamy potrzebę pocieszenia, kiedy to, czego naprawdę potrzebujemy, to siła.

Część 1

Posłuchaj głosu tłumu

Trenowałem drużynę koszykówki mojego syna. Byli to szósto- i siódmoklasiści. Sezon kończył się turniejem. Gdybyśmy wygrali pierwszy mecz, gralibyśmy w rundzie mistrzowskiej jeszcze tego samego dnia.

Wygraliśmy ten pierwszy mecz, ale wymagało to doliczonego czasu gry, który wyczerpał zespół. Byliśmy więc w grze o mistrzostwo i można powiedzieć, że nasze dzieci nie miały zbyt dużo paliwa w swoich zbiornikach - ani fizycznie, ani emocjonalnie. Kilkoro z nich zachorowało w ciągu tygodnia, miało gorączkę, ale ci młodzi zawodnicy nie zamierzali przegapić wielkiej gry. Jeden z chłopaków wciąż łapał skurcze, to było jego pierwsze doświadczenie tego typu. Powiedzieliśmy mu, żeby włożył trochę więcej wysiłku, a skurcze znikną.

Dotarliśmy do czwartej kwarty, a kilkoro dzieci prosiło o pozwolenie, by usiąść. Ale to było to – ostatnie minuty sezonu! Ważyły się losy plastikowego trofeum. Trofeum, które wyglądało identycznie jak trofeum dla drugiego miejsca i trofeum uczestnictwa, ale i tak chciałem je zdobyć.

Nie byłem jedynym trenerem-kaznodzieją. Był jeszcze jeden kaznodzieja i był on zdecydowanie bardziej „kaznodziejski” niż ja – współczujący, łagodny i łaskawy. Zebrał wokół siebie zespół podczas przerwy i powiedział: „Hej, świetnie sobie dzisiaj radzicie. Ciężko walczyliście. Wiem, że jesteście zmęczeni. Daliście z siebie wszystko, co było w waszej mocy”.

Jakie były jego następne słowa? „Tak dobrze wam poszło! Usiądźcie na ławce, zrelaksujcie się i popijcie trochę wody, chłopaki”. Nie. Nie był aż tak „kaznodziejski”.

Zamiast tego przeszedł do klasycznej pogadanki, która pasowałaby do annałów klasycznych pogadanek z cyklu: „Weźcie się w garść”.

Zaczynała się i kończyła tymi kilkoma słowami. Powiedział mniej więcej tak: „Chłopaki, musicie wziąć się w garść. BRAĆ MI SIĘ W GARŚĆ. Myślicie, że tylko wy jesteście zmęczeni? Zbyt ciężko na to pracowaliście, żeby teraz się poddać. Wracać mi na boisko i wyciśnijcie z siebie ostatnie mililitry potu, jakie w was zostały! Będziecie odpoczywać, kiedy mecz się skończy, ale jeszcze się nie skończył. Koniec z narzekaniem na zmęczenie – bierzemy się w garść i WYGRYWAMY TEN MECZ”.

Obserwowałem chłopców i zobaczyłem, jak maleńkie płomienie zapalają się w ich oczach. Ogarnęła ich wola zwycięstwa. Wrócili na boisko jak Hunowie z szóstej i siódmej klasy, którzy przyszli spustoszyć wioskę. Wygrali to mistrzostwo1.

Te dzieciaki potrzebowały docenienia za to, ile z siebie dały. Potrzebowały też zachęty, by dokończyć to, co zaczęły.

Biblia pełna jest fragmentów, które mówią o odwadze w naszym życiu, ale jeden z nich zawsze posiadał dla mnie szczególną moc. Mówię o pierwszych trzech wersetach z Listu do Hebrajczyków 12. Ten fragment wzywa nas, abyśmy nie poddali się zmęczeniu i nie zrezygnowali:

Z tego powodu my, otoczeni tak wielką rzeszą2 świadków, odrzućmy wszelkie przeszkody oraz krępujący nas grzech i biegnijmy wytrwale w wyznaczonym nam wyścigu. Utkwijmy wzrok w Jezusie, w Tym, który wzbudza i doskonali wiarę, i który ze względu na czekającą Go radość wycierpiał krzyż, nie zważając na hańbę, i zajął miejsce po prawej stronie tronu Boga. Pomyślcie o Tym, który ze strony grzeszników doznał wobec siebie takiej wrogości, abyście, zniechęceni, nie upadli na duszy (Hbr 12,1–3).

Nie ma pewności co do tego, kto napisał List do Hebrajczyków, ale adresat jest dość oczywisty: ludzie, którzy są zmęczeni; ludzie, którzy tracą serce. Innymi słowy – każdy z nas, przy różnych okazjach. Ten pisarz chce pokrzepić serca odbiorców.

Zacznijmy od pierwszego wersu: „Z tego powodu my, otoczeni tak wielką rzeszą świadków…”. Autor nie tylko pokrzepia nas, żebyśmy się nie poddawali, ale wskazuje też na źródło naszej motywacji, na naszą odpowiedzialność. Wskazuje na „wielką rzeszę świadków”. Ale o co tak naprawdę chodzi?

Wskazówką jest wyrażenie z tego powodu, które kieruje wzrok na wcześniejszy rozdział. Jedenasty rozdział Listu do Hebrajczyków nazywany jest czasem „Listą bohaterów wiary”. Pokazuje on szereg niezwykłych osób, które stawiły czoła niewyobrażalnym wyzwaniom, lecz znalazły siłę, by wierzyć, i odwagę, by walczyć. Zatem to są świadkowie, o których mowa w kolejnym rozdziale. Jednak słowo przetłumaczone jako rzesza dosłownie oznacza chmurę – co to właściwie znaczy? W Nowym Testamencie znajdujemy dwa słowa tłumaczone jako chmura. Jedno z nich oznacza płynącą po niebie oddzieloną masę bieli. Drugie słowo – to użyte tutaj – oznacza obszerny płaszcz. To warstwa chmur gęsto i szczelnie zakrywająca niebo i przypominająca bardziej wszechogarniającą mgłę, która cię otacza. Ta pierwsza dostrzegalna jest na niebie. Ta druga jest odczuwalna dookoła, otula cię.

W Liście do Hebrajczyków znajdujemy to drugie znaczenie. Starożytni Grecy używali tego sformułowania, aby opisać tłum, masowe zgromadzenie ludzi, które cię otacza. Tak więc w Liście do Hebrajczyków 12 mamy wyobrażenie o ogromnym tłumie ludzi, który podąża za nami, dokądkolwiek idziemy.

Istnieje pewne psychologiczne zjawisko zwane pareidolia. Opisuje ono zdolność umysłu do dostrzegania obrazów tam, gdzie ich nie ma. Przykładem może być kanapka z wędzonym serem, na której ktoś dostrzegł twarz Matki Boskiej3. Wiele osób doświadcza tego zjawiska, widząc kształty w chmurach. Kiedy więc czytasz o bohaterach wiary z Hebrajczyków 11, pomyśl o nich jak o twarzach widocznych w chmurach trudnych życiowych doświadczeń.

Ktoś, kto widzi

W jaki sposób ten obłok świadków pomaga nam iść dalej, kontynuować z uporem i nie brać poddania się pod uwagę?

Przyjrzyjmy się kolejnemu słowu: świadkowie. Świadek to ktoś, kto coś widzi. Naoczny świadek to inaczej obserwator odbywających się zdarzeń.

Z powodu tego znaczenia niektórzy ludzie czytają List do Hebrajczyków 12 i myślą, że chmura świadków spogląda z nieba, jak idziemy przez życie. Ja jednak podchodzę do tego sceptycznie, ponieważ rozumiem, że ci dawni bohaterowie żyją w niebie, miejscu doskonałego pokoju i radości. Nie jestem pewien, czy byliby w stanie doświadczać tej radości i pokoju, gdyby obserwowali nasze zmagania.

Z drugiej strony znaczenie słowa świadek może mieć sens, jeśli spojrzymy na nie przez właściwy pryzmat. Co, jeśli ci bohaterowie są raczej pochłonięci niebiańską niż ziemską radością? Na przykład niektórzy uczeni twierdzą, że radość nieba nie opiera się na unikaniu tego, co dzieje się tutaj na ziemi, ale na posiadaniu pełnej, wiecznej perspektywy znaczenia tych wydarzeń. Rozumieją, że zmierzamy ku naszym największym błogosławieństwom, gdy walczymy w najtrudniejszych próbach.

Czy więc ci bohaterowie siedzą na trybunach nieba i obserwują, jak prowadzimy wyścig? Muszę powiedzieć, że jest to możliwa interpretacja tego wyrażenia i może tak rzeczywiście być. Tłumaczenie Living Bible też zdaje się prezentować ten pogląd, gdy parafrazuje List do Hebrajczyków 12,1 w ten sposób:

Ponieważ mamy tak ogromny tłum ludzi wiary, obserwujących nas z wielkich trybun…”4.

Język tu użyty może wydawać się metaforyczny lub dosłowny, ale jeśli określimy świadków jako „tych, którzy widzą”, jesteśmy zaproszeni do przyjęcia potężnej, inspirującej idei: otrzymujemy aplauz największych bohaterów historii w tym samym czasie, gdy czujemy się najbardziej samotni i najbardziej przytłoczeni – to pod naszym adresem okrzyki zachęty kierują Jakub, Józef, Mojżesz i Dawid5.

Sięgnij po ten obraz w swojej wyobraźni następnym razem, gdy poczujesz się zniechęcony i gotowy do poddania się. Są w niebie tłumy zdobywców, którzy szli przed tobą, czuli się dokładnie tak, jak się czujesz, ale jednak jakoś wrócili do gry i zdobyli trofeum. Nie jesteś sam.

Odtwórz taśmę ukazującą najważniejsze momenty tej rozgrywki – znajdziesz ją w Liście do Hebrajczyków 11. Przeczytaj historie bohaterów i zastanów się, jak to się stało, że wytrwali. Co dało im moc, by przetrwać? I pamiętaj, kiedy ty oglądasz ich najważniejsze wydarzenia, oni oglądają twoje.

Mój przyjaciel opowiedział mi o chwili, gdy prawie się poddał, biegnąc w maratonie Derby w Louisville w Kentucky6. Trasa biegu wiodła przez park znany ze swoich wzgórz. Gdy wybiegał z parku, jego nogi zdawały się być martwe. Odczuwał przytłaczający nacisk, by poddać się zmęczeniu – kiedy nagle trasa poprowadziła go tuż obok jednego z jego przyjaciół, stojącego na drodze, by go pokrzepić. Mój znajomy poczuł natychmiastową świadomość odpowiedzialności. Nie był to tylko jakiś nieznany obserwator, ale ktoś, kogo rozpoznał po twarzy i którego głos był mu znany. Zyskał nową energię do ukończenia biegu.

W chwilach, gdy czujemy się wyczerpani i z trudem próbujemy iść dalej, słuchanie głosów kibicujących nam z obłoku świadków, którzy liczą na nas, jest czymś kluczowym.

Ktoś, kto mówi

To jest zatem jeden z rodzajów świadków: ktoś, kto coś widzi. Istnieje też inna możliwość. Słowo świadek oznacza również kogoś, kto coś mówi. To właśnie mamy na myśli, gdy mówimy o kimś składającym świadectwo. Nie tylko to widzieli, ale także to potwierdzają. Są świadkami prawdy. Patrząc na przykład Hebrajczyków, to również ma sens. Bohaterowie wiary dają świadectwo na stronach Pisma Świętego.

Ale które znaczenie pisarz miał na myśli? Słowa świadczyć, świadek i pokrewne zostały użyte pięć razy w Liście do Hebrajczyków 11 i za każdym razem kontekst wskazuje raczej na mówienie niż na widzenie. List do Hebrajczyków 11,4 jest tego kluczowym przykładem. Pisarz opowiada o Ablu, synu Adama i Ewy. Co wprowadziło go w poczet bohaterów wiary? Ofiary, które składał Bogu. List do Hebrajczyków 11,4 zaswiadcza, że Abel wciąż mówi, chociaż nie żyje. Chodzi więc o to, by składał nam świadectwo, przemawiając do nas, nawet spoza grobu.

Abel i wszyscy inni bohaterowie nadal opowiadają swoje historie w każdej chwili wieczności, ilekroć jesteśmy zmęczeni, znużeni i gotowi do odmeldowania się. Mówią dalej, a każde słowo, które wypowiadają, dotyczy przebijania się przez mur i odnoszenia zwycięstwa. Nigdy nie mówią: „Hej, świetnie ci poszło. Przecież nikt nie będzie cię winił, jeśli teraz odpuścisz”.

W pierwszej części tej książki chcę, abyśmy przyjęli to przesłanie i wiele więcej. Ci świadkowie nie tylko podnoszą w górę pięści i wiwatują. Mają prawdziwe słowa mocy, aby przemówić do naszych zmagań. Czasami ich słowa mogą nie być tymi, których pragniemy usłyszeć w tym momencie, ale zawsze są tymi, których potrzebujemy.

Przygotuj się na spacer po galerii bohaterów wiary. Przyjrzymy się życiu kilku osób, które wołają do nas z chmury świadków. Mam nadzieję, że będziesz wystarczająco zainspirowany, aby dowiedzieć się więcej o każdej z nich, ponieważ ich przesłanie nigdy się nie starzeje. Kiedy masz ochotę się poddać, posłuchaj tłumu.

1 Wierz wytrwale

Czy próbowałeś układać kiedyś puzzle bez pudełka?

Kiedy dorastałem, jeździliśmy w odwiedziny do moich dziadków. Były to czasy, zanim na świecie pojawiły się telefony komórkowe i iPady, a w domu dziadków nigdy nie było wiele do robienia. Dla rozrywki zaczepiałem moje siostry i kuzynów.

Potem, po kilku dniach, absolutnie zdesperowany, wyciągałem jeden z zestawów puzzli mojej babci. Haczyk polegał na tym, że większość z nich nie była przechowywana w oryginalnych pudełkach, a w dużych torbach. Każda zawierała inną układankę7.

Wysypywałem setki puzzli z torby na podłogę i odwracałem każdy z nich, zastanawiając się, jaki obraz mogą skrywać. Mógł to być horyzont w Chicago, stary dom na polu lub trzy opasłe koty. Nie miałem pojęcia. Ironicznie wyobrażałem sobie, że jeden z zestawów przedstawiał zdjęcie sfrustrowanego wnuka próbującego ułożyć puzzle bez pudełka. Kto wie, co one przedstawiały, nigdy nie skończyłem żadnej układanki. Udawało mi się ułożyć krawędzie, czasem połączyłem kilka łatwych kawałków, a potem sfrustrowany pakowałem wszystko z powrotem.

Jeśli masz kilka elementów, ale brakuje ci obrazka, łatwo jest się poddać.

Szeroka perspektywa to twój przewodnik po całym procesie. Pokazuje, dokąd idziesz. Zapewnia, że wszystkie elementy łączą się w sposób, który ma sens.

Autor Listu do Hebrajczyków w rozdziale jedenastym określa szeroką perspektywę, mówiąc o obłoku świadków w kontekście wiary. Wiara jest zasadą, która łączy wszystkie ścieżki życia tych osób. Oto jak pisze autor:

Wiara jest podstawą spełnienia się tego wszystkiego, co jest treścią nadziei; przekonaniem o prawdziwości tego, co niewidzialne. Ze względu na nią starsi ludu otrzymali dobre świadectwo (Hbr 11,1–2).

Wiara to pewność, że wszystkie elementy będą jakoś do siebie pasować, nawet jeśli nie masz dużego obrazu, by się do niego odnieść. Wiara ufa, że Bóg ma cel, nawet jeśli tego nie widać.

Pastorzy odwiedzają członków Kościoła, którzy przebywają w szpitalu, z różnych powodów. Jednak sądzę, że nie chciałbyś mnie zobaczyć w swoim szpitalnym pokoju. Jeśli to ja stanę w twoich drzwiach, to będzie znak, że to coś poważnego. Mamy pracowników kościelnych, którzy odwiedzają chorych, a ja jestem wzywany tylko wtedy, gdy sytuacja jest poważna. Jeśli masz usuwane migdałki, a gdy budzisz się, widzisz mnie siedzącego obok, to oznacza, że coś poszło nie tak podczas tej operacji.

To, że moje wizyty często wiążą się z tragedią, oznacza, że widuję, jak wiara wpasowuje się w obraz życia, gdy ono wydaje się nie mieć sensu.

Pewnej nocy zostałem wezwany do szpitala, aby odwiedzić młodą parę. Kobieta zaczęła rodzić swoje pierwsze dziecko. Dziewczynce nadano już nawet imię, Lilly. Przyjaciele i rodzina byli tam i szykowali się do świętowania. Jednak kiedy nadszedł czas porodu, pielęgniarka nie mogła wyczuć tętna dziecka. Lekarz przyniósł rozdzierającą serce wiadomość, że Lilly umarła w łonie matki i musi ona urodzić martwe dziecko.

Zastałem sytuację pełną żalu i płaczu, usłyszałem też okrzyki rozpaczy. Stałem z rodziną, by opłakiwać stratę wraz z matką, aż ktoś wskazał mi pokój obok. Tam, na bujanym fotelu, siedział ojciec, tuląc martwe ciało swojej córeczki. Jego łzy spadały na ręcznie dla niej wydziergany różowy kocyk.

Czasami najlepszą rzeczą, jaką można zrobić, to nie mówić nic. Po prostu siedzisz cicho z tymi, którzy cierpią, i dzielisz ich smutek. Zrobiłem to, modląc się cicho za tę rodzinę. Po kilku minutach ojciec wziął głęboki oddech i powiedział coś zaskakującego: „Domyślam się, że właśnie teraz dowiem się, czy naprawdę wierzę w to, w co twierdzę, że wierzę”.

Po raz kolejny wszystko, co mogłem zrobić, to skinąć głową i dalej się modlić. W końcu ukląkłem przy kołysce, położyłem dłoń na ramieniu mężczyzny i zacząłem głośno modlić się za niego. Po kilku zdaniach usłyszałem śpiew z drugiego pokoju, w którym rodzina i przyjaciele otaczali matkę. Oderwało mnie to od modlitwy i usłyszałem: „Jak wielki jest Bóg, śpiewaj ze mną... Jak wielki jest nasz Bóg”B.

Nie znali zwrotek, więc śpiewali refren przez cały czas, za każdym razem odrobinę głośniej. Ich zaufanie do tych słów stawało się coraz silniejsze. Zdecydowałem się wymknąć i dać rodzinie trochę czasu. Kiedy ruszyłem korytarzem, śpiew trwał nadal. W korytarzu stały trzy pielęgniarki, zasłuchane, milczące, pełne szacunku, zaskoczone reakcją.

Są chwile, kiedy dowiadujesz się, czy naprawdę wierzysz w to, w co wierzysz. Wiara w takich czasach to pewność, że istnieje szerszy obraz, nawet jeśli to, co widzimy, wygląda jak chaos.

Kolejny wniosek o przyjęcie na uczelnię odrzucony.

Kolejna rozmowa kwalifikacyjna bez reakcji ze strony pracodawcy.

Kolejna relacja bez oświadczyn.

Kolejna wizyta u lekarza bez diagnozy.

Wiara się nie poddaje.

Poza mapą

Abraham jest jednym z pierwszych świadków z Listu do Hebrajczyków 11. Bożym zamiarem było zbudowanie narodu, z którego w określonym czasie narodziłby się Mesjasz, aby zbawić świat od grzechu. Bóg wybrał człowieka o imieniu Abram, który później został nazwany Abrahamem, aby był ojcem tego wielkiego narodu. Historia Abrahama jest zapisana dla nas w Starym Testamencie, ale jest on także wspomniany siedemdziesiąt pięć razy w Nowym Testamencie. Oto co słyszymy na jego temat w Liście do Hebrajczyków 11:

Dzięki wierze Abraham usłuchał wezwania, by udać się do miejsca, które miał objąć w dziedzictwo, i wyruszył, nie wiedząc, dokąd idzie (Hbr 11,8).

Cała historia znajduje się w dwunastym rozdziale Księgi Rodzaju. Abraham otrzymuje zadanie, by opuścić swoją ojczyznę, ale Bóg nie ujawnia ostatecznego celu podróży. Abraham i jego żona Sara mieszkają w Charanie, mieście położonym blisko granicy obecnej Turcji i Syrii.

W Charanie prowadzą wygodne życie. Jest ono bezpieczne i przewidywalne. Abraham i Sara mają tu plany i szeroką perspektywę na przyszłość.

Ni z tego, ni z owego pojawia się Bóg i mówi Abrahamowi, aby się wyprowadził. Szeroka perspektywa Boga to zupełnie inny krajobraz i nie jest on aż tak ładny. W rzeczywistości nie jest to wcale obraz, ale wiele dziwnych elementów, które jeszcze póki co nie łączą się w całość. To plan, który wymaga wiary.

Wiara dla Abrahama oznacza coś więcej niż pozostawienie tego, co znane; to ruszenie w drogę bez znajomości celu. Wyobraź sobie wagę tej decyzji, jakiej to wymaga odwagi. Może rozmowa w ich domu brzmiała mniej więcej tak:

– Kochanie, właśnie usłyszałem od Pana, że chce On, abyśmy wyruszyli w drogę.

– Poważnie? Żyjemy tu całe życie! Dokąd mamy iść?

– Cóż, Bóg nic o tym nie wspomniał. W każdym razie firma przeprowadzkowa stoi już przed domem, gotowa do załadunku.

– Czekaj! Mówisz, że wyjeżdżamy, ale nie wiemy gdzie? Dlaczego mielibyśmy to zrobić? Czy nam zupełnie odbiło?

– Wyjeżdżamy, wierzymy Bogu.

– Któremu?

Momencik – któremu?

Musisz zrozumieć, że Abraham nie miał za sobą edukacji w szkółce niedzielnej. Nie było kazań do posłuchania, żadnych hymnów do śpiewania – nie dorastał z jakąkolwiek wiedzą o Bogu. Nie było Izraela, narodu wybranego, a on sam był członkiem pogańskiej rodziny. W Księdze Jozuego 24 jest mowa o tym, że Terach, ojciec Abrahama, był czcicielem bożków. Wielu z nas rozumie, że jest jeden Bóg, który dotrzymuje obietnic i jest kochającym ponad wszystko Ojcem. Abraham nigdy nie słyszał choćby słowa na ten temat.

Wyobraź sobie dorastanie w domu bez rodziców o silnej i odpornej wierze. Może wiesz, jak to jest.

Pomyśl o tym, jak dziecko dorasta, widząc, że jego rodzice przechodzą przez życie bez zdefiniowanego światopoglądu; przechodzą od jednej strategii do drugiej, być może ciągle modląc się do różnych bogów.

Aż tu nagle Bóg objawia się dorosłemu Abrahamowi z naprawdę wielką prośbą: „Spakuj wszystko, co posiadasz, i zacznij iść. Powiem ci, kiedy przestać”.

Czytamy, że „Abram wyruszył więc, tak jak mu polecił PAN…” (Rdz 12,4).

Ma wiarę, by iść naprzód, nawet jeśli to pozornie nie ma sensu. Nie decyduje się, by przestać układać puzzle tylko dlatego, że nie dostał wzoru.

Nie lubimy niepewności. Jesteśmy uczeni, że chodzenie w nieznane to zwykła głupota. Dlatego mamy tendencję do rezygnacji, jeśli nie ma wyraźnej mapy lub GPS-u. Ale wiara, która jest w stanie wytrwać, ma pewność, że nawet gdy nie wiemy, dokąd zmierzamy, Bóg wie.

Odbywamy nasze podróże, ufając satelicie na niebie, który porozumiewa się z komputerem w naszych samochodach. Wskazówki przychodzą krok po kroku, zakręt za zakrętem, z dużym wyprzedzeniem. Nie musimy wcale myśleć. Przyjemny głos mówi: „Skręć w prawo”. Tak właśnie lubimy podróżować.

Pomyśl o momentach w swoim życiu, kiedy pragnąłeś znać więcej szczegółów, by móc poruszać się bez stresu. Życie nie wygląda w ten sposób dla nikogo.

Nie wygląda tak podczas comiesięcznego robienia przez parę testu ciążowego, którego wynik łamie im serca. Nie wygląda tak dla zaangażowanego pracownika, który ciężko pracuje na ten pierwszy wielki przełom – tylko po to, by otrzymać poklepanie po plecach zamiast awansu, na który zasługuje. Nie dla ludzi po trzydziestce, wciąż czekających na znalezienie tej wyjątkowej osoby. Żaden satelita nie przekaże nam informacji o następnym zakręcie w sprawach, które są najważniejsze.

Życiowe objazdy są niezaprzeczalnie wyboiste, zagmatwane i dłuższe niż przewidujemy. Jednakże, tak jak rzeczywiste objazdy na drodze, kiedy dotrzemy do celu, bywa że zaczynają mieć dla nas sens. Albo i nie, ale i tak uznajemy, że wszystko jest w porządku. Ponieważ radość z tego, że w końcu dotarliśmy do miejsca, za którym tęskniliśmy, nadała objazdom właściwą perspektywę, nawet jeśli nadal ich nie rozumiemy.

Ryzykowna wiara

Odważna wiara Abrahama i Sary wiąże się z podejmowaniem ryzyka. Nie usłyszymy wielkich opowieści o wierze, która była wolna od ryzyka. Unikanie go to pewny sposób na rezygnację, zanim jeszcze rozpoczniemy podróż. Istnieje jednak pewien paradoks: próby rozgrywania swoich posunięć w bezpieczny sposób okazują się największym ryzykiem, jakie możesz podjąć. Mówi nam o tym życie wielu bohaterów wiary.

Larry Laudan, filozof nauki, spędził ostatnią dekadę na badaniu zarządzania ryzykiem. Pisze on o tym, że żyjemy w społeczeństwie napędzanym strachem do tego stopnia, że cierpimy z powodu, jak to nazwał, „blokady ryzyka”. Jest to stan podobny do zatoru lub korka na drodze, który nie pozwala nam działać ani się poruszać. Doszedł do wniosku, że choć staramy się unikać ryzyka, prawda jest taka, że wszystko wiąże się z ryzykiemC. Jego brak to mit.

Bez względu na to, dokąd zmierzasz i jak bezpiecznie starasz się wykonywać swoje posunięcia, ryzyko czyha na ciebie. Mój fotel w domu niesie pewne zagrożenia dla zdrowia. Pilot do telewizora występował czasem w roli niebezpiecznej broni. Zdarza mi się czuć, że Bóg wzywa mnie, abym wyszedł z domu, ale leżenie i skakanie po kanałach z miską płatków śniadaniowych Apple Jacks przykleja mnie do fotela. Bóg powołał mnie, bym był mężem, ojcem i pastorem, a jednak mogę marnować dużo czasu przed ekranem telewizora. To ryzyko, z którym codziennie się zmagam.

Wywieszenie białej flagi i poddanie się pokusie porzucenia moich obowiązków jest największym ryzykiem, jakie na mnie czyha. Zabawne, jak bezpieczne się to wydaje...

Abraham planował przyszłość o niskim stopniu ryzyka – pełen relaks w Charanie; chciał żyć tak jak jego ojciec, a przed nim dziadek: bez żadnego szczególnego boga, który stawiałby żądania. Jednak wiara nie ma siedzącego charakteru i zawsze nas gdzieś wysyła.

Oto pytania, z którymi się zmagam:

Czy podążam za Bogiem w sposób, który wymaga wiary?

Czy w życiu robię cokolwiek, co wymaga odwagi i zaufania?

Pozwól mi skierować te same pytania do ciebie. Zamiast pytać, czy się poddałeś lub zrezygnowałeś, pozwól mi zapytać: Czy robisz w swoim życiu coś, co wymaga odwagi i zaufania? Jeśli twoja odpowiedź brzmi „tak”, to mam dla ciebie kolejne pytanie: Czy możesz mi o tym opowiedzieć?

Ryzykująca wiara, ten odważny rodzaj wiary, jaką widzimy w Abrahamie, zawsze wiąże się z jakąś historią.

List do Hebrajczyków 11 pomaga zrozumieć wiarę nie przez udzielenie długiego teologicznego wyjaśnienia, lecz przez podanie imion i wiążących się z nimi historii.

Nie mów mi, że masz wiarę; opowiedz mi historię.

Historia wiary jest prawie zawsze historią wytrwałości z przesłaniem mówiącym: „nie poddawaj się”. Historią parcia do przodu i niezgody na odłożenie puzzli, nawet jeśli obraz nie jest jasny. Użalanie się nad sobą i rozpamiętywanie niesprawiedliwych okoliczności są tendencyjne. Jednak jeśli pragniemy wiary, która nie rezygnuje, oznacza to podejmowanie działań i posuwanie się naprzód. Taka wiara to determinacja, aby działać na podstawie tego, co musi się wydarzyć, a nie na podstawie tego, jak coś się stało. Podobnie jak historia Abrahama, wszystkie opowieści o wierze docierają do skrzyżowania, na którym należy podjąć decyzję. Albo pójdziemy drogą bezpiecznego życia i posunięć „bez ryzyka”, albo podejmiemy ryzyko i ruszymy do przodu. Czy możesz opowiedzieć mi historię o tym, jak w swoim życiu znalazłeś się na skrzyżowaniu i dokonałeś wyboru?

Wbrew beznadziei

Przed wydarzeniami z Księgi Rodzaju 15 minęło wiele czasu, a Abraham i Sara nadal nie mieli dzieci. Bóg nie był zbyt dokładny w podawaniu szczegółów, ale bardzo wyraźnie określił się w kwestii dziecka. Para nie zapomniałaby czegoś takiego.

Jednak lata mijały, a dziecka jak nie było, tak nie było. Pewnie zaczęli już wątpić. Może źle usłyszeli Boga. Może On zapomniał o wszystkim. Ale wtedy Bóg powtórzył swoją obietnicę.

Następnie wyprowadził go na dwór i polecił: Spójrz ku niebu! Policz gwiazdy, jeśli zdołasz je policzyć! I oświadczył: Tak liczne będzie twoje potomstwo (Rdz 15,5).

Brzmi wspaniale – naprawdę. Ale jest dokuczliwy problem: Abraham i Sara są starszą, bezdzietną parą. List do Hebrajczyków 11 mówi nam, że Sara była „w podeszłym wieku”, a Abraham był „martwy dla rodzicielstwa”. Zegar biologiczny Sary migał: „12:00, 12:00”8.

Mijał miesiąc za miesiącem, rok za rokiem. Ta para próbowała założyć rodzinę i nic z tego nie wychodziło. W pewnym momencie brak rezultatów powoduje, że tracimy nadzieję, że coś się zmieni. I wcale nie jest tak, że Boża obietnica miała jakikolwiek sens w momencie jej złożenia. Ale oto jak Abraham po raz kolejny odpowiada na to, co Bóg obiecał:

Wtedy [Abram] uwierzył PANU, a On poczytał mu to za sprawiedliwość (Rdz 15,6).

Uwierzył na podstawie czego…? Niczego, co mógłby oglądać na świecie – jedynie na podstawie wiary.

Dla większości ludzi jest to miejsce, w którym zaczną zbierać i wkładać kawałki układanki do torby. Nawet krawędzie do siebie nie pasują. Zbyt dużo niebieskiego nieba, za mało ścieżki. Ale Abraham nie porzucił wiary. Inny fragment Nowego Testamentu, List do Rzymian 4, wyjaśnia, że to ta uparta wiara pozwoliła mu wytrwać i nie poddawać się:

Abraham, wbrew beznadziei, mając nadzieję uwierzył, aby stać się ojcem wielu narodów, zgodnie z zapowiedzią: Takie będzie twoje nasienie. I nie cofnął się w wierze, choć miał świadomość, że jego ciało, jako około stuletniego mężczyzny, jest już martwe, podobnie jak martwe jest łono Sary. Nie zwątpił on w niewierze w obietnicę Boga. Przeciwnie, wzmocniony wiarą oddał chwałę Bogu. Był przy tym w pełni przekonany, że to, co Bóg obiecał, ma moc również spełnić (Rz 4,18–21).

„Wbrew beznadziei”. To brzmi jak całkiem niezły tytuł dla filmu. Kiedy zdawało się, że wszelka nadzieja zawiodła, Abraham się nie poddał.

Ta fraza przypomina mi historię mojej przyjaciółki – Colleen McKain – współczesnej bohaterki wiary. Może ona opowiedzieć historię wiary, która nie ustępuje, więc dokładnie o to ją poprosiłem, by opisała ją swoimi słowami.

Chris i ja wzięliśmy ślub, gdy byliśmy jeszcze młodzi. Oboje kochaliśmy Jezusa i siebie nawzajem, ale po dwudziestu latach małżeństwa weszliśmy w głęboki konflikt. Próbowaliśmy się z nim uporać. Staraliśmy się zachować pozory. Ale sprawy się pogarszały.

W dwudziestym trzecim roku naszego małżeństwa powiedział mi, że miał romans, który właśnie zakończył. Ruszyliśmy naprzód, próbując trzymać wszystko w kupie dla dobra naszej rodziny i dlatego że wydawało się to „właściwą rzeczą”. Przez następne cztery lata miał trzy kolejne romanse.

Kiedy zaczęłam dowiadywać się o nich, zdecydowałam się skończyć z nim i naszym małżeństwem. Nie było dla nas nadziei. Ponieważ przez cztery lata miałam podejrzenia, potajemnie zaplanowałam swoją przyszłość bez niego. Zaoszczędziłam pieniądze i zdobyłam własny kredyt.

To był koniec i miałam dobry powód, by rozstać się z mężem. Nikt by mnie nie winił. W rzeczywistości każdy, kto wiedział, współczuł mi. Wszyscy, z którymi rozmawiałam, zdawali się zgadzać, że nasze małżeństwo było pozbawione nadziei. Byłam pewna, że moje życie będzie trwało dalej bez Chrisa i szczerze mówiąc, byłam z tego zadowolona.

Wcześnie rano, w dniu, w którym dowiedziałam się o ostatnim romansie, Bóg pokazał mi werset z Pierwszej Księgi Samuela: „Teraz zatem stańcie i uważnie przyjrzyjcie się tej wielkiej rzeczy, którą PAN uczyni na waszych oczach!” (1 Sm 12,16).

Poczułam coś, czego nawet nie chciałam czuć. To była nadzieja. W ciągu następnych kilku dni ten werset powracał mi do głowy. Byłam wściekła i pełna gniewu wobec męża. Ale w środku wściekłości ten werset nieustannie przychodził mi do głowy: „stańcie i uważnie przyjrzyjcie się tej wielkiej rzeczy, którą PAN uczyni na waszych oczach!”.

W końcu powiedziałam Bogu, że poczekam i zobaczę, co On może zrobić. W rzeczywistości wątpiłam, żeby mógł cokolwiek poradzić. W końcu do tej pory nie odpowiedział na moje modlitwy za nasze małżeństwo.

Zaczęłam bacznie obserwować Chrisa, dbając w ten sposób o moją część układu z Bogiem („stańcie i uważnie przyjrzyjcie się”). Ku mojemu zaskoczeniu Chris zaczął się zmieniać. Z powodu naszej wspólnej historii byłam w stanie powiedzieć, że te zmiany są prawdziwe. Dało się odczuć, że tym razem jest inaczej. Zaczęłam widzieć w jego życiu rzeczy, o które modliłam się przez wiele lat, i wiedziałam, że dzieje się to tylko dzięki Bożej interwencji. Byłam gotowa się poddać, ale Bóg dopiero zaczynał.

Bóg dał mi siłę, aby wytrwale wierzyć. Moja wiara nie dotyczyła ani mnie, ani Chrisa. Dotarłam do miejsca, w którym uwierzyłam, że to Bóg uratuje nasze małżeństwo. Kiedy naprawdę w to uwierzyłam, byłam temu w pełni oddana.

Proces leczenia nie był łatwy. Obejmował rozognione rozmowy, intensywną terapię małżeńską i głębokie poleganie na Panu. Z punktu widzenia światowej mądrości i z mojej własnej perspektywy zrezygnowałabym z naszego małżeństwa. Jednak Bóg miał inny plan. Teraz mam męża z nowym sercem, a w trakcie tego procesu ja także stałam się nową osobą.

Nie znam twojej historii. Nie wiem, co zrobiłeś lub jaką krzywdę ktoś tobie wyrządził. Nie wiem, jakie słowa zostały wypowiedziane ani jaka zdrada miała miejsce. Jest wiele rzeczy, których nie wiem, ale wiem, że Bóg jest w stanie zrobić wielką rzecz na twoich oczach, więc trzymaj się tej nadziei. Trzymaj kurs. Poczekaj i zobacz, co zrobi. Nie poddawaj się.

Definiując wiarę na nowo

Wiara, która niesie ze sobą pewność, że możesz ufać, i odwagę, by iść dalej, nie jest wiarą w okoliczności życia; to wiara w Boży charakter.

Czasami wiara uzdrawia. Innym razem płaci rachunki. Ale czasami daje ci coś o wiele cenniejszego: siłę, aby przeżyć dzień, w którym nie ma doskonałego uzdrowienia lub gdy nie jesteś pewien, w jaki sposób rachunki zostaną zapłacone.

Czasami wiara wygląda jak żona w poczekalni, która na kolanach modli się o to, aby jej mąż, który leży właśnie na stole operacyjnym w celu usunięcia guza, dobrze zniósł operację. Wtem przychodzi lekarz i mówi: „Nie ma guza. Nie wiemy, co się z nim stało; po prostu go tam nie ma. Nie możemy tego wyjaśnić”.

Czasami tak wygląda wiara. Ale czasami wiara jest żoną siedzącą na cmentarzu i obserwującą, jak trumna jej męża zostaje opuszczona do grobu. To także wiara. Widziałem przykłady obu, a Bóg był obecny w każdym z nich.

Czasami wiara jest uczniem szkoły średniej, który decyduje się rozpocząć studium biblijne na terenie kampusu, nie mając pojęcia, jak to się skończy. Okazuje się, że to po prostu eksploduje. Mają miejsce cudowne, podnoszące na duchu rzeczy, a w szkole wybucha przebudzenie.

Czasami wiara jest uczniem szkoły średniej, który wchodzi do szkoły z Biblią. Ale tam spotyka się z wyśmiewaniem i kpiną, a on spędza cztery lata swojego życia niewidzialny dla otoczenia i nierozumiany. To też jest wiara.

Czasami wiara wkracza do biura szefa i mówi mu, że odmawiasz kłamstwa lub wprowadzenia klienta w błąd z powodu twoich przekonań – a to kończy się uzyskaniem przez ciebie awansu. Czasami ta sama wiara sprawia, że wylądujesz w kolejce po zasiłek dla bezrobotnych.

Pokładamy naszą wiarę w Bogu i perspektywie, której nie ujrzymy w pełni po tej stronie wieczności. Nie jest łatwo – a często wcale nie sposób – mierzyć ją ziemskim sukcesem, ale to właśnie postępowanie na podstawie wiary utrzymuje w zgodzie z prawdą, która śpiewa w naszej duszy.

To wiara, która trwa, nawet jeśli kawałki do siebie nie pasują.

I żyli długo...

Abraham i Sara doczekują się jednak spełnienia tego, w co wierzyli. Zdaje się, że zajmuje to wieczność, ale otrzymują to, na co czekali. Ich dziecko przychodzi na świat.

Sara zachodzi w ciążę, choć jej zegar biologiczny już nie tyka. Abraham promienieje dumą, choć był już „umarły dla rodzicielstwa”. Mają małego syna imieniem Izaak. Wierzyli i trwali, i trzymali się swojej nadziei przez lata. Było ciężko, ale otrzymali nagrodę. I żyli długo i szczęśliwie.

No niezupełnie…

Po tych wydarzeniach Bóg wystawił Abrahama na próbę. Zwrócił się do niego: Abrahamie! On zaś odpowiedział: Słucham. Wtedy usłyszał: Weź, proszę, swego syna, swego jedynaka, którego tak kochasz, Izaaka, i udaj się do ziemi Moria. Złóż go tam w ofierze całopalnej na jednej z gór, którą ci wskażę (Rdz 22,1–2).

W Biblii nie ma żadnego przypadku, kiedy Bóg wymagałby ofiary z ludzi. Przeciwnie: w kilku fragmentach Księgi Powtórzonego Prawa Bóg wyraźnie potępia takie praktyki. To nie jest w Jego stylu. Ty i ja, jako czytelnicy, dowiadujemy się prawdy w pierwszym wersecie: „Bóg wystawił Abrahama na próbę”.

Ale Abraham nie otrzymał tego ostrzeżenia. Bóg po prostu mówi mu, aby wziął swojego syna – najgłębszą, najzacieklejszą nadzieję i marzenie, jakie nosił w sercu przez całe swoje długie życie; przedmiot zachwytu jego i Sary – i złożył go w ofierze. Jak zareaguje Abraham? Oto jak otwiera się kolejny werset:

Abraham wstał więc wcześnie rano (Rdz 22,3).

Żadnych pytań, żadnej krytyki, żadnych zastrzeżeń. Abraham czeka na poranek, a potem udaje się na górę Moria z synem i ostrym nożem.

Przecież musiał zadawać sobie pytanie, to zupełnie naturalne.

Dlaczego mój syn? To nie ma sensu. Mam być ojcem wielkiego narodu i chcesz, żebym zabił mojego jedynego syna? I dlaczego aż do kraju Moria? Co tak ważnego jest w tym miejscu?

Będzie to długa podróż, pełna lęku i widma żałoby. Każdy krok wiąże się z niemal nieznośną pokusą zawrócenia. Ale niezależnie od swoich myśli, Abraham posłusznie wypełnia zalecenia. Bierze ze sobą kilku służących i po kilku dniach podróży docierają do kraju Moria. Abraham mówi do swoich sług: „Zostańcie tu z osłem [...], Ja i chłopiec udamy się tam, a po złożeniu ofiary wrócimy tutaj do was” (Rdz 22,5).

Zauważyłeś to? Słowo wrócimy? Abraham mówi do swoich służących, że powrócą razem. Jest posłuszny Bogu, ale wygląda na to, że nawet teraz Abraham wierzy, że Izaak zostanie oszczędzony. Trzyma się Bożej obietnicy i wierzy, pomimo że wszystko wydaje się być pozbawione sensu. W tym wersie to wiara zagląda nam w oczy.

Abraham wie, że nawet jeśli ma kawałki układanki, nie widzi obrazu, który mógłby go poinstruować. Zdobywa się na odwagę i wierzy, ponieważ ma pewność, że Bóg posiada pełen obraz, że tworzy piękne obrazy oraz że jest godny zaufania.

List do Hebrajczyków wyjaśnia to następująco: „Liczył on na to, że Bóg ma moc wskrzeszać nawet umarłych. I też z umarłych, mówiąc obrazowo, odzyskał swego syna” (Hbr 11,19).

Taka jest wiara, która powstrzymuje nas przed zniechęceniem i przegraną. Gdy wydaje się, że sprawy nie idą zgodnie z planem, a wszystko się rozpada, stojąc mocno, możemy mówić: Bóg jest w stanie sprawić, że wszystko się ułoży. On jest w stanie ożywić to, co martwe.

Powstaje pytanie: gdzie jest miejsce, w którym porzuciłbyś wszelką nadzieję? Dla Abrahama było to miejsce, które znajdowało się gdzieś po drugiej stronie polecenia...

Poświęć.

Swoje.

Dziecko.

Pomyśl tylko… Ograniczenia Abrahama są zupełnie nieokreślone. Jego zaufanie względem Boga nie ma granic. Musimy założyć, że być może jego zaufanie nie miało granic, być może możliwe jest, by posiadać wiarę, która przetrwa wszystko, bo jeśli Bóg ma moc, żeby zmarłym przywrócić życie, to czy istnieje coś, czego nie może dokonać? A jeśli wierzysz, że On darzy cię nieskończoną doskonałą miłością, to czy On tego nie zrobi?

Bóg sprawdził, czy ujawni się czerwona linia rozpaczy Abrahama. Co pokazałby test, gdybyś ty wziął w nim udział? Jak daleko sięgałaby twoja wiara?

Wszechogarniająca nadzieja napędza wiarę, która nieustannie popycha, nigdy się nie poddaje, zawsze wierzy w Boży plan.

Szeroka perspektywa

Prawdopodobnie wiesz, co dzieje się dalej w historii Abrahama i Izaaka. Docierają na miejsce opisane przez Boga, a Abraham buduje ołtarz, aby złożyć w ofierze swego jedynego syna. Ale kiedy podnosi nóż, anioł zatrzymuje go i mówi, aby nie wyrządzał chłopcu krzywdy.

Abraham podnosi wzrok i widzi barana zaplątanego rogami w zarośla. Ofiarowuje on zwierzę zamiast syna i nazywa to miejsce: „Pan zaopatruje” (Rdz 22,14)9.

Ale nawet teraz Abraham nie widzi całego obrazu. Szersza perspektywa nie stanie się widoczna przez kilka tysięcy lat.Abraham mieszka teraz w Beer-Szebie, małej oazie na pustyni na południu. Podróżował przez trzy dni do krainy zwanej Moria. W tamtych czasach niewiele się tam działo. Jednak kilka tysięcy lat później historia powtarza się. Widzimy teraz innego Ojca, który poświęca swego jedynego Syna. Tylko tym razem to nie test, to nie ćwiczenia. Bóg oddaje swego cennego, doskonałego Syna z powodu drogocennych, niedoskonałych dzieci, które kocha.

Przez lata w tej pustej za czasów Abrahama okolicy powstało miasto zwane Jerozolimą. Jezus został ukrzyżowany na jednym ze wzgórz znanych niegdyś jako góra Moria. Nie wiemy dokładnie, które to wzgórze, ale sądzę, że nietrudno to odgadnąć.

Historia Abrahama miała miejsce kilka tysięcy lat przed narodzeniem Chrystusa. Żyjemy teraz kilka tysięcy lat po Jego narodzeniu. Pomimo to obraz nie jest kompletny. Są kawałki układanki, których Bóg jeszcze nie ułożył na swoje miejsce.

Twoja historia jest jednym z tych kawałków, więc wierz. Czy jesteś trochę niepewny? Jeśli wydaje ci się, że fragmenty twojego życia nie układają się w piękny obraz, Abraham stojący w chmurze świadków ma dla ciebie wiadomość. Brzmi ona mniej więcej tak: „Rozumiem. Życie nie dorasta do twoich oczekiwań. Nie jesteś sam, to dotyczy wszystkich – a z pewnością dotyczyło mnie. Myślałem, że istnieje plan, więc czekałem i czekałem. Czekając, stawałem się coraz starszy i starszy, dopóki Sara i ja nie zaczęliśmy drapać się po głowach. Ale trzymałem się”.

„Jeśli złudzenia cię opuściły i czujesz się rozczarowany, nie przestawaj wierzyć. Jeśli jesteś zdezorientowany i zastanawiasz się, czy przypadkiem nie przegapiłeś Bożego planu, wierz dalej. Jeśli wziąłeś sprawy w swoje ręce i tylko pogorszyłeś sytuację, nie przestawaj wierzyć. Te elementy układają się w obraz. Nie możesz tego teraz zobaczyć, ale stojąc tutaj, w chmurze, mamy niesamowity widok. Warto ułożyć te puzzle, a wszystko będzie do siebie pasowało, kawałek po kawałku. To ci się spodoba. Obiecujemy”.

„Nie przestawaj wierzyć! Nie poddawaj się!”

2 Walcz wytrwale

Ciemność Hectora Tobara to jedna z najbardziej porywających książek, jakie kiedykolwiek czytałemD. Opowiada ona prawdziwą historię trzydziestu trzech górników z Chile, którzy w 2010 roku zostali uwięzieni pod ziemią na sześćdziesiąt dziewięć dni.

Warstwa kamienia, który ich przykrywał, była dwa razy większa niż Empire State Building10. Nie było sposobu, aby wydostali się na powierzchnię, a ratunek wydawał się niemożliwy. Każda próba wiercenia prawdopodobnie spowodowałaby zasypanie górników. W jednym z raportów szanse na ratunek i przetrwanie górników wynosiły dwa procent.

Tych trzydziestu trzech górników wiedziało, że ich sytuacja jest fatalna. Wyglądało na to, że praktycznie nie mieli szansy ujść z tej pułapki z życiem, więc zaczęli robić to, co robią ludzie w głębokiej ciemności: myśleli o swoim życiu.

Myśleli o ludziach, których kochali. Myśleli o swoich decyzjach i o tym, co zrobiliby inaczej. I oczywiście nie mogli przestać myśleć o tym, co się z nimi stanie po śmierci. To są rzeczy, nad którymi ludzie myślą w głębokiej ciemności.

Jednym z górników był José Enriquez. Miał pięćdziesiąt cztery lata i był górnikiem od lat siedemdziesiątych. Inni wiedzieli, że jest naśladowcą Jezusa, więc zapytali go, czy będzie się za nich modlił. Zgodził się pod jednym warunkiem. Lubił modlić się na kolanach, aby ukorzyć się przed Bogiem. Jeśli miał się za nich modlić, byłby wdzięczny, gdyby i oni zrobili to samo. Górnicy zgromadzili się wokół niego, uklękli i zamknęli oczy.

José zaczął się modlić. „Nie jesteśmy może najlepszymi ludźmi, ale Panie, proszę, zlituj się nad nami” – zaczął. „Jesteśmy grzesznikami. Potrzebujemy, abyś przejął kontrolę nad tą sytuacją”. José wyjaśnił Bogu, że są zdesperowani i że On jest ich jedyną nadzieją.

Po zakończeniu modlitwy mężczyźni zapytali go, co powinni teraz zrobić. José powiedział im, że muszą głośno wyznać swoje grzechy. Więc zaczęli to robić.

Jeden z nich wyznał swój alkoholizm. Spojrzał wstecz na cenę, jaką zapłaciła jego rodzina. Inny przyznał, że miał problem z kontrolowaniem złości. Kolejny mężczyzna wyznał, że nie był dobrym ojcem dla swojej małej córki.

Jeden po drugim każdy z nich spojrzał wstecz na swoje życie i żałował ścieżki, która doprowadziła go do tego miejsca. W prawdziwej desperacji wołali do Boga, a On – jak to często czyni – objawił się.

Dzień po dniu uwięzieni tam, na dole, słuchali José, który mówił im o Jezusie. Nie było światła, więc jego głos rozbrzmiewał w ciemności. José w swoim głoszeniu musiał polegać jedynie na wersetach biblijnych znajdujących się w zasobach jego pamięci. Mężczyźni chwytali się każdego słowa. Modlili się z głębi duszy i wołali do Boga o pomoc. Obiecali, że jeśli uratuje ich przed potworną śmiercią w tej jaskini, dokonają zmian i będą żyć inaczej.

Chwile desperacji

W chwili desperacji, kiedy czujesz, że nie ma nadziei, czy poddajesz się, czy podobnie jak ci górnicy będziesz wołać do Boga o pomoc?

Jest coś takiego w chwilach desperacji – zimnych, czarnych jak smoła chwilach, kiedy cała nadzieja wydaje się stracona – co powoduje, że wzywamy w opałach Bożego imienia. W momencie desperacji, kiedy czujesz, że wszystko wymyka się spod kontroli i nie możesz nic zrobić, kryje się wielka szansa.

W swojej książce Bojaźń i drżenie. Choroba na śmierć duński filozof Søren Kierkegaard opowiada o chwilach desperacji, które mają ukrytą jasną stronęE. Właśnie w tych momentach nic już nie możesz poradzić; możesz jedynie mieć nadzieję, że pomoc nadejdzie z zewnątrz. Możesz wówczas odkryć moc i obecność Boga w sposób, jakiego nigdy wcześniej nie doświadczyłeś.

Moment porażki – chwila gdy chcemy wznieść ręce w geście poddania się – wydaje się najbardziej samotnym zakątkiem świata. W rzeczywistości jednak jest to doskonała chwila, aby doświadczyć siły i zaopatrzenia Boga, ponieważ, jak się okazuje, desperacja przyciąga uwagę Boga. Jeśli prześledzisz tę myśl w Piśmie Świętym, przekonasz się, że wyzwolenie pochodzące od Boga często następuje tuż po czasie desperacji. Jego błogosławieństwo zwykle popada w stan złamania. W całej historii jego najpotężniejsi słudzy wyrastali z miejsca spustoszenia i klęski.

Jeśli znajdziesz się w głębokiej ciemności, nie czas na rezygnację. Oderwij wzrok od zamkniętych drzwi i spójrz na otwarte okno. Tam właśnie dociera światło nieba. To czas, aby walczyć i wołać do Boga, aby przyszedł ci na ratunek. Kiedy słyszysz takie słowa, jak „czwarty stopień”, „już cię nie kocham” lub „zmniejszamy zatrudnienie”, twoją reakcją zawsze może być rezygnacja. Ale chmura świadków zachęca nas, abyśmy postąpili wbrew odruchowej reakcji i walczyli dalej.

To może być dzień, kiedy spotkasz Boga.

Tak było z Jakubem. Jakub jest kolejną „twarzą w chmurze” – postacią na liście potężnych świadków wiary z Listu do Hebrajczyków 11. W ostatnim rozdziale dowiedzieliśmy się o Abrahamie i jego synu Izaaku. Jakub jest synem Izaaka, wnukiem Abrahama.

W Starym Testamencie możemy znaleźć niezwykłą historię o tym, jak Jakub zmagał się z aniołem Pana. Dosłownie walczył wręcz z nadprzyrodzoną istotą. O równowadze sił nie może być tu mowy: anioł, cóż – to anioł, a Jakub… walka nigdy nie była jego mocną stroną.

Wiemy, że w stresujących sytuacjach ludzie mają tendencję do jednej z trzech reakcji: walki, ucieczki lub unieruchomienia. Wojownicy podczas konfrontacji podejmują rękawicę. Uciekający startują do biegu w przeciwnym kierunku. Pozostali zaś przypominają jelenia w świetle reflektorów – są sparaliżowani strachem.

Jakub kiedyś uciekał. W Piśmie Świętym widzimy go w jednej złej sytuacji po drugiej. Zawsze zaczyna się od niego samego i zawsze kończy wyruszeniem w drogę. Z kolei Ezaw, jego brat, był wojownikiem.

W swojej postawie Jakub jest podobny do większości ludzi. Zawsze są wojownicy i ci, którzy zastygają w bezruchu, ale to ucieczka jest najczęstszą reakcją na strach. Mówiąc o naszych obawach, swobodniej rozmawiamy o mało prawdopodobnych zagrożeniach, niechętnie zaś przyznajemy się do tego, co naprawdę spędza nam sen z powiek. Wolę opowiedzieć o przerażających pająkach niż o moim strachu przed odrzuceniem. Wolałbym mówić o moim lęku przed tornadami niż opowiadać grupie rówieśników o moim lęku przed zostaniem wyrzutkiem. Ale kiedy leżę w łóżku i jest już ciemno, martwię się – i nie chodzi o pająki ani tornada. Chodzi o dorastanie do oczekiwań, zawodzenie innych, o to, że nie daję z siebie tego, co najlepsze.

Większość z nas ma obawy, których wolelibyśmy z nikim nie omawiać. Boimy się wziąć na siebie odpowiedzialność i tego, że jej nie sprostamy. Co, jeśli coś jest ze mną nie tak? Co, jeśli mam wady i nie jestem aż tak mądry, jak się wydaje? Nie dość piękny? Nie aż tak zabawny czy zdolny? Zamiast odkryć nasze karty, wolimy uciekać.

Obawiamy się odrzucenia i trzymamy naszych przyjaciół na dystans. Nawet małżonek nie może być zbyt blisko. To wszystko jest tak naprawdę formą ucieczki.

Obawiamy się niepowodzenia, więc nie ubiegamy się o awans, nie próbujemy swoich sił w zespole ani nie zapraszamy dziewczyny, która nam się podoba, na randkę. Co tak naprawdę robimy? Uciekamy.

Myśląc o tym, jak strach zmusza nas do ucieczki, wpadłem na pewien pomysł. Jeśli uda mi się dostać do programu „Shark Tank” to mam zamiar go tam przedstawić. Jeśli nie znasz tego programu, to jest to telewizyjny show, w którym wynalazcy i przedsiębiorcy przekazują swoje pomysły nieskromnym bogaczom, którzy albo je odstrzelą, albo w nie zainwestują.

Oto mój najnowszy pomysł: ścieżka dźwiękowa, która przyspieszy bieganie. Istnieje wiele list muzycznych, które pomogą ci wycisnąć z siebie więcej podczas treningu. Muzyka z szybkim rytmem pobudza wydzielanie adrenaliny i popycha do przyspieszenia. Mój wynalazek jest jednak trochę inny. Każdy tor wykorzystywałby głęboko zakorzeniony strach, abyś mógł biegać jeszcze szybciej. Oto dwa przykłady ścieżek dźwiękowych:

Ścieżka 1: Apokalipsa zombie

Uruchamiasz ścieżkę dźwiękową i słyszysz ryki goniących cię zombie, które zbliżają się do ciebie. Im bliżej są, tym głośniejsze ryki słyszysz. Instynktownie będziesz biegł szybciej.

Ścieżka 2: Teściowa11

Znasz ten głos. Ta ścieżka łączy się z twoją opaską sportową albo smartwatchem i monitoruje twoje tętno. Kiedy zwolnisz, zaczynasz słyszeć, jak jej głos się zbliża.

Czuję, że ten pomysł to interes życia, bo kiedy to, czego się boimy, zaczyna się do nas zbliżać, wszyscy zaczynamy biec. Kiedy nasze obawy dopadają nas, naturalną reakcją jest ucieczka w przeciwnym kierunku.

Uciekaj

Brat bliźniak Jakuba, Ezaw, był wojownikiem. Był też najstarszym synem. Wprawdzie Jakub i Ezaw byli bliźniakami, ale byli bardzo różni. W Księdze Rodzaju 25,27 czytamy, że Ezaw polował i kochał przebywać na zewnątrz, Jakub natomiast wolał pozostawać w domu. Możemy sobie wyobrazić Ezawa przynoszącego do domu obiad, który upolował, oraz Jakuba, który ogląda kanał kulinarny, aby znaleźć przepis na odpowiednie danie.

Zgadnij, którego syna Izaak, ich ojciec, lubił bardziej. Tata faworyzował syna, który uwielbiał przebywać na świeżym powietrzu, podczas gdy Rebeka, mama, uwielbiała Jakuba. Wszystko wskazuje na to, że w Jakubie możemy poznać pierwszego biblijnego maminsynka.

To klasyczny przypadek z serii „mięśnie kontra mózg”. Ezaw mógł zniszczyć młodszego o kilka minut brata w walce, ale Jakub miał sposób na przechytrzenie go i uniknięcie nieszczęścia. Jego wielką umiejętnością było manipulowanie sytuacjami na swoją korzyść. W rzeczywistości jego imię oznacza człowieka zachłannego, zwodziciela, hipokrytę, osobę, która stosuje przymus.

Pierwszy przykład zwodniczego zachowania Jakuba to odebranie Ezawowi jego pierworództwa. Jakub dorastał, słysząc o dziadku Abrahamie i Bożym błogosławieństwie dla niego. To błogosławieństwo i jego pierworództwo spłynęły na Izaaka i teraz otrzyma je Ezaw, który pobił swojego brata w ekscytującym wyścigu na ten świat. Jako najstarszy Ezaw ma zaklepane prawo do udziału we wszystkich ważnych sprawach.

Jakub tak szybko nie zrezygnował z przywilejów i knuje, jak zdobyć te prawa dla siebie. Najpierw nakłania brata do zrzeczenia się prawa pierworództwa w zamian za miskę potrawki – Ezaw przychodzi z pól głodny, a obfity posiłek wydaje się w tym momencie lepszy niż prawo pierworództwa.

Potem Jakub wykręca kolejny numer. Ma prawo pierworództwa, ale w ich kulturze ojcowskie błogosławieństwo jest również niezwykle ważne. Jest to rytuał, w którym ojciec kładzie ręce na synu, który ma kontynuować jego dziedzictwo. Wiedząc, że jego tata jest stary i ślepy, udaje Ezawa, aby skorzystać z mocy rytuału. Kładzie nawet kozią sierść na swoich ramionach, aby Izaak, wyciągając rękę, pomyślał, że czuje owłosione bicepsy swojego najstarszego syna. Jakub doprowadza swój plan do sukcesu.

Teraz on ma zarówno pierworództwo – co oznacza spadek – jak i błogosławieństwo ojca, czyli prawo kontynuowania dziedzictwa rodowego, nawet jeśli otrzymało się je w drodze oszustwa12.

Ezaw być może nie ma najbardziej lotnego umysłu na świecie, ale w końcu zdaje sobie sprawę (lub ktoś mu tłumaczy), że został oskubany do reszty. Powraca mu ochota na polowanie, ale tym razem na inną zwierzynę. Rozpoczyna się sezon polowań na młodszych braci.

Jakub zdaje sobie sprawę, że sam siebie oszukał: nie może cieszyć się wygraną. To wymagałoby walki, a Jakub nie walczy. On ucieka.

Po długiej podróży Jakub spotyka się ze swoim wujem Labanem i dostaje u niego pracę. Zakochuje się także w uroczej córce Labana, Racheli. Umowa z Labanem polega na tym, że Jakub będzie pracował siedem lat, aby zdobyć jej rękę. Te siedem lat szybko minęło, ponieważ mężczyzna jest bardzo zakochany. Jednak potem okazuje się, że nie jest jedynym oszustem na farmie. Laban dokonuje małej zamiany córek w noc poślubną.

Jakub budzi się następnego ranka, ale obok siebie w łóżku nie znajduje Racheli, lecz jej siostrę, Leę. Wściekły Jakub konfrontuje się z Labanem, który sprowadza go na ziemię i oferuje nową umowę: jeszcze siedem lat i tym razem dostaje Rachelę, słowo harcerza, bez żadnych podmianek.

Zauważamy, że przez lata Jakub reprezentował pasywno-agresywną postawę w swoim postępowaniu z Labanem. Zaczyna budować swoje bogactwo od gromadzenia własnego inwentarza i sprzeniewierzania najlepszego inwentarza Labana. Dużo tu oszukiwania, niedomówień, przekrętów i kombinowania. Z taką rodzinką nikt nie chciałby grać w Monopoly.

W końcu jednak Laban odkrywa oszustwo, a jego gniew zmusza Jakuba do ucieczki, tym razem z rodziną, sługami i dobytkiem. Jakub ma trzy dni przewagi nad prześladowcami, ale w końcu Laban go dogania i dochodzi do konfrontacji. Jakub mówi: „Postąpiłem tak, bo bałem się” (Rdz 31,31).

Aż do tego momentu ten werset stanowi świetne podsumowanie historii życia Jakuba. Manipuluje, jest demaskowany, ucieka ze strachu. Zamiast podjąć trudne działania, odwraca się i ucieka. Czy to nie jest forma poddania się?

Zastanawiam się, ilu z nas powtarza taki schemat w życiu. Może to nie dotyczyć oszustwa związanego z bydłem lub podmianą żon, ale mamy własne cykle strachu i ucieczki. Konsekwencje naszych błędnych działań doganiają nas i zaczynamy od nowa. Z jednej pracy do drugiej. Z jednej relacji do kolejnej. Z jednego zobowiązania do innego. To staje się błędnym kołem i wszystko tylko się pogarsza.

Jeśli tak funkcjonujesz, być może obecnie na morzu panuje cisza. Nadal starasz się trzymać kontrolę, wciąż próbujesz coś naprawić. Tym razem to zadziała. Jesteś pewien, że możesz poradzić sobie z każdą osobą czy rzeczą, która może cię doścignąć. Możesz to rozegrać, przechytrzyć, a jeśli wszystko inne zawiedzie, prześcignąć.

Chcemy się poddać i uciec od bałaganu, który narobiliśmy.

Być może jakaś dziewczyna boi się złego wyboru kierunku studiów i nieudanej kariery, więc rezygnuje z nauki całkowicie. Być może jakiś mężczyzna martwi się sytuacją finansową swojej rodziny, ale zamiast porozmawiać o tym z żoną, kupują coraz więcej i więcej z nadzieją, że jakoś to będzie. Być może jakaś kobieta plotkuje na temat swojego kolegi z pracy. Kiedy jej plotki docierają do jego uszu, ona zamiast przyznać się i prosić o wybaczenie, uparcie twierdzi, że nic podobnego nie miało miejsca.

Być może jesteś świadomy, że wszystkie twoje próby poprawienia sytuacji tylko ją pogorszyły. Postanowiłeś więc się wycofać, choćby tylko emocjonalnie. Jaki jest sens w ogóle próbować?

To lęk przed porażką, o którym mówiłem już wcześniej. Kiedy znajdujemy się w sytuacji, do której czujemy się nieprzygotowani, zaczynamy uciekać. Problem polega na tym, że lęk zaburza naszą percepcję rzeczywistości. Próbuje nam wmówić, że gdy zapada ciemność, marynarka zawieszona na oparciu krzesła to tak naprawdę potwór albo włamywacz.

Lęk przekonuje nas, żebyśmy się poddali, zanim spróbujemy.

Oto kilka lęków, które mnie czasem powstrzymują:

Mam przed sobą jakąś trudną rozmowę. Obawiam się reakcji rozmówcy, więc odkładam spotkanie na później. Wiem, że Bóg chce, abym się tym zajął, ale ja wciąż jeszcze tego nie zrobiłem.

Obawiam się, że nie podołam roli dobrego męża i ojca. Te aspekty bardzo wiele dla mnie znaczą, ale właśnie z tego względu często działam w oparciu o lęk. Co, jeśli zawiodę? Jeśli nie jestem dość silny? Co, jeśli nie jestem dość mądry? Te lęki czasem sprawiają, że uciekam tam, gdzie czuję się bezpieczny.

Boję się teraz. Widzę, że staram się uciec od pisania.
Co, jeśli napiszę tę książkę, a ludzie się w niej nie odnajdą? Co, jeśli ktoś zrobi recenzję i wyrwie jakieś wątki z kontekstu? A jeśli okaże się niezbyt dobra?

A oto jak wygląda poddanie się:

Uciekasz, zanim rejs się zacznie.

Uciekasz z jednej przyjaźni do drugiej.

Uciekasz od jednego konfliktu do drugiego.

Uciekasz od jednej złamanej obietnicy do drugiej.

Nie ma w tym żadnej odpowiedzialności. Żadnej odwagi. Żadnych zmagań w nocy, żeby dotrwać do błogosławieństwa, które czeka rano.

Często w życiu odkrywasz, że jeśli zaryzykujesz i włączysz światło, to cały ten potwór straci swoją moc i wyjdzie na jaw, czym naprawdę jest – tylko marynarką na krześle. Jak wiele lęków, które nas paraliżują, są w istocie niegroźnymi sytuacjami albo potencjalnymi scenariuszami, które się nigdy nie ziszczą?

Wyzwanie jest jak najbardziej prawdziwe – rozumiem to. Każdy z nas przez to przeszedł. Jednak aby stać się osobą, jaką Bóg chce cię widzieć, musisz czasem powiedzieć: „Dość!”. Być może nie jesteś teraz w stanie przybrać postury Supermena i powiedzieć to pełną piersią, ale dasz radę wyszeptać do samego siebie cichą deklarację wypełnioną wiarą: „To koniec. Nie będę więcej uciekać”.

Strach sprawia, że większość z nas ucieka. Tak też robił Jakub. To był jego schemat aż do czasu, gdy w końcu nie było już dokąd uciec. To jedyny scenariusz, który w końcu musi się ziścić: nie będzie już można uciec.

Zanim więc poddasz się i uciekniesz, musisz zobaczyć, co przydarzyło się Jakubowi.

Nie ma dokąd iść

Jakuba i Labana nie łączyło zaufanie, mogli jedynie uregulować swoje relacje, wyznaczając granicę. Jakub nie może jej przekraczać i zgadza się nie postawić stopy po jej drugiej stronie – nie wróci nigdy do ziemi Labana. Laban odchodzi, a Jakub kontynuuje wyprawę na zachód, do swojej ojczyzny. Problem w tym, że ojczyzna Jakuba to ziemia Ezawa. A ten wciąż może być na polowaniu…

Z Labanem za plecami i Ezawem przed sobą Jakub pozbawiony jest drogi ucieczki. Jakub nie widział Ezawa od czasu ostatniego oszustwa dotyczącego pierworództwa, po którym zbiegł. Postanawia zatem wysłać przed sobą delegację z darami i wiadomością, że przybywa w pokoju. Delegacja powraca z wieściami – są przerażające. Spotkali Ezawa, który wyszedł im naprzeciw razem z czterystoma ludźmi (Rdz 32,6).

Jakub jest przerażony. Kto by nie był? Droga ucieczki jest odcięta. Jakub dzieli karawanę na inwentarz, pasterzy, tragarzy, żony i dzieci, tak żeby w razie ataku na jedną grupę inne miały szansę uciec. Innymi słowy, zamiast przygotować się do walki, stara się dokonać podziału, żeby zminimalizować straty. Wysyła przed sobą dwie grupy.

Sam zostaje z tyłu, by sprawdzić, którą grupę zaatakuje Ezaw, aby móc dołączyć do tej bezpiecznej. Rodzinie Jakuba grozi śmiertelne niebezpieczeństwo. Jego dorobek jest zagrożony. Teraz, jako zamożny człowiek, ma bardzo wiele do stracenia. Życie jeszcze nigdy nie było spowite takim mrokiem.

Księga Rodzaju 32 mówi o niesamowitych wydarzeniach, które mają miejsce potem. Jakub zostaje sam na pustkowiu. Wyprawienie wszystkich było zadaniem głośnym i chaotycznym. Teraz Jakub pozostaje w ciszy. Nagle słyszy za sobą jakiś szum. To odgłos kroków zbliżających się do niego. Jego pierwszym instynktem jest ucieczka. Ale nie ma już gdzie uciec. I jest zbyt ciemno, żeby zobaczyć, dokąd idzie. Jestem pewien, że Jakub zawołał, aby zbliżająca się osoba powiedziała, kim jest. Jego serce bije mocno. Czuje, jak adrenalina pulsuje w jego żyłach. Nieznajomy chwyta Jakuba i rzuca go na ziemię. Dwaj mężczyźni zaczynają się szamotać. Walczą przez całą noc, a gdy słońce zaczyna wschodzić, napastnik zdaje sobie sprawę, że Jakub nie zamierza ustąpić. Nie tym razem. Mężczyzna wyciąga rękę i dotyka biodra Jakuba. Kość biodrowa z trzaskiem wyrywa się ze stawu, a napastnik woła: „Puść mnie, bo już świta!”.

Jakub odpowiada: „Nie pozwolę ci odejść, dopóki mnie nie pobłogosławisz”. Jakub zdaje sobie sprawę, że walczy z nadprzyrodzonym posłańcem Boga. Wie też, jak beznadziejna jest jego sytuacja; zdaje sobie sprawę, że jego rodzinie grozi niebezpieczeństwo i że jego życie wisi na włosku, więc w desperacji odważnie nalega na błogosławieństwo. Zamiast się poddać, Jakub prosi Boga o pomoc. Błaga o Boże błogosławieństwo. Nie da za wygraną, dopóki nie otrzyma tego, o co prosi.

„Wówczas usłyszał: Nie będziesz już nazywał się Jakub, lecz Izrael, bo zmagałeś się z Bogiem i z ludźmi – i zwyciężyłeś” (Rdz 32,28).

Jakub ma nowe imię, ale chce poznać imię nieznajomego. Napastnik pyta go dlaczego, a potem błogosławi. To wszystko. Słońce wstaje, a przeciwnik Jakuba znika.

My rozumiemy, kim był ten tajemniczy wojownik. Jakub mocował się z samym Bogiem. W końcu musiał stawić czoła walce, przed którą uciekał całe życie. Podobnie jak Jonasz, jak wielu innych ludzi w Biblii i w naszym życiu – lekcja z tej historii jest taka: nie da się uciec przed Bogiem.

W Jakubie coś uległo zmianie. Gdy podnosi rękawicę, kiedy podejmuje walkę, nie spocznie, dopóki nie otrzyma błogosławieństwa. To jest moment, w którym dokonuje się przemiana z Robiącego w Balona Jakuba w Wybranego Izraela. Tu kończą się intrygi, strach i ucieczka, i zaczynają się błogosławieństwa.

Każda dobra rzecz jest możliwa, ale nie bez walki.

Gerald Sittser, profesor w Whitworth College w Spokane w stanie Waszyngton, był w podróży z członkami swojej rodziny, gdy w minivan, którym jechali, wjechał pijany kierowca. W tym wypadku Gerald stracił trzy pokolenia. Swoją mamę, żonę oraz małą córeczkę.

Jakimś cudem Gerald wyszedł z wypadku bez szwanku, ale to w najmniejszym calu nie wydawało się błogosławieństwem. Napisał na ten temat książkę Łaska ukryta. Rozważając wers z wiersza Roberta Frosta, wyjaśnia, że droga do błogosławieństwa nie wiedzie dookoła, ale w głąb. Ujął to w ten sposób: „Najkrótsza droga do świtu nie wiedzie na zachód. Nie polega ona na pogoni za zachodzącym słońcem. Najkrótsza droga wiedzie na wschód, w najgłębszą ciemność, aż dojdziemy do słonecznych promieni brzasku”F.

Zamiast uciekać na zachód, po prostu wbij się w ciemność. To wydaje się nielogiczne. Na samą myśl o tym wszystkie zmysły zaczynają się buntować. Unikamy desperacji z nadzieją, że sytuacja sama się naprawi, że świt przyjdzie sam. Ale co, jeśli desperacja to łaska w przebraniu? Co, jeśli walka i przebicie się przez mrok to droga do błogosławieństwa? Najkrótsza droga wyjścia z desperacji może wieść przez jej przyjęcie. Zagłębienie się w nią. Przebicie się przez jej mroki.

Błogosławieni i złamani

Jakub przestaje uciekać i staje do walki. Nie poddaje się i nie dezerteruje, a to zmienia wszystko w jego życiu.

Po pierwsze został pobłogosławiony. Błogosławieństwo przejawia się w tym, że otrzymał nowe imię.

W wersecie dwudziestym siódmym Bóg pyta Jakuba: „Jak ci na imię?”.

Oczywiście Bóg znał odpowiedź na to pytanie. On nie wypełnia formularza – jest Bogiem13. Ale Jakub nie odpowiada. Dlaczego?

Sądzę, że wiem. Myślę, że wstydzi się swojego imienia. Zdaje sobie sprawę z jego znaczenia: „oszust, przekręt, manipulator, kłamca”. W tamtych czasach imię miało szczególne znaczenie. Nie chodziło jedynie o to, jak ludzie mogą na ciebie wołać. Imię mówiło o tym, kim jesteś. To była twoja tożsamość. Obstawiałbym, że Jakub nigdy nie lubił swojego imienia, bo ono go kategoryzowało. Ujawniało wady jego charakteru: „Hej, Oszuście, chodź tu!”.

Jego życie tylko go w tym przekonaniu utwierdziło, więc gdy słyszał swoje imię, przypominało mu ono o jego grzechach. Jednak w wersecie dwudziestym ósmym Bóg zmienia jego imię na piękne. Izrael – „Bóg walczy”.

To imię należy wyłącznie do niego. Nie nadał mu go ojciec. Nie nadał mu go brat, wujek ani nawet sam Abraham. O to imię musiał podjąć walkę. Jednak teraz to jego imię, jego zdobycz, jego osiągniecie, jego przyszłość i jego błogosławieństwo. Coś, co łączy tylko jego i Boga.

Staje przed nami pytanie: Co Jakub tak naprawdę zrobił, żeby posiąść to błogosławieństwo? Powiedziałbym, że jego szczególnym osiągnięciem było to, że się nie poddał. Walczył do końca.

W jaki sposób walczył? Trzymał się Boga i nie zgodził się Go puścić.

Jest pewna pani, która siada w pierwszym rzędzie w kościele, w którym głoszę. Ona i jej mąż David od lat siadają na tych samych miejscach. David i Annie zawsze sprawiają wrażenie zaangażowanych w przesłanie, odwołują się do otwartej Biblii, którą dzielą. David jest profesjonalnym mówcą motywacyjnym, więc wiem, że łatwo byłoby mu skrytykować moją wypowiedź. Ale oni zawsze są nastawieni pozytywnie, a ich postawa mnie zachęca.

Gdy dowiedziałem się o diagnozie, jaką otrzymała Annie, moje oczy napełniły się łzami – rak piersi. Modliłem się o nią i prosiłem Boga, by ją uzdrowił i dodał jej odwagi. Rak dawał przerzuty na węzły chłonne. W krótkim czasie przeszła drogę od bycia trenerem personalnym do naświetlań pięć razy w tygodniu. Kiedy miała ochotę się poddać, podejmowała walkę. Zmagała się. Trzymała się Boga i nie brała poddania się pod uwagę.

W tym zmaganiu odkryła pewne błogosławieństwo. Oto jak to wyraziła: „Bóg wziął moją fizyczną kruchość i zmienił ją w coś niezwykłego. Wyszłam z choroby jako inny człowiek”.

W ten sposób mówi o darach, jakie Bóg dał jej podczas zmagania. Odkryła głębszą radość. Wykształciła w sobie głębsze miłosierdzie i miłość do innych. Znalazła wolność od wielu trosk i lęków, bo nie miała innego wyboru, jak tylko poddać się i zaufać Bogu. Znalazła nowy cel i służbę w swoim życiu.

Bóg nie chce przywrócić cię do stanu sprzed uzależnienia, sprzed nadużyć, jakich doświadczyłeś, sprzed zdrady czy nieudanej relacji, bankructwa, niekorzystnej diagnozy czy porażki. On chce ci błogosławić i przedstawić zupełnie nowy świat możliwości i sensu. Jednak czasem musisz przejść przez nocną walkę, aby doczekać błogosławieństwa.

Jakub otrzymał błogosławieństwo od Boga. Otrzymał nowe imię. Jednak nie uszedł bez blizny. Wiersz dwudziesty piąty odnotowuje, że w czasie potyczki napastnik dotknął biodra Jakuba. Hebrajskie słowo użyte w tym miejscu oznacza dosłownie „lekko klepnąć”. To trochę tak, jakby dotknąć czyjegoś ramienia z tyłu, żeby go nie przestraszyć.

Anioł Pański zachował się trochę jak zawodnik MMA siłujący się dla zabawy ze swoim dzieckiem. To „lekkie klepnięcie” wystarczyło, żeby zwichnąć biodro Jakuba. Wprawdzie mężczyzna otrzymuje nowe imię, ale do końca życia będzie poruszał się z bólem, utykając.

Kiedy nie dajesz za wygraną, po drugiej stronie zmagania czeka na ciebie błogosławieństwo. To jednak nie znaczy, że nie będziesz utykać. Jakub podejmuje walkę z Bogiem i wychodzi z niej błogosławiony, choć jednocześnie złamany. Ma przetrącony staw, z którym będzie musiał żyć, ale utykanie przypominać mu będzie o błogosławieństwie. Ma teraz bliznę, ale kiedy na nią patrzy, pamięta walkę i błogosławieństwa, które z niej wyniknęły.

Być może możesz spojrzeć wstecz na czas w swoim życiu, na sytuację, kiedy byłeś gotów się poddać, ale zamiast to zrobić, zwróciłeś się do Boga i podjąłeś walkę. Z perspektywy czasu nie chciałbyś nigdy więcej tego robić, ale jesteś wdzięczny, że to zrobiłeś. Dziadek mojej żony był pilotem podczas drugiej wojny światowej. Kiedy mówi o stoczonych bitwach, opisuje to w następujący sposób: „Nie dałbym złamanego grosza, by przejść przez to jeszcze raz, ale nie oddałbym tego doświadczenia nawet za milion dolarów”.

To było trudne. To było bolesne. Nadal trudno jest mu na ten temat rozmawiać. Ale jest wdzięczny za to, czego się nauczył, i za to, jakim to uczyniło go człowiekiem: błogosławionym i złamanym.

Jakub ponownie spotyka się ze swoją rodziną i sługami, a ostatecznie nie ma innego wyjścia, jak stanąć twarzą w twarz z Ezawem – swoim starszym, silniejszym, wojowniczym bratem, któremu wykradł dziedzictwo. Jakub przygotowuje hojny prezent, mając nadzieję, że uśmierzy gniew Ezawa. Kiedy ten jest jeszcze daleko, Jakub kłania się swojemu bratu. Podnosi wzrok, i ku swojemu zaskoczeniu widzi, jak jego starszy brat biegnie prosto na niego. Biorąc go w ramiona. Przyciągając go mocno, całując go ze łzami radości.

Obaj stoją tam, trzymając się nawzajem w objęciach i płacząc bez wstydu (Rdz 33,4).

To piękna scena, lecz zarazem smutna. Smutna, ponieważ konflikt trwał o wiele dłużej, niż było to konieczne. Przepadły całe dekady braterskiej przyjaźni. Może Ezaw nie był dotąd gotowy na pojednanie. Choć równie dobrze mógł być. Może miesiąc po ucieczce Jakuba jego serce zaczęło mięknąć. Może minął rok po zdradzie, kiedy gorycz zniknęła. Gdyby Jakub zebrał się na odwagę, by się ukorzyć szybciej, być może ta rodzina zjednoczyłaby się dwadzieścia lat wcześniej.

Jeśli masz odwagę przestać biec i zdecydujesz, że będziesz walczyć w ciemności i nie poddasz się, dopóki nie dojdziesz na drugą stronę, odkryjesz moc i obecność Boga. Ale możesz także odkryć pogodzony związek, odnowiony cel lub nową tożsamość i nadzieję na przyszłość.

Nie (od-)puszczaj

Po drugiej stronie świata i tysiące lat po Jakubie kilkaset metrów pod ziemią w chilijskiej kopalni zaczynało się przebudzenie. Trzydziestu trzech górników siedziało w całkowitej ciemności, a ich dusze skąpane były w nowym świetle. Wołali do Boga i przeżywali Jego łaskę. Na powierzchni trwała akcja ratunkowa. Być może widziałeś to w wiadomościach. Zebrał się elitarny zespół wiertników, a chilijscy górnicy zostali uratowani.

Jeśli znajdziesz się w głębokiej ciemności, wiem, że instynktownie będziesz chciał się z niej wydostać. Chcesz, żeby noc się skończyła. Rozumiem to. Jednak moment, w którym najbardziej masz ochotę się poddać, to jednocześnie moment, kiedy jesteś najlepiej przygotowany do doświadczania obecności Boga. Dziwne jest to, że często Boga można zobaczyć najwyraźniej w największych mrokach życia. Cisza pozwala usłyszeć, jak mówi. Izolacja pozwala się z Nim połączyć. Nigdy nie doświadczysz lepszego czasu na odkrycie, kim On naprawdę jest. A zatem poddam ci pewien pomysł. Zamiast uciekać od ciemności, zanurz się w nią. Zamiast rezygnować, złap się Boga i nie puszczaj. On ma dla ciebie błogosławieństwo, ale być może będziesz musiał o nie walczyć.

Głęboka ciemność może być szpitalną poczekalnią. Może to być wnętrze sali sądowej. Dom pogrzebowy lub areszt dla nieletnich. Może to być pokój w motelu, ponieważ twoja żona powiedziała ci, że nie jesteś już mile widziany we własnym domu.

Niektórzy być może czytają te słowa w celi więziennej. Czujesz się zraniony. Czujesz się przytłoczony. Czujesz się bezradny. Czujesz się samotny. Boisz się. Niczego nie pragniesz tak bardzo, jak wydostania się z tego miejsca. Zapłaciłbyś prawie każdą cenę i zaakceptowałbyś prawie każdą ofertę, która pozwoliłaby ci uciec.

Rozumiem to, ale zamiast ucieczki może czas wybrać walkę. Jeśli chwycisz się Boga i nie odpuścisz, przekonasz się, że jest w tym dla ciebie dar. On da ci siebie.

W twojej samotności kryje się możliwość odkrycia Jego obecności.

W strachu jest okazja, aby odkryć Jego pokój.

W twojej słabości jest okazja, aby odkryć Jego siłę.

W twoim bólu istnieje możliwość odkrycia Jego celu.

W twoim wstydzie masz okazję odkryć Jego łaskę.

W twoim mroku masz możliwość odkrycia Jego światła.

Jakub nosił ze sobą swoją historię. Każda rana, każda blizna ma swoją historię do opowiedzenia. Blizna na mojej nodze powstała w wyniku wypadku na rowerze, kiedy Andy Ward niespodziewanie na niego wskoczył, gdy ja prowadziłem. Blizna na moim ramieniu pochodzi od Terry’ego Gooda, który upuścił na mnie deskę z zardzewiałym gwoździem, kiedy budowaliśmy fort.

Jeśli znasz kogoś z widoczną blizną lub masz kumpla z uszkodzonym kolanem lub chorym ramieniem, zapytaj go, co się stało, a otrzymasz nagrodę w postaci historii. Historia, którą miał do opowiedzenia Jakub, musiała być niezła.

„Hej, Jakub – czemu tak dziwnie chodzisz?”

„Po pierwsze nie Jakub, tylko Izrael. Powiem ci, co się stało. Którejś nocy siłowaliśmy się z Bogiem. Nie puściłem Go, więc mnie pobłogosławił”.

Założę się, że Jakub opowiadał tę historię na każdym spotkaniu rodzinnym, na każdym spotkaniu klasowym i na każdym przyjęciu w biurze. Bez względu na to, jaką historię opowiedział ktoś przy stole, Jakub miał historię, która tamtą biła na łeb. „Dzieci, czy kiedykolwiek opowiadałem wam o czasach, w których walczyłem z Bogiem? Było późno w nocy, a las był cichy...” Może jego wnuki przewracały oczami, bo słyszały to zbyt wiele razy. „Zaczynamy od nowa – historia nogi dziadka...” Niezależnie od tego, czy to przyznawali, czy nie, założę się, że uwielbiali słuchać tych znajomych słów. Ponieważ jeśli żyli wystarczająco długo, prawdopodobnie odkryli, że to także ich historia. To może być historia każdego. To historia odkupienia. Historia ciemności ustępującej światłu dnia, przekleństwa pokonanego przez błogosławieństwo, rany, która tak naprawdę uzdrawia życie.

Jeśli biegniesz, aż nie opadniesz z sił, jeśli czujesz się osaczony i przestraszony, jeśli nie masz dokąd się zwrócić o pomoc, a wokół panuje całkowita ciemność – Jakub ma dla ciebie historię. Kończy się ona w ten sposób: „Przestań biec. Nie rób kolejnego kroku, bo uciekasz przed błogosławieństwem. Chwyć je teraz. Walcz o nie. I nigdy, nigdy się nie poddawaj”.

Tytuł oryginału: Don't Give Up

Autor: Kyle Idleman

Tłumaczenie: Justyn Czekański

Redakcja: Joanna Rączkowiak

Korekta: Alicja Laskowska, Bartosz Szpojda

Przygotowanie ebooka: Nikola Piasecka

Projekt okładki dostosowała z oryginału: Sandra Holona

Polish Translation Copyright © 2020

Do dystrybucji na terenie całego świata:

Wydawnictwo Szaron, ul. 3 Maja 49a, 43-450 Ustroń

tel.: 503 792 766 (503-SZA-RON), e-mail: wydawnictwo@szaron.pl

www.szaron.pl

Wszelkie prawa zastrzeżone.

Wydanie oryginalne w języku angielskim:
Copyright © 2019 by Kyle Idleman
Originally published in English under the title Don't Give Up
by Baker Books, a division of Baker Publishing Group,
Grand Rapids, Michigan, 49516, U.S.A.
All rights reserved.

Książka ani żadna jej część nie może być przedrukowywana ani w jakikolwiek inny sposób reprodukowana czy powielana mechanicznie, fotooptycznie, zapisywana elektronicznie lub magnetycznie, ani odczytywana w środkach masowego przekazu bez pisemnej zgody wydawcy.

Cytaty biblijne pochodzą z:

Biblia, Pismo Święte Starego i Nowego Przymierza, wyd. I, Ewangeliczny Instytut Biblijny, Liga Biblijna w Polsce, Poznań - Tarnobrzeg 2017.

Wydanie I, Ustroń 2020

ISBN 978-83-66494-41-1

Książkę można nabyć:

Księgarnia i hurtownia wysyłkowa Szaron

43-450 Ustroń, ul. 3 Maja 49a,
tel.: 503 792 766 (503-SZA-RON)
e-mail: wydawnictwo@szaron.pl / www.szaron.pl